장음표시 사용
141쪽
Iam servire Thalasio. Concubine nucis da. Sordebam tibi villice Concubine hodie atque heri.
Nunc tuum cinerarius Tondet os miser ah miser Concubine, nucis MDiceris male te a tuis
Unguentate glabris marite Abstinere, sed abstine. Io Hymen Hymenaee io, Io Hymen Hymenaee. Scimus haec tibi, qua licent Sola cognita sed marito Ista non eadem licent. Io Hymen Hymenaee io, Io Hymen Hymenaee.
Nupta tu quoque, quae tuus Vir petet, cave ne neges: Ne petitum aliunde eat.
Io Hymen Hymenaee io, Io Hymen Hymenaee. En tibi domus ut potens , Et beata viri tui, Quo tibic1ne serviat Io Hymen Hymenaee io, Io Hymen Hymemee.)
142쪽
Usque dum tremulum moven9 Cana tempus anilitas
Io Hymen Hymenaee io , Io Hymen Hymenaee.
Transfer omine cum bono Limen aureolos pediS,
Rasilemque subi forem. Io Hymen Hymenaee io, Io Hymen Hymenaee. Adspice imus ut accubam Vir tuus Tyrio in toro Totus immineat tibi. Io Hymen Hymenaee io, Io Hymen Hymenaee. Illi non minus, ac tibi Pectore uritur intimo Flamma, sed penite magis. D Hymen Hymenaee io, Io Hymen Hymenaee. Mitte brachiolum teres,
Jam cubile adeant viri. Io Hymen Hymenaee io, Io Hymen Hymena C. Vos bonae senibus bonis Cognitae bene Deminae, Collocate puellulam.
143쪽
Io Hymen Hymenaee io, Io Hymen Hymenaee. Iam licet venias, marite. Uxor in thalamo est tibi Ore floridulo nitens:
Alba parthenice velut, Luteumve papaver. At, marite, ita me juvent Caelites, nihilominus Polcheres meque te Venus
Perge, ne remorare. Non diu remoratu es.
Iam venis bona te Venus Iuverit quoniam palam Quod cupis, capis, bonum Non abscondis amorem. Ble potueris' erithei Siderumque micantium Subducat numerum prius, Qui vostri numerare volt Multa millia ludi. Ludite, ut Iubet, arevi Liberos date non decet Tam vetus sine liberis Nomen est sed indidem Semper ingenerari
144쪽
136 L Vos sΙ BsERvATION Es, Torquatus volo paruolus Matris e gremio suae
Semihiante labello. Sit suo similis patri Manlio, Tacile insciis
Noscitetur ab omnibus, Et pudicitiam suae Matris indicet Ore.
Qualis unica ab optima Matre Telemacho manet Fama Penelopeo. Claudite ostia virginta. Lusimus satis a boni Conjuges bene vivite,
Munere assiduo valentem Exercete juventam. Collis ὀ Heliconii J Euripides in Iphigenia priore Hymenaei sedena
statuit in monte Peso. Servius vero ad Ecl. III. Oetam montem nominat, ubi Hymenaeus ab Hespero adamatus sit. Sane cum Urania Musa praeter Catullum, complures quoque e veteribus hunc nuptiarum deum prognatum scribant, licet alii alius Musa progeniem faciant, atrum non est, ut Musis, ita quoque harum proli varias a Poetis adsignari sedes Illud magis mirum quod Heliconem mon. tCm , non minorem Parnasib, collem appellat. Sed notandum collis vocabulum etiam celsis attribui montibus. Mntiu
145쪽
tinente haec esse accipienda , extra contromersiam ponendum est.
Asiam enim primum appellatam fuisse tractum ambientem hanc paludem supra monuimus. Hinc Amαις κιλιροι, pro Lydia, utpote quae in Asia, oppido circa Tmolum montem, reperta credatur. Sed Asiana mensa pro Ionica, nec non Asiaticum dicendi genus
dem ratione debet intelligi. Ut enim Lacones largivi breviloquid ram τημοι, ita Jones copiosos αμιακηοMγους fuisse testantur plerique veteres Multum itaque errant, qui de quibusvis Asiaticis populis haec interpretantur, ibis enim nuna dicendi genus: similes tribuere mensas, perquam fuerit ridiculum. Quos Hamadryades dea J Cum θυας quodvis arborum genus appe lent Graeci, hic non quercuum, quae nulla sunt circa paludem Asiam, sed myrtorum intelligenda sunt deae . Amat enim myrtus litora praecipue paludum ripas Ludicrum hoc loco non est adjectivum, nec accipi debet pro oculari, sed pro loco lusui. apto Apud Livium alios ludicrum p ipso ludo certamine aliquoties invenias. Hinc tibiae ludicrae,& similiter ludicra coronae apudPlinium pro agonalibus.
