장음표시 사용
141쪽
recognouit, & virgine similiter delata potitus est r quamuis Pei miseratione nunc pάniteat. Et de huiusmodi, experientiae infinitae sunt, quas negare, insanire est . EX his vero sequitur, quod qu cunque locali motu inseriorum corporum effici ponunt, diabolus possit emcere, sicut potest domum, aut Vrbem succendere: quia ignora ferre potest, dc admouere. Videatur etiam Infra libro secundo. cap. I .puncto quinto, Spuncto octavo.
Punctum quintum. Angelos etia malos corpora posse assumere,&in speciebus diuersis apparere. Primo . Nam quaecunque locali motu corporum inferiorum emci possunt, diabolus potest efficere, ut stati in Patuit. Eiusmodi autem est effictio corporis, quod videatur humanu, vel leoninum, aut turnuin, ct eius inocti. Nam huiusmodi corporum similitudo in figura dc colore consistit: per motum autem localem si xi posse figuram nulli dubium, immo ipsam nisi per localem motu addendo, subtrahendo, mittando, aut disponendo Deri non posse clarum est, experientia tester similiter per motum localem induci posse colores, testatur opus Pictorum,per sua instrumenta corpora colorata admouendo. Igitur in quacunque specie possunt daemones apparere . Et ulterius, ut patebit, possunt istis apparitiones fieri in sola phantasia. Secundo. Nam cum spiritualis natura corpore superior sit,ab ea obedientiam habeat oportet: Sed hanc non habet quantum ad augmentum vel alterationem, sicut nec quatum ad formarum susceptionem, ut patuit supra . Ergo eam quantum ad motum localem habeat oportet, cum his lolis motibus obediat: motu vero locali per condensationem,& rarefactionem, & applicationem activorum naturalium corpus omne figurari & colorari potest, ut in nubibus de utroque eκ- Perimur, Sc consequenter angelus in omni specie apparere potest. Et de his apud diuinas litteras, oc catholicos tractatores non est dubiunerquia angeli boni crebro leguntur in diuersis formis apparuisse, & in eos steste Paulo ) se transfigurat angelus satanae r Vnde apud Greg. in Dial .moniali in forma perpulchrie & tenerae lamicae apparuit: Antonio vero in forma disci argentei, & pueri parui, & huiusmodi r &cuidam fremitae in forma speciosae puellae, adeo ut allemis ad nefandum actum, se ultima dispositione pararet: & tunc euanuit, ct irrisit ,
brutalem virum, cui induxit velle, et subtraκit posse coire. An vero huiusmodi corpora vera corpora sint, utique dice dum est quod sic, veritate figurae, Sc colorum alioquin exterioribus sensibus non videretur in i& eritate alicuius naturae corporeae r quia sine subie to accidentia illa , idest figura dc color, non subsisterent e non autem veritate naturae, quam prae se serunt, Vt scilicet sint vera humana , aut
leonina , aut eiusmodi corpora i alioquin non subito interire , &in su-
142쪽
III in sumum resolui possent. Ex qua vero materia eiusnodi corpora sumant, dicendum est communiter secundum Theologos, quod non ex terra: quia nequirent statim resolui ; neque ex aqua, cadem ratione; neque eX igne, quia tangentes urerent: sedeX aere. Cuius signum dixeris, quod nonnulli huiusmodi corpora gladio perfodere, aut truncare anniXi, id nequiuerunt: quia partes aeris divisi statim co-tinuantur. Acris tamen nomine omnem vaporem, quantumcumquesrossum, intelligiltius. Sicut vero circa se eiusmodi corpora estingunt, ita dc circa homines possunt epingere, ut in diuersis speciebus es ipsi uideantur, aut etiam occultentur, reddantur inuisibiles: cui veritati etiam Maro fingendo, attestatur, qui nube sepsit AEneam. Punctum sextum.QSid vero possint daemones circa homines ex dictis ostensurus, dico multa. Primum. Angelus bonus hominem potest illii ininare, ut apud omnes catholicos confessum est: nec in hoc nos laborare oPortet, maNime quia instituto nosti o parum, aut nihil auxilij conferti: angelus vero malus, cu naturali virtute ea Possit, qu. edc bonus, hominem posset illuminare si vellet, eius intellectum confortado: omnis enim uirtus inferior a superiore fouetur, & uigoratura