장음표시 사용
301쪽
1ss De Theologicis Disciplinis
mentum exhibent invictissimum , non tantum hodierna peelesiae Rocmanae disti plina , & Rituale iubente Paulo V. an. r 614. sumina diligentia editum & approbatum , quo utuntur modo Latinorum Eeelesiae: sed insuper vetustissima Pontificalia, ct quae ex Veruilioribus proeula . fuere , in quibus praescribitur ut unus sacerdos indutus sacris vestibus, atque inferioribus clericis comitatus , facula , aut taeda praecedente, procedat ad inungendum aegrotum z cujus generis sunt antiquissimus Cod ex Dominicanorum Parisiensium , Brytismati Viennensis Ecclesiae, Nanuale Laudunense , Catalaunense , Ambianense , Atrebatcnse ,' ali que a Launoici typis edita volum. 1. Pag. ψ9 . & sequentibus . A quihus omnibus proferendis abstineo, propterea quod propositionem hane nostram definierunt duo Romani Pontifices , Alexander IlI. & BENEDICTUS XIV. quorum primus cap. movit, in v. Decreta I. tit. 4o. de verborum significat. num. 4. inquit, Sacerdos uno praesente elertia eo , 9 etiam Jotus potes issirmum uetere . Alter vero in Constituti Et si pastoralis , super ritibus Graecorum , l. v. num. I. ait: Nec re fert, utrum eadem extrema υπctio per unum, vel plures presbuteros ut ubi hujusmodi viger eonsuetudo, dummodo eredant, T af ν aut,
illudfuerames tam servata debita materiainforina ab uno pres utero valide , ct licite eonfiei. Denique nec ratio adest ulla , ob quam ad validam , licitamque
huius sacramenti administrationem exigatur multitudo presbytero . rum . Nam , praeterquam quod nulla firmior Theologo est ratio , quam ea , quae ex productis hactenus monumentis depromitur : quae ad rituum solemnitatem & condecentiam pertinent, sicut a nemine con
temni debent quando Ecclesia praecipit probatque illorum prax hi ἔita eiusdem Ecclesiae dispositione atque arbitrio tolli possunt ac pero
mutari, prout demonstra Ut lib. xxx. cap. 27. Deinde vero sacerdos .
qui sacramenta administrat, Christi Domini , qui una persona est, Uicem gerit: ideoque licet inferioribus ministris congrue, apteque in
conficiendis sacramentis utatur, dum tamen unus sacramentum con
seit atque administrat, ct e clero alii tanquam famuli adsistunt, judicio quidem nostro effulget amplior quaedam sacrae ceremoniae maje stas , & sacerdotis dispensatoris mysteriorum Christi decus S auctoritas: ideoque praesens Romanae Ecclesiae disciplina quam maxilne coa-gruens est divinorum ministeriorum amplitudini . ac dignitati. PRop. v. Debet idem sacerdos , qui sacro oleo inungit infirmos , proferre verba , quae sacramentalem sormam constituunt. Dixi hujus capitis initio, Edinundum Martentum in variis Ritualibus observasse , quod aliquando unus presbyterorum oleum a P plicabat infirmis , & alius presbyter formam pronunt ibat: quamquam communior ulus semper viguurit, ut vel omnes presbyteri dei inirent si nautas partes , Omnesque sermam proferreat; vel unus unam , alter
302쪽
Liber Trigesimus quintus Cap. VIII.
