장음표시 사용
361쪽
Soluuntur Objectiones..7Ar. VII. 3 7
illumque a se redit clependentem, sed non producit ipsam actualem cooperationem causae secundae . Uide praeter concursum similitaneum, qui recipitur in effemi , admi tendus est alius receptuS in causa secunda , qui eam inistrinsec di applicet ad conperandum Deo. Instabis. Dici nequit, quis sit terminu3 illius praemo.tionis: Ergo nee que sit ejus ponendae necessitas. Hoc argumentum SuareZ validum adeo putat, ut eo maxime nitatur, illudque potissime urgeat ..Sed nihil in. firmius Respondeo enim, divinae motionis duo 3 esse ter minos subordinatos; unum veluti proximum , alium re. motum. Proximus est id,quod ponit in causa, nempe ipsa
ultima agendi actu alias. Aemulus vero, ac consequens,est
effectus productus. Ut cum Sol colores illuminando e fidit visibi .es se terminus proximus hujus illuminationis
est lumen colores emciens ς' rem tuS vero egeo conseisquens est effectus coloris illuminati, nempe emissio speciei coloris ad oculum . . objic. ex .lo capite. Praemotio tonit libertatem : Erginnn datur. probatur antecedens. Liber est , qui agit egse ipso, & se ipsum determinat sed praemotus non agi nex te ipso agitur enim α determinatur a Deo: Erga
non est liber . Resp. Nego antecedens. Ad probationem distinguo majorem: Liber est, qui agit ex se ipso,d se determinat . tanquam proximum agens, concedo e tanQuam primum agans, nego, id esse necessarium. Et ad minorem et praeis se motus non agit ex se ipso, nec se determina , ut progimum agens, nego; ud primum agens, constedo . Ut enim, dicit S. Augustinus de his , quo9 Deus moUet, aluutur .nt arant, ar- ut ipserniMI agave. Unde praemotus agi , de determinist se ipsum tanquam proximum determinanS DDeus vero tanquam primum agens, ct primum determinans: Non est autem de ratione libertatis, . ut voluntas agat ex se ipsa, seque determinet tanquam prima causa a superiori non dependens , sed tanquam causa proxima a primo motore applicata bolutio est ex D. Thoma r. P.
Instabis. Cauia Iiber' debe esse indifferens; Sed prae.
motus non est indifferens: Ergo nec liber. Resp. Distinguo minorem : Praemotus non est indifferens, indifferentia potentiali & suspensa, concedo : il differentia actitati, nego. Indi Terentia potentiali Sest priovatio omnis actus, cum capacitate ad illum et sic homo otiosus dieitur indifferensandifferentia vero actuadis en Positio unius actus cum potentia ad oppositum: ut ille,qua diligit Deum , dicitur adhue indifferens ad non diligenisdum,quia sic amat, ut retineat potentiam ad non dii genω P 6 dum σ
362쪽
I it retineat Potens iam ad non agen
di im' Dicimus et go,' praemotum ἱib ipsa praemotione essedimerentem indi Ventia illa actuali, qua sic ponat ut in
actum ut seincer ietineat potentiam ad non ponendum. Urstebis.Zae motus ad amo em non Futest non amaro Ergo nullo modo en Dher . Probatur antecedens. Nemo.
