Anecdota, quae ex Ambrosianae bibliothecae codicibus nunc primum eruit, notis, ac disquisitionibus auget Ludouicus Antonius Muratorius, ... Tomus prior quartus .. Tomus prior quatuor S. Paulini episcopi nolani Poemata complectens

발행: 1697년

분량: 273페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

201쪽

cellula de multis, qua per latera undique magnis Adpositae tectis praebent secura Iepultis

Πae protecto cellulae in ipsi fuere Basilica, eiusque partem constituebant idixerat enim Paulinus furem clausis Basilicae foribus inclusum, ijsque recluta mane fugam arripuisse:

--- Harum una fur abditur, atque ubi mane Claustra patere videt , reserata prosilit aula. Nihil verό aliud mihi videntur, quam eadem, quas nos Italico sermone vocamus Capelle. Quod & ex eiusdem Paulini ad Seuerum Epistola XII. manifeste iterum probo: Totum, inquit ille, extra Concham Basilicae spatiam alto, O lacunato culmine geminis utrimque porticibΗs dilatatur, quibus duplex per singatos arcus columnarum ordo dirigitur . cubiacula c en tibi Capellae praefatae in intra porticus quaterna longis Basilicae inserta secretis orantium, vel in lege Domini meditantium, praeterea memorsis Religiosorum, ac familiarium accommodatos ad pacis aternae requiem locos praebent. Rursus ecce vides in hisce Cubiculis tumulos

Christianae gentis suisse sit . Lateribus autem Basilicae cellulae istae, seu Cubiculla inlita erant, eodemque procul dubio ordine, quo praesentium temporum Capellae dispositae conlpicuintur , Siquidem porticus ibi memoratae, intra quas cellae collocabantur , ecquid aliud sunt quam quae nobis laterales Basilica naues nuncupantur Geminas porro huiusmodi naues extra maiorem Ecclesiae concham utramque sitas alto , ac magnifi-Co opere, suisque columnis destinctas videre est in immani, mirabilique. Ecclesii Metropolitana Mediolani, tibique in Urbe aeterna degenti plura circumquaque exempla suppetunt. Sed ut Cubiculorum , quae Paulinus memorat, significationem euidentius attingamus, en tibi Anastasii Bibliothecari j in Sersio Papa hac de re testimonium t Hic tectum, ait, e cubicula uniuersa in circuitu Basilica B. postoli Paulisudiosius renoua-nit, ac reparauit. Defunctos autem vita hisce in Cubiculis tumulatos ex eodem Auctore discimus in Marcellino: Hic sepultus in cameterio Priscilla in cubiculo claro. Quin de apud Graecos usurpatum eodem sensu Cubiculi nomen. Αnonymus de Locis Sanctis cap. r. apud Clarist. DuFres nium in Glos I. med. & in f Latin. Κιει εἰς τὸ μέσον τῆς τρολλας εἰς τὸ ἴδαφος - ουκλιον πιτρινον Φαιοτατον : ct in medio Trulli super solum iacet ubiculum ex marmore formosissimum. Idem Αnonymus cap. I s. refert τὸ μνημεῖον τῆς Pαχηλ κουβίκλιον πετεινον r monumentum Rachelis in cubiculo marmoreo, Eadem Cubicula quoaue eἰκίλοι appellabantur a Graecis. S. Nilus in descriptione Templi ab Olympiodoro lyra secto extructi sic altar ἐν δε τοῦ κοινῆ πολλοῖς , - δεας ὀροις εἰκέσκοις et ειλημμέν* - .eαι ἰκαςον οικίσκον πιπεγμέν τιμω ς-ρsi Sc. In t om-mum vero ade multis varijsque distineta cubiculis attolli cubiculum unumquodque, composita intus venerabili Cruce. Itaque istis in cellulis quum piorum memoria, seu tumuli statuerentur, evidenter elucet in

