장음표시 사용
281쪽
existeret. ei glosue haerendum , qiram Dinus approbasset. Si quis autem contra consuluisset. teneretur parti ad praestanda damna & expens as. ab Eum quoque laudat Colutius Salutatus in 1uo tractatu de nobilitate legum. ω medicinae: b)neu siluit ejus laudes Trithemius in libro de scriptoribus Ecclesiasticis . ubi eum vocat ingenio subtilem . & in disputandis, enodandisque dubiis , L quaestionibus
iuris valde promptum, S a cuium . Ejus autem elogium his verbis concludit: De mandato Dn. Bonifatii para octaνι primus ieripsit eliganter pos Arctinatontim. Ν Intelligit, opinor. Triehemius Uini commentaria in regulas juris, quae sexto Decretalium libro insertae sunt. Atque hic fallitur procul dubio Trithemii adnotator. dum Archidiaconum hic memoratum esse putat Guillelmum de Mai dagoto. Alius enim omnino non est, quam Guido Baysus Archidiaconus Bo. noni elisis, qui iisdem temporibus in Academia nolua principem locum inter juris canonici professores obtinuit. non alio sere . quam Archidiaconi nomine notus. Ille, vix edito libro sexto Decretalium , amplitum is in eum editis commentariis magnam sibi famam comparavit. Uter vero prior Archidiaconus, an Dinus scripserit, haud scio, an unius Trithemii testimonio definiri possit. XIV. Cum primas obtineret Dinus in peritia iuris Civilis. in jure canonico non satis eruditum aliqui eum existimarunt. Hanc ei notam inussit Ioannes Andreae, summus canonum interpres. qui paulo post Dinum in nostra Academia 1loruit. γ) Verum id ita intelligendum censeo. non ut plane jus Pontificium ignorarit, sed ut in eo non tantum excelleret, quantum in civili. Et sane ejus commentaria in regulas iuris Pontificii, quamvis praecipue nitantur principiis juris civilis, ex quibus sere petitae sunt, eum ostendunt etiam in jure Pontificio non mediocriter versatum. Neque credibile est. Bonifacium VIII. . qui Dinum probe noverat, homini iuris canonici ignaro mandasse, ut Com. mentaria scriberet in eam iuris canonici particulam . XU. Plures auditores habuit; inter quos maxime celebrantur Cinus Pistoriensis, non modo legum scientia , sed & Italica poesi clarus, & Oldradus de Ponte. cuius hodie dum nomon laudatur. Uterque in suis scriptis Dinum praeceptorem dicit . di impentius laudat. Ipsum quoque Bonitacium VIII. inter eius auditores aliqui haud ro ne recensint, ut supra adnotavimus. Neque omittendus est Andi eas Pisanus, Dini primum, mox Petri de Bella pertica auditor; de quo suo loco dicemus. Ortandinus quoque Pisanus memorandus est, qui Commentaria in titulum institutionum de actionibus a Dino inchoata ex ore docentis in
schola excepit. e)XUI. Fertur aliquando Dinus consultus sui se, num si quis in testamento consessus sit, se turpe lucrum ex nectrio scenore fecisse. & certam pecuniam aliquot virginibus collocandis promisisse, si convaluerit, conveniri invitus possit ad ea praelianda. quibus in eo testamento se obligasset; ac respondisse . non aequum videri, talem hominem ex ea consessione conveniri. D Sed narrat An gelus Ubaldus, se audivisse . qui dicerent, pio cuidam eremitae calii cerdonPm dicunt in somno visam esse Dini animam aeternis cruciatibus damnatam ob
ejusmodi consilium . cgb Αc optanclum sane, ut illud vere somnium fuerit.