am a d vin .soc argumentum est Achilles Adversariorum, Quamvis sit Theis te debilius. Unde ' Resp. 1. Adversarios teneri solvete hoc argumentum. Nam etiari, implicat ea , quae sunt Ordinata a divina pro . uidentia non euenite ς ea , quae sun Plae scita a Deo,&Draedicta ru Prophetis,non fieri: Christum praecepta l'atris non implere;immo hominem habentem gratiam congrua Adversarior uti non agere ἀEt tamen nec De I provid-Ha, nec praescientia, nee prophetiae, nec praecepda Patri S. nec gratia congrua tollunt libertatem. Elgo Adversa a tenentur solvere hoe argumentum. Quo Pleiumque irretit I , quod nolint uti inlutionibuS Thom istarum, ita ilisuccumbunt ut doceam , Chrιstum Dominum non era Iibete mortuum; nec proinde m diuisse, το quod elegerie mortem juaeta praeceptum Patris, sed eo quod elegeiat
uuasdam circumstantia , Quas non P aecpperat Ι'Atei .s clejus voluntat, pure permiserat, quod sine dubio iutolera bile videtur ,si e Sacrae Scripti rae te strinoniis adversum .. Resu. a. Distinguo, antecedens: PraemotuS ad amandum non potest non amare , potentia possibilitatis , nego; po. tentia futuritionis, concedo . Explicatur. Pocentia laturitionis est,quae pro . aliquo ligno est exercenda. Potentia vera possibilitatis est, quae noti est exercenda ,s.cltem proeali duo signo , & sub aliqua suppositione, sed remanet in nudo pollibi litat is statu .. Dicimus ergo , quod praemotu Aad amorem habet potentiam, non quidem futuritionis: sd uos libilit alis ad non amandum, . qui R Potentia nota, amandi. s supposita Promotione ad amandum d non exeriscebit sed remanebit pro illo signo in sua possibilitate .. Adv rsarii obstupescunt ad illam distinctionem, sed ad
Uertere debebant, plerumque causas etiam liber rimas:hao
Deus potest creare uarios mundos potenta a possibilitatis.
nunquam exercebitura Sic Christus , su posito prae .cepto Patris piaecipientiS mortem, poterat non. mori po tentia prssibilitatis tantum , quae se ilicet, nunquam eradi evmi enda ' Sic demum dum unum agimu*m verbi grat/a Icem scribimus, possumus oppositum potent aevom auitati, tantum , quae pro non exercebitur . E igWptantia Eolubilitatis iustica ad librata dein vi ti
363쪽
Et si dicas . Non datur potentia etiam possibilitatιs a lia quod implicat: Sed implicat, P motum ad amoremn amare: Ergo ne quidem retinet potentiam pos tibilitatis . Resp.:i. Non dari potentiam possibilitatis ad id, quod Lupi leat simpli e ter & bsolute , bene tamen. ad id, tuo a Leeundum se est possibile,& redd tur solum impossibile ex aliqua su positione : Sie enim Deus habet potentiam pos. i bili tat is ad ci e an dum alium M undum, etiam postquam
decreverit, se creaturum unicum; & t men ex supcisitio, ne , quod Deus decreverit creare unicum,implicat Q liodcreentur de acto plures . Resp. I. Solutione communi, quae in idem redit cum Praecedenti: Ptae motus ad amandum non potest non amare, in leu' o into , concedo: non ι ἐυho . ne eo Distinctio est S. Thomae q. s. de Uerit-a Gq. ad 8. quam Adversam maligna 1nterpretatione conantur odiosam reddete , dicente S, Thom istas eam ita intelligere,. ut praemotus possit oppositum , si tollatur praemotio et nons ossit vero si ponatur praemotio, eo quod erreis vinci Ias istius praemotionis tibi praeripiatur c mnis facultas faciendi oeppositum : sicut homo ligatus ad columnam potest ambulare,d tollantur vincula, non potest vero cum ipsis vinculis . Haec explicat o falsa est, ct Cali in istica, quam. nunquam intenderunt Thominae. Dicimus enim . etiam sub ipsa praemotione ad amandum , remanere potentiam uon amandι, ct quicunque hoc negat, pro haereti eo ha Demus,eo quod contradicat defini tioni Concilii Triden vini . Sed dicimus , ιllam potentiam non amandi non rein L picere nolitionem an oris,ut ponendam simul cum prae motione ad amandum ;. ita ut aliquis in eodem instanta Mi p aemotus ad amandum,& tamen iann amet: sed solum re picit notitionem amoris,ut ponendam divisim a Drar
sione habeo potentiam ad ambulandum, quae tam ea po
Ilione , s imp licat enim , ut sedendo ambu Iem a sed so- Ium ut ponendam dι visim a sessione . Unde sicut sedens dicitur habere potentiam ad ambulandum in sensu diutisso, non tamen in sensu composito; ta dicimus, praemotum ad amorem habere potentiam non amandi in sensu di- in sensu composito: ct sicut propter poten-
.: Od aut m ad libertate sussietat potentia in sensu dicis a disti uctio sit omnino admittenda, luce aiana clarius demonstratiar. Et in primis quod tum
364쪽
Solvuntur obiectiones. Ar. VII. 2 3 Π
xetur absurdum, nempe eam esse, ct tamen actum , ciui se eundum Thom istas semper cum ea conjungitur , non es.se: Ergo nulla datur Potentia ad Oppositum praemotio isti is .