202쪽

Basil eis Fidelium sepulam fuisse locata. Alius praeterea pius inter Cath

licos usus obtinuit ab ipsis Ecclesiae incunabulis, ut Martyres in sacris conderentur aedibus , uti in notis animaduerti ad illud carmen in Nat. XI. Quae eineres reverenda tegunt altaria sacros, ubi etiam innui fas non suisse templa absque Martyrum corporibus, alia quibusue Reliqui js sacrare. Illud certi stimum . & extra omnem dubitationis aleam positum. Alius autem mos erat Fidelibus, nempe omni studio curare, ut SS. Martyrum corporibus cadauera sua apponerentur,quia tantorum apud Deum intercessorum precibus se fortius adumandos ar-hitrabantur. Paulinus in Panegyr. Celsi pueri haec de filio sibi defuncto habet: Quem Complatensi mandauimus urbe propinquis coniunctum tumuli sedere Martyribus. Vt de vicino Santiorum sanguine ducat , Quo nostras illo purgat in igne animas.

Sanctus quoque Augustinus a Paulino meo interrogatus, an cuique post mortem prosit, quod corpus eius and Sancti alicuius memoriam sepeliatur sunt eius verba lib. 2. Retrach. cap. 6 .ὶ librum unum reposuit de cura pro mortuis gerenda. Ibi vero ait: Hoc abs te vidua memorata petia

erat pro defuncto in eis partibus filio suo, ct rescripseras consolans eam, idque etiam nancians de eadaaere fidelis iuuenis c egit, quod materoo , ct pio afectu desiderauit esse completum, is Icilicet in Marismi Felicix

confessoris Baslus poneretur. Probat ibidem hanc piam consuetudinem Augusimus, neque ab hoc fideli iuuene tantum , sed ab uniuersis Fideli- buxusurpatam affirmat . In calce libri haec satis expresse subi jcit Doctor magnus i Quod vero qu que apud memoriam Martyrum Iepelitur, hoc tantum m bi videtur Prodesse defuncto, ut commendans eum etiam Mamorum patrocinio , affectus Pro illo supplicationis augeatur. Vmisquisque agitur apud Martyrum tumulos sepeliebatur, ac idcirco intra templorum ambitum . S. Maxamus Taurinensis Episcopus Serm .s s. huiusce rei fidem facit: Ideo boc, inquit, a maioribus prouisum est, ut Sanctorum os snostra corpora soriemus, ut dum illos Tartaras metuat, nos Pana non tan gat , dum illos Christus illuminat, nobis tenebrarum caligo diffugiat. Cum Sanctis ergo Martyribus quiescentes euadimas Inferni tenebras eorum pro Wηs meritis, attamen consoc sanctitate . Florebat Maximus quinto Epoectae nostrae seculo, α quum is a maioribus prouisum asserat, ut D

nostra Sanctorum Oilibus copulentur, continuo patet prioribus Ecclesiae seculis Christianorum cadauera in templis componere consuetum fuisse. Nonnulla vero, ut multis parcana, illius rei exempla dabo non longe nitam is adscita, sed Mediolani nata. Quietis locum in An brotan a Basilica sub altari sibi vivens destinarat S. Ambrosius, ubi dem SS. Geruasi ae Prota sit corpora loca int. Ait ille in Orat. ad populum de iisdem Mar-

203쪽

ut ibi requiescat Sacerdos, ubi oferre consueuit. Sed cedo fueris victimu

exteram portionem. Locus iste Maurribus debebatur. S. Satyrus ei undem Ambrosi j frater, vir inter laicos dumtaxat connumeratus, parem sortitus est quietis sedem I ab amantissimo enim fratre in S. Victoris tumulo depositus eli, additique sepulcro versiculi a Dungalo quoquα , velati: Vranio satyro supremum frater honorem Martyris ad laeuam detulit Ambrosius. Haec meriti merces , ut sacri sanguinis humor