PLura scripsit Dinus, quae eum ostendunt dignum iis laudibus, quibus Vulgo
celebrabatur. Commendantur in primis commentaria in Pandectas, de quibbus ita Diplovata cius: - Scripsit subtilissime super T veteri, Insertiato, & NOVO . Fecit etiam quasdam additiones super Insertiato. Item si super Tis Novo scriptit per modum additionum. Pergit Diplovata ius alia ejus scripta in hunc modum recensere: Item com
nista. D. Aa ρ. ἐα Sext. De Ret. Iuris . C. Be
282쪽
, posuit super Institutionibus in tit. de actionibus pulchra commentaria. In- ,,cipit: In Chriin nomine. Titulus i e prineipaliter dividitur in duas partes... Et scripsit manu propria usque ad s. actiones in veri contra praedicta opponitur. Ab inde postea fuerunt recolle hae in scholis per dn. Ortandi num ., de Pius scholarem . Laudat haec commentaria Cinus in I. 6. C. de Ἐνν. fugit.,, Item de tractatum Praescriptionum. Incipit: Notabiliter colligitur, quod prae--scriptiones.
M Item & tractatum de primo Et secundo decreto. Incipit: Quaeritur quid sit
,, Item tractatum, sive summulam de successionibus ab intestato. quam inseruit ,, Cinus suis commentariis in C. de lueeos ,. Item & alium parvum tractatum de successionibus ab intestato. Incipit: Q riniam fecessionum materia. - Hunc tra ista tum aliqui Bartholo adjudicant, Praesertim quia in eo allegatur Cinus, ut observat Jo. Baptista Caccialupus in I. si qua i syris. C. Δ Ο ia. Sed idem Gaga lupus vero similius existimat Dino tribuendum; idque colligi dicit ex Cini ipsus verbis in additio. ne magna ad auth. eessante. C. de legit. haeredit. . praesertim cum in aliquibus exemplaribus Lini nomen se minime reperisse narret idem Gara.
., Fecit etiam pulchrum traftatum super arborem Ioannis ,, Ioannis nimirum Bassiani. de quo suo loco dictum eat . Incipit: Quia omnes actiones scriptae
, , Collegit etiam glossas contrarias. & dispersas in corpore 1uris civilis. Inci. piunt: An ille . qui Disit.,, Extant etiam ipsius elegantissima consilia. & Plurimae disputationes & quae. ,, stiones... Ex his unam ait Diplovataccius disputatam a Dino fuisse anno AICCLIX. die quinta Februarii, quae incipit : Cavertir in quodam statuto Luennae Civitatis. Verum cum anno MCCLXXVIII. adhuc esset Bononiae inter scholares. id nullo modo credibile videtur. Adeo autem in disputationibus scholasticis Dinus excelluit, ut apud legum studiosos Disputatio Dini in proUerbium abierit. ca ,, Extant & plurimae repetitiones c pergit Diplovat accius & praecipue in legem ,, eertum. J de eo qui certo loco. Incipit: Quoad aliquatim miAntiam dicem ., dorum. Et in I. qui in haredem f. elegeri j de tribui. Et in I. δεννum. A. . . de procurat. Et in I. 3. I. in hac. Τ eommodati. ,, Et publicato sexto libro decretalium anno Domini MCCII C. per Bonifacium,. VIII. de mandato Bonifacii praedicti composuit pulchrum commentum suis per tit. de regulis juris io jexto. Incipit: Praemissis easibus sutilaribus ... quod commentum mirabile appellat Baptis a de S. Severino in tractatuis de modo studendi.
Haec de Dini scriptis Diplovataecius; qui . paucis interjectis, se vidisse ait Dinilecturam in universum Τ. novum, cuius hoc erat initium : In nomine Dinmini. Et loco prooemii pramittimus an regulatis , vel Ordinatio. Pleraque ex his Dini scriptis recenset Pancirolus, eaque laudat Marcus Mantua.
dolens. multa ex iis frustra optari ab Iurisprudentiae studiosis. At Diplo. vataccium . cujus incredibilis fuit diligentia in perquirendis. & volutandis veterum JCtorum libris, minime latuerunt. Magna etiam ex parte postmodum typis edita sunt, & summo in pretio fuerunt.1is addere iuvat opusculum metrice scriptum a Dino de ordine iudiciorum. quod Diplo taccius ignoravit. Illud vidi in antiquo Codice mss. collegii Majoris S Clementis Hispanorum; ac tale ejus initium est: iudieii seriem si forte sire labores Iuditas auctoris nomina FH rei 'ete.
