장음표시 사용
71쪽
ρω Tertiae Partis Philosophiae. Q. II.
De Actibus moralibus, seu de Voluntario , praecipue Libero.
ACtum est de Ultimo Fine hominis. Nune die endum
de motibus, qui hus itur ad illum finem, v de Aetiis us voluntariis ct Liberis. His enim velut gressibus natura intellectualis pergit ad suum finem; suntque proprie materia ct subjectum moralitatis, id est, bonitatis, ct maritiae . Quamquam autem variae, praeclarissimaeqtie quaestio..es agitari toleant circa actus voluntarios, quia tam eri eas sbi vindieant Theologi, caeteris vel delibatis, ea sci- Ium accuratius exsequemur , quae maxime ad naturalem Philosopsiam pertinent. Itaque dicenda tribus complectemur articulis . Primus erit de Voluntario in genere. Secundus de voluntario Libero, deque Libertate , cui notionem summe necessariam huc usque distulimus. Teristius de Actibus voluntariis singulatim.
De H Iuniaris in geneνe, qu A sit, a quἱbus tollatur artiomodo druidatur . Voluntarium definitur ex Arissole 3. Ethie. cap. F. Cujus principium est ab intrinseco, eum cognition finis Explicatur ex D. Τhoma l. 2. qu. 6. ar. . Nomen No tunsarsi proprie importat, ut motus S actus sit a propria illius, qui movetur, inclinatione; proindeque perfectae a principio intrinseco ς quippe ea , quae ati intrinseco sunt, non sunt ex inclinatione , sed quan ex violentia . Ad motum autem tria concurrunt: principium Passivum . quod movetur; principium activum, quod movet ἰ Primcipium finale,quod excItat & allicit agens ad movendum Ille ergo motus dicitur perfecte ab intrinseeo procedere. proindeque voluntarius, cujus haec omnia principia sunt ab intrinseco, ita ut in eo, quod movetur, non solum sit principium talis motus susceptivum , uti est in corporuecelesti; aut etiam activum,. uti en in omni motu vitali et sed etiam finale,uti est in agentibus cognitione praeditiss uae ex finis cognitione se movent ad agendum; ut anima
72쪽
Re Voluntario in genere. Ar. I. 61
egeognitione cibi, qui est finis localis motus, sa movera dejumprosecutionem. Haec autem omnia comprehenditiam data desinitio: principium quidem passivum es acti.
vum, dum dicit. motum voluntarium esse , cujus priuetis
. Ex ea Voluntaris notione deduci potest, a quibus to . Iatur voluntarium, & in voluntarium inducatur. Ut ea
PRIMA CONCLUS I o. I lolentia penitus voluntarium perimit, quae tamSaV proprie talis est, nempe sufficiens ct absoluta . Conclusio supponit duplex genus violentiae liactens dicitur, S. Thomas eo eιrentem , Iuristae a folutam vocant. Alia est, quam dicunt , S. Thomas emptii torim vocat, Iuristae conditionaeam v iolentia sociis ciens, qua metiat, proprie dixeris,est,cum actus aliquis v I ineluctabili a nobis invitis S repugnantibus extorquetur. Haec locum habet solum in actibus externis non in ipso voluntatis actu: repugnat enim, ut fiat nobis nolentibus, cum essentialiter si volitio; atque adeo non rit, in nolumus, sicque novis in vitis fieri nequit. violentia vero insumetens est, quae etiam Moraus dici potest , cum dolore, ae suppliciis consensus voluntatis eκtorquetur 4 Sic dum Tyrannus vim infert corpori, ut voluntatem
adigat ad abnegandam fidem , violentia quidem est, sed an issiciens, ιmpulsiva, conditionata, ct moralis:nam ob ἀεolute possumus id, quod exigitur, non agere . At si vici-Iente arrepta manus cogatur ad impiam subscriptionem, aut B plena thure coram idolo prunis aduratur , donec agnium ardore soluta in subjectas prunas thus emittat , Palam est, esse violentiam lassicientem, compellentem absolutam ct physicam . Dicimus itaque, hane vioIentiam sussieientem perimen re omnino v Oluntarium. Siquidem eontra rationem vom untarii est ut sit ab extrinis eo & renitente inclinatio. ne; Sed quae tali violentia extorquentur, sunt omnino ab extrinseco ct renitente inclinatione: Ergo voluntaria non sunt, proindeque nec hona, nec mala moraliter. Ac quae sunt per violentiam in lassicientem, sunt tamen a 1 olute voluntaria: nam voluntas absoIute potest non consenta re ἔ atque adeo peccat, qui suppliciis impellen. tibus rei turpi conse utit.