Finitimas penetrans abluat exuuias. Aliud etiam in Ambrosiana Batilica non minoris antiquitatis pretiique monumentum occurrit , Manliae nempe Daedaliae Virginis piae sarcophagus his carminibus distinctus:

Martyris ad lauam recubent quae membra sepulcron Lector noscas est opera pretium. clara genus, censu pollens , O mater egentum Virgo sacrata Deo Manlia Daedalia. Reliquos versus 1 Grutero in Inscript . volum. pete. Sed & s. Marcellina

iuxta S. Ambrosi j fratris tumulum requiem inuenit, quod, ut apertissi-rmim , probatione non indiget. Hi igitur Omnes, quod Ecclesiasticus poscebat usus, intra sacrarum aedium ambitum sepulturam aut in vivis constituti sibi destinauerant , aut poli mortem aliorum studio sunt nacti,

ivt mirer Cabas Iulium in haec verba exili jsse: Verum non in alia templi parte, quam in vestibulo, conditus Constantinus Augustus, quod identi censendum pariter existimo de Episcopis. Atqui S. Ambrotium, reliquotaque Fideles una cum SS. Martyrum cineribus cineres suos composuisse tam certum , ut nihil haesitationis obueniat. Qtium vero SS. Martyres sub templorum altaribus quiescerent, quis non videt Christianos quoque Fideles, nedum Episcopos, in interioribus sacrarum aedium penetralibus suam inuenille sepulturam e Quam autem improvide ad contrarium iii mandum Canon Concilii Mogunt iaci inducatur , quem refert etiam

Gratianus in c. nullus. II. quaeli. 2., nemo non videt. Est ille iras conceptus verbis: Nullus mortuus intra Ecclesiam sepeliatur, nisi Episcopi, aut Abbates, aut iligni Fresisteri, aut Fideles laici. Et iam laicos Fide Ies praeter Episcopos, de Presbyteros templis inferri poli mortem solitos

hinc discimus, tantum abest, ut contrarium inde suadeatur. Itaque solos Infideles, Haereticolae, aut etiam laicos parum pios, puta sine paenitentia defunctos, usuris addictos, Occisores, aut litauismodi morbis tactos respicit laudatus Canon, quos a sacris in Ecclesia sepulturis arcendos omnino conlii titit. Quod si quidam Cariones , oc Imperatorum leges aduersus pium hunc morem emanarunt, non alia ratio in causa fuit, nisi quia nimis in aedibus sacris tumulorum cadauerumque moles auge hantur , ut propterea coercendi ex parte suerint Christiam, qu: bus extra Ecclesiam sacer locus alium aperiebat sepulcra campum . Hi ac marus

