장음표시 사용
81쪽
henduntur istae perVulgato versu , xuis, quid, ubi , quibus auxiliis, ear, quomodo , quaudo ;in quo Versii admonemur, in crimine diiudicando attendendum esse quaenam sit persona peccatrix et quid , quantumve perpetraverit ἰ quo in loco deliquerit; quibus usa sit adminiculis : qua impellente causa, ignorantia ne , vel malitia , illud egerit ; qua ratione , ct quo tem
Pore turpem ac sceleratam rem attentaverit. Atque hae quidem uni- Versis peccatorum generibus sunt communes . Connumerari solent circumstantiae aliae, quae crimen adaugent, tribus aliis versi hus expressae:
ggravat ordo, loeus, persua, fetentia , tempus,
Aetas , eonditio, nuwerus, mora, copis , causa,
Et modus in eulpa, status altus , lutia pusilla. Significantur his prim , Ecclesiasticorum status : deinde habenda sacris
locis reverentia; tertih per narum , ut virginum , seu conjugatorum
conditio et insuper plena rei agendae , aut futiendi vitii notitia : ad haec temporis, ut Elemnis susti, publicique jejunii, circumstantia: in super annorum gravitas, & qualitas personarum, veluti si inhonesta admittat senex, aut dives furtum t ulterius multitudo culparum , idest, iteratum flagitium , ct inolita consuetudo : rursus quantitaS, Vel e pia rei, nimirum in damno alteri illator tum finis vel causa , ut in jejunio fracto gula, sive nimius appetitus delicatiorum ciborum ἰ mo dus etiam ac ratio agendi, nempe cum scandalo , & in aliorum conspectu: status quoque amplitudo , scilicet, antistitis , judicis , principis; & exiguum denique incitamentum , ut si labaris minima ductus
illecebra , aut deleres , caedasque iniuria levissima lacessitus. Comprehenduntur etiam hae cireum stantiae in cap. Cossideret, de Poenit. dist. s. S apud Magistrum in i ν. Sent. dist. I 6. Consentiunt omnes , illas peccatorum circumstantias esse in confestione aperiendas, quae speciem mutant, verhi gratia eum, qui su-ratur in templo , aut ibidem effundit sanguinem , debere loci circum. stantiam exprimere, eo quod de simplici furto , vel homicidio , fiat tunc sacrilega domus Dei profanatio: eum, qui sornicatur , teneri ad enunciandum , an conjugatae , an virgini, an propinquae , an selemnibus votis obstrictae se commiscuerit, quod inter se discrepent pluri-mlim adulterium, stuprum, incestus , sacrilegium , aliaeque turpitudinis species; cum denique, qui unum scelus committit causa alteriuS, ut si mentiatur , intendens animo alicujus mortem, aut subripiat rem alienam , edatque cupedias & hellaria , vel in merum se ingurgitet, ad vehementius explendas cupiditates , obstringi ad manifestandam finis hujus pravitatem , quae peccato consummati operis addit alterum noXiae cogitationis : quas , aliasque circumstantias accurate exponunt Di od by c fle
82쪽
Libri Trigesimi quarti Pars altera Cap. III. 77
Moralis Theologiae tractatores, Toletus etiam lib. g. Instruct. sacerdot. cap. 7. Suare et disput. 2 a. de Poenit. Sylvius in Supplem O l x. art. a. q. I. aliique permulti. Extat autem de hac re expressa delinitio Triis dentini Concilii sese. x i v. cap. s. Colligitur straterea, etiam eas circumsessantias in eo essone explieandar esse , qua speciem peceati mutant, quod sue illis pereata ipsa nee a paenitentibus inteme exponantur , nee iudicibus innotestant, oe' fieri nequeat, ni de gravitate eriminum recte ce fere possint. ct poenam , quam oportet, pro illis, paenitentibus imponere. Atque ex his verbis etiam aperta ratio depromitur . Magis implicata videtur quaestio, an manifestandae sint circumstantiae , quae pIurim tim peccatum adaugent, specie non variata, neque scelere propter finem, vel aliam causam multiplicato . Enim Vero antiquiorum , ct recentiorum plurimi negant circumstantias hujus generis necessarib aperiendas esse: ac inter antiquiores c juniorum quip pe numerum recensere non vacao id sensere Scholarum lumina, S.Thomas in I v. sent. dist. 16. quaest. p. art. a. q. s. S. Bonaventura dist. I .