283쪽
o tempore vixerit Iacobus de Arena, non una ratione assequimur; sed non ita . ut certis terminis e us aetas concludi possit . Accuratissimus Di -- plovataccius Bononiae floruille dicit cum Francisco Accursio; idque habuit ex Alberto Gandino scriptore synchrono. a) Λc Bononiae quidem docuisse, Pancircitus etiam assirmat ; qui id colligi adnotat ex Iacobi ipsius scrip. tis. Ue patria vero contentiunt omnes, Parmensem fuisse. cc Sed tamen dubium movet Diplovataccius; qui quamvis Parmentem dicat, cd Baldum tamen in libello, quem scriptit de claris doctoribus . haesitasse narrat, nec certo saluisse. Parmensis ne merit, an Papiensis. eb Non solum Bononiae docuit. 1ecldiu in primis Patavit; ubi aliquando in quad.im causa sententiam dixit cum Guidone de Sugaria, O quem in iure civili praeceptorem habuerat. Erat autem P tavit anno MCCLXXXVII., hic enim annus adscriptus est uni ex dispitationibus Patavii ab illo habitis. quas vidit Diplovataccius: g) ibique ei iam anno MCCC. primum inter I Ctos locum obtinuisse videtur. hJ Apud Regienses quoque ci & senenses k docuisse dicitur; imo & in Gallia in Tolosatium
scholis; qua in civitate, cum aliquando Fianci1cus Accursus I. I. C. de sententiqua pro eo g. intem pros interPretaretur, & si nientiam patris sui defenderet. Iacobus de Arena sub ementito scholaris habitu ita acriter in Franciscum insurrexisse dicitur, ut eum ad incitas redegerit. Sed Diplovat accius iure eo propen det, ut credat, hunc Francisci Accursit oppugnatorem non Iacobum de Arena fuisse. sed Iacobum de Ra vano, quem ultra montes floruisse constat Francisci Accursit temporibus. Ac revera id narrat Cinus non de nostro Italo doctore, sed de ultra montano illo, cuius celebre fuit nomen inter aetatis suae prositares. I Eκ pluribus. quos in iure erudivit, celebrantur/maxime Richaidus Malumbra. ει oldradus de Pome. m) Plura scripsit . quibus magnam sibi famam peperit ; nam ct optime vim legum penetrarie a Bartholo dicitur, ejusque opiniones, ut plurimum, esse de mente iuris . & neminem inter legum interpretes, qui tunc vixeront, eo digniorem fuissse, & subtiliori praeditum ingenio. tradit Albeticus de Ronte; o eumque plane ingenuum ac veracissimum in allegandis legibus fuisse, memorat Colucius Salutatus. O Ubi vero tantus vir decellarit, aut quo tempore, neque Pancirolum , neque Diplovataccium, aut alium quempiam literis mandasse reperio. Nam quod trassit Alidosius , Jac hum de Arena Parmerilem anno MCCCXX. tamquam civem Bononiensem in nostrorum Iudicum Collegio locum habuisse. prorsus incredibile videtur; nec ullum eius rei monumentum ab Alidosio affertur. G
rio, ex non de Arena, eum ipse floruerit in illis partibus ... Cinus dicit quod fuit Jacobus de Ravatio. I. riri suini, invenitur qHaedam additio origi inla- et ex dictas Jac. de Arri postea ali' ulum exierita per Richarm N CHra. e3us distipulos. Bau. ἐκ l. si parmus. C. commvit. υτ u tu Ius.