Respond. Nego antecedens. Ad Probationem , distin. guo maiorem: Eois hili posito in actu nullum sequitur abia
cur dum, si ponatur in eo modo, quo Poni potest conceis. do B poneretur alio modo, nego . . Potentiam autem ad oppositum pi ae motionis non est reducibilis in actum con . iunctum cum Praemotione, sed . solum. Praecisum ab it. ra Ohi. ex eodem capite. Uo Iunias praemota non est do. mina sui actus; Ergo non.est libet a. Probatur. antecedensis. Non est domina praemotionis: Ergo nec. actus, ad quem prae movetur. Probatur consequentia. Praemotio& actus Lint indispentabiliter; conjuncta Ergo si non est. domina, unius, neque itidem alterius Resp. Negoiantecedens . . Ad probationem distinguovo Iunias non est domina praemotionis , Originative sum .pta, seu ex Parte principi ι,.eoncedo ἔ terminati, e sum. Plae, seu ex parte effectus, nego; & nego consequentiam. . Idest voluntas non est domina principii, a quo descendit praemotio, nempe ipsius Dei: est tamen plene & perfecte domina termini praemotionis, nempe propriiactus, etiam sub ipsa praemotione; ideoque ipsum fui pendere , revo. Care,& interrumpere ad nutum potest . Neque ex hoe DIIa tenus derogatur essicacitati.Dei moventis , quia hoci ipsum quod volunta* a tiim,.quem ex praemotione incae Perat, revocat, non est sine praemotione Dei; ideoque sub Deo ut primo motore voluntas liberrime ab uno actu ad oppositum excurrit & innata. libertate per diversa
vagatur,& tamen divinae motionis causalitatem nullate nus transilit. Cum enim Deus s non secu , ac S. Thoma Ps Pari; quaest. Iosa art. τοῦ agendo de divina gubernatio. ne argumentatur at sit uni Messalis motor omnium a geniatium , ea, quπab ipso moventur, possunt in diversa S contraria ferri, absque eo quod ejus motionem essu.giant quia nihiI sine eo. movente & applie ante a.
Illustratur hae e solui io, quae est Ioannis a S. Thoma. . egregii sane Thom istae, ex analogia , quam supra expendimus art. 6. Conservationis& praemotionis . Ut enim Deus secundum nos per praemotionem dat agere Omni a- .genti, ita & per conservationem secundum mn ne Sconti. nuo influit ede omnibus entibus . . Et ut secundum nos
Deus est in fallibilis in movendo; sic, juxta omnes, in salinlibilis est in conservando, ita ut nunquam divin 1 confer. vatio frustretur effectu absolute a Deo per eam intento .