vlteram partem inungeret, limulque formam debitam enuntiaret. Sed videtur mihi quaestionem hanc perspicue , ac breviter dirimere Franisciscus Sylvius, qui in art. a. quaest. 3 i. Supplementi haec scribit : is Si plures ita ministrent, ut uno ungente alter proserat formam, nihil fit: quia dum materia proxima sacramenti est actio ministri, ut ablutio , signatio, unctio; illa debet ab eodem determinari per sormam. Si vero unus unam unctionem faciat cum sua forma , ct alius aliam etiam
cum propria sorma sacramentum subsistit : sive id ob neccssitatem . fiat, ideoque licite , sive extra illam , ct illicite; quale aliquid etiam
in conficiendo Eucharistia: sacramento potest accidere, dum consecrato per unum pane , alius Vinum consecraret, Priore sacerdote per moris hum , aut per mortem deficiente ς ut beatus Thomas admonui: I. p. q. 8'. art. 6. ad I. ct hujus Supplem. q. 29. art. a. ad 3. Ilactenus Sylvius tom. Iv. pag. Venetae edit. 4s9. Profecto autem ab eodem sacerdote, qui unctionem adhibet , formam verborum pronuntiandam
esse declaratur ir; Constit. nuper laudata super Graecorum Ritihus , ea dem sectione v. n. 4. his verbis: Idem facerdos materiam adhibere, formamque pronunciare respertive deberet ac propterea qui tingit idem dieat formam respondentem , nec alius uvaς, alius formam pro niselet. Haec optima , & firmissima Pastoris Summi doctrina confirmatur ex dicendis sequenti libro xxvi I. de sacramento Ordinis , ubi cap. r I. thesi 9. demonstrabimus irritam esse ordinationem iactam ab Episcopo manum imponente ordinandis , S ab alio forma ordinationis prolata ;quamvis inter ordinationem, atque inter unctionem infirmi, necnon ablutionem baptizandi videatur interesse differentia aliqua eo loci explicanda .
At dices : Quomodo fieri potuit, ut in quibusdam perantiquis
Pontificalium codicibus ille ritus irrepserit, ut uno sacerdote ungente alius formam pronuntiet Ritus namque hujusmodi colligitur ex C diee Rod radi libri Sacramentorum Gregorii Magni, ut inquit eruditus
Respondeo, etiamsi Menardus praedictum ritum in ipsa notatio a ne non improbet, atque inde scribat confirmari opinionem illorum , qui dicunt validum csse haptismum, si uno verba proserente alter meris gat, vel aquam insundat. de qua opinione scripsi lib. xxx I. cap. ia. quaestiuncula 4. arbitror nihilominus sacram infirmi unctionem iuxta ritum illum peractam sacramentalem non esse : & divinare mihi videor ex quo fonte fluxerit idem error . In Codicibus enim libri Sacramen intorum melioris notae, prout apparet ex PP. S. Mauri castigata editio. De tom. III. pag. 27s. habetur, unum sacerdotem , dum inungit infirmum , pronuntiare illam formam , Davo te de oleo Iancto, de quae supra cap. 6. propos. 2. ac deinde pag. 23 . legitur, Multi enim Deerdotes
303쪽
eramentalis forma describitur , sed admonentur illi sacerdotes ut crudeem faciant de oleo sanctificato , dicentes tantummodo , In nomine
Patris, Filii, er Spiritus sancti. Ex quibus tria in sero : primum
est , iuxta hunc librum Sacramentorum , unctionem factam ab uno sacerdote cum forma respondente, Iuungo te cte. esse Unctionem fictaamentalem, utpote cum forma smul S materia peractam : aliam autem unctionem a multis sacerdotibus factam, aliquando fuisse peractam ahiaque tarma sacramentali, quo in casu suit ritus duntaxat S eeremο-nia et aliquando vero cum forma respondente cuilibet unctioni quinque sensuum , atque in illo casu unctiones singulas fuisse fueramentales, prout dixi cap. V. thesi . Alterum , quod in sero , illud est , in Codi est Rodradi, ubi describitur forma, ct unctio facienda a sacerdoti hus , qui formam ipsam non proserunt, describi unctionem postremam teremisialem duntaxat, qualis habetur citata pag. 23 . non vero unctionem feramentalem pag. 23s. Ac tertium consectarium meum est, opintimum ceterisque praeserendum esse ritum a Latina Ecclesia probatum,
utpote in quo idem sacerdos ungit infirmum, & profert sormam ς unctio quinque sensuum non praetermittitur ; & unicuique unctioni, ut sacramentalis sit, propria sorma respondete nihil tandem desideratur, quod necessarium .sit vel ad sacramenti substantiam , vel ad rituum
persectionem, vel ad conditionem ministri, de quo dictum satis .