284쪽
FIus seripta in hunc modum recenset Diplovataccius: is Scripsit cinquit) bre-ia viter & subtiliter in totum Codicem , & super L. libros Digestorum . Su-- per Infortiatum scripsit per viam additionum. Item utilem tractatum deis executionibus ultimarum voluntatum. Incipit: Quia Mei commis ortim; &- dividit illum in quatuor partes. Item & tra statum de positionibus. a AItem & tractatum expensarum. Incipit: Quae Iiunt in iudieio. b) Item &istractatum excultionum. Incipit: Quia tractatus Meti nis . co Fecit &- plures disputationes, & praecipue illam. quae incipit: In futtito eisitatisia Paduae. Sic unam, quam disputavit anno MCCLXXXVII., ut in fine Ip-- sus apparet. Plura etiam ejus consilia extant. Ita Diplovataccius. Pancirolus aliqua ex his omittit, & aliqua addit. Nam de exulibus , quos bam
nitos vocamus, cdJ de quasionibus. O ressione actionum csb scripsi1-
se dicit, quae etiamnum. inquit. magno in usu habentur. Feudorum quo que compendium fecisse.tradit Panci rolus. In Tractatibus Universi Iuris edita sunt pleraque ex memoratis Iacobi de Arena opustulis . & alia quaedam Panci rolo. ac Diplovataccio ignota: De prin
omnia diligentissime recen1et Clariss Maazucchellius, ch) auditque praeterea commentariolum de Fratribtis smut νiνentibus. ex Codicibus bibliothecae Vaticanae . Interpolata esse non pauca hujus auctoris scripta, ex eo liquet, quod in ipsis Iacobus Belvisius. Bartholus, Baldus, aliique interpretes J
cobo de Arem recentiores passim nominemur . cl)XCII.
AMerico Gardino IIugoIini legum Doctoris , de quo suo loco diximus, aut
fratri, aut certe agnato. & haeredi, m) filius ruit, Gardinus nomine, ει ipse juris civilis professor. qui saeculo XIII. labente Bononiae claruit, & initium XIV. attigit. Plurimum autem versatus est in foro. & in Republica; ubi magnam non doctrinae solum , sed & prudentiae famam sibi conciliavit. Hic anno MCCLXX. ad os ictam bannitorum utriebam, de civium numero, judex desectus
est; na & judicis quoque, non legum doctoris, titulum gerens an. MCCLXXX. Cum summa potestate in magistratu IX. Consulum civitati praesuit. co) Anno MCCLXXXIII. do 'orum iam ordini adscriptus fuerat; p quo tempore etiam in schola floruisse aliquandiu videtur: sed brevi inde abductus, ad Rempublicam iterum accessit, non semel inter Sapientes adlectus, qui Magistratibus ordinariis in dissicilioribus negotiis opera & consilio praesto essent. υ Quandoque etiam advocatus & defensor, sic enim appellabant. Communis & Populi Bononiensi&fuit; quod munus nemini non clarissimo ICto conferri solebat . cr) Publicae pinys h euniae
285쪽
cuniae custos, sue, ut aiebant. depositarius fuit: ab & cum bellum Bononienses cum Estentibus . & foederatis civitatibus eκercerent, inter Viros bello praeiectos aliquando delectus est. b) Sed de plures Causae a Communi Bononiensi ei commiliae. O & Legationes decretae; il in quibus ea in primis memoranda, quam sulcepit ad constituendos terminos agri Bononiensis, qua parte Mutinensem agrum attingit. e) Cum autem an . MCCXCV. compertum esset. Marchionem Elientem in Scultennae ripis, atque aggeribus aliquid molitum, quo ut consuleretur agri Mutinensis, qui ρumini ex ea parte adjacet. securitati, agro Bononiensi periculum alluvionis ex parte altera creabatur; populus Bononiensis negotium Gardino dedit . ut iis, quibus opus esset, operibus periculum averteret: quod ab eo diligenter perscctum est , eκcavato fuminis alveo, & sublatis ad justam altitudinem riparum aggeribus Anno MCCCII. decessit Gardinus. ω) te. samento prius condito, quo Faltam Albi rotam uxorem suam haeredem insti
tuit. ch Ea post viri obitum Paci de Pacibus nobilissimo civi, & clatissimo legum doctori nupsit.