p. 2. art. 2. q. p. Scotus eadem dist. num. 2 o. ut mittam Durandum ,
Palud anum , Angelum, Sylvestrum, S alios mille. Ab his tamen ob haec momenta recedo. Prii ab hi omnes, aliique fatentur, rem dubiam esse , in magna controversia positam, S consulte se gesturos , qui circumstantias ipsas expresserint: immo S. Thomas , si ades habenda est Soto S Cano , exponit aliorum , non propriam opinionem ς si audiendus Gonet, loquitur de solis circumstantiis, quae sunt intra liueam peeeati venialis. S. BonaVentura, praemissa contraria sententia, eam amplectitur quae tenet, huiusmodi circumstantias aperiendas esse de bous erae quo, 9 quauta sunt magis sapientes oe perfecti, tanto magis debere dia sinetius eay expliearer ses non teneri ad obe nisi forte ex propria eoπ- scientia oblige utar; ct Scotus ad hunc loquitur modum, Non est ita
certum , quod oporteat tuas confiteri οῦ tamen tutum , e r utile es id fieri. E contra hujus generis circumstantias absque qlla ambiguitate docent aperiendas, ex antiquioribus Marsilius, Gabriel, Maior , Alexander Alensis, Dominicus Solo, in distinctionem l . aut in proximam libri iri missisque senioribus, viri ex unoquoque ordine praestantissimi. Id cnim tradunt Thom istae omnes, auctore Goneto disput. x. de Pinnit. art. I. accessitque maioribus su is Cardinalis Gotti q. vi. dub. I. ct auctor An nymus librorum de re sacrament. libro VI. q.s.cap. a. In eamdem senten tium conspirant Scotistae, ut constat ex Promptuario Scotico ν. Cos fusio , Claudio Frassenio tom. v. edit. Rom. pag. 63 s. & Francisco Henno disput. U. q. 6. concl. I. tametsi Mastrius disput. item U. q. 18. art. I. Oppositae sententiae adhaerestat. Accedunt ex inclyta societate Iesu, Marti nonus , Amicus, Coninckius, Sa , aliique complures cum illustri Suare so tom. I v. in 7. p. disput. 22. suct. 3. Ex nostratibus idem. proculdubio tradunt Uauroy cap. ix. q. s. Tombeur in praxi Poenit.
83쪽
ν 8 De Τheologicis Disciplinis
pag. 4s. Guerrerius Trasit. VI I. num. l8s. Gibbon disput. x r. diib. Gavardi q. i. de Poenit. art. Postrem 6 ut eos mittam, qui tanquam rigidiores audiunt, id est, Merbesium p. 4. Summae q. 2s. Florentium de Cocq. cap. 8. sest. 4. Natalem Alexandrum art. 6. 4. i. Iueninum q. s. art. 7. & Genetium tract. vl. cap. 6. q. 3. adoptarunt sentenisi iam istam Est ius dist. i . l. 9. Sylviu Sq. ix. Supplem. art. a. Tournely q. vi. art. 4. vitasse quaest. U. art. s. Du-Hamel. dissert. I. cap. 4. Bouiscat dissert. 4. de Poenit. instit. art. s. sect. I. Ergo cum in hac re alii haesitent, tot vero, tantique viri partem assirmantUm propugnent, omnesque fateantur hanc tutiorem esse, & valde probabilem , agatur autem de re maxima; cogit nos ad subscribendum huic sententiae cum pondus auctoritatis, tum propriae salutis solicitudo . Accedunt momenta rationis . Ac primum , quia Tridentina Synodus, etsi noluit de quaestione Scholastica pronuntiare sententiam, suppeditavit tamen no- his rationes prorsus invictas , dum citato cap. 4. ait necessariam csse Omnium peccatorum consessionem , ut sacerdotes de gravitate erimianum recte censere possint, ct poenam , quam oportet, pro illis paenitentia has imponere . At nisi explicentur circumstantiae plurimum aggravantes , nequit recte cognosci peccati natura : quis enim dixerit, ejusdem
esse curationis antiquas νomicas, & carcinomata, ac sint nunc erumpentia , licet eiusdem sint speeisi, peccatum scilicet pervetusta consuetudine commissum , & nunc primb humana lubricitate patratum Aequitas ergo iudicii, & imponendae poenae mensura, quae postulant singulorum peccatorum accusationem, requirunt etiam manifestationem il- Iarum circumstantiarum, quae scelus aggra Uant, & adaugent. Deinde