De iis, quibus Extremae Unctionis saeramentum administrandum es.
AFfirmant eommuni sensu Theologi Sacramentum, de quo pertra. Eiamus , cum iis , qui gravi decumbunt infirmitate juxta Iacobi
Epistolam , atque S. Matris Ecclcsiae traditionem sit conserendum , atque institutum si ad animum adversius insidias daemonum erigendum di roborandum , ct ad tergendas actualium peccatorum reliquias ς mi ni me illis administrandum esse, qui sanitate fruuntur, ac nulla occupantur infirmitate, sicuti nec pueris ante usum rationis, ct nondum baptizatis , im poenitentibus, Sc Ecclesiastica communione pri Uatis .
Atque haec omnia traduntur etiam in Rituali Romano , ct in Catechi Gm O num. 9. quibus in locis ah hujus sacramenti participatione insuper exeluduntur , qui graviori morbo non assecti subeunt vitae periculum, ut inituri navigationem , aut praelium , ct qui capitis damnantur , Rad supplicium rapiuntur . Sed quoniam Calvin ista Dallaeus in pestilentissimo opere adversus duo sacramenta , quae perficiunt ar unctione s stud nempe exeuntium, & aliud quo consignantur Neophyti, cap. , T p-ga iliros by Goos e
304쪽
Liber Τrigesimus quintus Cap. IX. 29s
pag. III. ait etiam infantibus olim datam suisse Unctionem extremam. inde inserens hane non ad animarum sanctificationem , sed tantum ad
morbos depellendos , quibus tam adulta, quam tenelIa aetas afficitur. fuisse institutam; Graeci autem non decumbentes tantum, Verum etiam valentes corpore , atque poenitentiam agentes consecrato oleo linire solent : idcirco tum adversus Dallaei haereticam calliditatem , tum contra Oh trudentes consuetudinem ritumque Graecorum , firmandum est thesi proxima commune Latinorum Theologorum assertum .
PROP. Infirmis tantummodo , iisque adultis , extremae Unctionis
Id enim primo demonstratur Iacobi Epistolae testimonio, Infirm tur quιs in et obis , ere. in quo tria notor Prim tim quod Apostolus posteaquam superiori versu 13. Trissatur quis in vobis , cte. egit de aegritudine S languore animi, hujusque remedium attulit, dicens , Oret: Aequo animo est psallar. Proximo versu 34. descendit ad aliam speis ciem affictionis, quae est adversa corporis valetudo, demonstrans quo spirituali remedio infirmi opus haheant et ideoque de infirmitate cor
poris est accipiendus. Alterum , quod Graeca Iectio habet, ris is υψὼ: In martir quis in vobis ὶ Graeca autem vox de mor-ho graviori intelligitur, prout constat ex Matth. X. 8. XXV. 36. IIar- civi. sis. ad Philipp. a. et . quod etiam notavit Grotius. Addam verb magis perspicua ς nam Ioan . rv. 46. vhi Iestitur, Cujus filiai infirmabator capharnaum, extat in Graco, I ἰ ψὰ ἰὰ 'oo Kαπιμαίμ, X I . g. legunt I atini , Cujus frater Lazarus infirmabatiar , Graeci Vero , M. Δάμοι μένω: thidem versu g. Latini, Dee quem amor, in- utur , S Graeci, δε ιν πιλtic, in ῶr ac verse 6. apud nos , Ut er audivit quia infirmabatur, & apud Graecos , δε δε μοισιν λ ήλυνῶ, aedemum i x. 3 . in vulgata, Ut infirmata moreretur , in Graeco textu , ὰΘ-πασα Ae Mia: in quibus locis manifestum est agi de gravioribus corporis infirmitatibus, ct ubique apponi verbum δε--. Tertium , quod Noto , est, quamquam hoc verbum ambiguae foret significationis , coarctari ad commonstrandam gravem corporis infirmitatum iis , quae subjiciuntur , Et oratio fidei famabit infirmum , Ta: α