Ludicrrum vero hic est lavacrum seu nympharum locus nempe ubi puellae Mulieres ad lavandum conveniunt Istiusmodi lava cra aut ad mare, aut ad flumina 'aludes, vel arboribus vel rupibus cincta. Ex omnibus tamen tuta sunt nulla, in o quanto umbrosa magis obscura, tanto magis nequitiae patent. Pleraque nihilominus quod viris sine crimine aut scelere non pateant, sacra appellantur. Discrepant autem ludicra lymphata ab antris Antra quippe dicuntur ipsae domus nympharum, seu ut Graeci loquuntur, αξ λειμωνιάδων θεων ναμιτη- μή , nymphaea vero sunt lavacra seu balnea nympharum Apoetis
tamen confunduntur nonnunquam, nam exesa a mari seu fluminibus
sub rupibus antra ipsa quoque nymphaea dicuntur. Tale quoque est nympharum subterraneum, quod Alpheus in Arcadia efficit, ubi
146쪽
IIS P a s R A Io NEs,A'ργια, λων Antrum hoc ab eodem dicitur νυφειον, ciba mologo Γλυφιον , qui addit nymphas exinde Γλοφίας dictas. Sed Γρυφα idem Hesychius ναπας interprςtatur. Pirrge linquere Thestiae Rupis Aonios hecus 4 Per Thespiam rupem intellige montem Heliconem, hic quidem a Thespiis clementer surgere incipit, unde forsan collem superius dixit. Mirum autem videri possit, quod cum ex omnibus constet geographis Heliconem Thespiis vicinum esse, Eustathius tamen in digressionibus ad Homerum eum Aulidi& Euripo vicinum esset cribat, cum totius Boeotiae intercedat longitudo. Sed vero intervallum istud longe minus est, quam credunt illi, qui ex solis Ptolemaei sapiunt tabulis Vix dici potest quantum ille peccarit in Boeotiae, totiusque Attica situ declarando , dum Boeotiae longitudinem altero tanto majorem facit, . quam revera sit. Siquis enim ejus mensuram ad stadia redigat, habebit stadia fusquam mille. Melius Strabo qui Boeotia longitudinem tantam fere esse dicit, quantum sit spatium inter Megaridem Sunium promuntorium , id est stadiorum circiter se centorum. Sed vero longe rectius Dicaearchus, qui Boeotia longitudinem facit stadiorum quingentorum. Atticam prius vocatam fuisse A'κIκlti constate plerisque ideo nempe quod sit peninsula. A, Henim peninsulam
notat, ut patet ericiis, quae ad Scilacem in prima adolescentia monuimus , quae multis testimoniis , si opus sit , confirmare possimus. Hujus vero peninsulari sthmus est Boeotia Strabo lib. V. si θ' tam Mora m εμπαρθεν, Θμιον γένεel τἰ, Βοιοίκων ἀμφι- ρλατον. a Mora c. Hujus isthmil patium, quod maxime coarctatur, si id quod Euripum .intimum sinus Crissari recessum interjacet. Ira Ptolemaei descriptione preeterquam quod sinus Crisaeus de-lideretur, etiam hoc animadvertendum, quod latera Attica quae a Sunio incipiunt, ninnis obtusum ad Sunium faciant angulum , Justo longius excurrant. In iis itaque Attica nihil minus est, quam peninsula ut minime mirum sit, Aulidem tanto intervallo ab Helicone separati Haec vero licet ad Cattilli expositionem non pertineant, uti- Iia nihiloni mus sunt ad illustranda infinita veterum loca Nam sane i- quis descriptionem Boeotia legat apud Dicaearchum, Strabonem,
Melam iterosque alios in meris versabit. tenebris, nec sciet quid sibi
147쪽
AD C. VALERIuΜCATu L Luri ID sibi veteres voluerint in recensendis Boeotiae oppidis tanquam vicinis, quae tamen in Ptolemaica descriptione pluriryum a se invicem absunt. In latitudine quidem locorum Boeotiae adeoque totius Atticae non multum peccavit, in longitudine vero longe adeo a veritate recessit, ut non dupla tantum, sed&tripla nonnunquam fecerit intervallorum spatia. Non queat dare praesides Nempe qui non ex legitimis essent prognati nuptiis, magistratu excludebantur, ut recte interpretatur Scaliger Stante Republica observatum hoc fuisse, vel ex hoc adparet Catulli loco. Sed mutatum fuisse sub Caesaribus hunc morem, cum multis aliis exemplis, tum quoque ex hoc satis liquet Plinii loco in Panegyrico Praefuerat provincia Quaestor