neminem a rhitror futurum fore, qui neget hujusmodi circumstantias aperiendas esse in multis casibus , in quibus Deciet minime variatur, Ec quorum plerosque paullo post recensebo . Accedunt denique magnae auctoritatis praesidiar nam Catechismus Romanus de Conseis. num. 8.ait: Neque vero solum pereata travia narrando explicare oportet, Serum etiam illa , quae unumquodque peccatum circumstant, ct pravitatem valde avent, vel minuast. Innocent. III. serm. a. de Martyribus, Debet peccator , inquit, omnem omnino peeeati circumstantiam eonfiteri secundum quod magis pereavit, in Deo, in tempore, in numero, tu persona; seeundum atatem, seeundam scientiam , seeundum ordinem; si facile,sifrequenter , si manifesti, si perseveranter. Similia Auctor operis de vera & falsa poenitentia cap. 14. & I s. cujus verba extant praecit. cap. Consideret, sive , In Paeuitentia , de Poenit. dist. v. num. I. S. Beris nardinus Senensis sermone is . priinae partis pag. 2ol edit. Iunt. & serm. 27. P. I. pag. 3s6. Petrus Ble sensis Tract. vi. sive de Consese. volumine xxiv. Bibliothecae Patrum, Concilia, Vormaciense canone s. & Londinen sic canone 4. producta a Uitassio, necnon synodi Farsensis & Subiacensis Caroli Cardinalis Barberini, & Ariminensis Cardinalis Cur sit, Disiligod by Coo le
84쪽
Libri Τrigesimi quarti Pars altera Cap. III. 7.9
de quibus praecitato in loco Genetius . Otiae omnia idcirco praetermitto , quod videatur unus sussicere S. Carolus Borro meus , qui in Instructionibus Consessariorum jussis Innocentii XII. iterum anno i oo. in lucem editis, ut habentur in Actis Ecclesiae Mediolan. pag. 232. a pii Dsimo auctore vernacula lingua conscriptae, . ita plane loquitur: II Con-
ore. Ut enumerem nunc istarum circumstantiarum nonnullas, quas om- .nino aperiendas censeo cum Theologis praestantissimis, tenet primum locum consuetudo peccandi, quae utique in eadem speeis peccatum valde aggravat; quoniam con&ssarius tenetur hanc explorare , nec poenitens occultare illam potest, cum Innocentius XI. proscripserit hanc propositionem num. 98. Non tenemur eonfessario interroganti fateri aliaesar pereati consuetudinem . 2. Nullum praeterea dubium est, quin manifestari deheat quantitas, & qualita S criminis, quando consessario providendum est de modo restitutionis faciendae tertiae alicui personae , ut in furto minori, vel graviori, prout citato cap. 7. fatetur Toletus. 3. Aperienda est insuper circumstantia loci sacri, non tantum si peccatum adversetur illius sanctitati, vel immunitati, verum etiam si adsit intentio locum illum dehonestandi, quod redolet singularem malitiam, ut recte Sylvius cit. art. a. q. g. concl. r. additque religiosissimus scriptor Ludovicus a Ponte traei. g. cap. 6, si turpis res fiat coram SS. Sacramento , vel dum Sacrum peragitur. 4. Mani standa est personae conditio, si plurimum adaugeat crimen : in rapina , si raptor sit Praetor, ad quem attinet rapinas coercere z in praetermissa correptione, si reus sit superior & rector, etiam in casu, quo ad correptionem teneatur duntaxat ex caritate ς & in scandalo, si veniat a viro in dignitate con sti tuto , ut I. a. q. 73. art. Io. docet Angelicus: nam & Juvenalis satyra g. aiebat, omne animἰ vitium tanto eo pectius in se Crimen habet, quanto major qui peccat, babetur rac rursus, ut ait memorato in loco Ludovicus a Ponte, in illata iniuria, .& ingrati animi vitio, si offensori collatum sit recens ac maximum beneficium . s. In eadem luxuriae specie opus est cxprimere conditionem personae: in incestu , si committatur cum matre vel filia, ob malitiae excessum , ut scribit Navarrus in Enchiridio cap. 7. num. 4. in adulterio , si uterque, mas ct semina sint conjugati, ex eodem austore cap. 6. in stupro , si virgo per sponsalia viro obligata sit, ex Nicolao Lyrano in cap. 22. Deuteronomii; nec lassicit exprimere in priori casu incessum, in altero adulterium , in tertio stuprum, licEt non varietur pecies peccati. 6. Nesaudum denique crimen, juxta canones, ac pr*
85쪽
sertim i . Ancyranum exigit pro varia peccantium aetate diversas paris nas ; ideoque explicandum est, num patratum sit ab impubere, nulla ab epheho, num a viro. Ex quibus, aliisque eXcmplis magis magisque praecedens assertio corroboratur .