sed eius peruersa uoluntas istud minime patituri quia cum uelit hominis deceptionem, uelle nequit luminis intellectualis eius vigoratio ite, quae deceptioni repugnat: potest vero hominem docere ordinando si ecies intelligibiles ac imaginarias, tam bonus angelus bono fine, ut doceat, quam malus malo uiae,ut fallat: unde in hoc iuuat hominem ut sciat dubitare; deinde uero eum deserit ne sciat iudicare, dc idem in desperationem deducat,ut in scrupulosis facit. Secundum . De uoluntate uero hominis nihil dico, cum planum sit eam a creatura aliqua evicaciter in aliquid cogi non posse. Tertium.De hominis uerophantasi a & sensibus, multa scribenda occurrunt. Nam euidentibus indicijs experimentisque liquet, uirtute daemonum hominibus aliqua sensibiliter ostendi: quod equidem quandoque per id sit, quod .lsino nes exteriora quaedam corpora humanis sensibus exhibent, uel quae PraeeXistant a natura formata,vel quae ipsi formarint per naturalia semina, modo Iam explicato; dc in hoc nullum, nisi insani est dubium. Dupliciter autem hominum sensus daemones immutare dc possunt, de assueverunt. Nam dupliciter sensus immutatur, uel ab exteriori, voluti cum immutatur a sensibili: uel interiori, quemadmodii videmus quod perturbatis spiritibus & humoribus, senuis quoque immutatur: lingua enim febrientis omnia amara sentit, quippe quae humore colerico plena sit. phrenetici etiam mira se uidere Putant: Vtroque autem modo sua naturali virtute angelus cum bonus,tum ctiam malus hominatu sensus immutare Potest: quippe qui sensui exterius sens sibile aliquod
143쪽
aliquod potest opponere,vel a natura,vel a se formatum & extructu, sicut dum corpora assumunt: itidem potest interius spiritus & hum
res coita mouere, dc ad phantasiam selisumq; comuitem deducere, eκ quibus sensus diuersimode immutentur.: quae omnia ex prioribus liaquent, cu naturali motu rerum inferiorum effici possint, ut liquet. P test autem angelus uterq;, ct lucis, i satanae sua naturali virtute hominis pliantasiam mouere: quod equidem sic ostendi potest. Nam supra . monstratum est, quod quatum aci localem attinet lationem, angelo ad nutum natura haec corporalis obsequitur. Quae ergo locali corporum motu effici possunt,sue spirituu , siue humorum, virtuti naturali ai gelicae, etiam daemonum sublint necesse est. Apparitiones autem imaginarias locali motione humorum atq; spirituum aliquando posse si ri perspicuu est, unde in eo libro, que de Somno & visilia Arist. edia 'dit, apparitionis somniorum causam redditurus, dicit: Cum dormierit adimat descendente plurimo sanguine ad principium sensitiuu, idest
sensum comunem, simul descendiit motus, idest impressiones eκ m
tionibus sensibiliu relictae, quς in spiritibus sensualious conseruantur, ct sensitiuum principiu inouent sic, ut apparitio quaedam fiat, acsi luca rebus ipsis exterioribus immutaretur sensitiuum principium: Et lata esse potest humorum spirituumque comotio, ut etiam vigilatibus eiusmodi apparitiones fiant : sicut in phreneticis & melancholicis patet,
Quemadmodum igitur per naturalem humoru motione hoc agitur, ct quandoque etiam hominis voluntate, voluntarie imaginantis Priora visa;ita etiam idem fieri potest boni malique angeli virtute: Sc quandoq; quidem cum alienatione ab exterioribus sensibus, quado'; etiasne ea. Nec tamen praedictis obstat, quod de ratione phantasis via detur esse motus factus a sensu, ut patet in libro de Anima:& sic videtur ei repugnare, quod fiat per immutatione angeli Dico enim, quod Principium phantasiae a sensu est secundum actum: non enim imaginari possumus, quae ullo modo non sensimus, vel secudum totum, vel secundum Partem, ceu c cus natus colores imaginari nequit: aliquado tamen amis phantasiae mouente diabolo excitatur per impressiones
