Quaestiones principaliores polemicodogmaticotheologicae de Sacra Scriptura et traditionibus, duabus partibus comprehensae. ... Ad usum, et commodum theologiae polemicodogmaticae auditorum collectae, et in ordine m. Redactae ab adm. rev. ac eximio p.

101쪽

commili In errorem error enim talis non tinueret scripto. ii , sicut in facto de quo procedit argumentum tribueretur Apostoli, sed Spiritui S quod cum impium sit, a Scriptoribus sacris Spiritum S. omnem praesera asse errorem est dimidinii Ad L mill min a qui Christus dicere non potuit hoc si ita dictum ad declarandum odium inimicorum in ambu lege.

osse praeceptum, conci min. ad redarguendam pravam inter tationem Judae mim, qui hoc male ex antiqua lege interpreta hantur, eg min. In lege ergo veteri fuit dictum: Diliges

ximim tuum quia vero Deut. c. as. legebant Iudaeorum Doct res, a Deo mandatum eta Judaeis , ut gentium urbes delerent, imo ipsum quoque nomen earum quod etiam in libris Reginpraeceptum,' executioni mandatum noverant is aliunde videbant,oysen nihil aliud ab ipsis exegisse, nisi ut amicos diligerent ideo inserendum putabant, non esse diligendos in micos quorum falsam illationem hic tacite redarguit Christus. Solutio est D. h. qui in . dist. o. q. I. a. I. idem sibi objicit, & ad illud ad a. ita respondet quod in lege Deteri etiam bo. mines tenebantur ad diactionem inimicorim, sicut patet ver authorita-um Levitici inlinum e. p. v. 18. Unde cum Gilur odio a civi micum tuum, non es ex legesumptum , quia nusquam se in Her liminui .fles additum ex pravavterpretatum 7ι earim, qui meo, quod praecipiebatit dilectit proxivii, conciuilebant , quod inimici

essent ornendie Idem habet Glossa ordinaria: . Scie una est , intoto corpore legis in esse Icriptum bubobis i uini rem in missi,vi Gitur, quantum auaraitarum scribarrimi. Ad X. Cum Veii ab M la, Rabano 'melch: e C no dilo quod s. Stephanus, cujus narrationem Lucas est loci refret, non tam ordinem citatumstantiis historice, quam causam, de qua et batur. intende C inio Venerab. Beda verecunde modeste significat, tophino id quod vulgo sere solet a b disse , ut in longa videlicet narrationes, eademque praesertia

subita

102쪽

sibita, nomissa confiiderit,' miscuerit, in mulandam essam memoria lapius sierit, sed in his duntaxat, quae ad rem cum aut nihil in in attinerent, nam cause , de qua potis. um agebatur, intentus erat Lucas vero historiae veritatem retinere volens, ne Dis quidem immutavit, sed rem i, stuli no nauatam exposiae Dices: Ergo Stephanus panis est lapsum memori lutem

in re leu 3 . Non Stephanum , sed Evangelistam ab omni la- pia vindicari debere ex ratione, quia solis Apostolis, Prophetis QEvangelistis hunc honorem deserre catholica Fide docemur', ut nulliim eorum vel memoria hipsum esse credamus, nullum nec in magnis nec in parvis errasse. Fuit quidem Stephanus plenus Spiritu S. Spiritus loquebatur in eo ; sed aliter tamen in Prophetic Apostolis, aliter in Stephano locu- tua est nunquid per Concilium Generale Deus Ecclesiae loquis tur, per Ecclesiae Pastores Deus Ecclesiae loquitur per vel 'res Sanctos Deus Ecclesiae loquitur 34 hi tamen omnes inia .

Vis labi possunt mamori Desertim, ubi lapsus est facilior. Scriptorum ergo Acrorum hoc priviletium est , ut nulliui e rum instri na,erret Apostolorum privilegium est, ut nullus eorum in docendo erret Stephano hoc priviis nec

ratio concedit, nec auctoritas.