Dices. Qui suppliciis adactus rei bonae eonsentit, norim δε t; Ergo nec male qui iisdem coactiisaei malae consentit.
73쪽
6a Tertiae Partis Philosophiae . Q. II.
Resp. Nego paritatem. Nam bonum ex integra causa, malum vero ex quovis de .e tu. Et ideo,ut quis bene agat. requiritur non solum, ut consentiat operi bono ; sed etiam,ut ex motivo honesto consentiat quod non est in eo qui solum suppliciis coactus bonum agit. At ua qui S ma. e agat, satis est, ut contra ossicium volens agat; quovis motivo ad id ducatur. Itaque male agit, qui ut fugiat d Iorem, rei turpi consentitς minuitur tamen inde operis malitia, quia minus voluntarium est.
Is norantia quoque perimit voluntarium, sed non on .
Explicatur simul st probatur conclusio. Ttiplex distinis
guttur ignorantia, Antecedens, Consequens & Concomiat an S. Ignorantia antee edens est, quae nullo modo est vo uinta, ct est caula volendi aliquid , quod non eligeretur, si adesset cognitio : ut dum quis amicum in sylva laten. tem in carnus percutit, putans esse feram Ignorantia μό- sequens, est, quae aliquo modo est volita, vel expresse, ut allorum, qui Iob.23. dicunt Deo: Receae a uosmfclantiam m. rum etiarum nolumus: ct illius, de quo dicit Scriptura: 2 Itiit Iutelligere, tit sene neret , haec dicitur nisat a dia stata. Vel tacite & interpretative, ut in illis , qui so- coi dia negligunt ea add scere,quae scire possunt & tenen.
tur: haec dicitur erassa. ignotanta a demum eoneomitaras di4
Citur, quae quidem non est, volita ,sed supponit sussicie nistem curam, ut tollatur; est tamen causa volendi aliquid, quod perinde fieret, si cognitio adfuisset: ut dum quis ira Percitus hoste in sylva latentem quaeritat ad interimen adum: at spe inveniendi adempta venationi incumbens, Putansque in senticeto Aprum latere, telum vibrat, quo Perimitur hostis, quem si advertisset, perinde occidiiset. His positis.
Constat. I. ignorantiam aut ecedentem omnino toller 'Noluntarium , ae proinde rationem meriti di demeriti. Nam tollit omnino cognitionem, quae est de ratione vo tantasii, atque inducit ad opuS voluntati repugnans . Conflata. Ignotantiam consequentem non tollere Proris luS voluntarium. Nam cum volita sit, censentur di volt. ta, saltem in caula, quae Propter eam fiunt. At vero ignorant ι a concomitans, ut mediat inter an .
