장음표시 사용
331쪽
quibus cor saucium est caelestis illius cupidinis sagitis, itos toti it jacm certus ad Ona detis, ut Umber poeta loquitur. Quam saepe ED 'Um Urium Iuemque Credibile est secum in animo Horatiana illa reputasse: Ut nox longa, quibus meralitrar amica, diesque Longa oidetur OPHS debentibias; ut I/iger anui Pupillis, quos dura Premit custodia in citrum: Sic mihi tardas ni ingrataque ιe OVa, quinUem Consiliumquc morantur agendi graias iter. Iacti este animo ac virtute, iuvenes, quibuscunque saepe in mentem ista venerunt; quibus iracunda industria est, Odiosa cessatio; quibus
labori quies est, labor quieti; qui tum denique vita ac spiritu selii vobis videmini, cum in litteris tempus omne consumitis; qui eo estis animorum ardore, ut in illa directa et ardua, ut ait Hesiodus, ad virtutem via
332쪽
nusquam strigare, nusquam interjungere, sed Cain uno, tempore ac spiritu totam, si sieri POSSet, exhahirire BC superare Cuperetis. II ac via veteres illi, quos admiramur aC Suspi Cymias, sopientia' tiroceres ulgo sese exemerunt; hae SE SUPPR CCtcros mortales extulerunt; hac gi odientes non modo floruerunt inter aequa-Jos suos, sed in omnem posteritatem nomen sibi ac decus immortale peΡererunt. Cuius te m. iguuViae suerit, eos quidem, ut magnos quosdam ac praestantes Viros, laudare a C depraedicare; ) et tamen torpere aC marCOSCEPEOtio malle, quam ut eorum similes evadamus,
operam dare Non est ejusdem animi industriam laudare et otium amplecti; non sexto laudat, qui non et concupiscis; non ex animo admiratur, qui non et imitatur. At heue, quod ex isto uulnero multi nota Otiosi veterismlaudatores, sed strenui potius imitatores, nota limi ad praeclara studia collortandi estis, Compositum de raedica/ e inauditui Latinis est. vide Cellar. cun posti P. 555. Erasmum primum hoc verbo usum osse putat Moneta ad Menag. T. III. Ρ. 587. . R.
333쪽
quam exemplo vestro excitare ipsi alios ac Cohortari potestis. Itaque Pro certo habeo, totum i l tempus, quo nobis huc per calores convenire non liCuit, non tamen a vobis Iam suo vi ac desidiae datum, sed, quatenus licuit, earum ipsarum artium, quarum amore sta' gratis, umbratili ac domestica exercitationer traductum. Sic agricolae, Ubi tempestates malae sunt, cum Opus sieri non potest, sub tecto tamen quod agant, reperiunt ac ne ipsos quidem sestos dies sibi prorsus inutiles effluere patiuntur. Sic milites, ubi eos horriser aquilonis stridos in hiberna compulsos a bellicis
muneribus avocavit, quotidie tamen aut cursu aut saltu aut ad palum exercentur aut solis inter
se praeliorum imaginibus dimicant aut gladios acuunt aut arma poliunt, quae denique in bello usui sutura sunt, ea omnia in pace meditantur. Quod ego ut mihi de vobis pollinceri audeo, ita vobis de me plane cousirmarqpossum. Neque enim mihi minus otiosa uda pars anni fuit, quam quRe ad quietem Conricessa videbatur. Libuit mihi istorum potentum consuetudinem imitari et tentare, num, quas illis aestatis tempore voluptρtes divitia,
Tum Suarum magnitudo praestat, easdem mihi in re curta ac tenui studia mea suppeditare
334쪽