Tria ex adverso possunt opponi. Primum, Tridentinos Patres deelarasse explicandas esse in consessio ne circumstantias , quae speciem peeeati mutant, & nihil de circumstantiis aggravantibus defini vis eis. Alterum,oppositam sententiam teneri ab innumeris gravisti misque theo logis, etiam a scholarum principe S.Thoma. Tertium,exprimendas non esse circumstantias, quae imminuunt peccatum, ideoque neque illud
Respondemus ad i. hanc quaestionem non pertinere ad fidem , Edconsulto Tridentinos PP. abstinuisse , ut saepissime dictum est, a definiendis scholarum opinionibu Sς rationem tamen , quam attulerunt de circumuantiis , qum mutast peccati speriem, valere et lam de circumstantiis culpam plurimum aggravantibusἰS fortasse nomen speciei usiurpatum fuisse a patribus , non metaplasica significatione, sed genera istim ad significanda peccata graviora , S leviora ; quo sensu latine dicimus diversas esse species tritici, olei, argenti, &c. Ad alterum ex dictis aperta est responsio; ne reponamus cum Natali Alex. tOm iv. pag. 32 i. edit. Paris S. Thomam , ceterosque in aliam opinionem ituiscos , si ps Tridentinam is nodum, ct ejus Galeobi um ab Ecelesia approbatum , ct Pastoribus traditum, Ariuissest. Vide etiam , quam recte S. Thomas de circumstantiis, quae aggra Uant peccatum , pertractet I. 2. q. I. art. 7. ac tribus sequentibus, necnon quae docet de incestu in primo gradu, opusculo i2. q. 6. Ad ultimum respondet Franc. Sua regcit. sect. p. num. 16. latissimum esse discrimen, quia circumstantiae, quae poccatum imminuunt, non deserviunt ad secusationem , sed ad excusatione is, qua non ineambIt ipsi reo . Sed alii permulti aiunt, etiam circumstantias, si nota hiliter imminuant, esse manifestandas, ut salve
tur in sacerdote judicii aequitas; cum non sit subjicienda, E. G. eidem P ae mulier ob grave metum consenti eas viro improbo, ct quae sponte ultroque se turpitudinibus implicat: quamquam , si arrideat responsio Sua resii, dici potest nullum hinc sequi incommodum, quoniam subjicitur graviori poenae consessus , cedens juri suo . Sua resio accedo, si paenitens id faciat humilitatis causa, non hypocrisis , aut scrupulosae molestiae.
IV. Peccata dubia, quae appareant talia prudenti ac rationabili causa, non levi atque inani, aperienda esse in consessione docent fare omnes Cum S. Th. q. VI. Supplem. art. 4. idque prae ceteris accurate S impense ad versus Caramuelem demonstrarunt ex instituto nostro Franciscus Farvaeques in dissat itione Theologiea de hoc argumento conscripta , Nicolaus
86쪽
Libri Τrigesimi quarti Pars altera Cap. III. 8 I
colaus Girchen tran. U. q. 4. dub. 2. Leonardus Vanroy cap. IX. q. 6. ScAurelius Piet te q. 7. His accedo prim lim quia olim in lege veteri ad sacerdotes non tantum leprosi adducendi erant, vertim etiam ii, in quorum cute candor apparuisset , ac suborta esset leprae suspicio, ut constat ex cap. I 3. Levit. vers. 2. S 38. quod erat symbolum consessionis ex cap aeuem paenitet, de Poenit. dist. I.n.88.& Angelico Doctore cit. art. 4.ad 3. Praeterea a Leone X. damnati sunt anno I seto. articuli Lutherant XL et . quorum octavus erat: Nullo modo praesumas eonfiteri peceata venialia.