prius a sensu factas, S seruatas interius. Nec secundo, quod angelus non potest imprimere formas in materiam sensibilem,& consequeterneq; transmutare species,quae sunt in imaginatione,qui sicut spiritu liores, ita nobiliores quoq; sint oportet.Dico enini, quod angelus imaginatione transmutat, non quidem imprimendo formam nullo modo Prius impressam, vel sensatam: non enim adducere posset caecum, ut de coloribus haberet phantasmata: sed hoc facit per motum localem spirituum & humorum . Non obstat etiam,quo sin visione imagina
144쪽
cipi, Sc consequenter hoc ab angelo bono esse nequit ; consequenter
autem nec a malo . Dico enim quod angelus eiusmodi visionem cau-fans aliquando etiam intellectum illuminat de visis, cosequenter a tem nec deceptio incidit: quandoq; vero enis operatione solum'imaginariae similitudines apparent : nec tamen ab angelo causatur dec
Ptio, sed ex defectu intellectus eius, cui talia ostenduntur: sicut ii Christus deceptionis causa suit, multa turbis in parabolis proponens. Sed contra videtur, quod det mon hominum sensus pristigiolis apparitionibus ludificare nequeat . Illa enim forma quae videtur ut dum quis aspicit in aqua, vel in igne, S huiusmodi, ut dum homo videtur equus ) alicubi sit oportet. Non autem potest esse in sensis, quia sensus speciem non habet nisi a rebus acceptam:nec iterum potest esse in re quς videtur, sic quod mulier videatur equa , quia diis sermae suta
stantiales non possunt esse in eodem: & pr terea, res illa videretur ta- .lis ab omnibus: nec iterum in aere circunstante, qui susceptibilis figu- ἀ. rae non est, nec semper unus idemque manet circa rem illam , pr cipue quando mouetur. Ergo videtur,quod eiusmodi ludificationes per daemones fieri nequeant. Solutio Formς quae videntur in praesti gij noni si in sensu sunt: quod tamen dupliciter esse potest opere chvmoni Him. Primo, ut species, quae sunt in thesauro imaginationis seruatae, daemonis interuentu ad organa sensuviri defluant, veluti contingit in somno, excepto quod ad organa eXteriora non attinguiar, quia sunt ligata: unde quando species illae sensus exterioris organa contingunt, uniuntur ac si essent res mesentes extra, & actu sentirentur . Secundo esse potest eX immutatione organorum, quibus immutatis fallitur i dicium sensus, sicut Patet in eo qui gustum corruptum tenet, cui omnia videntur amara: quod d. aemon es facere possunt virtute quarumdam rerum naturalium e sicut ad evaporationem iam herbae cuiusdam,trabes domus serpentes videntur, & multa elusinodi experimen
Ex MIis reddi posse rationem mmii ,mirandorum Effectuum damnum , Onriginamarum. c P. ultimi epilogans. IAM Odi, iis ergo epilogando, omnium essemium maleficorum strigin agarum,incatatorum,& eiusmodi ratio in genere facile revidi potest per puncta nonnulla. Punctum primum. Malescium a malesariendo dimim ut ipsum nomen sonat) malum alicui illatum, & consequenter iniustum damnum importar: damnu enim iuste illatum no est malu simpliciter, sed huic vel illi . Tripliciter ergo maleficium dicitia primo rem damnum
145쪽
voluntariu,& iniustu . Secudo damnu personae iniustu,&volunt ursi enim nocumentum praeter Propositium inferatur sui quia Iudex eae imperitia male iudicauit , vel e domo aliquid eiectu est quod nocuit)non quidem maleficium, sed quasi maleficium est. Insti. se oblig. quae eX qua. delic. Perlotia. Tertio damnum Per n. e iniustu illatum aviabolo Per homine, vel instante homine, a quo maleficio usitatius quis maleficiatus dicitur, si patiatur: &maleficus vel malesca, si illud diabolo medio fieri curauit pacto expresso, vel tacito incidente. Ad hoc autem tertio modo dictum maleficium signu scederis inter in aleficuct diabolum pertinet, quod signum S ipsum dicitur malescium, ut infixio gladii, vel gladius in sirius infra circulum, Plumarum inuoli tio, imago cerea acubus confixa, ct eiustia odi. Ad hoc etiam malescium remicitiis omnis diuinatio, & incantatio, &omnis alligatura, t 26. q. s. Nec mirum .l Punctium secundum. Ad quid se diabolica sapientia extendat, etsi
