Elementa geometriae planae ac solidae, quibus accedunt selecta ex Archimede theoremata. Auctore Andrea Tacquet Societatis Jesu, sacerdote, & matheseos professore. In hac nova editione inserta est Trigonometria plana ejusdem auctoris, & sphaerica aliu

발행: 1729년

분량: 425페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

321쪽

3 os Trigonometria arcus I 6, quorum simus per porisma a , & I altetunatim accepta invenientur.

Sinus grad. εο ejusque semisses

Com. plemen ta .

Semisses Coplemenis

torum.

63 6

Alternam semissium , dc complementorum seris em exhibet tabella hic apposita ; atque ita si hactenus inventi sinus ordinentur adnumerato sinu toto grad. 9o, habebimus a sinus arcuum sese gradib. 3 y. superantium.

u grailuum 36 habentur simus 32. Si enim arcus grad. 3 6. accipiatur semissis, st

semissis semisseos , & sie deinceps . Deinde ipsius sinus 3 6 , ct omnium semissium complementa , ac rursus semisses complementorum , eaque ab terna semissium , ac complementorum acceptio Octies repetatur , provenient arcus 3 a , quorum smnus perpori ima a , & alternatim repetientur. Se-uQnis horum 3 6 arcuum exhibet tabe, Sinus

322쪽

olIII

IIll

323쪽

HUnc in modum . Ex sinu Ia accipiatur se. missis, & semissis semisseos , & sic porro,

tum ipsius xx, & omnium semissium complemen. lta sumantur deni semisses complementorum , aerursus semissium complementa , &c. Haec alienna semissium , ac complementorum acceptio fiduodecies repetatur , provenient arcus 66 , qu Tum sinus invenientur per pori sima B , & I Se

Sinus

324쪽

O E E

I et

l in

II S

II di

-Quod

325쪽

3 o 6 Trigonometria

Quod si sinus omnes hactenus inventos sinu toto adnumerato stimul in ordine redigamus, sinus habebimus Iao arcuum sese mutuo 43 minutis superantium; quorum primus est que minutorum, ubiimus grad. 9O

6 363 6639 6

Ex his Iro Sinitas REIiquos omnes intermedios ope tertii pori

malis per regulam proportionum reperidimus hoc ordine. Primo quaeremus inter singulos horum rao si nuum duos medios duorum arcuum minutis Is differentium, quibus ad priores Iaci adjunctis, ha- Αbentur sinus arcuum 3 3 8, Is minutis invicem ex- icedentium . . tDeinde inter singulos iam inventos duo quaeremtur medii duorum arcuum minutis 3 differentium, quibus additis ad priores 33 8 , proveniunt sinus ii arcuum Io76 se minutis 3 superantium. Denique inter illos singulos quaeremus medios quatuor arcuum uno se minuto excedentium , quos si addamus illis Io76 , habentur sinus 36 Q, Ο mnium videlicet arcuum quadrantis uno se minuto superantium.

326쪽

Liber Unicus. 3 7

Problema VI. . . 'r

Seeanus, ct Tangentes quascunque inmenire. EX sinibus iam inventis hae lineae nulIo nego

tio innotescent. Arcus cujuscunque BS ex. gr. 7o, I s. secans esto

XR , tangens BR, sinus totus XB. Oporteat se- Fig. ιὸ eantem X R invenire. Due SK sinum arcus SB, , di s N sinum eomplementi S A . Per prop. 4.

sinus compl. arcus. Sinus totus. secans quaesita dati grad. 7O,Is. LOCOO OO.

Quare si quadratum sinus totius dividatur per NS sinum complementi arcus dati, quotiens dabit seeantem quaesitam XR, ut patet ex I8.l. 9. Euel. Oporteat deinde dati cuiuscunque areus Bs tangentem reperire BR. Per prop. 4. lib. 6. ut

go proportionales.

Sinus compl. Sinus arcus. sinus totus. Tangens arcus dati dati , I oooo oci quaesita. , Quare cum tres primi termini sint noti, per re gulam trium innotescet quartus. Habent tritur studiosi, quod supra promiseram s --m, Tangentiam, oe Seeantium rheoriam im

327쪽

bus porismatis, ct problematis sex eo rehensam Scio, ese Amuum reperiendorum vias rsed ea , proposui, cateris explicatu, monstratu mihi est visa facilior . . Problema VILSinum unisi , - plurium Secundorum Minutarum invenire.

REpraesentet PB arcum unius minuti, seu εο

secundorum, ΚΒ vero arcum 26 secundorum eX. gr. ; simus vero istorum arcuum sint

PΜ, kΝ . Quoniam hi arcus insensibiliter disserunt a rectis lineis , assiimi possitnt triangula PBΜ, kBΝ tanquam rectilinea . Igitur per lib. 6. Ut PBxΜin. ad ΚΒ ita PM ad ΚΝ seu εο secum a 6 secvn. sinus sinum i Μin. 2 6 secvn.