204쪽

Rhemensis Episcopus in S. Remigi j vita apud Sur. to m. I. quamdam Ecclesiolam memorat, in qua eique circumiacentibus atrijs ex antiquaerat Caemeterium Rhemensis Ecclesiae. Vides igitur ex antiquo, videlicet ante S. Remigi j tempora, qui seculo Christi quinto degebat, tum in ipsis Templis, tum etiam circa illa Christianorum tumulos fui sti constitutos. Gothostediis ad i. s. C. Theod. Tit. I . de sepulcr. viol. Obseruandum , ait, etsi Christiana Religione inualescente contra legem obtinuerit Sanctorum Reliquias in cinitatibus condi. atque ad eiusmodi sepulcra plerumque adiculae , seu Martyria extructa fuerint, in quibus Imperatores Constantinopoli, mox O Sacerdotes stingulari priuileeio fuerint sepulati, priuatis tamen idem non licuisse. Haec iuxta legis sensum, quibus Jc ego lubens subscribo. At hinc illud discimus, in urbanis quidem templis per aliquod tempus interdictam Fidelium sepulturam . quia & antiis quis Ethnicorum placitis, de Christianorum pariter Principum edibis cautum erat, ne in urbibus sepulcrum mortuo concederetur; in Ecclesijs vero extra urbem sitis, cuiusmodi primo Christianae Religionis aeuo pe-nὰ omnes erant, id non licuisse parum sapit, qui negare ante tot veterum testimonia audeat. Non siim denique eorum immemor, quae tu in egregio Opere de veter. Moni m. to m. I. cap. t 7. Caemeteria illustrando protulisti, sed apud temet ipsum tua adhibere inutilis opera censeretur. Vnum iccirco producam Onuphrium Pan uinium virum tanti in antiquitatum scientia nominis,qiii in suis ad Platinam addita mentis libellum de tameterijs iisdem proposuit. Docet autem Cameteria non solum Milesias fuse, Basilicas , sed aliquid amplius quam Ecclesiae urbanae, sepulcra sollicet Christianorum, quae intra Vrbem fieri non poterant, habuse. Id innumeris ille exemplis roborat, quae apud illum, & apud Spondanum in lib. de Christ. lepul. recolenda volentibus reseruamus. Hinc igitur, Clampine doctissime, ni mea me fallit opimo, elucescit quam impudenter Kepperiis alijque haeretici in Christianorum sepulcra ferantur . Profecto non Gregorij Magni temporibus , nempe seculo Erae nostrae septimo, vicina templis loca sibi in tumulum usurpare cepe 4 runt Fideles, ut illi nobis inuidiam conflaturi ineptiunt, sed i piis prioribus Ecclesiae seculis id apud non paucos receptum fuit, ut intra ipsas tu mutarentur Basilicas. Qitibus hucusque enarratis si calculum tuum pro summa , qua polles, eruditione addideris, ego non tam quod haeretico iarum culumniam euerterim, quam quod tibi placuerim, mihi summopere gaudebo. Vale.

205쪽

is Sancti PAULINI Natalem XII.

. DISSERTATIO XVIII.

De votis votivisque Christianorum oblationibus in Sanctorum venerationem factis. Ad Cl. Virum P. GVILLE UMBONJOUR Oid. Eremitatum S. AvGvSTINI. . olationes, quas alicui Sancto voti cultiisque causa Catholieus

populus dicat, irridebat olim Erasmus vir multa eruditione

petulans, S de Religione si quam tamen tenebat; parum bene sent iens. In Colloquio, quod Naufragium inscribitur, hunc pium Ecclesiae morem carpere instituit, apud subsequutos haereticos non parum gratiae iccirco nactus. Verinm tantam maledicendi libidinem allatis veterum Patrum testimoni js, ac uno potissmum Paulini mei oraculo fretus, neque breuitatis, neque modestiae oblitus retundere fatui, tum ut calumnia, quam Nouatoribus hodiernis placere video. uno ictu confodiatur, tum etiam ut Sanctorum cultus veterum Patrum auctoritate sortius confirmetur. Tibi vere, Clarissime Boni r breuem hanc di 'tii sitionem offerendam censui, ut apud Literariae Reipub. culi res perspicutim fiat, quanto studio, quantaque animi obseruantia erud invionem prosequar tuam. Vbi enim prodi jt tua illa Dissertatio, quam de Iosephi castim mi viri cultu sub Serapidis nomine inllituisti, de cui Paulinum quoque Nolanum subscripsiste intelliges , adeo in magnam tui admirationem sit raptus, ut Prori eruditionis prodigium mihi videreris . Et plane quid a te sperandum non est, qaum ad maturiores annos Perueis Deris, si norentissimi aetate adeo Philologicis doctri insimbutum te prodidisti e Parum tamen hoc tibi laudis futilet , ni scientiam tuam modestia etiam , ac humanitate clamorem effectiles. Et illa quidem nunc ei , quae me laudibus tuis parcere cogit, hata vero, quae meis hisce commentati nibus animum fiduciamq;ad te accedendi fecit Sed iam proposita impleamus. Variae antiquitus fieri Mebant oblationes, Aliae enim Panis erant, ac vini, quae in usum incruenti Sacrifici transierabintur, de de illis Concilium Matistonense Secundum cap. q. ait: Propterea decernimus , ut

omnibus Dominicis Lebus altaris oblatio ab omnibus viris ct mulieribus

o feratur tam panis, quam vini. Cyprianus quoq, lib. de Opere & eleem. . Augustinus, seu alius Auctor Serm. 2is. de Tem P. . Eligitis Noviom.