unus ex candidatis, in quem Oea, tritas amplissima, red tu egregia constitutione fundaverat. Hoc Senatui allegandum putasti. Cur erum te Principe citii generis tui claritatem virtute superasti, deterior esset conditio eorum, qui posteros habere nobiles merentur, quam eorum qui parentes habuissent. Sic enim levi mutatione reformandus hic locus, qui viris doctis magnas offudit tenebras Oea civitas Africae amplissima tota omnibus, quae huic candidato reditus fundaverat, id est certos fundos adsignarat, quemadmodum Cicer, alii loquuntur. Aurunculeia periculum est Iut ab Aurunco est Auruncejus, ita ab Aurunculo Auruncul ejus. Ex historicis vero nota est, non Aurunculeja tantum, sedis Aurunceja familia, unde Aurunceja Flora Aurunceia elicula apud Gruterum in inscriptionibus. Non sine ratione suspicetur aliquis sic quoque scripsisse Catullum. Nihil tamen mutandum puto, cum istiusmodi syncopae admodum sint frequentes apud Virgilium, Horatium, Lucretium, ipsum quoque Catullum, ut in exules, singulum Maliis. . Prodeas nova nuptasiijam videturis audias J Non placent ea quae viri
docti ad hunc locum annotarunt. Propreponas', notam nempe silentii, nihil supererit, quod quemquam morari possit. Sic itaque lege;
Prodeas novanista flyam videtur 9 audivi
Nostra verba. Corrigendus quoque Iuvenalis Sat. I.
3am fas sci admitte viros Adormit adulter 'Sic enim legimus, pro eo quod est in libris veteribus si dormit aduIS a ter.
148쪽
I4o ossI DESERvAτIo Nas,rer. In Varrone simile mendum suspicati sunt viri docti lib. iv. de 1 L. ubi vulgo sic legitur θ' Harpocrates significat, qui sunt Taautes. Astarte apud Phoenicas. Sed haec intempestiva coirimentitia sunt Libri scripti sit habent. Principes dei caelum terra. hi deiii dem qui AEgypti Serapis stabis, si Barpocrates digito significat ut catas amidem principes in Latio Saturnus ips. Ut dubitandum non si equin vera sit lec io; sin t pocrates digitos ignibicet, ut ea taceam. ι-dem principes in Lati Saturnus Mops. Probra turpia persequens J Probra sunt adulteria. Sic quoque infra
loquitur , sic quoque Plautus. Nec multum recedunt libri veteres, in quibus prae qua turpia. Quapropter maluimus hoc, quam quod reposuere viri docti. cubila quo omnibus Candido pede lecti J Haec est lectio meliorum librori , nisi quod nonnulla exemplaria pro lecti habeant lectuli vellatuli. Supplendo huic hiatu quae viri doeti inferciunt, ea, ut Opinor, nollet Catullus pro suis agnoscere. Candidum vero pedem vocat eburnum. Vulgo ex ligno fiebant , unde apud Terentium Adelphis lectuli ilignis pedibus. Fiebant etiam e brusco, quod erataceris tuber, ut testatur Plinius lib. xv I cap. xvi Bruscum intortius
istum molli secum simplicius sparsum; si magnitudinem mensarum
daperet, haud dubie praeferretur citro nunc intra pugillares lectorumque
sublicios aut laminas raro ususpectatur. Sic lege, non filictas, alit folicios, ut vulgo pro quo solidos reponit Salmasius satis intcmpestive. Sublices vel sublicae, cinde sublicii dicuntur non solum ii pali, quibus ponte fulciuntur, sedis quaelibet tigna, quibus onus aliquod incumbit, sive illa erecta, si ve obliqua, sive transversa substernantur vicem praestent, ut ex Livio constat. sublices Galli, nisi sallor, formarunt solim. Perinde vero utrum substantive hoc accipiatur vocabulum, an adjective, id enim si sit, clarum quid subintelligatur. Utitur quoque hoc vocabulo Plinius junior Lib. D. Epist. xv II. Adiuret dormitorium membium transtu interjacente, qui suspensus=bliciis conceptum vaporem salabri temper umento huc illucque digerit mini rat. Ita hunc locum legi jubet optimus noster liber manu Georgii Agrico lar e vetustissimis membranis erraria descriptus, Etiam apud Livium talios vox subliciorum in sublicas est mutata. Si quis ramen in loco Plinii pluteos malit, non refragabor.