nibus , idem ac, defeto , Iussesco , ct graviore infirmitate laboro . Probatur a. definitionibus Ecclesia r FIorentinum quippe Conci- Iium , sue Eugenius IV. in Arm. Instruet. me feramentum, inquit, nisi infirmo, de cujus morte timetur , dari non debet. Ac Τrident. sest. xiv. in doctrina de hoc sacramento docet, Christum Dominum extrema: Unctionis sacramento finem vitae tanquam praesidio quodam firmissimo manivisse . Idem innumeris aliis Ecclesiasticis monimentis firmatur. Etenim Innocentius I. in Epistola saepe Iaudata ad Decentium ait verba
Iacobi accipi, vel intelligi debere de fidelibur aegrotantibar: Conci-
305쪽
3oo De Τheologicis Disciplinis
Ιium Aquilaranense an. 836. docet fideles unctione sacrati olei linienados esse, cum infirmitate depressi fuerint: idem statuunt Aelfrieus in
Collect. canonum ad Wisinum num. 32. David Nannetensis Episcopus in statutis Ecclesiasticis intcr Opera Launoji tom. I. pag. ys . Capitu- Iaria Caroli Magni lib. VI. pag. s. Theodorus in Poenitentiali cap. Ab
infirmis, xxv I l. quaest. Ul I. num. l. Synodus Lemovicensis an . lsici.
aliaeque permultae . Quibus accedunt Rituales lihri Ecclesiarum Occident olium : Rituale enim Lingonense in lucem editum an . s I. admo rei di liuiendum aegrotum. qua πdo graviter infirmatur: idem legitur in libro Trecensis Ecclesiae procuso an . I9 I. In Viennensi autem in tuis cum emisso an . Is 7. habetur et Hoc fueramentum datur Iolis infirmis , adultis, ct paenitentibar, O qm sunt in periculo mortis. Romanum denique coa firmatum a Romano Pontifice Paulo V. an. i6i . Debet boesaeramentum infirmis praeberi, qui eum ad usum rationis ρervenerint, tam graviter laborant, ut inortis ρerieulum imminere videatur , ct iis, qui prae senio deficiunt, ct in diem videntur morituri, etiam sine alia .ufirmitate. His vero Ritualia omnia posterioribus temporibus edita consentiunt. Ad probationem ergo ex Iacobi Epistola depromptam .
accedit altera desinitionibus Conciliorum , ct praxi universae Occidentalis Ecclesiae subnixa. Confirmari potest propositio monimentis Ecclesiasticae historiae
quam plurimis; nam cui optima valetudine fruenti hoc sacramentum apud Latinos collatum fuerit, nunquam mihi contigit ad in νcnire . At adinveni e contra , & frequenti sti me legi administratum graviter de eum hentibus . Collegit Launoius exempla ejuscemodi hene multa τS. Eugendi Abbatis Iurensis, qui e vita migravit an . Christ. sto. Rem herii Archiepiscopi Remensis, qui decessit anno 888. Hereberti Coloniensis Episcopi, quem mors abstulit an . io et O. aliorumque multorum squi paullo ante mortem fuerunt sacra Unctione delibuti. His tamen illustriora sunt, quae leguntur de S. Leone IX. qui hoc sacramento mu nitus , ct die obitus sui praenuntiato decessit anno ios 4. x i I . Kalend. Majas, ut in ejus Vita narratur a Wiberto Archidiacono , ea inscriptio ne tumulatus, quam refert ad eumdem annum Caesiar Baronius, Diae Roma dolet, Nouo viduata Leo Ne , Ex multis talem vix habitura Patrem ede beato Tironensi Ahbate Bernardo , qui fatis cessit anno III 6. &cuius praeclara gesta litteris consignavit Gausredus Monachus: de S. Malachia demortuo, anno Ii 48. apud eximium vitae eius scriptorem S. Bernardum abbatum Clare vallensem ἔ atque ut praeteream alios in meros, de praeclarissimo Francorum rege Philippo Augusto, qui
anno I 223. Cessit e vita, cuius res gestas complectens heroico carmi
ne , quod Philippidos titulo inscripsit, Gulielmus Brito Armoricus ,
306쪽
Liber Trigesimus quintus Cap. IX. 3OI
Cumque oleo sancto , quasi iam mortiti rus , invia Iur Iuxta, quem Paeobi eommendat Dipola, ritum,
Stramine Iupposito morientum more jaceret. Haec autem eXempla tum ob gesta magnorum virorum , tum ob auctorum . qui illa mandarunt litteris , celebritatem , tum demum quod non adeo recentis aetatis sint, norrabs re suerit apposuisse .