ex dictis patet epilogando,tamen ex diuo Tho. I.q 6- .ari .ad s.cta. li. I 8.q.2.ar. I.& 3.cotra ca. I sq.dico, quod demones tripliciter norunt veritate, per naturam, reuelatione, & cxperientia. Et per experientia quidem norunt inclinationes hominum, dc superandi modum, dicete
Cypriano, quod diabolus omma tentandi genera, insidiasque deiicie di, usu ipso uetustatis edidicit. Experientia tamen ibi sumitur improprie S aequivoce pro notitia rei singularis quacunque. Per reuelati
nem vero cognoscunt quantum Deo per se, uel bonos angelos reuolanti placuerit.Per naturam raro, ut liquet. I.q.89.ar. 3. Sq. IO9.ar. S. S ueri. q. a. ar. q. & a. contra cap. 97. a principio suae institutionis dinmones statim norunt per species innatas omnes rerum species: spirituales & corporales a Deo productas, per quas ctiam species quisque e rum actu coi derans naturam speciei simul distincta cognitione,omnia eius indiuidua nouit, ut simul omnes homines qui fuerunt i sunt, ct omnes leones,& sic de alijs, ut etiam Patet I . . SI .ar. a. dea.di. 3.q. 3:ar. 3.& 2. contra cap.98. EX quibus liquet, quo a quilibet daemon etiaminimus,nouit omnes angelos bonos ac malos, α virtutes eorum. &idem de omnibus caelis,& stellis ac constellationibus,& aspectibus, ct in fluxibus earum: & de uolucribus,& piscibus, de bestiis, dc reptilibus,& arboribus, ct plantis ac seminibus earum, dc de lapidibus,metalliu& elementis . .
Punctu tertium. Ad quid uero se retendat diabolica potestas, quatum ad motum corporum, etsi eκ dictis patet, epilogando tamen &
Primum. 'ageli mali, ut de bonis taceamus, nequeunt naturaliter aliquam
146쪽
Da s TR io IMA a Is LIB. I III
aliouam imprimere formam in aliquod susceptiuum: quod de corporalibus intellige primo, cuiusmodi sunt formae substantiales, S acci dentia corporum: secus de spiritia alibus,quia Possunt illustrare phanatasmata, immo etiam intolle ruina absoluteaicet non eX suppositione Diqui sui finis, licet no sit ibi proprie impressio luminis, sed vi oratior et secundo intellige de formis habentibus esse per modum qui is 3 se-
eus per modum transeuntis, etiam in corporalibus: poslunt enim mouere localiter, cosequenter autem illam imprimere formam, ad quam Iocalis motus sequitur,qu.ae impressio quaedam est non durans.Secundum. Angelis malis,quantum attinet ad motum localem, omnia co
sora inseriora obediunt ad nutum , ut prohatur ubi supra: ita quod cui humana anima se habet ad mouendum unum corpus solum sibivnitum; ita spiritus illi tanquam nobiliores & eleuati es se habet admouendum inferiora omnia, eo eXcepto,quod terram totam, aut aliud elementu movere nequeunt:& idem dicit Mal.q. I 6.ar. Io. ad 8.quimpe hoc esset naturae ordinem euertere; possent tamen mouere turtim, aut montem . Sed contra hoc. Nam idem est motus glebae S totius terce. q. Phy sic. ergo Potes mouere unum, potest mouere dc reliquum. Sol Negatur conflauentia; quia unum mobile est ei proportionatu, non reliquum . Tertium . Angelus malus naturaliter tanta celeritate moueri potest, ut tempore im Perceptibili ab oriente in occidentem, S a caelo in terram moueri possit, dc econtra, nullo medio pertrasto rcum suum moueri sit suum operari: quod est successio cotactuum re-rii circa quas mouetur, eo scilicet modo, quo nostra imaginatio a Modiolano Parisios transit, non ima inato Lugduno, ut Patet. I.q. 3 3.Potest etiam moueri continiae, transeundo medium. Consequeter autent
potest aliquod corpus celerrime deferre, modo illud celeritate motus iratiatur. Ex his vero tribus sequitur daemonem posse' exe qu. aecum ocali motu estici possunt, aut per motionem virtutian iuuam, quae sunt in tota natura, ut pluuias, ventos, dc eiusmodi: dc similiter condensare aerem, dc illum figurare, dc in eo apparere in forma viri, aut mulieris, aut bestiae, dc huiusimodi ut experimenta multa, & Sandu
Punctum suartum. Ad quid vero diabolica potestas specialiter es
ea hominem se extendat quantum ad animam, corpus, Hab statiam, ac Dinam, etsi ex dictis iam liquet ue epilogando tamen ex diuo I ho. in Iocis citandis dico multa. Primum . Angelus bonus in nostrum thiel- .