ecede utem & concomitantem, ita medio modo se habet. Non enim to lit positive rationem voluntarii, sicut ariis tecedens. Nec essicit, ut actus ipse ceaseatur volitus, si in cut consequens sed negative te habet, essicitque,ut optas uec volitum, nec nolitum acta censeatur. lTER
74쪽
De Vol tam in genere. Λr. I. D
MEtus minuit quidem Voluntarium, non tamen omisnino tollit. Unde actio ex metu facta mixta est eieVoluntario ct in voluntario. Antequam probetur conluso , tantisper explicanda
est. Metus definitur, Passio causata ex malo impendente dissicile vitabili. Alius dicitur graυἱs, et om n virum eo tantem aliuS ieris,stnon eadem in eonytantem virum Metus gravis est, cum malum impendens est gravest certum: Ievis vero si malum impendens vel Ieve sit, ve Iincertum. Saepe ergo metu alterutro extorquetur ab ho ἀmine consentus in rem, quam abhoret: ut mercator me. tu naufragii pretiosas merces ad alleviandam navim pro. iicit in mare. In quo quidem causa tria concurrunt. Pri. mo amor minoris honKRuicet mercurium. Secundo, amotmajoris boni, icilicet vitae. Et tertio consensu S in care n. tiam minoris boni ad conservandum majus. Discimus er αgo, hunc consensum metu extortum esse mixtum ex vo. Iumario & in voluntario. Probatur. Quod est ex inclinatione,. est voluntarium ;quod vero est contra inclinationem, est in voluntarium pSed consensus ex metu partim est ex inclinatione, paι timcontra inclinationem :.Ergo est mixtus ex voluntario ge in voluntario. Deelaratur minor. Ut enim mox notatum fuit, in agente ex metu duplex est inclinatio, alia major, qua vuIt tervare v. g. vitam οῦ alia minor,qua volt cum ut iata, si potest, retinere pecumam; Sed consensus n iacturam Pecuniae propter conserva Donem. vitae est juxta primam inclinationem, et contra secundam: Ergo est mixtus. ex voluntario & in voluntario . Confirmatur. Nam , ut peregregie observat D. Tho mari actio ex metu est partim ab i ut insaeo, partim ala extrinseco: Ergo est partim voluntaria, pa tim in volun istari a me Iaratur antecedens-Quod ex amore agimuS,a,
antrinseco agitur, quia amor est motus ah intimis volun . tatis visceribus enascens; quos vero est ex mecu e sit qua . dante nus ab extrinseco, qui in eius est passio appetι tui minime naturalis . sed forinsecus ab urgente perizuIo in trusa; Atqui actio facta e metu partim P ocedit ex amo. re servandi majus bonum , par ιιm ex timore incurrend. malum: Ergo, cte. Quaeres. Cum actio ex metu sit mixta e L voIuntario αm voluntario, estne dicendan inpliciter voluntaria, as Ma voluntaria
Respondeo cum Aristotele di D. Thoma, esse simplicia ter voluntariam , ct secundum quid tantum inuolunta'
75쪽
64 Tertia Partis Philosephiae. Q. II.
riam. Quod enim attantis omnibus circumstantiis erica . citer est volitum, censetur simpliciter voluntarium quo a vero non nisi inemeaciter & conditionale est non volt tum, censetur solum secundum quid in voluntarium.Cum igitur id, quod fit ex metu, ut projectio mercium in mare ad vitae conservationem, ilentis omnibus circumstantiis sit volitum, idque voluntate essicaci ct inserente e fectum: sit autem dumtaxat inessicaciter ct conditio nate Non volitum, si scilicet esset alia evadendi commodior via ,smpliciter est voluntatium,& secundum quid tantum in voluntarium . Inferes, in his, quae fiunt etiam ex gravi metii, est sus.ficien S voluntarium, ut peccata sint, quando sunt mala: immo contra ct is factos ex gravi metu esse validos; sunt enim simpliciter voluntarii. Attamen sunt quaedam, quue X natura rei plenum , perfectumque voluntarium requi runt, eo quod perpetuam ct in dissolubilem obligationem impor ent, cujusmodi sunt mattimonium& votum soleta in He: unde irritantur a iure, si fiant ex metu, non quidem levi, sed cadente in constantem virum .