31. A. MURETI possent. Igitur ut illi ea tempestate anni
montosa et altiora loca et Saltuum ac nemOxum opacitatem Consectantur, Sic et ego,
Heliconios colles et avia Ρieridum loca Pe agranS, aestum ambitionis avaritiaeque vitabam. Ut illi, ad sontium aut fluminum capita strati, cantibus avicularum animum oblectant, sic et ego, ad illos sacros et vulgo ignotos sontes, ex quibus omnis elegantia omnisque humanitas in vitam hominum fluxit, molliter compositus, ex illo ambrosio votorum poetarum cantu incredibilem animi voluptatem hauriebam. Ut illi venatu aucupiove intenti praedas agunt', quibus mensam instructiorem faciant, sic et ego, quibus mentem instruerem, e sapientissimorum hominum monumentis quotidio aucupabara O studia nostra, auditores, non rutilia tantum, no Ductuosa, sed dulcia etiam ac delictata l' Persarum reges,
Di, ut opibus ac divitiis a filuebant, ita luxu . ac deliciis dissiliebant, volitptatis caussa ita dividebant annum, ut hyemem Babylone vel Susis, in Μedia aestatem ageDetit. Quidni studia nostra eandem nobis honeste luxuriandi facultatemae copiam praebeant Τ Ex mcο
335쪽
Pinquo rure, ait Terentianus Laches, hoc cum commodi: Neqtic agri neque urbis odium' me unquam perci it. Ubi satias cra Pit fieri, commuto locum. Idem in studiis lico L Gravi et severa philosophorum lectione defessus animus est Ρoeticorum lusuum, involuta labellis et condita omnibus leporibus sapientiae praeceΡta Continentium, amoenitate recreetur. Solidius
aliquod et succi plenius cibi genus requirit
Ex illo copiosissimo ac locupletissimo veterum oratorum Penore Omnia non pascendis modo, scd etiam saginandis animis apta depromati Ingurgitet se in historiam veterem, Omnem superioris aevi memoriam mente ac cogitatione
perlustret, indulgeat arbitratu suo illi voluptati, quae infinita et insatiabilis ex antiquitatis cognitione percipitur. Aliarum voluptatum habendus modus est, huic Dimis indulgeri non 'potesti Atque equidem, auditores, quoniam humanus animus varietate Capitur, Omnium- Eunuch. V, 6, 1 sqq.
336쪽
que proΡe rerum, ut ait Euripides, iucunda mutatio est; decrevi hoc anno aliquid vobis hujus suavitatis impertiri et, intermissa paul-lisper philosophiae severitate, nobilissimi inter
Latinos historiarii in scrili toris lectio ue VOS pascere. Quod consilium tum deuique sine ulla dubitatione pirobabitis, Cum, ex quo sonte manaverit, intelligetis. Supe Pioribus diebus, cum ad illud non amplissimi tantum Ordinis, sed hujus aetatis singulare tumeta ac decus, Gulielmum Si letum cardinalem venisSem, coepit ille me, ut solet, de studiis meis humanissime interrogare. Cui cum pauCa pro tempore respondissem, procedento Sermone, quaesiit etiam ex me, quid vobis hoc anno ΡPOPonere atque explicare meditarer Respondi, me in ipsius potestate et semper fuisse et semper fore et hac quoque in re totum ex ipsius nutu at lue auctoritate pendere, atque id demum mihi factu optimum atque uti- Iissimum visum iri, quod, ipso auctore et tanquam auspice, gereretur. Tum ille, quando, inquit, superioris anni curriculum in Aristotelis politicis consumpsisti, non ulieuum suerit Oresti ab .