sed nee omnia mortalia , quia Impossibile est, ut omnia mortalia cognostas: unde in primitiOa Delesia solum manifesta mortalia confitebantur. Lutherum manfesta peeeata intellexisse, non publica, sed quae certo mortalia sunt, premuntque conscientiam , testantur Erasmus Roterodamus in Epistola ad Atherium Cardinalem Moguntinum , Lutherus ipse in Asiser t. articulorum suorum , ct auctores Colloquii Germanici a Iacobo Gret sero latinitate donati: quae cnin monimentis aliis Iegi poterunt in Iaudata Farvaequesti disquisitione. Ii praeterea, qui confutarunt articu Ium illum Luthera num , profligarunt simul fluxam Caram uelis opinionem. Nam Ioannes Roffensis ita pag. I 2I. Lutherum alloquebatur r SI velis arrietilum intelligi de mortalibus , qua fugerint auimum confitentis. nee adhibita eongrua diligentia redeunt in mentem , nihiI ab Gessa diffris . Sin de iis intellexeris , quae eonfessus norit, zel dubitat esse mortais Iu , tum profecto articulus meriti ree damnatur ἔ eum uulium horum in
eonfessone texi possit absque mavis a fictione : neque Bulla , quare jure
damnat, aliis ob id Convitiis meretur lacerari. Ioannes Eckius Itb.3. de Poenit. cap. I I. pag. l84. admissa praecitata Erasini interpretatione , Sirἐta , inquit, quod Ludder Manifestum blam erit nou eontra incultum, sed contra Dubium, quia peccata mavifesta, idest, qu a nota sunt esse ρee-eata , illa sunt eonfitenda et assero adhue Ludderum errare , 9 peee eiu eteritatem eatbolieam. Iacobus Latomus in articulum p. Lutheri damnatum a Theologis Lovaniensibus pag. 3 I. ait: Oui dubitat au peccaverit mortaliter , an non , ct an consensus ad illicitum sit mortalis, vel perfectas ct plenus , an non ξ nonne latius erit eoufiteri inquis seundum Martinam id est, Lutherum securum reddet paenitentem de remissione nonne in tali casu non eonfiteus amat perieulum eontra illud Delesiastiei tertio , Dui amat perieulum, peribit in illo ὶ Et Cardinalis Bellarininus
Iib. II r. de Pinnit. cap. I. num. Io. ita librata ratiocinatione concludit:
Dabitari solet, quid per manifesta peccata, quae sola ad confessisuem pertinere voluit, Lucterus intellexeris: nos enim defuerunt oliis , qui eum ex fare vellent. ut igitur mavis a peccata oceultis opposuit, aut dubiis, aut omnino iuratuitu etiam ipsi peccatori . De omnino ineognitis noupotest esse loeutus : ea si quidem ne Culbosita quidem volunt F eousseuda: neque earnsetnam Lutherus appetiast sententiam Catbοlieorum , si in eadem sententia etiam ipse fuisseI. D: occultis nosse etiam locutum, tess- L. VIII. L rar
87쪽
tur ipse is offertisue artieuli ν iii. Quare id solum restat, ut de dubiis Mistellexerit : qui eerre non parvus est error . Igitur qui negant accusanda esse peccata, de quibus dubitatur , num patrata sint, sive num sint venialia, an mortalia, videntur consentire Luthero ἰ eosque cum Luthero damnant Martyr Roffensis , Eckius, Latonius , ac B llarminus . Praeter haec laxa illa opinio refellitur ex Tridentino Concilio, quod sess. x IV. cap. s. Praecipit, ut a paenitentibus recenseantur omnia peceata mortalia,
quoram post diligentem fui diseussionem eoussisutiam babe ut, ct infra declarat ea crimina intelligi insula , quae diiseeuter cogitanti nou oecurrust. Igitur peccata duhia , quae comprehenduntur in amplissimo illo vocabulo Omnia, dum occurrunt memoriae, sunt a poenitentibus enuntianda . Huc spectat quod etiam in duhiis tenetur sacerdos consilia praebere , ct remedia praescribere. Clamant denique omnia jura , in dubiis tutiorem partem esse eligeudam ς quod praesertim in sacramentis seruandum csse constat ex prima propositione damnata ab Innoc. XL quam frequentissime commemoravimus: unde in no νa editione SyIvii, volumine IV. Pag. 392. ad ea verba art. 4. quaestionis vi. aeui sie basitaret, ut tamen strobabiliter visaretur veI se non eommisisse id, de quo agitur , vel non esse mortale, ve