Insistes. Tamen S. Lucas Evangelista haec refert ergo Iula memoriae lapsum passias esse videtur. A sacris Scriptoribus alienum non esse erreantium etiam verba resente sic enim ephte Iudi c. c. ia trecentos annos possessimus praetendit, cum revera trecenti non siissent, tamen Sacer Historicus trece .um retulit. Ita sentit quoad haec omita inlchior anus lib. a. q, 28 Per quod patet etiam responsio ad XL

103쪽

Dico a Scriptores sacri ad scribenda fidei mystem, ac determinandas morum regulas speciali quadam reve latione indigueriint non vero ad ea, quad. propriovis vel auditu certissime hauserunt

CUm jam in I. r. inter Notanda dictum sit, Di irat remi

tionem esse interioren a Deo in Scriptore sacro eXCitatam,

ut scribat ea , quae 9eus vult hanc inspirationem differre a revelatiuue, fit ab a hyleulia a revelatione quidem quia Haec est manifestatio rei antea ignotae divinitus facta is stare potest bne illa interiore motione ad scribendum sicut & vicissim stare test inspiratio 1ne praecedente revelatione, uti in conclusionec dicimus in casu, quo Sacer scriptor inspirante Deo aliquid I bis, quod ipsemet aut egit, aut vidit, aut audivit quibus in circumstantiis, ut infra probabimus, nulla ipsi opus est revelati M. Ab isjknlia vero, cum assistentia non sit ejusmodi motio imterior, hoc est, a Deo in scriptore excitata ut scribat, quae Deus

scribi vult, aut intus ipsi loquitur, sed speciale solum uirilium vi cujus scriptor ad Mus nihil scribit, nisi quod verum isti Jam ergo PAbatur i. pars Consus Auctoris Meri,neriorum fidei, de eorum omnium, quibus 'mines ad taeni super.

naturalem perducerepturi, exactam notitiam habuerunt: se Isaias pnedixit, quod Virgo esset paritura , quod Christus

multa passurus esset Daniel praedixit in medio hebdomadae Chriatum occidendum : Zacharias triginta argenteis a discipulo tradendum vaticinatus est atqui horum aliorumque, quibus homines ad finem supernaturalem perduci atque diei-gi Oportet, non aliunde quam ex revelatione habere notitiam

Pinueruat nulla enim qualiscuaviae industria humana propriia

104쪽

naturae viribus rerum summaturalium noti lam assequi potest: ergo ad haec speciali quadam revelatione divina indiguerunt. Probatur a Pars Coninis Quando rerum series aliunde jam perspecta habebatur, Wς Si Auctores Sacri propriis ocise iis quaedam viderunt, auritiis audierunt, ipsimet egerunt, tutio revelatione opus non erat sed Auctores sacri inulta, quae scrip saerunt, propriis oculis viderunt, ut Moyses AEgyptiorum se gas, Iosue Israelitarum victorias in ingressu terrae promissionis:

S. Joannes Chrutum pendentemis morientem in cruce vel a testibus 1ide dignis didicerunt ergo ad haec scribenda illis revelatione opus non erat. ai con1tat ex illo Ioan Epist. I. C. T. V. I. dicentis quod jiιit ιι initio orisod risisidiums , quod ticlinius oculis nos 'ii, quod perireximus, trianus nos ne contrectiri erunt,tesin uir, F iuvisti iamus. Item ex Luca , qui C. I. V. . ea se

scribere testatur, quae ab illis sibi tradita fuerunt, ' u ab iliuio et Meraret, θ' mulor si monis 'erv i t. Ergo. Ex his sequitur neque revelationem neces ariam suisse, ut narraretur, quomodo Tobia canis blandiente cauda heriurisium anteverteriti quomodo Auctor libri a Machab ea, quae a Disne Cyrenaeo s. libris fusus se mari enarrata fuerunt, ipse contraxerit, & uno breviore volumine con erit. Quomodo S. Paulus moneat Timotheum, ut penulam, quam reliquerat Troade apud Carpium, vemens struum adstaret, ut fideles s lut et M.