SCannahiccus Sixti Bavosii si ius iam inde ab anno MCCLXXIV. eum Lam. beri acciis selum vertere jussus est. ci) sed anno MCCLXXX. cum satis
fidem suam Ieremiensibus probasset, in civitatem, atque inter Ieremi enses, ei rata Lamberlacciorum societate. receptus est. h) Itaque libere deinceps in civitate vixit. exclusus tantum ab omni munere publico . ad quod nemini patebat aditus, qui aliquando Lamber tacciorum partes secutus esset: quamquam Scannabiecti de hoc remissum aliquid Videtur extremo illius vitae tempore . Anno
MCCLXXX'II. inter publicos Scribas, sue Notarios adlectus est; sta & in se. quenti anno iudicis alssessoris ossicio functus est apud Aghinolphum Romenae Comitem in praetura Senensi, m) cum nondum doctoris insignia cepisset. Triennio post legum & decretorum do torem appellatum reperio: cnb atque hic tertius omnino est eκ nostris, quem ad illud tempus , ac toto deinceps XIII. D1culo, doctorem in utroque, ut a unt, 'ure creatum constet. ob An. MCCIIC.
Cum se dieitur ab Acis ἐκ Din. Bonon. t e. 9s. hὶ Cum drius Gardinus de Gardinis Iliis laeses prct q iaria irarie diti Alberici heredis uri versalis diti Ugolini de Gardinis legit in doctoria si uim cotididerit testameiatum in quo quidem linam Faltam filiam qu. diai Petri holi de Albi rotis ol. m uxorem dithi diti Gardini bc uxorem dat Pacis de Pacibus lorum doctoris heredem iiiiiversalem instituit &ciri mimori Ayme, iei Zavcrri Beriolatii aI diutu, ti. Septemb. MCCO f. i) Ei lib. Banaiti Consuat. serip. amRICCLXXI II. k Ex lib. eorum, qui jurari partem . Vidit
286쪽
cum duobus aliis Itiri speritis delectus est ad lustrandos milites stipentliarios Pipuit Bononiensis: ab nec multo poli humanis excessit; anno enim Λ:C IC. Februario mense vita futtilium reperio . b II. Ioannes Andreae in additionibus ad speculatorem quaestionem quamdam legalem memorat, quam vulgo tribuebant Fran isto Accuilio . sed quae te vera auctorem habebat Scannabiccum ; cu'us manu scriptam penes se habuisse narrat. γ) Sed Alidosius, ct Oilandius, cum haec apud Joannem Andreae legissent. novum quemdam legum doctorem confinxerunt, qui numquam inter mortales fuisse videtur . Scannabiccum Alberghetti Scannabicchii filium . quem vix ille aiunt ad annum MCCXL. Diplovataccius etiam huc impegit, mendoso, ut a bitror, exemplari usus : doctorem enim hunc, a Ioanne Andreae laudatum, Sca-raboctum Bononiensem appellavit. d)III. Illud singulare in hoc professore occurrit . quod quandoque legum &decretorum, quandoque legum cc tantum . aut decretorum D dosior appellatur in antiquis tabulis. Sed tamen leges magis, quam canonus, Coluistu videtur.
huius saeculi finem. Alidosius hunc doctorem de Soricis appellat. Verum e)us nomen Deotes alvi fuit; ac patrem habuit Uugolinum Roicii filium . Anno MCCLXXXII. nondum doctorum albo videtur adscriptus fuisse. g Eius non semel mentio est in Memorialibus Communis Bononiae ad annum MCCLXXXV. h) Post illud tempus perpetuo abmisse videtur a patria. Itaque non dubito , quin Rubeus . & Ghi raro accius vere illum scripterint rerum criminalium iudicem Romae fuisse apud Pontificem, eique an. MCCLXXXVII. a Pontifice ipsi, qui erat Nicolaus IV. . delatas multarum civitatum, eu populorum Flaminiae provinciae querelas contra Petrum Stephani Romanorum pro. Consulem, eius provinciae praesectum . ut de iis cognosceret, & judicaret. ci Λlidosius iudicem generalem Romanae curiae appellat. k II. Thaddaeus Baldi filius de Castro Saneti Petri. Scriptum fuerat huius nomen inter doetores Iegum ex regione Portae Ravennatis . qui anno MCCXCIU. erant in Consilio Oe ingentorum . sed pollea deletum; ince tum , qua ex Causa 0. Hic erat ex Castro Sancti Petri, nobili Bononiensium municipio: nec aliter sere in antiquis tabulis appellatur, quam Thaddaeus domini Baldi, sive Ubaldi; quo osteliditur, ni fallor, non ignobili patre, ac familia natus. Sed illud peculiare de hoc legum prositare occurrit, quod raro