Et quamquam hactenus inter Occidentis fines vagati sumus : ha hemus nihilominus Orientalium testimonia , quibus revincatur consue ludo inungendi quoslibet poenitentes , ct nulla, aut levissima infirmitate gravatos ἰ si tamen haec sit uncti aeramentalis , quod a nonnullis negatur. Ac primo producere possumus ipsum Euchologium , ubi si eri olei henedictionem , S sormam Unctionis praescribit, illam nem Pe, πάτερ αγιε, ιατμ, ctc. de qua supra z quum sit evidens utramque suisse institutam pro laborantibus corporis aegritudine. Deinde Emmanuel Calecas apud Arcudium lih. v. Concordiae cap. 4. scribit, Euebeticos esse postremum sacramentum . Si tanquam spiritualis curationas sigil-
briel Philadelphiensis institutum hoc mysterium pronuntiat pro 3llis
qui in infirmitate decumbant, ζ r. HI 'ιν ἀθυνίζα καr ωλμνων . Sed ut de Arcudium pag. 38et. S sequentibus . Quum autem satis dixerim de infirm set neeessum non arbitror sermonem instituere de parvulis ante rationis usum in vitae discrimen adductis. His enim nulla ex formis stupra recensitis convenire potest; quippe neque sensuum illecehris noxia delectatione indulserunt , neque egent superno auxilio ad repellendas insidias daemonum , qui imagini bus bonorum commuta hilium menti rationalium hominum illudunt. Et si autem sanitatis corporalis ipsi quoque capaces sunt; haec tamen non est sacramentorum, quae sunt instrumenta gratiarum , praeja tesse itur: ac pro secundario tantum , atque temporali fine sacramenta conferri non dehcnt. Hinc Ritualia, quorum plura superius laudavi, vetant Iaeramentali unctione deliniri puerulos , imino quaedam sunt, quae eXigunt quatuordecim annorum aetatem , ct insuper bis. S. Martiis ni Τuronensis hunc versum inscriptum habet, Ollo deeemque annos saltim ' liniendus habebis rverum ante hoc tempus servescentis adolescentiae , ut potest delinqui per sensus , ita saluberrimum est hoc spiritualis medicinae remedium.
Et quod de infantibus dixi, idem proculdubio de iis, qui ante usum rationis in amentiam , aut phrenesim inciderunt, asserendum est ; nisi Per temporis intervalla polleant ratione, S arbitrii iacultate. Op
307쪽
3oa De Τheologicis Disciplinis
oppones I. Pue lis hoc sacramentum dandum esse , Rc se hoIasticos , qui id negant, errare scribit Maldonatus de Sacram . to m. a. pag. at s. quod probat primum , quoniam in antiquis auctoribus nulla promitus reperitur exceptio, sed affrmatur aegrotis omnibus dandum esset deinde quia Nicolaus Cusanus in I. ad Bohemos cpistola inquit, olim in Ecclesia non tantum adultis, sed etiam infantibus fuisse collatum: demum quia id rationi valde consentaneum est: nam si Eucharistia dabatur infantibus, ut dabatur, quanto credibilius est datam fuisse illis Unctionem extremam ξ Haec M.t donatus, quae nohis opponit Calvi-nista Dallarus. Respond. Maldonatum errare , suisque verbis revinci: nam quaest. 4. pag. 2 1. probat quam maxime sermam illam precatoriam , in qua habetur , Indulgeat tibi Deus z atque pagina proxima scribit ,, nouesse dubium, quin remissio peccatorum sit hujus sacramenti effectus praecipuus , quia omnia sacramenta per se pertinent ad animum , per accidens ad corpus. o Maldonato ergo fatente , infantibus nec forma huius sacramenti potest aptari, neque praecipuus effectus conserri. Ad rationes autem , quas profert, dicimus ineptissimas illas esse , S nihil evincere : prima enim refellitur ex Iacobi Epistola, ex Conciliorum statutis , & ex communi Ecclesiae praxi, quibus non minus, ac scho- Iasti eis, illa Maldonati assertio repugnat et quod nec patitur Calvini- sta Dallaeus haec scribens citata pag. ι II. is Adversarios infantibus unctionem suam adhibere neque verum est , neque sane consentaneum .