149쪽
AD C. VALE Iu M CATu L Lura rq rDesertum domini audiens Concubinus.amorem J Discrepant 'te libri Alii enim amorem, alii amores habent. Neutrum bene, cum amore vera sit lectio. Desertus amore, ut desertus amicis, deser
Sordebam tibi villice Perperam haec immutarunt nonnulli, cum plerique sic habeant veteres libri. Noli vero hoc loco Scaligerum audire, ut villicum interpretatur rusticum, cum dispensatorem vehoeconomum dicere debuisset. Non villae tantum . sed & urbani dispensatores vidici dicuntur Gloss. Villisus, ιυνομ' , ωοιυ- λογοψ, κ, o Hr ον iis νοριῶν. Hinc in carmine obscoeno, Villicus ararii, pro custode aerarii. Iidem, nisi fallor, dicebantur quoque dux censi, qui censebantur instar duorum aliorum. Glossar Duicensius, δεδος ocτερον - γεγωμμενῖ . Festus accipit de eo servo, qui sit proximus herili filio. Dulcensus dicebatur cum altero,
id est cum flio, census. Reddendum id vocabulum Pomponio Masseco apud Nonium in Verecunditer Virginem praeteriens vidit dulcensum in ludo, erecavditer non docentem condiscipulum, verum scalpentem nates Perperam vulgo legitur duos censum Varro apud Nonium in Examussim. Quaresi diu gens est aram im per medicet alu-mas texe λαων. Lege Quare sit uicensius est ad amussim , p. me Iicet a spuina Φεθλιαυν. Sed alibi idem Varro apud eundem Nonium in Caecum. Neque id caeci consules fecissent, qua mandata arcana T. Ampio sedissent, aut dividi centum Gn. Magnum. Et hic quo que nisi fallor, rescribendum; ita mandata areana T. Ampio, de issen: ante Dicens Gn. Magni. Ut vero ad Catullum redeam, sensus ejus hic est Sordebam tibi, inquit, A concubine villice, meque indignum tuis judicabas amoribus, elatus nempe superbus formae tuae.
praestantia, simul quod villicus seu dispensator omnia esses apud dominuma sed concidet tibi iste spiritus , ciam jam misera. nova nupta traderis cinerario, qui cum capillitio simul quoqu istam
auferet arrogantiam. Notum vero est, ut puto, villi Orum, atriensum , oeconomoti m similium id genus hominum, utpote qui ipsi aliquid sibi esse videantur. Hinc procuratoris ultus apud Martialem pro gravi maspero. Pesiariae haec accepta ab interpretia
150쪽
Nunc tuum cinerarius Tondet M J Recte dicit cinerarium , quia concubini non jussu mariti tondebantur, ut putabat Muretus, sed jussu novae nuptae, unde apud Martialem; Tondebit pueros jam nova nupta tuos. Cinerarios enim & ciniflones, non virorum, sed mulierum servos fuisse notum est omnibus. Apprime autem huc facit loca Lucilii apud Nonium Marcellum in zonatim Pae et onatim circa implurium ciuerarios eludebat. Sic enim legendum ex veteri nostro libro, in quo per zonatim seribitur, pro ptier Eonatim Manifeste enim loquitur de puero jam jam tondendo&cinerarios effugere cupiente, quem sensum ex ingenio quoque perspexerat Lipsius. Dietos autem putocinerarios', non a calefaciendis in cinere calamistris, ut habet Varro, sed quod capillos cinere rutilarent. Valerius Maximus lib. D. cap. I. de priscis matronis Quo Ormam suam concinniorem escerent summa cum diligentia capillos si os cinere rutilabant. Cato in originibusa a Charisium mulieres nostrae capillum cinere inungitabant, trutilior esset crinis. Recte vero dicit cinere inunxisse capillos, cinis quippe iste non erat pulvis dissolutus, sed lixivium aut sapo Gallicus Plinius Lib. xxviI1. CapuYD. Prodest 2 sapo Gallorum hoc inpentum rutilandis capillis. Fit ex seros cinere optimus saginoo caprino, duobis modis dissui ac liquidus Uterque apud Germanos majore inusiuviris, quam feminis. Meminit etiam utriusque Martialis Spissus Sapo erat is, qui a Mattiacis in pilas densabatur, de quo in ApophoretiS. Simulareparas longaevos, cane, capillos;
Accipe Mattiacas quo tibi culpat pilis. Lemma hujus distichi est sup in plerisque libris antiquis Perperam vero inscriptionem istam retulere ad praecedens distichon, cujusdemma reducendum est ejecto sapone, hoc pacto.
Cattis Teutonicos accendat spuma capillos, Captivis poteris cultior esse comis. Sic reformanda sunt haec sisticha annuentibus fere libris vetustis. Non placebant nempe Germanorum savi crines, nisi lavarentur spuma Cattica, seu sapone liquido, quo plus rutilarent. Spuma autem Cattica est,
spuma Batava, ut ipse Martialis alibi docet lib. v MI epigr. XXXΙΠ-