Cones piscentia non tollit, sed potius ne it volunt a.
rium. Ita D. Thoma S l. 2. quaest, I ar. 7. Per eon
cupiscenti an vero intelligitur molus appetitus sensitivi in honum delecta hile . Probatur ratione D Thomae . Dicitur aliquid voluntarium, ex eo quod voluntas in id festur; Atqui concupi. scentia non impedit, sed magis facit, ut voluntas in aliquid feratur: Ergo non impedit, sed facit voluntarium . Declaratur minor ex discrimine, quod est inter metum ciconcupiscentiam. Metus enim non reddit opus gratum feamatum, sed solum invitam qua dante nuS voluntatem ne is cessitatis vinculis trahit , ideoque opus ex metu remanet semper displicens, ac odiosum , proindeque aliquatenus in voluntarium. At vero concupii centia movet ad opus reddendo illud gratum, quatenus sitis illae ebris inclinat in illud voluntatem, ut in aliquid tuemnino amabile. Unde in his, quae ex concupiscentia victriee fiunt,voluntatis praecedens inclinatio emollitur, enervatur, expungitur , novaque illi subrogatur, qua opus prius displicens, de novo gratum & amabile, proindeque voluntari iam , nat . Sie Davidi ardenter legem Dei amanti concupiscentia ex aspectu Bethsabeae nata cor emollivit , ct suis blanditiis ita subvertit, ut frigescente charitate, inardescente cQ-- Piditate, non invitus id, quod displicebat, elegerit; se a mutatus id, quod antea nolebat, ortaverit.
76쪽
De V,luntario in genere. Ar. I. 6 n
e Sr. Concupiseentia arminuit peccatum ς ut enimia ocet D. Thomas, magis peccat, qui tralasgreditur praeceptum ex malitia, quam qui e X palsione: Ergo diminuit Voluntarium . a. Concupiscentia diminuit cognitionem.
Respond. Ad a. ideo concupiseentiam minuere pecca tum , non quod diminuat rationem voluntarii. sed ciuia ampedit perte tam deliberationem. ln his enim magis meis remur , aut demeremur , quae ex pleniore judicii deliberatione agimus. Resp. ad 2. cum D. Thoma I. a. quae Iar. I. ad. 3. hanc ipsam diminutionem cognitionis esse alιquatenus vo Iuniariam, quatenus voluntas passione pre. Dccupata retrahit iudicium a diligenti examine . Undo Taus consideratio non tollit rationem voluntarii. Quantum ad voluntarii divisionem , primo dividitur tu periet non, ct time sectum- voluntarium persectum est
quod fit ex perfecta finis cognitione, id est, quod restula'
tura cognitione, quae attingit finem, non solum materio aliter ejus honitatem apprehendendo, sed etiam form . iter esu S merita ponderando, ct cum mediorum utilitato conferendo. Tale . oluntarium solis agentibus intelle iactualibus competit, quia solius intellectus est ratione fi-n .s cognoscere, ac media in finem Ordinare. Voluntarium
amperfectum est, quod procedit ex imperfecta finis notiria ἔ quae scilicet finem, bonitatemque illius apprehet
clit, non tamen penetrat rationem Ormale in finis ejus cum mediis pio portionem examinando. Tale Volunt a rium reperitur in brutis, pueris, amentibus, motibus Iu mo primis; cte. ac potius dicitur uoutaueram. D viditur laeundo voluntarium in sile a m &juet D. rrum . Voluntarium liberum ell, quod regulatur per iudicium indimerens , ct ita est sub Potestate , dominio qua voluntati S, ut de eo ad beneplacitum disponat. Voluntarium necessarium est , quod regulatur per judicium ac unum determ natum, nec relinquit voluntati dominium ae eo disponendi. Dividitur tertio voluntarium in formala & virtuaIea Voluntarium formale est,quod procedit a voluntate per aut una proprium . Voluntarium velo virtuale est, quoa Proced ιt ex aliquo actu praecedente , in quo virtualiter ne ludιtur , ct a quo sequitur . Sic dum quis iter facit . anguli passus dicuntur υοItinta n virtualitor, quia Proce
Dividitur quarto voluntarium in positivum & negari. νυm , seu , ut alii vocant, in A rectum & iudi e tum. Vo. Iuniarium directum & po Iitivum est, quod fit per acta post
77쪽
es Tertia Partis Phil sphiae. Q. I.