Neque quod fingit Maldonatus , soli scholastici suum illud oleum infantibus negant. Idem ille Cusanus, vir sui seculi praestantissimus , qui infantes olim inunctos ait, modo idest, aevo suo ungi eos negat . Et Bellarminus, qui Iesu ita fuit, ct quidem purpuratus , eos non solum nunc ungi, sed & omnino ungendos negat. is productisque etiam Jesultis aliis, idest, Gregorio de Valentia , Martino Becano, &Regidio Coninck, is Sed tanta suit subjicit Calvinis ab Maldonati
istius superbia , ut prae se uno reliquos omnes . etiam suarum partium, mortales pro totidem umbris habuisse videatur. Nos tamen, qui sicuti ne saria Dallaei dogmata , ita stili procacitatem detestamur, contenti erimus modesta hac responsione , recedere hac in parte a Maldo nato, viro alioquin doctissimo, Theologos universios: quod et iania de Nicolao Cusano dictum volumus; tametsi hunc redarguit comment.
in Iacobi epistolam ad verbum , Ddueat, Cornelius A Lapide , ignorans , aut dissimulans Cusano Maldonatum suum subscripsisse. Immo si ultro velimus concedere etiam parvulos aliquando fuisse inunctos absque forma Deramentali , eaque ratione Cusanum & Maldonatum excusare , assentiar quam libenter, & erit iudicium hoc de viris Catholicis temperatum magis, ac prudens . Atque his secunda etiam ratio
dispunsitur. Nam tertia petita ex comparatione Eucharistiae, nimium Dissiligos by Coos e
308쪽
Liber Trigesimus quintus Cap. IX. 3o I
sracta est; quum pueri recipere possint augmentum gratiae , non a uintem remissionem actualium peccatorum: tametsi de communione parvulorum memoria repetenda sint quae stripsimus lib. xxxi II. cap. I 4. S cap. 16.
opp. 2. Graeci etiam paenitentibus , qui valent corpore . aliisque nulla gravi infirmitate detentis hanc sacram Unctionem ministrant. Resp. Arcudium acerrime hanc Graecorum consuetudinem insecta in ri , propterea quod S sacris litteris , ct Graecorum scriptoruin testimoniis adversetur: atque haec Arcudii responsio nititur momentis adduinctis a me paullo supra . Recedunt tamen ab hae sententia Arcudii post Goarium in Euchol. pag. 432. suntores quidam Theologi, ac respondent, unctionem illam non esse sacramentalem, sed ceremonialem duntaxat, quoniam, etsi in illa ad hi heatur ea sormula, πατυ αγι , livi, se. haec tamen multiplicem sensum patitur , ct ex adjunctis circumstantiis colligitur in paenitentibus . fanisque sacram ceremoniam adhiberi, non sacramentum . Similia nos diximus de forma sacramenti Confirmationis lib. xxxi l. cap. 9. Potest responsio hae et adhiberi . Verum pro sententia Arcu dii facit plurimum , quod vir Graecus , si potuisset consuetudinem illam delandere, secisset utique: tum quod Ioannes Nathanael apud ipsium Areudium pag. 38 . consuetudinem illam Graecorum , quorumdam illitteratorum audacia , ct turpis Iucri gratia inductam dixerit: postrenab, quod forma Graecorum araris GH iaeta, quamvis nostra amplior, exprimit nihilominus animi, corporisque
sanitatem , nec patitur ambiguum sensum , qualis su hest verbis illis , Signaeatam SpirituιDπcti et de quibus tom. vi l. pag. IIO.