365쪽
et ea IV. Partis Philos . Di p. II. Q. I IL
Sed licut Deus sua conservatione sebus contangentibus defectibilitatem non aufert, nec impedit,quin plene subnae sint agentibus creatis, a quibus dependent o quoa
mmu.quo. Due eoufervet juxta pr praexatem natura I . . HAeadem ratione Deus praemotione sua nostris actibu Sli h rtatem,&dependentiam a nostra voluntate non ad M
init. Unde sicut non obstantedium a con se i vation ., qua Deus avem conservat, habet homo plenam v. gr. PO natem supra uitam avis, quam in manibus tenens potenoccidere si velit, ae proinde supra conservation u avi S, Hon quidem oti ginative, sed ex parte in incipii , s nenim potest destrirere avem in Pediendo Deum, ne averri conservet I sed te iminative, quatenus suffoc rido avem , talem in ea dispolitionem ponit, ut iam cesset con es'-tio Ita pariter homo non obst te divina praemotione eum applicante ad actum, habet semper actum illum msua potestate, ut illum revocet, suspendat, interrumpat , oro ut libuetit. Si eque essiciat, ut cesset ad eum piae motio, cuiuς proinde Dominus est, non quidem ol ἰς inative sum-ote seu ex parte principii , quasi Deum ipsum impedire visit a movendo; sed ex parte termini , 9uatenuHR,UZDouere potest in actu fraemotionem terminante di soli
a Deo p tum, aqua inlusa impedimias; serio Saul D v M phtinesti iudic3nS commu opus interrupit, ut 'tu si iuditum inimicum c a Praemotio ex parte termini est plenissime in nostra pota n ς ' . . - a aeuerit in fallibilitati divinae
366쪽
G untur Objestiones. Ar. VII. 333
eum, ad quem antea prae movebatur , interrumpi c. non est nisi ex novo actu a Deo ut primo motore descendente, ac eius pro vident ia, quam nulla causa fugit, etsi sub ea Iiberrime vagetur, ut sic fieret dispdsitio: Sicut quod res, quam conservat Deu S, destrui possit, immo aliquanda deum latur a causa secunda,quae diui nservata fui s. set, fi a ta It causa destructa non luisset, nim praeiudicat infallibilitati divinae Providentiae in conservando; quia re ipsa non destruitur a tali causa is is ut Deo semper subjecta, ct ad id ab ejus providentia disposita. Unde res a Deo conservatae, & actus, ad quos prae movet, licet sem. Per contingentes sint, ae integre in potestate causarunt secundarum, a quibus pendent,nihilominus in fallibiliter fiunt & permanent, quandiu voluerit Deus: quia cum omnia in manu habeat, ite ea disponit, ut actui & esse. ctui, quem intendit, nihil obstet, sed omnia sponte suae colla horent. Id vides in exemplo allato : nam Deus ita res disposuit, ut per ipsum Saulem liberrime sua generali praemotione agentem, ac priores actus per Pon riovres deliberationes mutantem, obtinuerit, quod intende. hat, ne occideretur David .
Hanc doctrinam ubique tradit S. Thomas . cula, in
quit 1. a. qu. Io. art. q. Deus omula movet fecundum eorum conditionem; ideo se voluntatem mouet, quod uou ex ne .ctistate ad unum determ uat,sed remanet mitis ejus conta eus. Et ideo, inquit QuodI. t . ar. P. ad 1. se Deus mouet mentem humanam au sonum, quod tamen μotes huic motioni res tere. Ac rursus explicans quomodo haec contingen tia, &potestas supra motionem divinam, terminative sumptam, ob quam hominem dicit posse ei resistere, non Dbitet divinae voluntati , ae providentiae in fallibilitat si εd Perpetuo repetit ex eo, quod Deus sit omnium causa ,
a qua descen clunt omnes motus,& Omnes rerum disposi-ζιο Hes: Potes e l. par. qu. ις. art. 6. aliquid Er.
. ri Q adeo plana sunt, ut iis recte perceptis clarissima antei ligatur ex infallibilitate Dei moventis nihil de per ι-rς ι urt,quod habet volutas creata iii suos actas ac rursuta hoc.