quidam attribirunt Francisco Accurso, sed in xiginalem halaeo de manu primi. Io. Auita in aruit. ad Speri tiri de Iententi quatiter au
d) Sear octiis doctor li. Bononiensis hoc
temiure soruit, qui composuit plura, ut per Jo. Λιviri in Mail. Spcc. tit. de sententi qua
287쪽
admodum, & brevi temporis intervallo doctoris appellatio illi tribu Itur in
antiquis tabulis, ca) ut Cl. Montius animadvertit. Id algum nto esse potest . Thaadaeum cito a scholis recessisse. S a docendo cessasse. Ac 1brtasse ob hane causam ejus nomen ex DCCC. Virum albo erepunctum fuerat, quasi temere cum aliis doctoribus, qui semper honoris Causa in eum ordinem legebantur,
ille descriptus fuisset, qui non iam uti doctor haberi deberet, & iamdiu a scholae muneribus vacaret. Pecuniosum hominem fuisse constat; & ab Academia ad serum , a cathedra ad mensam argentariam defecisse existimo. bb
Arehi pisopus Raνennas . Non est cur verear professoribus nostris adscribere Mynaldum de Concoregio Mediolanensem , virum cum nobilitate generis, tum morum sanistimonia, di rebus gestis spectatissimum. Florebat ille in nostris scholis ad finem properante XIII. seculo; nec vulgari fama eum Risse intelligimus ex eo, quod a Laudensibus publice conductus est ad ius civile in ea civitate interpretandum. atque ei decreta est In fortiati expositio, nisi quem alium librum ex iis, qui extra ordinem legi solerent, scholares maluissent. Venerant ea de re Lauden. sium procuratores Bononiam anno MCCLXXXVI. initio Septembris, S cum Raynaldo convenerunt, ut is ad Laudenses Icholas quam primum accederet, suaslesiones sub initium octobris auspicaturus, pactis XL. Imperialium libris mannum consequentem. Nondum tunc erat Raynaldus doctoris insignia consecutus; sed ex tabulis contractus cum Laudensibus initi, quas a Clarisi. Montio acceptas in Appendice vulgamus, videtur paucos post dies eo honore donan. dus suisse. cc Cautum est autem iis tabulis. ut si Raynaldus doctor creatus esset antequam ad scholas Laudenses accederet . amplius illi stipendium tribue. retur. Satis autem exploratum est, legum prolatares. antequam do toris insignibus donarentur, diu debuisse in scholis docere. Nec vero Laudenses stipendio publice constituto ad se accivissent hominem in scholae muneribus non diu multumque cum laude exercitatum. His igitur studiis Raynaleus ad Ecclesiasticas di nitates sibi gradum fecit: adlectus primo , ut aiunt, inter Laudunenses Canonicos. db Episcopus deinde Vicetinus an. MCCXCVI. a Bonifacio VIII. creatus; postremo Benedicti XI. voluntate anno MCCCIII. cum esset Flaminiae provinciae Rector, ad Ravennatem Archiepiscopatum evectus. e Veditatus est autem plurimum Bononiae, tum maxime cum bona . quae Templario. rum Militum fuerant, Pro Romana Ecclesia administraret. D Vixit usque ad annum MCCCXXI. ea sanctitatis opinione & fama . ut honores divinos post mortem sit consecutus. Mira sunt quae de illo narrantur, quaeque diligenter cum apud alios scriptores, tum vero maxime in Historia Ravennati perseripta sunt; qua si vellem in unum colligere, & explicare, vereor, ne extra orbitam excurrisse viderer.