I IV. Dico a Scriptores Sacri in omnibus inisse scripserunt,

praeter specialem assistentiam Spiritus Sancti, etiam eiusdem speciali inspiratione assecti erant etiam ad ea, quae Visu, auditu, aut narratione ab aliis Prophe . tis scit a certissime hauserunti

105쪽

robatur, Pars x. Ex Scriptura Psil. 44. Scriptor an

meus comparatur calamo scriba velociter Icribentis , hoc est, calamo Spiritus S. ut S. Greg. L. I. Morat interpretatur. Psal 86.

Domuris narrabis se Scripturis. Item in Prophetis saepius legimus:

ara dixit serum Deus. S. Petrus c. i. v. aa ait non voluntate

Νι- a aestatuinianisor latia, id est, s scriptura, μυ- risu S. Horati cutisιη Dei homines, graece legitur, Spiritu SH γ imp ιν S. Paulus a Timoth. c. a inquit: mis Scriptura dimitus in iratis inusis est is tacendunt. Item ad Rom. c. a. Scripturam eloquia Dei appellat ergo

Probatur a. Ex constanti traditione: In Symbolo Constantinopolitano dicitur de Spirituri qui locutus est per pro phetas. 4. Ignatius Epili ad Magnesianos. S. Jultinus pol. a. S. Clemens Alexantirinus in admonitione ad gentiles. S. Hie- onymus Praefat. in Epiit ad Philemonem. . . Augustinus lib. I 8 de Civit. Dei c. 38. Et alii docent, Scriptores Sacros. ad scribendum sutis inspiratos, motos' impulsos. Ergo. Probatur 3. Nona inera Scripturae intelligimus verbum

Dei Scriptum atqui si non esset inspirata 1 Deo, sive quod idem eii, Sacris Scriptoribus dictata, neutiquam foret Verbimi Dei saltem sermale ,- pro'la tale siquidem hoc requirit,inu supponit locutionem Dei, qua abs te jam non amplius Verbum Des, sed verbum hominis erit, ut cuivis cogitanti palam est ergo cum nomine S. Scripturae nil aliud intelligamus quam Verbum Dei Scriptum, negari nequit, illam esse a Deo Sacris Scriptoribus inspiratam ergo. Hinc s. Paulus i. Thes- ,sal c. a. V. 3 est. Gratius ης rus Deospi intemisiste, quo mam

eum accepissetis a minis uerbimi litus , accerisu ilhammutve 'Hmb summi, verbion Dei Probatur a Conclus. 1. Sublata inspiratione Deus Auctor verbi illius dies non posset, nisi remote solum, quatentui videlicet primitu revelasta atqui hoc implicat ergo.

106쪽

Probatur 2. Auctores sacri in scribendo delectum quemdam adhibere debuerimi, nec continuo calantis omnia credere, quae ipsis quocunque modo manifestita fudient imo nec potu-illent, cum vel a solo Salvatore noltro tam multa inter Apostolos degente gesta sint, ut juxta illud Joan. c. ult si scribere vellant, totum orbem implerent atqui hic delectus non potuit haheri a revelatione divina, quia multa sunt revelcita, quae scribi nunquam potuerunt: non etiam ab arbitrio ipsius Scrbrioris, quia alias Divinus non esset ergo ab inspiratione qua- dum speciali , quae revelata a revelatis discernat, facta a sectis segregaret, scribenda prae non scribendis determinaret ergo. Dictum filii in Conclusione Praeter specialem assistentiam Spiritus S etiam speciali ejusdem inspiratione assecti erant: qiua

licet in Auctoribilis lacris specialem Spiritus S assistentiam requiramus, ne in actuali exercitio scriptionis error ire 't initiis ominus tamen haec sola minime su isset: nam alias etiam de creta summorum Pontificum e cathedra loquentium , an nes Ecclesiae QConciliorum Oecumenicorum, in quibus comd dis aeque adest shecialis Spiritus S assistentia, Sorent ver

hum Divanum quod tamen dici nequit, cum ortum suum purae creaturae in acceptis reserant. Ex his Jam insertur,s scripturam pro Authore habere Deum sive enim materiam, quam S. Scriptura continet, sive modum, quo per tot saecula florent illime fuit propagata , attendamus utrinque illucti scit , illam non polse alium habere Authoremὴ praeterquam Deum. Materia quam continet , sunt sanctissima morum documenta , Sileri proseindillima, & prophetiae a canissimae, quas multo ante praedietas suis jam temporibus mirabili cum consensu impletas cernimus is adhuc implendasHse, dubitare ex iis, quae suum sortitae sunt et fectum, non am us