367쪽
hoc ius nihil praejudicare in fallibilitata Dei moventis , sed utrumque perfecte conciliari; adeo ut ho argumen tum ex laesione Iibertatis petitum,quod tanti tacitant rid. versarii, omnium pene sit infirmissimum. Ut tamen usque
ad ultrinas fibras eradicetur ..
Die es. Et si posita revocare actum meum, quem e X ap. plicatione D : pono.& contrarium facere , attamen ut id fiat, egeo nova praemotione me applicante ς Atqui pradi. motio saepe abest, i a Deo non datur : Ergo nota habe ciplenum, perfectumqdis dominium , sed potius merum instrumentum Dei sum, me prout pia euerit vel santis , a autentis me ipso ad dominandum actibus meis ς Caeterum nihil veri domἱnii mihi reliquentis .
Et confirmatur, ac roboratur magis hoc argumento .
Nam ut vere & non nomine tenus simus domini actuu in nostrortim, debemuS habete in nostra potestate omnia necessario requisita ad illo S ponendos, quando non sunt; ct revocandos, quando sunt: Atqui pi Vmotio Dei, quae ad id necessario requiritur, non est in potestate nostra; non enim possumus illam advocare, nisi Deia S ulti ci Con. ferat: Ergo non sumus perfecte domini actuum nostrorum secundum Thomistar Lm sententiam. Resp. Nego minorem argumenti ct confirmationis. quod nempe praemotios saltem ordinis naturalis, de quχ solum hie loquimurJ nobιs delir, Deo eam, ut imaginan tur Adversarat, gratis subtrahente ἔ ac quod eam habere non sit in nostra potestate. Nam, si ,. ut ιnquit S. Thci mas ex At istotele, ea, Da per amicoip umus , alionasior per nos pinimus, praecipue si illi amici lem per nobis adis sint,nec unquam desinunt ossicio suo ad ea,qus nobis sunt eorum ope possibilia; a fortiori dicendum, tum Praemotionem ipsam, tum actus, ad quos requiri r , esse in nostr αPotastate, cum Deus ut generalis moto P in Ordine naturali semper nobis praesto sit, ac intime Pr se IS , nec untiquam motionem illam generalem subtrahat , sed uniculiaque agendi juxta propriam conditionem eam semper laris giatur. Nam etsi motiones speciales sint pure gratuit , neci omnibus dentur; attamen haec generalis,quanquam libe.
re a Deo dispensetur, ita dispensatur unicuique agenti, ut nulli non adsit, pro ur cujusque terre Sigentia Sed talia Iuntur Adversarii,quod non satis penetae nc illud S. Tho.
mini deesse in his, quae ad eum spectant; nez subtractione
suae motionis unquam in causa esse,cur non agamus. Vii.
de ejus motio temper est in nostra potestate , non quod
illi subsit, sed quod illi nunquam desit . Id explicari potest exemplo in nuxu: conservantas, quilin
368쪽
Solvuntur obiectiones. Ar. VII. 33
En rebus semper & i tandiu adest, cum 2 quandiu egigit earum natura. Et ideo sicut inepte conquereris , te no a
Posse accendere lucernam, aut accensam coservare,quoa
ad id necessarius sit in fluxus Dei conservantis;,ta inepta Conqueruntur Adversarii, quod si ad ponendos& revoia candos actus necessaria sit praemotio, id integre in nostra Non erit potestate. Ut enim influxus conservans nulli rei Heen , quandiu exsistere , exigit, si e ct praemovens omnia genti adest,cum agere exigit. Unde licet ab eo pendeamus, perinde ager: possumus, ac si i Ilum ex nobis ipsis haberemus. Sicut surculus trunco insitus eius in fluxa eadem modo fructus suos profert, ac se propriae radi eis succo vegetaretur. Itaque,quod forte mireris, sed tamen re diligentius diseussa verissimum per species, quaestio de Pi ae motione libertatem ne minimum quidem respieit,sea est inter nos & Αdversario S,qualis solet inter duos Horis tu Ianos,qui vid'ntes florentem, ac fructificantem surculum, cujus extremitas & radix eos lateret, inter se dila P arent, an sureulus illa' Proeria radice vegetaretur, ara alicui trunco insitus ab eo in fructificando perderet QNam quovis modo se haberet, eodem pacti fructificaret . Quaestio solum inter nos foret,an necne, ab aliquo priori Principio in hoc opere penderet. Sic est praesens quaestio.