D. Raynaldus I ei gratia Archiepiscopus Ravennas administrator honorum inlicie Templi maxime in partibus Lombardie pro Curia Romana absolvit drium Lambertinum Rechorem Ecelesie S. Michaelis de I ebroxeta super bonis Maiis otium dicte Milicie &c. ach. in Civit. ΗΟ- non. in domo Mansionis I'empli in eamera
288쪽
ΡRaetereundus hoc loco non est Joannes Guillelmi filius, de Moysiaco , qui
locus est in Cadurcensi Dioecesi. Fuisse videtur Francisci Accursi discipulus; eo enim auspicante in nostra Academia doctor legum creatus est, de publice docendi munus suscepit. Mentoratu dignum est, quod Ioannes antequam doctoris insignia caperet. coram Francisco ipso, & Gerardo de Io sano judice, & praetoris Bononiensis vicario, sacramento se obstrinxit, ne alibi gentium, quam in scholis nostris, jus civile profiteretur; idque ex Prae scripto statutorum Bononiensium. Id an. MCCLXXXVI l. die XII. XaI. Octob. actum est. Extat in archivo FF. Eremitanorum ejus sacramenti λrmula, in qua particula antiquae legis Populi Bononiensis de sacramento doctorum Continetur. G Atque hinc conjicere licet, aliquid per illud tempus in Academia nostra novatum; nam vetus illa lex tam odiosa doctoribus . praesertim exteris, qua adigebantur jurati promittere, se nusquam alibi, quam Bononiae , Iurisprudentiae scholam habituros. jamdiu in desuetudinem ierat. De ea alibi dictum est. Ioannes autem de Moysiaco cujus famae in docendo tuerit, quaeve eius fortuna, Compertum non habeo. Plures ei similes habemus in elen cho scholarium, quem ad calcem hujus libri Producimus.
INstitutiones Iuris civἰlia Bononiae profestus est exeunte saeculo ML Cabrinus
Seregnanus Cremonensis. Num eo tempore scholastici magisterii cursum inceperit , ac Postmodum doctor creatus nobiliores legum libros vel in Academia nostra, vel alibi interpretatus sit, me prorsus latet. Anno MCCXCIV. cum nec adhuc locus esset publice constitutus, ubi professores docerent, nec propriam ipse scholam haberet, homo exterus, & sertasse in Academia nostra novitius, suas ei scholas permisit Petrus Boaterius, celebris artia notariae professor, his conditioni. hus, ut Cabrinus bis in anno libros Institutionum legeret; primum scilicet initio lectionum facto ex die S. Lucae, quo erat studiorum inauguratio; dein autem post festum Paschae: quo tempore fas non esset Cabrino eumdem librum in alia ouavis nostrae civitatis schola Iegere, nec recedere a civitate ipsa. nisi idoneum tibi magistrum suffecisset , qui eo absente inceptas Iectiones perficeret . Contra vero Petrus Boaterius promist, suas scholas Cabrino libere daturum semesin die . nec quemquam admissurum . qui Institutiones legeret ea hora, quam Cabrinus elegi siet. Εκ quo apparet, potuisse alios aliis horis eumdem librum in iisdem scholis legere, pro copia scholarium & magistrorum , qui tunc Bononiae degebant. Permisit autem Materius Cabrino Seregnano, ut collectam faceret, hoc est, stipem, de qua convenisset, ab auditoribus exigeret, semel tamen a quolibet. Quod si quis non solvisset, permisi. ut ab eo posset pignora auferre, libros nimirum scholasticos, pretiosissimam scholarium supellecti. Iem; quam reddere non teneretur, nisi ad assem sibi satisfactum esset. Deinde cautum voluit Petrus Boaterius scholaribus domesticis, qui scilicet in iis. dem scholis habitarent. & in ipsius Petri convictu essent; a quibus noluit Ca-brinum exigere posie plus quam VIII. solidos. Haec habemus ex tabulis ea de re consectis, quas in Appendice damus. ad cognoscendos eorum temporum mores haud plane inutiles. AM
co Vii. GHrari. lib. VIII. pag. a s. scholaribus intrinsecis, di habitanti hus ici eisdem sci olis.