lectum naturaliter potest imprimere. 2.di. 8. . s. ad seXtum .prima sec. s. 8 P.ar. a. sec.secundae.q. III.& 3.contra ca. I sq. quod tamen non est limprimendo formam vel lumen nouum, sed nostrum lumen vi oran
147쪽
do.secundo ubi supra,& Veri.q. I I .an 3. ad tertium. Angelus vero m Ius in nostririn intellectum no Potest in Prinaere, et liquet in locis pret- citatis: quod tamen non intelligitur absolute, Quiprc, cum hoc nat ratem proprietatem angelicam coii sequatur, bonis S malis angiqucongruat oporte : intelligitur autem eX suppositione sui uriqui sinis , suae iniquae voluntatis, ut dictum est: Potest a uicin malus holmnenx Privare uni rationis. Prim. sec. q. 8Q. ar. 3. quippe qui potest humores ct spiritus omnes hominis ad caput deducere, immo organa sensus de capite posset auferre, si permitteretur. Secundum. Daemon nostram
Potest immutare voluntatem, non equidem directe mouendo,uerunt suadendo exterius, ct concitando Palsiones. Mai. l. Ι 6.ari. I I., Te tium . Tani boni quam mali angeli agunt possibiliter in nostrapha
bitationes percipere, quas iussoluere nequeat, ut Ita scrupulosis, aut rhesius grupulosis accidit, qui subtilissime quidem dubitaui , ineptis,
me vero loIuunt, ek dijudicant, nullum pene iudicium in propriis habentes. Quartiam Daemones luriminem ad peccatum aliquod est cac iustine, nisi rcprimantur, inclinant, op ando interius, scilicet in Phalita fiam S appetitum sensitiuum .pr in sec.q.8--t.2. Mai. q. 6.art. I l .. iniod intellige, quia per motum spirituum , in quibus sunt Phantasiaratae, illa ad imaginationem deducunt, quae vel allici ante cupiscentiam, vel irascibilein concitent: Et inclinare possunt inteli ctum ad iudicalidiana, dc nolcntem ad volendum illud, quod ad peccati patrationem conducit . Adde vero, quod eSistentes in homine 'hirtiatus mouere post uni,& Per eos concupiscentiain motare. Adde simia Bleriquod et i Per cXteriora ad idem ti mliciter inductit. Primo e terius suadenia, sicut christo tentator assuit in humana forma locuturiis, & Sanctis nonnullis in forma iuuenculariam blandiei uium usque ad barbae attrectationem,& deteriora itide. Sςcundo, aliquid exterius ostendςndo fimim, ut Ant'nio argenteam mesam , Moniali lactuca, ct adeuntibus ludum eius viros Sc feminas, ct ioca carnalia: aut certe ostendendo aliquod verum,ceu ecclesiam adeunti Procurando occursum dilectae seminae, aut quod aliquid turpe aut videat, aut certe audiat. Tertio,aliquod extrinsecum corpus intro initte da,quippe qui cu ad nutum possit corpora mouere localiter, homine dormiete, vel alias in stomachum nostrum inserre potest quae iram, aut quae concupiscentiam moueant,puta aromata, Vinii, tubpra, ct eiusmodi. Quintum. Daemon omnes hominis sensus cuminta Orci, tum exictiores inim
148쪽
ad 3. Mai.q. I 6.ar. I.ad I 6. QSod intellige sic,& eo modo, ut ecia homo decipiatur, aliter re apprehensa quam sit: quod equidem fieri ponset multipliciter. Primo eκ hoc, quod ex aere corpora format, ostendens quae vere non siint, sicut aliquos terruit aliqua do sub focilia dra- . conis, S A Ionialis apud Greg. credidit se manducare lactucam, i k erat corpus aereum. Secundo, arelicando per motum localem activa quaedam naturalia, quae hoc in uni, sicut apud diuum Tho. qusdam ne ba fumigat trabes facit apparere serpentes.Tertio, reducedo spiritus, qui in homine sunt ad phantasiam,& eam suo modo immutandor de consequenter etiam sensus, ut de praest ijs dictum est, ut apparet in Phreneticis, arrepticiis, scin sanis.Qorare per aorasia vel aorasiaν quae citas ei tua celantur nobis non omnia, sed quaedam, sicut oculi discipul in euntiu in Emaus tenebantur