Quare 'per regulam.trium reperietur sinus KN 26 secundorum , multiplicando videlicet secundum 16 per tertium , nempe a9o9 sinum I

minuti , & productum dividendo per primum ,

nempe εο . ς Hoc opere reperietur sinus unius minuti serum

di 49 EL posito sinu toto et Cooo oo , licebitque eadem methodo reperire sinum unius tertii , di se in infinitum.

328쪽

gaber Unicus. Problema VI et

sistenire sinum arcus, qui prater gradus , ct m nuta prima, etiam fecunda contineat.

rveniendus sit ex. gr. sinus graduum 3 6 , et oi,

164 . Arcum grad. 36. 2O . P xime minorem dato repraesentet FBς arcum vero dato proxime majorem, nempe grad. 3 6, a I reserat LB. Amtum datum grad. I ε' , qui inter hos medius est , referat in . ,siniis autem horum trium

arcuum sint LX, FR, IS, & ducatur perpendicularis Foet. Arciis igitur LF est 16 seu foti i. arcus IF ,. i 6'; - differentia sinuum LX gradi lε,α et &FRgrad. 36, os . Quoniam igitur arcusLF, utpote χέ , insensibiliter differt a recta linea,& multo adhuc minus arcus IF, 1. 6' , erst Per

Ut LF ad IF , ita Lin differentia ad Io di

Quare cum tres primi termini sint noti k etiam innotescet quartus , differentia IO , , quae addita FR sinui grad. 36. ao . dabit sinum quaesitum

329쪽

3ro Trigoηometria reserant LX, FR , datum vero repraesentet IS. Ducta perpendiculari FUua erit per ε. lib. 6. Ut L excessita Sinus LX proxime majoris dato supra minorem FR

Io excessiimi : simis dati Issupra minorem FR

areus LFεo secund. adnumerum secundorum, quae debentur arcui IF. Quare eum tria prima sint nota , etiam quaditum innotescet, numerus nἡmpe secundorum debitus arcui IF , qui additus gradibus , ac minutis areus noti FB dabit arcum debitum simidato IS.

Atque hac quidem hactenus de Sinuum , Tangentium , ct Secantium inventione. Reliquum es, ut quadam ad plenam hujus rei theoriam faciem ria sequenti Fraolio declaremu1. Scholium suastis est , cur radius circuli in tot parteι dissus assumatur.

UT hujus assumpti causa intelligatur , meminisse

debemus, omnes Sinus, Secantes, ct Tangentes inventat esse vel per radicis extractionem, vel per Re aulam preponionum . Et quidem illi Iao Anus a

330쪽

Liber Unicus II euum se invicem s minutis superantium per intrantionem radicis reperti sunt , ut patet ex Problem. I,2,3,ε, 3. Caeteri vero omnes inter hos medii ex illis Iao per proponionis regulam innotuere , ut ex Problematis 3 postrema parte constat . Tangentes autem , ct Secantes ex sinibus jam notis per regulam eandem reperta sunt , quemadmodum Problem. 6. osensum est. Iam vero numeri, e quitas radix fuit elicienda , ut plurimum sunt non uadrati , ex quibus se radicem educas, ea semper a vera, qua ut lib. 3. Arith. cap. 6. demon

Masi impumilis es , differet excessu, defectu

ve aliquo, minore tamen, quam sit unitas . Hae porro di ferentia , ob fractionum in supputan δε molestiam negligitur, eo minoris momenti erit, quo major fueris numerus ille, e quo radix educta fuit. Erit autem ille numerus eo major, quo radius in partes plures divisus a sumetur. Exemplum ruamus in sinu 43 graduum, quem ProbL I. docuimus oblineri, si ex semife quadrati sinus totius radicem extraxeris. Si numerus radii, s u sinus totius a D. matur magnus, qualis hic est iooooooo , illius etiam quadratus , adeoque oe quadr. semissis

3 oooooooΟΟOOOo multo erit major. Porro radix

integra , qua elici potest ex ue OoooooooOoooo , UT OIIo 68, qua quia ex maximo numero elicita est, etiam ipsa magnus est numerus. Unde sit, ut ipsius a radice vera impossibili defectus , qui semper unita te minor est, ad uisam proportionem habeat insen.

Abilem, proindeque tuto, is absque sensibili errare

ullo negligatur. Hanc igitur ob causam tantus nu merus paratum sinus totius assumi debet. Verum, ut hujus rei causa manifestior evadat , omnia errorum capita exactius erunt colligenda Primum caput

SEARCH

MENU NAVIGATION