e alias fuisse eonfessum, non stecearet mortaliter illud non eonfitendo; haec nota est apposita, cive ab bae fencentia, ροβ- quam legeris propositionem nam. I. ab Iunoeentis XL damnatam . Confirmat hoc argumentum Echius comparatione aegroti, qui in ancipiti valetudine , nisi arcesseret medicum, ad quem spectat iudicare de morbi qualitate, non amaret corpoream vitam: addit FarUacqueZ pag. a. necessitatem suscipiendi baptismum , si prudenter haesitetur non fuisse collatum , de quo & nos diximus lib. xxx I. cap. a 4. quod multo magis est asserendum de consessione, cum nullum crimen iit cana repetere: proserunt denique alii cum Florentio de Cocq. cap. R. sect. s. canones Conociliorum , statuentes ut iterum consecrentur templa , si de eorum consecratione dubitetur; quod multo magis servandum est in templis animatis , ne ob sacramentorum neglestum priventur gratia , Sc unctione Spiritus sancti et at hoc postremum congruenter , cetera inconcusse videntur asserta.
opponebat Caramuel: Definit Tridentinum Concilium, debere Pse nitentem confiteri omnia peeeata mortalia, quorum pos diligentem sui diseUmnem eo eientiam babet: de peccatis autem dubiis non habetur eonseientia, scilicet, aperta notitia , certumque iudicium z non ergo te. netur poenitens enuntiare peccata dubia . Insuper ex codem Tridentino requiritur consessio , quia Deerdotes judietum ineognita eassa exereere
non possvnt; causa autem dubia quomodo potest dici eausa eognita Rursum in judicio forensi nulla profertur sententia de dubio incertoque facinore ς ideoque nec est pronuntianda a judice Ecclesiastico . Ulterius si impendatur absolutio peccatis dubiis, sacramentum exponitur periculo nulli. Dion od by Cooste
88쪽
Libri Τrigesimi quarti Pars altera Ca p. III. 83
nullitatis; quod utique nefarium est, ct sacrilegum . Praeterea obligatio, quae oritur ex fundamento dubio, & ipsa dubia est: obligatio auten confitendi oritur ex admissione peccati; ergo si dubium sit admissum esse peccatum , non erit certa ct indubia obligatio illud confitendi. Tandem, ut omittam argumenta petita ex regulis juris, & quae discussa sunt
volumine IV. libro XXI. cap. I 4. Sc I s. si in consessione oportet recensere peccata , de quibus fit sermo; cur id non permittitur nimiam anxiis , S scrupulosis Resp. ad i. eonfitentiae nomine intelligi a Tridentino interius iudicium, sive certum sit,sive dubium; nam ait constuentiam esse eorum, quae post discussionem in memoriam veniunt: immo cum dicat exigi a poenitente, ut se excutiat, e Xploretque eonfitentiae sua sinus omnes ct latebras , apparet appellare conseientiam intimum sensum , qui facta approbat, vel aliquo modo redarguit: quamquam &de peccatis dubiis potest haheri certa persuasio si hanc velis uegnificari eo Veientiae nomine illa revera esse duhia. Ex his diluitur objectio altera; nam paenitens potest, ac debet animadvertere manifestanda esse peccata dubia, quemadmodum infirmus detegendum esse vulnus , quod timet esse morti serum;
S sacerdos , qui judicis pariter ac medici personam sustinet, potest ac debet deprehendere , cujus generis sit culpa , de qua poenitens haesitat et& quid consilii, quid ve remedii sit opus. Ad tertium dicendum primo, etiam in iudicio forensi de in curtis dubiisque, si haud levem ingerant suis spicionem , frequentissime disceptari: deinde magnum versari discrimen inter sorense , & sacramentale judicium , cum in illo consessioni supplicium, in isto subsequatur venia ac remissio. Proximum sic diluitur; aut dubium in consessione exprimendum, est de qualitate peccati, scilicet, an sit veniale, an mortale; aut de peccati exsentia, nempe an sit, vel non si perpetratum: si occurrat dubium primi generis, nullum est periculum nullitatis, quia peccatum, tametsi veniale, est sussiciens sacramenti materia ς & si adsit haesitatio secundi generis , evitatur illud periculum , si