rositionem , negativum vero ct in directum , quod fit peractus omissionem, quando scilicet aliquis tenetur,potest, advertit , ct tamen non agit , sed aliis intendit icensetur voluntarium in directum & negativum . Dividitur quinto in voluntarium eve/ttim ω -pera eum. Voluntarium elicitum est actus ipse voluntatis , ut amor, odium , &c. voluntarium imperatum en actus , quem alia potentia elicit ex applicatione voluntatis, unambulatio, comestio , Incutio. &c. Dividitur sexto , oluntarium in Phoeum & Morale , Physi eum est,quod est a volunta de propriae Personae. Mois Tale vero, quod sit per procuratorem, cui ius nostrum commissum est vel a lege , vel a natura, ve I a nobis et fiadispositio tutoris est moraliter volutataria pupillis ,Ict ei,spositio magistratuum toti urbi.
ETside Libertate, que voluntatis dos et , agendi De.
easso sese superius obtulerit, cum de ipsa voIuntateis fine Hra meae differebamus, oppo it unius tamen virumen. totius Horalitatis fundamentum, in Norali, tan. quam in propria sede discutiendum, ac pro rei momento paullo accuratius, sussusque examinandum reservare . Quae vero de Libertate dicenda occurrunt, Patuor complectemur paragraphis. In variae Libertatis di via sones referentur. a a. Radix ct origo Libertatis arbitria
nvestigabitur. ιn 3. Discutietur , an differentia sit de ratione Libertatis arbitrii . In 4. Quae indifferentia sit ratione Libertatis. q. I. De sar, is Luertatis diu foribus ει
CUm libertas opponatur servItuti, ae Suhiectioni, aqua eximit . tot modis dicitur Libertas, Quot modis Servitus& Suhjectio. Servitus autem, leu sibjectio v Iuntatis ex quinque praeeipue principiis oriri potest. Prismo a principio externo cogente , ac violenti m inserem te . Secundo a principio intrinseco ad unum naturaliter aeterminante S restringente, euiusmodi est naturalis in. runctus,quo res non ea propria deliberatione.sed ex naiaturali dispositione ad aliquid rapitur. Tertio a pervers Irabitu, aut passione voluntate in impellente, ac trahea. t
78쪽
De Voluntario Libero. M. II. 6
he , ct a rectitudine morali dimovente . Quarto a Ieg obligante. Quinto a miseria ct poena invitum mulctante,
ac opprimente. His enim omnibus principiis voluntas obnoxia, subiectaque esse potest . Hinc oritur quin tu .pIex Libertatis species. Prima dicitur L erox orit auri. statu γ libemiae , eonfinitque in exemptione a violentia ct coactione . Seeunda dicitur Lἰbertas arbitγλ, coli finitaque in exemptio ite ab instinctu , naturalique jud Eio ad unum determinante . Tertia dicitur Libero/s Dirtotis UrectitudinD mo lis, quae consistit in exemptione a peccato, & ab habitibus ad malum inclinantibus . Quarta dimcitur Libertas a is e,eonsistitque in exemptione OdIigatio. nis ad legem, superioremque praecipientem. Quinta dici.
tur L serers Felieitatis, Consiliitque in exemptione ab
nata I miseria & poena. De singulis ut tantisper dicamus. Prima Libertas, spontaue tatis scilicet, ct L lentia, ita omnibus reperitur, quae non invito ct Per vim, sed spon. te, ac ex inclinatione agunt. Unde competit etiam bru. vis, quae agunt, non quasi ab extranea vi impulsa,sed ab qteriori instinctu , naturalique judicio determinata.