Nos censemus voluntatem ereatam esse veluti insitam
divinae, ac causas secundas primae causae; a qua prius in .nuente pendent,nt surculus a trunco,cui semper haeret. Adversarii contendunt, voIuntatem habete in seipsa pri. mas suae determinationis radices, nec a Deo prius innue eo pendere, sed esse ut emancipatum a trunco surculum, qui jam propria radice vivit,nec actu a truneo in fructi-ricando pendet,licet olim ab eo pullulaetat. Vides eo se ii insiditi exemplo, ut ut sit, voluntatem perinde liberam fore quia ut truncus insito surculo idem Prae stat, ae emancipato propria radix : sic Deus intime piae sens& coniunctitet
voluntati praevio suo influxu idem illi praestat, quod ipsa
si hi, si foret prima suae determinatio uis causa. Unde prae . motio libertatem ne minimum quidem destruit, sed solum ejus a primo Iibero dependentiam. adstruit. E contra opὸ. Dici Aduersariorum non majorem vindicat voluntati Ii hertatem, sed, nullo fructu ejus a Deo dependentiam amoliri conatur. Itaque eo tendit,.non ut homines libe.rius agant , sed ut superbius de te praesumant.. Nostra vero ut peride libere vivant, sed ut humilius de so sentiand , a . omne bonum suum Deo ut primo. fonti aevi
Instabis tandem. Applicatio praeveniens exercitium I i. statis non est libera : Sed praemotio prae venit exerci. .
tium libertatis nostrae et Ergo non est libera .. Rela
369쪽
3ue 5 IV. Panis Philos . Diis. II. Q. III.
Rei p. I. Distinguo majorem: non est Iidera. Armali ter , transeat; s distingui enim posset ex parte termini ct ex parte principii a causaliter,uego . Causat enim ipsam exercitium noni ae libertatis,' proinde est libera causali. ter. Non est autem necesse, ut sit formaliter libera , quia sicut principium meriti non cadit sub merito, MPrincipium deljberationis sub deliberatione , ct princi . Pium discursus sub discursu; ita principium totius liber talis actualis non debet cadere formaliter sub actuali Ii. hertate. Praemotio autem est principium totius actualis libertatiS. Respon. a. Quod applicatio praeveniens usum libertatis creatae potest elle libera , si descendata primo libero; Praemotio autem descendit a Deo , qui est sons totius I i. bertatis: unde illam non tollit, sed magis complet tan quam participatio quaedam actualis libet talis Divinae. Ita
D. Thomas l. eoni. Gent. c. 68. Domi utam , inquit, quoahabet voltineas Di pratuos antis , per quod tu ejus e ι potesta. te velle n n velle , exeltidit gnidem deternatu elouem , ν altitἱs ad tintim s nempe per modum naturae,qua virtus acti. υa sit ex sua natura limitata ad unam agendi rationem ,
ut explicuimus initio articuli, regula prima J ω unisuritiam cano exterius agentis . Mu antem excludit in entiam
Iupertaris eanta , a qua es eι esse 9 operari.