Trach. de Rectitud. Calliol. conuers. tom. i. Augustin. , Bona Reta Li- turg. lib. I. cap. 23. alij qi non Pauci meminere. Aliae erant oblationes olei, aut cerae ad luminaria , de quibus Praeter laudatum Auctorem 5erm. 2: . de temP. loquitur Cataon. q. APO: tolorum in haec verba

206쪽

DIssERTATIO XVIII. Isr

νη ἰξὸν δὲ ἔγω προσαλι α I τι ετερον πρὸe τε θυσιαπέριον , οῦ τλπιον ειυπ- λυπίαν , θυμ ίαμ ἀ τῶ πιιιρ- τὐ GIας προσφορῶς . Oferre aurem non liceat aliud ad altare quam oleum ad laminare, O incensum tempore facrae oblationis . Alice sacrorum vasorum, vestium, ac ornamen eorum fuere oblationes, uuas Graeci .cia 36λατα vocant, ct de quibu omnium uberrime Anastastus Biblioth. , Occius tOm. 2. lib. 6. art. Is., α Raynaudus Heter i. Spirit. sect. a. puncto 3. verba faciunt. Aliud Postremis oblationum genus nos docet Paulinus, quae Sanctis ex voto, aut veneratione offerebantur. Hae autem ex rebus quibuscumque constabant. Vt Omnium pietati se accommodaret Sancta Religio. Diuites opuIenta dona, pauperes quod sibi, pusillum licet, suppeteDat, Beatorum in Obsequium eonserebant. Neque haec donaria voto carebant; ut enim qui que Sanctorum opem ad effugienda pericula implorabat, voto etiam sese Obstringere Sancto patrocinanti solebat. Huiusmodi votorum quae tamen minus proprie sic appellantur j quam sit rectus usus, Theologis nostris Ostendendam relinquo, non enim tantam messem mihi Proposui. Factum igitur, non ius noc loco quaerimus, ec confestim huiusce rei la insulentus assertor Paulinus accedit in Nat. XII. ita loquens:

Henerat hue quidam placitum sibi soluere votum Vrbis tabellinae de finibus aduena nostris Sedibus . Hic porcum studio curante paratum latumque diu, ut simul annis , atque sagina Cresceret , huc illuc perduxerat, atque ubi venit

Gngue pecus voti ingulae de mare voventum. Ecce quam apertis verbis antiquum eorum morem , qui Sanctis vota nuncupabant, hic indicat Scriptor noster. Repetit infra: Et votum complesse putat - - -η

Item: In quibus heu demens oblati munera voti Fraude fidem violans conuerti in damna salutis . Et alibi . . i. --..- confestim voti ratione soluta Debitor ille intus merita compage catena

Primum istud est S. Felicis miraculum , qui Abellinum incolam pro fraudati voti parte castigauit. Aliud a Paulino propria eius facundia .

Ornamentoque verborum refertur, ubi iterum votivarum Oblationum in b. Felicis cultum egregiam mi jcit mentionem . Audiamus canentem.

Agricola quidam de nouris longius oris

opula trans Vrbem Heneventum rura colentes

De grege seruero multis a fatibus unum

Excerpsere sbi , o curatum tempore multo Paverunt in vota suem capere paratum IDucere sancitam Sancti Felicis ad aulam.