Immo transfertur ad res cognitione prorsus carente , ut squa dicitur silere fluere , di lapis ιἰόe e cadere, cum re. motis obicibus naturae suae utrumquo relinquitur. Dici
tur quoque de omni hus illis animi nosti i motibus, quos aut natura ipsa nobis indidit, ut en amor honi in eo m. muni, i qui est in voluntate , non tamen , ut ab ipsa ex Proprio arbitrio excitatus, sed ut ipsi ingenitus, ae a naiatura inditus 3 aut praefestinus impetus a nobis abripit . quales sunt motus primo primi. Secunda Libertas, Arsitrii scilicet,soli natu me in te Ile. ctuali competit, quae non operatur ex judicio sibi a natu Ta praescripto,ct instinctu ad unum necessario applicantea sed ex iudicio a se formato , a tuque , ad quem se ipsam Fer deliberationem applicat & determinat. Cum enim intellectualis natura ex naturali conditione circa bona Particularia sit indifferent, in tantum ad illa sertur , in
Guantum se ipsam per rationem determinat, conferendo. de agendis, examinando ierum merita, penetrando habi.
tudine S,ac det egendo proportiones mediora cum finibus, sicque iudicia suae actionis sormando: supra quod iterum reflecti potest, examinando, sit ne rectum an non ς ct ii visum fuerit, ipsum iterum emendando, abrogando , reis formando , suspendendo, prout placuerit. Hinc est. quod bruta quidem semper uno modo agunt, quia a natu .ra iudicium ct instinctum de rebus agendis acceperunt a quod ipsorum motui non subiacet, sed praesidet. Homi. Des vero agunt diversis modis,quia se ipsoS per arbitrium Q Proprium judicium a ratione formatum determinant .
79쪽
68 Tertiae Partis Philosophia . Q. II.
Ratio autem ad dri ei itim viam habet οῦ restettitur enim supra te, potenque rem uno modo constitutam reformare,.
abrogare& mutare, iuxta quod exigunt rerum diversae habitudines, ad quas attendit. Tertia Libertas , A peccato scilicet, solis bonis eonveon It in quibus mitigatis passionum in sanis motibus, ct eκ-cusso peccati jugo , tranquillum est voluntatis, ac ratio nis regnum S regimen soli Deo subditum ; caetera ver ciribi subjiciens . Ut enim notat D. Thomas . cum pax ex
D. Augustino sit tranquillitas Oi dinis,ordo vero creat ut aerationalis. in eo consistat, ut Deo subjiciatur, dic aetera
sibi subjiciat, ejus pax ct litvrtas sta est in perfecta sub.
lectione ad Deum , & pacifica tranquillaque caeterarum Ierum gubernatione,quae pax , et liberta S per peccatum, ct inordinatos passionum motus turbatur.