Agitur de seminenti Extremae Uncitanti multiplici esseau .
S 4eramenti hujus effectus explicat saerosancta synodus Tridenti nasus s. xlv. cap. a. his verhis et Aeet ρorro . er effectus hujus saera menti iliis verbis explicatur , fit oratio fidei salvabit infirmum , ct a Llaviabit eam Dominus, ct si in peeeatis sit, dimittentur ei. Res etenim hae gratia est Spiritus Dosti: efas unitio delitis , si qua sint adhue expianda , ae peceari reliquias abstergit, ct Groti animam ὐluviat, θ'
eonfirmat, maenam in eo divina miserisOrdia fidueiam exeitauri r qua infirmus sublevatur , er morbi ineommoda ae Abores levi ets fert et ct tentationibus damonis ealeaneo insidiantis Deilius resistit: er sanitatem eorporis interdum , ubi saluti anima expedierit, consequitur . Sunt igitur eis Rus extremae Unctionis, primus quidem peccatorum remissio, alter reliquiarum peccati abstersio, tertius prostrati animi alleviatio, & ereis
Elio, quartus demum pristinae valetudinis, si animae expediat, restitutio e Prior Diuitiaco by Corale
309쪽
Peior esse Rus , sive peccatorum remissio perspicul insertur 'r Imbex verbis Iacobi, Si in peccatu sit, remitte σtur ei; i:i quibus frustra opponit ab haeretici conditionalem particulam, diximus in primo captis
te i secundo ex praecitata Tridentini doctrina, necnon ex canone a. iejusdem sess. xiv. Si quis dixerit, saeram infirmorum unctionem noueonferre gratiam, nec remittere peccata, nec alleviare infirmot; anaathema sit: tertio ex Patribus , quorum testimonia in priori capite producta sunt: quarto ex hujus sacramenti , quae exprimit peccata sensuum ossiciis patrata : quinto ex ipso sacrarum unctionum ritu, eum perungantur organa sensuum, quibus anima noxiis imaginibus imbuitur , & ad pravas cupiditates allicitur. At quaerunt hoc in loco Scholastici, quaenam pereata e Teaeitate huius sacramenti remittantur ἔ S an haec remissio sit effectus ejusdem saeramenti primarius, effectus nempe ille , cujus gratia extrema Unis esto fuit potissimum instituta. Thom istae cum Doctore Angelico q. xxx.
Supplem. art. I. censent praecipuum sacramenti hujus effectum eme contra proximae mortis pericula infirmum corroborare , deinde νero, S ex consequenti peccata, si aliqua residua sunt, si We wenialia sint , sive mortalia, detergere . S. Bonaventura , Scotus, aliique tenent veis
nialia peccata hoc sacramento per se primo deleri,& inde consequi animiaIlevationem . Sunt autem prioria sententiae probationes huiusmodi: Iaeobus Apostolus de hoc sacramento pertractans initio commemorae gratiam , quae infirmum sanat , & oueviaι , postea remissionenia peccati, neque absolute , sed illa conditione apposita , Et si iis pere, tis sit. Deinde nullum sacramentum per se videtur institutu in ad de .lenda venialia peccata, quum haec pluribus remediis possint expiari. Insuper si remissio peccatorum esset extremae Unctionis e T ctas prinis ceps , non tam aegrotis, quam sanis conserendus emet, ac poenitentiis hus praesertim ς ideoque longe meliuS se gererent Graeci, qui paenitentes omnes inungunt, quam Latini eos tantum , qui decumbunt deis linientes . Praeterea omesa peccata actualia delentur per se a sacra mento poenitentiae, ideoque pro remissione actualium peccatorum nullum aliud sacramentum erat instituendum . Haec argumenta Divi Thoismae testimoniis firmata, ct dialectices artificio contexta legi possunt apud Gonet disput. a. articulo unico, sive apud Sylvium in quaest. xxx. Supplem. art. i. concl. 1. aut Thom istarum alium quemlibet. His addi