consessus addat peccatum aliquod veniale , aut mortale certum ς aut finullum habeat, cquod foret privilegium maximum gratiar impertiendo absolutionem sab eonditio πα, quam ipse Caram uel approbat pag. 6s9. Addo esse sententiam Vasque sit 3. p. q. I9. art. 2. num. 39. & Ioannis Gersonis in serm. de Poenit. quod peccato dubio possit impendi absolutio sine conditione; de qua sententia plura scripsimus tom. V l. pag. I 26. Ad objectionem sequentem dico , posse ex dubio certam obligationum oriri, si eidem dubio aliquod sit annexum periculum , sicuti tenetur ad medicinam adhibendam qui dubitat de sumpto veneno ἰ tunc enim oritur obligatio potius a periculi evidentia, quam a rei dubietate. Postrema oppositio nimium fracta est; cum dubia eorum , qui serupulis exagitantur, levissimis sint innixa momentis .
89쪽
Nunc de complice, scelerisque participe . Principio certum puto, complicem non csse manifestandum , si id necessum non sit ad exprimendam criminis qualitatem . Nam S. Rei nardus, aut quisquis est auctor opustuli, cui titulus , Formula vitae honestae , De nullo 'rorsus, inquit , pullire loquaris, quautuneuuque sit verum , vel manifestum , nisi in eouis fessioue , O hoe ubi που ροtes aliter metuifestare ρeccatum tuu m . Pariter S. Thomas opus e. xu. ad Lest. Bi sunt in im q. 6. De ex rest ne personae
exm qua aliquis peccavit, videtur m ibi quod nou sit in confessione faeie da quando potest vitari. Si vero Deriem peccati exprimere non post, uisi personam exprimendo, cum qua yeeeavit, puta si eum sorore concubuit,
neeesse est , ut expriwendo preeati Jeriem expriωat personam , sedsi feri
potest, debet quaerere talem eo essariuw, qui Iororis personam penitus non eo noseat. Similia alii onaues. Cujus illa ratio evidens est, quod famae proximi conssere debeamus , neque absque gravi causa ipsam laedere. Assirino deinde oli in in consuetudine suisse positum , in confestione socios criminum revelare . Constat enim ex praeced. cap. mulieres a Marco haeresiarcha compressas prodidisse eumdem sceleris auctorem, ut refert Irenaeus:& sanctimoniales, quae cum viris cubaverant,unum inter Corruptores diaconum nominasse , patet ex epistolis Cyprianicis: atque accusivit item virum, qui eam vitiaverat, virgo lapsa , ad quam librum Conscripsit Ambrosius . Ouae exempla cum aliis compluribus vide apud Nor inuin lib. a. de adminis tr. Poenit. cap. l I. pag. lo4. Idem evincitur ex
vetustis Poenit. & canonum collectionibus; siquidem S. Basilius in Epist. ad Amphiloch. paenitentiam trium annorum can. 6 . praescribit ei, qui cum propria ex patre, vel ex matre sorore pollutus est: eidemque poenarcanone 79. eos subjicit, qu3 in suas novereas ivsaniunt. Burchardus etiam libro XIX. cap. s. imponit catinam cstilicet poenam ad obtinendam remissioncma in pane ct aqua ad certum tempus,occidenti servum senioris, aut eonfervum suum jussu domini: qui utique canones supponunt manifestationem conficiorum . Mitto canones Concilii Triburiensis , & Wo maciensis, aliosque plures ibidem a Morino collectos. Censeo prarierea, complicem esse manifestandum, quando id exigit integritas consessionis : quod primum demonstro prae laudatis testimo
Diis, necnon Theologorum omnium , quos pag. i I . la dat idem Moritanus, Sc quibus accesserunt posteriores, quotquot perlegerim. id praeterea in sero ex integritate consessionis, quam absqne necessitate nefas est violare. At nulla est necessitas complicem occultandi: nam si foret necessitas aliqua , esset haec una, ne socium proderem , aut famam ipsius denigrarem . Haec vero nullius ponderis ratio est; enim verb nou es dicendus proditor, qui non dicit ut alium prodat vel gravet, sed ut se Iiberet, quod alicis facere non posset, inquit lib. I. cap. de Poenit. & remissis q. 24. S.Raymundus. Insuper non minus juris habet homo ad servandam
90쪽
Libri Τrigesimi quarti Pars altera Cap. III.