Subdit ,--ω--,-.- Mens anxia nutat in anceps ἰ

207쪽

Rursus Felicis veneratum limina longὸ De pudet vacuos deuoti muneris. Steterat sus pondere saginae pressiis, ac propterea ijdem agricolae sues alios minores legerunt, ut votum Omnino persoluerent. Ait hinc Pau- tintra:

Quod deuota fides obstricti debita voti

Maturare parans tali ratione putauit, Pluribus ut modicis unum pensaret opimum. EGδ Sacrum huc venere locum , votisque patratis oec. Tertium Paulinus memorat prodigium hisce carminibus: Nam genere abiunc am, pecus armentale iuuencam

Quidam homines aquὸ longinqua Me sede profecti

Seeretam primo lactantis ab ubere muris Nutrierant nonris votivo munere pactam

Sed & in Nat. VIII. haec ait: omni namque die testes sumus , undique crebris

Catibus aut sanos gratantia reddere vota ut aegros varias petere , ct sentire medelas . Et haec quidem erga Sanctum vota oblationibus etiam additis conspicua erant . Omnes autem in Pauperum alimenta cedebant, nempe ut fa-ruro gauderet paupere Martyr , quod nos hisce tribus exemplis Poeta sacer edocuit, qui etiam dilucide addit vota haec Martyribus nuncupata. Rudiamus.

-- Sed qui mos esse videtur Persoluenda pjs longὸ sua vota ferentum

Marι3ribus --- Alia praeter haec vota Sanctis voveri consueuere , quar huiusmodi obiactionibus carebant. Quidam se Beatorum Basilicas visitaturos, alij se Fe-ilos eorum dies celebraturos vovebant, quorum votorum exempla nobis idem Paulinus praebebit. Morabatur ille in Hispani js, quum Natalem Irimum cecinit, voveratque svirm ad Nolanam Vrbem iter inuisendi. Felicis causa. Itaque ait:

-,i-- ω qua requiescis in aula Hune liceat celebrare diem, pia reddere coram Vota , O gaudentes inter gaudere tumultus. In Natali vero II. illud idem scribit quum se Nolae reddidisset r

. . --.-.,---- tria tempore longo

Lustra cucurrerunt, ex quo solemnibus istis Cora j vota tibi , coram mea c da dicavi. In Nat. IT haec habet: Annua vota mibi remeant. In Nat. V. itidem e Exoptata dies anno, qua dulcia Festa Et mea vota nouas , c.

Quod si quis vota his versibuo mς morata pro puris putis precibus intelliis

208쪽

telligenda esse contendat, dicat rogo, num preces ad S. Felicem eius tantiim Natali die funderet Paulinus Hoc utique non assirmabit . ait enim Paulinus Nat. IX. ---- Nam qua, rogo, votis assa dies oritur , vel magnis rara cateruis e Igitur vota eo die nouata erant carmina, quae S. Felici quotannis voverat noster vates; Hoc autem expressum reliquit ipse Nat. VI.

Lex mihi iure pio posita hunc celebrare quotannis Eloquio famulante diem, solemne reposcit

Munus ab ore meo Felicem dicere versu, Laetitiamque meam modulari carmine voto, En carmen votum, en S. Felici promissum debitumque munus. Vide autem quam bene haec vota idem Paulinus a votivis oblationibus supra relatis distinguat. Sic loquitur Nat. laudator

Flensque iterum , sed laetitia , modo debita Sancto

Vota refert, non are graui, nec munere surdo , Munere sed uiuo linguae , mentisque profusus. Paulino, qui hucusque rem consecit, iuuat alios apponere propositi nostri testes, ut in lucem melius veritas et seratur. De S. Felice Nolano Epi- framma etiam elaborauit S. Damasus Papa, cuius postremi versus ita se abent :Te duce seruatus mortis quod vincula rupini sibus bis Samasus supplex tibi vota rependo. Prudentius in Hymno de bS. Hemeterio, & Chelidonio similia proseri r