potest quod censent verisimilius permulti haud vulgares Theologi, quihus subscribit a. p. tom. a. disput. Ι 8. sere 3. Sua resius . etiam beati Dsinam Virginem , cui sane nullum peccatum erat dimittendum , ex tremam Unctionem suscepisse ἰ quamquam Gabriel, Paludanus , Uictoria Eckius , aliique scntiunt Oppositum et horumque opinio videtur mihi probabilior, tum quia Dei para nec etiam adversus daemo inmm insidias praemu uiri debebat Unctionis sacrae praesidio; tum quia
310쪽
Liber Trigesimus quintus Cap. X. 3 os
nullam per sensuum ossicia animi aegritudinem torporemque contraxerat , tum demum , quoniam nec forma , qua Graeci , Latinique utuntur , nee alia consimilis sanctissimae Dei Genitrici poterat convenire . - Contraria autem sententia innititur momentis paullo supra proin ductis; nam ex Iacobo Apostolo, ex Tridentino , ex Patribus, at isque ex forma, ct ritu eiusdem sacramenti evidentissime apparet illius vi peccata deleri: idque esse praecipuum sacramenti effectum magna proinhabilitate suadetur, primum ex eo quod idem enectus priori loco a Tridentina Sinodo recenseatur . Tum ex Catechismo Romano num .i . ubi inter husus sacramenti fructus priori loco connumeratur graraa , quae peceata leviora remittit. Ulterius, quoniam sacramentum istud
est spiritualis quaedam sanatio, ideoque debet vi sua delere peccata illa , quae non spiritualem mortem , sed languorem & infirmitatem inisserunt, venialia scilicet, non morti sera. Legi possiant pro hac scntentia S. Bonaventura, Scotus , ct Alans s in dist. 23. necnon Mastrius
disput. UI. q. 4. num. 63. Quid mihi videatur inter has extremas , oppositasque sententias verisimilius, dicam posteaquam secundum ac tertium hujus sacramenti effectum explicavero. Sed priusquam hoc praestem, animadverten dum puto, colligi ex utriusque sententiae momentis , peccata , quae Unctione extrema per se diluuntur , non lethalia esse , sed veniata . In hoc enim consentiunt omnes , ad infirmitatis praesidium , ad superanda mortis pericula , ad animi curationem , S ad gratiae augmentum , non vero ad regenerandum in Christo filios Adae , ad iustitandum oppressos culpa morti sera , Ac ad conferendam gratiam primam hoc sacra mentum fuim institutu in . Nititur Estius dist. 23. q. IV. hoc demonstrare ex hujus sacramenti forma. qua dicitur, Indulgeat tibi Deus quicquid deliquisti, ere. proptereaquod in scripturis minora plerumque peccata , qualia sunt infirmitatis & ignorantiae , delicti vocabulo
significentur, ut Psal. xvi l I. I. S xx v. 7. Sed haec ratio non admodum essicax est e quum revera delicti nomen commune sit gravioribus S levioribus culpis, & pro morti seris accipiendum sit Sap. x. r. ad Rom. IV. 2s. R U. I . ad Ephes. II. I. ad Colost. Ir. II. atque in locis aliis quam plurimis. In Epistola autem Iacobi Iegimus ταγ-, quae Vox pariter sensum patitur ampliorem . Idem Est ius argumentum illud petitum ex significatione delitii , quo utitur in Quarto , resutat comment . in Epistolam Iacobi, l. Rursus alii, ubi etiam ait Iacobi verba extendenda esse ad omnia eajuscunque teneris peccata , comprehensit etiam inenna tionibus, ct asseetibus vitiosis. Verum quod ad vitiosos affectus attinet , hi comprehenduntur nomine reliquiarum peccati ἰ de quibus infra : quomodo autem sacramenta vi νorum aliquando iudirectὸ conserant primam gratiam, dixi libro xxx. cap. 2 l. Expeditior est ergo ra-'