proprii nominis existimationem, quam nominis alieni , immo unu Liquisque se ceteris praeserre debet ἰ ii ergo teneor confiteri crimen occultum accusando meipsum , cur non possiam accusare alterum , si id postulet confessionis integritasὶ Exigit deinde eadem lex naturalis, quae me ad occultandum proximorum dedecus obligat, ut hac in re habeam maioris honi rationem e quis enim occulta flagitia non declararet, si
ei innotesceret hominem nefarium moliri patriae perniciem p quis non detegeret amico insidias , quibus illum hostis est aggressurus Z quis patri ignaro non revelaret meretriciam filiae consuetudinem quis superiori fratres suos , quos indicando corrigere potest , si nil aliud proficeret , non accusiaret ξ Nullus quidem aequi bonique amator haec nor . ageret, ad quae nos compellunt ordo caritatis, Euangelii praecepta, necnon Regula, quam profitemur. Revelare igitur debeo facinoris mei complicem, si alias nequeam explicare delicti magnitudinem ς aut si hac revelatione possim plurimum illi prodesse, ipsum monitis sacerdotum , quantum patitur consessionis inviolabile sigillum , ad meliorem frugem revocando. Est enim bonum longe praeitantius salus animae , pravorumque morum emendatio , quam sit salutaris erubescuntia, &probrosi diffamatio hominis . Ouid Z nee diffamare dicendus est, qui apud rectum judicem , apud prudentem medicum, apud virum iniseri
cordem revelat Crimen alterius, non conviciandi exprobrandique
animo, sed consulendi propriae, aliorumque saluti. His vero a hunde refellitur eorum objectio, qui aiunt revelare conscium criminis esse
famam alterius laedere, S ius invadere ς quod ex dictis falsum esse deprehenditur ἔ praesertim quod ille, qui se implicuit sceleri, eo ipso ces.serit juri suo, ne tanquam criminosius traduceretur . Ad Uertendum tantummodo, quando detegendus est conscius, faciendam esse consessionem apud eum,qui minime illum noverit,si id fieri possit, nec aliud Paduat ejusdem utilitas : tanc enim nulla adest ratio derogandi ejus exiitimationi apud per nam notam . Quapropter me moria retinendum est monitum Angelici Doctoris initio positum ς cui subseribens sanctissimus Archiepiscopus Ualentinus Thomas a Villa nova Conc. in Dominica IV. Quadragesimae pag. edit. Colon. I 49. inquit: Neminem in eonfessione prodas, neminem accuses, nisi peeeati tui circumstantia necesario confisenda requirat: O' boe quantum Iut est, ct opus eum, qui persuam non noverit quam revelas, si possibile es. v I.
Non debet dividi peccatorum consessio, adeo, ut quaedam uni, quae dam alteri sacerdoti enuntientur . Caput enim , Q sideret, de Poenit. dist. v. num. i. exicriptum , ut diximus, ex Auctore libri de vera , &falsa poenit. cap. XV. n. gr. de paenitente ait: Cautus sit, ne vereeandia
diatius dilidat apud se confessionem , ut divem diversis velit facerdotibus manifestare . Quidam enim uni celant, qua alteri manifestanda refr- .au sa Diuitigod by Corale