Quarta l. ibertas, scilieet A lsie , primario quidem &Principalius Deo convenit, qui nemini subditus , solus sibi ipsi Iex en , & regula et secundario tamen , ct Partiis cipative justis convenit. Justus enim, cum sit Divinae Naturae qua dant enus particeps, omnes affectus rectos haiahet , nec in his eget legis directione , sed ipse quaedam
lex ct regula animata est, ut etiam saepius annotavit Ariis noteles Unde licet nulla leg et posita esset , quasi conia Matuta liter & ex propria inclinatione ea, quae sunt legis
servaret : quod praecipue verum est in illo, qui justus es iustitia supernaturali, de quo loquendo dillit Aposto Ius, quod lex non ut pinita 1 ο , sed impio. Quin t a demum Libertas , scilicet a ni ferri e 9 poena , illis ci mpetit, qui ad se licitatem perfectam pervenerunt, cujus munus en omnia mala, delectusque omnes procu Iabigere,& omnia bona largi; i. Unde hic quidem habe tur in spe , sed in futuro solum ha ebitur in re . Circa primum , tertium , quartum, ct quintum Liber ἀtatis modum nihil sieciale controvertitur; ideoque to. tum dissicultatis pondus ad solana arbitrii Libertatem
tendit, quae idcirco plenius di cutienda nobis est ia . I I. De Origine tallertaιci Arbitrii. JUcundum est rerum radices serutarist notitIam veIut
ex lonte haurire . Nam Atileiti s ex ipso fonte ristin δεν aqua. Sed accessum saepe dissicultas negat,quae nulli bimaior est , quam in ipsis rerum originibus, quas omnes Pro unda quadam nocte,quasi de industria , Natura ciris Cum texit . berum quia periti ducis seuuentibus venigiamhil lavium 2 inaccessum esse potest, tentabimus in hoc
80쪽
De noluntario Libero. Ar. II. 6st
Paragra pdo, praeeunte D. Thoma, ipsos humanae liberistatis fonte penetrare , origines quantumvis occultas It c rare , radices in ipsis, non terreae . sed intellectualia maturae visceribus latentes eruere e sicque Thomi sileam Libertatis notionem ab ovo , primordiisque suis repetiis tam tradere , quae nobiS esse pro cardine possit in his dis. ficultatibus,quae circa Liberum arbitrium solent agitari. Libertas propria voluntatis dos est .ideoque ab eodem fonte oritur , a quo & volunt ab ipsa . Est autem voluntas, Inclinatio consequenS formam intellectualem & im. materialem. Unde consequens est, ut libertas quoquo oriatur a forma intellectitati & immateriali. In vero , ut citius repetatur , sciendum est,quod , ut saepissime ineu Iacat D Ihomas, omnem formam sua sequitur inclinatio ipsi proportionata, ideoque juxta variam perfectionem formarum attenditur varietas & perfectio inclination um.
Formarum autem pei sectio sumitur ex earum elevation disti pra materiam Quippe materia est, quae limitat, depri. mit , imperfectamque reddit os mam, ut patet ex D. I hovi a r. par. quaest P. ar. . Sicut ' omniS potentia I imitat, deprimit , imperfectumque reddit actum suum, ut gener
I; ter observat S. Doctor. I. contra Gentes , cap. .ls. ratio.
ne Unde scut actus tanto perfectior est, quanto aepotentialitate purior; ita forma tanto nobilior, perfectior. Que censetur, quanto altius e materiae faecibuq em: rgit. Quod adhue clarius innotescet, si cum eodem D. Thomas. contra Gentes , cap. q3- ratio de I. ad vettamuς, in reis
hus duo esse extrema , acti in purum , scilicet Deum, ita quo est tota eliis .idi plenitudo ἔ ct potentiam puram, se Iicet materiam primam, in qua nihil est de ente actu , quaeque proinde vocatur a S. Augustinos Ῥe Unde
quia media , quo propius acceduM ad alterum ex remo rum , eo magS n Aturam ejuS lapiunt, ideo quanto m igis aliquid materiae immergitur , tanto magis minuitus , limi latur , deprimitur,ac an nihil a tur E contra vero quanisto longius aliquid a materia recedit , tinto pro p. his a IDeum accedit, ideoque perficitur, dilatatur, ac de pie. nitudine entis in se capit. Porro formarum e materia gradatim emergentium triis plex est ordo, proi ad que triplex inclinatio; a n eas coia. sequentium g adus. In Primo ordine u a. ex formae, suae penitus in materia immerguntur , proindeque ualdo imperfectae sunt, et e limitatae . Ejusmodi sunt formae ele
mentorum, mineralium, plantarum , caeterat umque re
rum in sentibilium . Has formas sua tequitur iuuli natici Proportionata, quae repetitus naturalis dioitur, & est caecum aliquod pondus ad finem admodum limitatum inclinaus, ut ad ce litium , circumferentiam, aut aliquid huiui le