289쪽
bibertus de Antramonis notus est ex libro, quem scripsit de quaestionibus criminalium iudiciorum , quem editum habemus inter Tractatus Universi Iuris cum hoc titulo: Tractatus super materia Quaestio in . se Tortura domini Ambejti δε Ant o monia Bonimienses. ab Sed quoniam huius hominis ignotum omnino est nomen in monumentis civitatis nostrae, propterea extraneum judico, nec aliam ob causam Bononiensem appellatum, quam quod Bononiae floruerit . Nostri scriptores , qui ejus nomine inscriptum viderant librum . quem indicavimus, eum recensuerunt inter doctores Bononienses, &appellarunt Albertum Alura montem, quasi nimirum esset de Antramontium genere ς ac vixisse arbitrati sunt ad annum M CCXXX. b) Sed de Antra. monia dum hic auctor dicitur, id eius patriam . non parentem. aut gentis agnomen indicat. Animadvertit autem Clarisis. Montius . inter scholares ex. teros . quorum interdum mentio occurrit in antiquis tabulis, nonnullos esse . qui de Tremonia dicuntur, ita procul dubio de eorum patria nuncupatos, notissima inferioris Germaniae civitate . accolis Dorimund . quam propterea conjicere licet suisse Amberti nostri patriam . Eκ eadem civitate fuisse existimo Alvinum de Trimonia . cc qui anno MCCLXXU. erat rector scholarium ultra montanorum. De aetate vero . qua Ambertus vixit, illud certo affirmari po.
test, scripssse post Guidonem Sugarium, quem laudat in suo quaestionum criminalium libro. uJ Uixit igitur multo post annum MCC N. . nec satis Constat. num saeculum XIV. attigerit. Immo incertum plane est, num ad hoc XIII. iaculum, de quo agimus, an ad XIV. Pertineat
eit, q s ii ex modum excedendo aliquem debilitaverit, tenetur. Amiasti de Antravi. in ter Traia. v. Iar. D. AL
290쪽
Umquam defuisse apud Maiores noluos sacrorum canonum, &Ecclesiasticarum regularum studium , inani testa res est . Non defuere etiam iam inde ab antiquioribus faculis qui collectiones canonum, & sacrarum legum fecerint. Sed non semper fuit haec quaedam peculiaris doctrina, quae Certa ratione, ut reliqua facultates. traderetur in scholis. Erat Ius Canoni. Cum cum Theologia Conjunctum, seu potius erat una eademque doctrina . quae & credenui. & agendi leges, ac Praecepta tradebat, quaeque ad usum populi Christiani eκ Sacris Literis, ex Pontificum, & Conciliorum Constitutionibus, ac Patium sententiis ducebatur. Medio circiter saeculo XII. in hac sacra disciplina facta eit professionum discretio, & Ius Canonicum a Theologia avulsum . Ac primam hujus novae facultatis scholam vidit Academia nostra. Hic primum Iuris Canonici prosetares a Theologis discreti, & doctores Decretorum audiri coepti: atque hinc paulatim in om pes Europae Academias haec nova disciplina pervagata est. Eius auctor Gratianus Monachus, qui Corpus legum Ecclesiasticarum, quantum ea aetas serebat, abiblutissimum condidit, & ad usum scholae accommodavit. Degebat ille ad S. Felicis . celebre olim civitatis nostrae Monasterium. ubi scholas instituendae juventuti perantiquas fuisse existimo . ut erant ad nobiliora quaeque Monasteria . & Cathedrales Ecclesias. Ibi prima Iuris canonici incunabula fuere, ac diu etiam post Gratianum in eo Monasterio ejus facultatis studia viguisse videntur, ubi Omnibonus
Gratiani discipulus, & Huguccio Pisanus. ab aliique Iuris Canonici profis in
res floruerunt. b II. Praeiverant multi Gratiano. & amplas legum Ecclesiasticarum collecti nes instruxerant; sed parum felici successu: nemo enim ita secundo populi rumore in scenam prodiit, ut omnibus placuerit , quemadmodum contigit Gratiano , quem deinceps omnes Iuris prudentiae Ecclesiasticae studiosi eius 1acultatis
quasi auctQrem & parentem agnoverunt. Habemus plurimas antiquorum canonum collectiones, quarum aliquae typis ed hae sunt, pleraque ineditae. Ex ineditis autem peripaucae sunt viris doctis notae. ut illa. quae Polycarpus dicitur, illa, quae Devi dedit Cardinalem. illa demum, quae S. Anselmum Episcopum