LX iis, quae hactenus dicta sunt, deduci possunt qua .
tuor modi libertatis cum Praemotione conciliandae. Primus sumitur ex enicacia & uni v ersalitate Di binae voluntatis, cujus praemotio est quidam e filuxus . Divina enim Voluntas ita uni Uersalis est, ut omnla omnino enm plectitur, adeoque ad effectus liber OS, QUOS deci evit,e X. cessitandos per cieatam voluntatem, ita omnia disponit, Ut certillime fiant, ct tam din liberrime , ipsis causas tum Iiberis,lum naturalibus ad id sub ejus directione propria inclι natione ultro concurrentibu8. Adeo vero essicax est, ut non solum actus subitantiam , sed etiam libertatis mois dum attingat; & ideo ad ipsus e cicaciam spectat, non in Ium ut actus fiat , sed ut libete fiat, cum vult libere fieri .EIic explicandi modus est S. Thomae L. Part. qti. o. art. I. aliisque in locis . Anselmus lib. 2. Cur Deus homo, ric ex pt imit . creoniam ρι od Deo a vult, uoti potest /. ora esse ,
370쪽
oqui voltiuristem , tunc necese Ο , volu utatim esse , o. raru , cis esse gnod vult Deus . Seeundus modus desumitur ex illo Axiomate S.Thoni B& S: Dionisii: Deus movet rinumquouque framidum proprie. talem ejus. Cum is itur proprietas libertatis sit ut cauta libera non naturali necessitate sit ad unum determinata ,
sed per deliberationem se applicet ad agendum; Deus movet voluntatem ad hoc, ut deliberet, & per electionem sedeterminet. Quis autem possit suspicari ex ea motione oriri praejudicium libertatis , quae no S movet ad delibe .randum, ut quo per deliberationem nobis expedire judiis caverimus dein d Deo semper applicante a eligamus. Sed egregie fi l luntur Adversχrii, quod imaginentur Thomi.
starum praemotionem veluti adamantinam catenam ct feris reos compedes, quibus constricta voluntas fatali quadam necessitate alligata est,donee isti compedes solvantur, &aliis upervenientibus nova ei alligetur. Apage absurda in hanc ideam. Veram, ac ge Imanam substitite e nempe Praemotionem esse influxum a prima causa in secundas Pro cujusque modo manentem, quo cum exigunt,quandiu exigunt, eo modo quo exigunt,ad agendi exercitium a p.
plicantur ; qualis est in fluxus ab uno trunco in diveri speciei surculos sibi infit os, quo quisque suo modo vege istatur, ar fructificat; aut, quod exemplum magis quadrat, qualis est in fluxus divinus omnia , Pro ut cujusque fert cond tio , conservans . Videbis luce hac meridiana clarius,eo creatam ii de talem non laedi, sed perfici; non im .
rediri, sed compleri. Tertius modus desumitur ex ipsis libertatis principiis.
Libertas enim consistit in eo , quod voluntas agat , non quia est, sed quia vult, ut in Morali agendo de indiffσi en. tia ad libertatem requisit a expendimus; id est,ut voluntas agat non naturali impulsione, si: tu lapis dum tendit deis os sum, sed ex propia electione: cujus electionis adhuc uo. ina est , in quantum potest de illa disponere vel tetra Mando , vel suspendendo, vel continuando, prout libue i it;id enim quotidie in nobis experimur, dum nostras ele .ctiones retractamus, suspendimus, ct immutamuS, prout Placuerit. Deus autem per suam motionem hoc domi α. ιrium nobis non eripit, sed magis complet. Actus enim , quem pra motus ponit,semper est in ejus potest ue, ita ut saepe ipsum suspe idat, ct ad libitum muter, Deo tamen ad haec omnia innuente per modum primi motoris. Quartus modus, quo saepe utitur S. Thoma S, petitur ex ipso praemotionis principio, qui Deus est, nempe primum liberum, palmaque radix libertatis , ac propria voluntatis causa: quo fit , ut repugnet, ab eo sic agente violari libertatem . Cum itaque duobus modis agat in voluntate uno