Illitas cruore fans Io nunc arenas incola Confrequentant obseruantes voce, votis, munere. Hla, ni fallor , cum vota pura , tum oblationes memorari videmus. Gregorius vero Turonensis lib. 2. Hist. Franc. ca P. 37. Domino, ait, gra.

tias agentes , oe vota B. Confessori Martino) promittentes lati nunciaiauerunt Regi c. S. Augustinus lib. 2. contra Faustum eumdem Haerellia cum haec nobis obi jcientem inducit: Mola vertistis in Marores, quos votissimilibus colitis. Egregium autem est in hanc rem Eusebi, Caesariensis testimonium. Postquam hie lib. I 3. Praepar. Euang. cap. 7. a no- his coli Sanctos assirmauit ut verae Pietatis milites,Deique amicos, addit: Gθεν νυ - τὰς θήκας ἀντῶν ἔθος φυν περιεναι . -ς ἐυχας mi ἀπαυταις ποιDθαι . Vnde tumulos eorum frequentare , ct circum eosdem vota illis nuncupare solemus . Verum quia vocabulum ἰυγὰς pro precibus positum quibusdam videri posset, sine quaeso me verbi huius rationem explicare, ut palam fiat apud Graecos Patres proprie ἰυχην pro voto, προσευχην vero pro oratione, nut prece usurpari. Henricus Ste-ζhanus in Tites Graecae linguae id pluribus exemplis probat, &ego duo-us clarissimis roborabo testimoniis. Gregorius Nyss. Orat. 1. de Orat. Domin. ad illud Matthaei si. Cum oratis c. inquit: Von dixit, ιτα s

idest cum vota facitis,sed Θαν , idest cum bratis σέ. Bb Sed

209쪽

Sed quaenm en horum nominum differentia e , idest votum quidem promissio en alicuius rei, qua pietatis nomine dedicetur, O Iafras deIu-netur ami/γου autem idest oratio est petitio bonorum, quae Deo cum supplicatione o sertur oec. tum subdit: Multis in locis Scriptura eiu odam νἐυγῆς, Heli voti significationem videre licet oc. Non minus apertὰ loquitur S. Augustinus in Epist. sy. ad Paulinum nostrum Icripta, uda haec habet. Nam eam, quam dicunt ἐυχὸν, raris ita Scriptura pomi , intellissatur oratio, sed plerumque multo usitatius votum appellat

ἰυγta , et οσαχta vero Imper orationem vocat. Et infra: Porro D Vι-tatius, ut dixi, in Scripturis votum appellatur ἐυχοῦ, excepto nomme generali orationis ea Propriὶ intelligenda est oratio, quam facimus ad vorum , idest - ἰυγ . Guentur autem omnia , qua Oferuntur Deo, maximE Sancti Altaris oblatio ere. Sed redeamus ad nostra, iterumque vota Sanctis nuncupata prodamus. Concilium Namnetense an. m. ita fatur: Omnibus interdicatur, ut nullus votum sacιar, aut candelam, vel aliquod munus pro Ianitate sua rogaturus alibi deferat , nisu ad Eccaesiam Domino Deo suo. Ego planE assentiri non pollum Clarimnio Ua Fresilio, qui in Gloss. med.&inc Latin. hic votorum nomine dies Ι'aga norum Festos significari censet. Candelae enim , aliaque munera pro recuperanda valetudine aeterno Numini oblata , quae hic memorantur, latis docent vota huiusmodi pro tabellis votivis esse intelligenda. Milicet antiquis non minlis quam nostris temporibus has Deo, beatisque vitis suspendere tabellas in via fuit. Audi praeclarissinium hae de re testimonium Theodoreti Cyrensis Episcopi , qui, ut optime nosti, medio tereseculo quinto scribebat. Haec autem eius sunt verba in Ser S. ce martyribus ad Graecos: οτι δἐ τυγχάνουσιν αἰτοῦσιν ,οι πιτως επαγγελοντες ἀυπανδὸν μαρ τυρῶ - τουτων ἀναπιματα το Gi α ἐν ,ἀρ ο Θαλαων , σι δε-, αλλοι δε χειρων προσφερουσιν