107쪽

potissimum ope homonum ino m. non Ham occultis artibus, sed simplici praedicatione, quod jure prodigum, intraculumque censeri debeti Haec protino sunt MM misi dextera excessi operari potuit: aderius S Scriptito

No minore habet Deum. Dices . Si S. Scriptura habet pro Auctore Deum. est divinitus inspirata, vel est inspiratici uoad omniae, quae in ipsa comtinentur, Vel duntaxat quoad aliquis non quoad aliqua: haec enim prae aliis non possunt determinari. Non quoad omnia, qtii phir, malae existunt, quae quia sunt communia nonnunquam lensui adversa, &forte non adeo pia 1 Deo, qui amat pietatem, de majestatem, S scriptoribus dictata, aut inspirata tuisse fidem superat V. g. colloquium serpentis cum Eva .loquela Asbnae Balaam: cantica camicorum, & maledictiones in psalmis

Davidicis passim occurrentes ergo. S. scriptituam quoad vinia esse inspiratam, id non tantum quoad abstrusiora Gde mysterii, sed etiam quoad res levioris momentu, wm re historicas alias S. scriptura innumeris exceptionibus Arreobnoxia, praesentim apud eos, qui foris sunt, o Ecclesiam non audiunt quivis resim possis, & vellet excipere praeripue in rebus, quae captum ista intellectus transcendunt, eas non inu spiritu S. iis ratasci ex ouo queretur scripturam non ampli esse ioco utam Mes regulam Colloquium serpentis cum Eva, innae cum Balaam e dem commum sensui

adversum videtiar, quatenus novimus nec serpenti, ne asinast convenire vocis hum nae usum: ruit tamen hispicio Alfi, si pes

pendimus, non serpentem, sed in serpente locutum daemonem prumum mendacem, ut insinuat S. Ioan in suo Evang. c. 8 V, 44 Noa asinam, sed in asina Angelum, ut ipse contextus Numer c. 2 MV. 28-c manifestat, locutum fuisse. Cantica canticorum iunt

dulce epithalamium sanetarum nuptiarum Ch isti cum Ecclesia,

108쪽

Psaltes Regius lavitur in nomine , cujus est retribuere , vicisti

Dices a. s. scriptores multa is scriptis inseruere, Pudi proprijs videriant oculis , propriisque tractarunt manibus, ut Lucas testatur in exordio sui Evangelii QS Joan. c. I. Eringo liaec ut scriberentur , non requirebant inspirationem.

nide plus inferri non posse, quam quod ejusmodi res sint ovibrim scriptae sine revelatione , in item sine inspiratione. Quine S. Dica Joaniis adseruntur, non obstant hi enim ideo ab hinnana notitia propriis sensibus vel testibus hausta sibi fidem conciliarivit, ut Ethnicos facilius ad Christi fidem adducerent,

ab his enim,si se divinitiis ins iratos dixissent, cum inspiratio vina ipsis penitus ignota ruerit, nullam fidem habuissent, imo potivi sibilo exson fuissimi. Dices a Leges&inus a myse introducti, item sista, tisaerificia Hebraeorum ab AEgyptiis profluxerimi, quorum sapi pientia Μoyses in aula Pharaonis educatus imbutus erat 11eritus circumcisionis , ut testantur Herodotus, & Diodorus sic lus, nec non complura sest Hebraeis cum 2Emptis communia . - erant item praecepta moi alia, quia Moyses in Decalogum intulit, sere nini AEgyptiis injuncta erant quin, sacrificia Iudaeorum non hie, sed re ipsa a gentium ruditate, cultuque superstitioso a Wyptiorum promanarant ergo oyses 1 Deo ad illa scribenda inspiratus non fuit omnia in argumento adducta esse potius deliriaci quia Moyses in nullo emtateuchi libro memorat Hebraeos ea omnia AEgyptiis debere, quae in Exodo aut Levitico tam accurate praescripta sunt, quin

rotius resere a Deo cautum fuisse, ne Hebraei AEgyptiacos G usant auratur, ut in Levit e

109쪽

Dico . Omnes sententiae is singulae veritates seu sint dogmata fidei atque morum seu ordinationes judic, oram, sacrificiorum atque rituum, seu praeteritoruin temporum historiae, vaticinia auturorum praedicti' ones, seu denique leges atque praecepta quibus h mines a vitiis retracti ad virtutem informantur, a Deo Sacris Scriptoribus sunt inspirata.