337쪽
hoo anno aliquid paullo levioris operae assumere. Nam neque omnes ii, quorum te commodis servire. ΟΡortet, Capaces Sunt tam arduarum disputationum, et a I'lerisque impetrari non potest, ut Graecas litteras ament; et Sunt, qui anni principio ad dimidiatos libros, tanquam ad delibatas ab aliis ac prope Semesas epulas, non libenter accedant. Quare auctor tibi sum, ut aliquem historiCuiu Sumas aC, si me audis, non alium potius quam Sallustium. Aam et egregie Latine loquitur et gravis ac densus est et civilis sapientiae plenus et, quod tu quanti lacias .cio, Thucydideus, et, ut exiguus liber est, paucis illum mensibus totum explicare facile poteris. Ego Vero, inquam, libentissime parebo auctoritati tuae
neque unquam Committam, ut, quacunque de cI e sentetitiam tuam cognovero, de ea mihi
amplius quaerendum ac dubitandum putem. Quod igitur faustum felixque sit, de summi in omni genere laudandarum artium *iri et
nostrum Oninium amantissimi sententia evol- emus et excutiemus una hoc anno, auditores, Sallustium, hoc est, cuni scriptorem, Cui antiquitas historiae Romanae detulit principatum, Ad quem cognoscendum, si Vos parem meae industriam ac diligeutiam adseretis,
338쪽
magnam vim ex ejus scriptis, cum Deo volente, et elo sinentiae et sapientiae praeceptorum colligeraris. Sed inprimis pauca quaedam de hist ria in gonere, pauca de Sallustio dicam, quae institiuo nostro non inutiliter praefulciantura C praemuniantur. Ac de historia quidem haec: primum quid sit historia; deinde quam pulcra, quam iucunda quam quae utilis sit historiarum cognitio; tum quae sint historiae leges; postremo in historiarum lectione ve santibus quae potissimum Observanda sint, et quomodo in ea re a plerisque PecCetur. Cornificius, seu quis alius est, qui scripsit Ithros rhetoricorum ad Herennium, itemque Cicero ipse libro primo de inventione ita historiam definiunt: Historia est res gesta, Sed
ab aetatis nostrae memoria remota. In hac desinitione qUot verba, totidem prope peccata sunt. Primum histo 'ia non est res geSta, Sed rei gestae expositio aC narratio. Non enim
ipsa coniuratio Catilinae aut belIvin ipsum Jugurthinum historia est, neque hoc ipsi dicere voluerunt; sed id, quod sentiebant, non I, 8.
339쪽
netur. hoc negligentiae ipsorum, etsi nemo in rebus definiendis negligens esse debet. Sed
quod addiderunt, historiam non esse, nisi
quae ab aetatis nostrae memoria remota sit,
Cujus quaeso amentiae est Ergo si quis hodie de Romulo et Remo scribat, salebimur, eum historiam scribere si de hellis inter Carolum V. et Franciscum I. gestis, negabimus, quoniam haec nocidum ab aetatis nostrae memoria Temota Sunt, aut Certe dicemus, nondum historias esse, tunc demum fore, Cum, quI earum rerum meminerit, nemo amPlius reperie iri
Quo modo fiet, ut uase quidem hodie historiam non gcribat, qui autem abhinc centum annis scripta ejus legent, historiam legant. Neque Thucydides hac ratione historiam scripserit, neque Xenophon in libris anabaseos aut in libris rerum Graecarum; neque Sallustius, Cum coniurationem Catilinae aut cum bellum Jugurthinum scriberet. Livius quoque quam diu vetusta persecutus est, historiam scripsisse dicetur; at postremis libris, quibus complexus erat res suis temporibus gestas, historium videlicet desierat scribere. Sed nolo pluribus verbis exagitare tam fatuam desinitionem, ne
mentionem quidem illius ullam fecissem, nisi
340쪽
5O2M. A. MU RETIscirem, eam etiam liodie defensores habere. Longe aliter sentiebant quidam olim eruditit, otii ines. quos Verrius Flac cus resert putasse, historiam proprie dici narrationem earum veruin, quibus gerendis is, qui eas narraret, interfuisset. Quos quamvis Dori Sequor, neque enim pauciora aut leviora iticommoda hanc quam illam desinitionem sequuntur)tolevabiliorem tamen illorum errorem emearbitror. Quomodo igitur historiam definiemus injuste enim rolii cliendit aliena, qui
auctiora non profert. Historim nomen , auditores, non tantum rerum geStarum, sed quaru in libet verum narrationem expositionemque
significat. Sic Aristoteles eos libros, quibus ingenia et naturas animalium perSecutus est, vocavit historiam animalium; sic Theophrastus historiam stirpium; sic denique C Plinius libros suos naturalis historiae inscripsit. Quibus libris caussar ac principia verum exquiruntur aut alicujus disciplinae praecepta
traduntur, nunquam eos quisquam recto 'historiam vocaverit. At ubi narratur tantum