ita vertit Zenobius Acciaiolus: Piὸ vero fideliterque precatos. ea maxι- ὸ consequi, quae desiderant, testantur illa, quae votorum reι dona persoluunt, man festa nimirum adepta sanitatis redicta. Nam alis quidem oculorum, alis verδ pedum , alis pori δ manuum simulacra I pendunt ex argento aurove confecta . Plura addit laudatus Theodoritus, quae breuitatis ergo nunc sileo. Sed & videre est illustrem huiusmodi votorum memoriam apud Paulinum in Natali III. inter illos versus, quos ex Codice nostro vetustissimo praeteritae nunc restiuimus, aut addimus editioni . Sunt autem hi: iasima dies magnis celebratur catibus, omnes Vota dicant sacris rata poIlibus, omnia gaudent m. Hic prosecto votivae memorantur tabellae, quae sacris suspendinantur Basilicarum postibus; dicare enim vota idem est ac Iuspendere vota. Vota autem appellantur rata, hoc est exaudita ad initar Ouidiam veris

210쪽

EZyciatque ratas utraque Diua preces.

In memoriam igitur munerum a S. Felice receptorum , atque ad testata dum exauditi voti pignus tabulae ad sacras templorum lares deferebantur. Ad haec utique si respexisset Erasmus, lartasse dicacitati pepercisset, neque votivarum erga Sanctos oblationum , aut tabellarum usum hactenus Catholica ab Ecclesia probatum tam mordacibus sarcasmis inuasisset. Ceterum si mos huiusmodi nuperis Nouatoribus non bene accommodatur, litem etiam vetustissimis Patribus ij intentent oportet, a quibus quum sanctitate vincantur, & eruditione, ita dc pietatis rationibus facile superabuntur. Vale.

De Sanctorum Martyrum Natalibus.

DISSERTATIO XIX.

Ad Clar. Virum ANTONIUM PELICEM MAR ILIUM

Bononiensis Cithedralis Archidiaconum.

IAmpridem , Marsili Clarissime, una cum Eminentissimo Annalium

parente Baronio, alijsque multis credideram, quotquot in Ecclesiasticis Fastis Sanctorum Natales proponuntur, eosdem si nor perpetui, , at saepissime diem eorumdem emortualem designare. In hanc autem sententiam eo tacilius ibam , quo accuratius ammaduerteram ab ipsa nos nonnunquam moneri Ecclesia, quum in alium, quam in obitus diem, Sanctorum solemnia caderent; Tunc enim Hymnis, precibusve paulum mutatis sibi ab antiqua consuetudine declinatum omnium Ecclesiarum magistra prodebat. Verum celeberrimi Scriptores P. Papebrocius primum , deinde P. Pagius me diutius in errore versatum Caeteritis annis commonuere; ille enim in Con tu Chronico-Hist. adatalogum Roman. Pontis pag. 2 s. ait: Itaque in hodiernum tempus,

exceptis paucis , veteres ferὸ omnes Romani Episcopi alio coluntur die, ouam dicendi Iunt obisse: Pagius vero in Critici Raromana ad Ann. h. 67. num. IS. haec habet Papebr ij vestigiis inhaerens: Θus quibus Sancti Pontifices coluntur, aut quos eorum morti, vel sepultura Martyrologi , alsique attribuunt, nibit plerumque cum die obitus, aut sepultura commune habent. Quin longius procedit num .sequ. , dum reliquos Sanctos eidem regulae subesse pronunciat; inquit enim: S aucti itaque plerumque alijs diebus , quam quibus ad caelestem patriam migrarint culti . Et intra: Hinc pauci Sanctι, quibus obierunt diebus coluntar. Vix vero B b a. nouam

SEARCH

MENU NAVIGATION