ΡRobatur . Auth. S. Scripturae Ad Hebrae. c. a. dicitur: βω- tifarie,=nultisque nr0dis olim I9dus Deutus es Putribus ii Prophetis. Luc. c. I Deita lacteus es per osJunoIorion, qui dD bibunt prophetarum ejus. S. Petrus Epist. a. c. I. Omnis Prophetia Ici plura 'pris interpretatione non it, non enim volu Itale humava aliata 6l liquando pro-

ωbetia sed Sitiritu S in atrat lo jJuu Sancti Dei homnes. S. Ρa liis a. ad iuioth. c. di v. 16 in septimi nimios v gyrum utilis est ad lac fumaec ergo. Probatur a. Ex SS. Patribus S. Irenaeus lib. si adversus haereses c. 47. inquit Scriptura qitidem perfecta uni, piore avemboici de S piritu ejus dictatae Tertullulidi de habitu muliebri c. . Legininonium Scripturam adfiationi habilem. rivisitus in ora res Chrysost Hom , in c. s. Geom. Elii Smption es, quoa m multas rubeat e reum dicitias, quod quidem mi inrum ti prophetae lacutismis, stanti a Spiritu S. krma , ingrauem in se

continent Me nux ris P. August. lib. deconsens. Mig. c. ia. Mia sucro q-is libro unaquaene falptas reperitur, totius libri certia

iis interit Sed hoc fecundum dicendum non est ergo nec primuma subs sed si nota reperitu selisitas, omnia lanc a Spiritu S utpote Spiritu veritatis dictata ergo. Probatur . Ratione Scripturi e sacra libri communiter

dicuntur Verbum Dei cle eloquia Dei sed non pollent ita

110쪽

mii ri, si non inspirant mo conscripti sumnt: nam Memla ni Dei se .loquium Dei non alae fumere possimus . nisi quod Deus eae, quae in mente sua Divina concepit, locutus sit: erit per Sacros uriptores, atque ea ipsa iisdem script iribus di vetit: si enim Spiritus S tantum adstitisset S. Scriptoribus,

ut nihil nisi Meritati conforme scriberent, tunc vere Scriptura illa tantum erit verbii hominis, non verbum Deici si enim quis aucui tantum assisteret, nullus dicet, illud verbum scriptii eis proprie verbum assistentis. Ergo Applicentur huc 'tum pr*bae prioris

I. Criptores Sacri in novo testamento nonnunquam allegant, quae ita non habentur in antiquo vel aliter quidpiam, fertur simum Scriptore quam ab altero ergo non videntur in omnibus, quae scripserunt, Diste a Deo assiati seu inspirati Anti prob. atth. c. a. v. ulti citat aliquod testimonium a Prophetis dictum, quod tamen in nullo Propheta legitur : Mniam ii taraeis vocabitus quin verba in nullo Prophetarum libro legum tur. Item idem Ei angelistaJeremiam pro Zacharia posuit, dum

ait: tunc impletiosi es, iunii bim es per Ieremistin iratorem

centem factam tuo a Venteos M. quae prophetii non a Jeremia, sed Zacharia reperitur ergo. II inrcus inas i scriptum Grinat, quod in alachia est: nam cap. I. haec verba leguntur Aut Icriptum es Di sis:

Ece ego mitto Agellini mon quae verba non in Isaia , sed , lachia liabentur ergo. III S. Marcus c. I 4. v. 23. Christum hora tertia crucifixum narrat, qui tamen juxta Joan. c. 19. bora fere sexta a P, jato judicatus est ergo. IV. Numer c. I V. 29. no dicitiis quod nullus His se