ne Christum cognosceret: ρο- rest ei graphio quod quaeris prytendere chartam, aut tabulae cui in Ddet,irupra ponere aliam similem,in qua non sit graphiur &stri rimasae praetendere forma bovis, es resiqua . Sextu. Potest etiam daemon in corpus Hamanu infirmitates inducere, ut patuit in Iob: que repente ulcere petamo toto corpore percusiit; infirmitates inqua omnes, quq mediu inferiorum corporum possunt inferri: quippe qui omnium eo runa virtutes norit, & ea omnia corporibus humanis positi admouern Septimum. Potest etiam in facultate nocere, it patuit in Iob, que subito accepta licentia omni facultate priuauit , S res omnes penitus ademit: & itidem nocere potest in fama, quippe qui sumere potest humanam speciem, S obloqui, S casiis effingere, in quibus delinquo te videamur: sicut sub lecto cuiusdam sancti viri in sorma puellae latuit , ut ibi inuentus, illum infamiae notaret: quod & secit, licet Deux occurrerit. M Pun in quintum .inaid vero cupiat diaboli iniqua voluntas, etsi inni ex dictis liquet tamen obite, cκ diuo Tho. sicci mulia. Primum . Liberum arbitrium d monum in malo firmatum, & obstinatu est, ne
ad bonum regredi aut vult, aut potest. Mai.q. I 6.ar. S.V-.q. et .ar. Ivlide omnis motus liberi arbitrii eius est inordinatus. Veri.xbi iam. ar. II. quippe qui in ordine ad suum malu finem vult quaecunq; libere
vult,& lethaliter peccat in omni sua volitione. I .q.6 .ar. a. ad quintil. Prim.sec.q. 89.ar.q.& a.di.; . etsi quem habet naturale voluntatis motum in bonum,illum mala electione deprauat. Secundum. Animas defunctorum se esse peruersi daemones fingunt, ut viventes ad sui familiaritatem alliciant, ct inde seducant. I. q. 29.ar. 8.ad secundu .q. I II. M. MaLq. I 6. t. I. Tertium . . Similiter per mendacia, &vano
149쪽
siperstitiones aduocati veniunt , ut homines talia redant. Pot. o. s. ari I o. ad octauum. QSartum . Et similiter alliciuntur, aut se allicis no uni diuersis generibus herbarum,animalium, carnium, rituum, ut signis aliquorum sibi placentium, no ut rebus sibi placentibus. I.q. III. are. ad tertium . & Pot. q. 6. ari. IO.. intum . Et similiter ad ii uocationem divinae uirtutis pdueniunt, ne a participatione diuinet i stitiae omnino exclusi uideantur: P . '. 6. ari. IO. ad quintum Sextum. Et similiter licet caelestibus orbibus non sint subiectii, sub certa tamen constellatione vocati adueniunt, ut 'et decipiant, orem inducant humanum genus e vel a superioribus daemonibus
coacti. I.q.l I S. ar. S. dc Pot.q.6.ar. IO. S Quol. a. q. 7. Septimii. Et si militer a virginibus vocati veniunt, ut homines in diuinitatis suae opinione adducantiquasi munditis sint amatores. Pot.Q. 6.M. Io.ad qua
tum . Octauum . Et similiter per necromanticos aduocati dc rogati, aut etiam iussi, inferiores sibi daemones corporibus alligant, Puta anu, lis S gemmis, vel ampullis, S eiusmodi. a. luot.q. a. ar. 1 . de quoL 3. q. I .a I. Quod ideo faciunt, vel quia illos odiunt est enim interdam
mones odium crudele. I.q. Iz9.ari 2 .ad secundum. a.diit. 6. . licet in
oppugnandis nobis omnes consentiant & concordent)-vel ut neo manticos lucrifaciant: unde dc superiores curant arrepticios, inferiores ab eorum corporibus mPellentes,no tamen ab animabus. q. q3. ari 2 .ad tertium , quod I cilicet faciunt eadem ratione, ut eos homineri qui eos ad hoc inuocant, lucrentur,aut alios. Decimum. Et similiter in lunae au mento,amplius lunaticos VeXant, ut lunam infamis notet,
quasi scilicet malam Dei boni creaturam, S rursus quia tunc lunatio ad patiendum aptiores sunt. Vndecimum & vltimuin . D. aemones
omni ingenio & virtute homines a salute auertere nitutur. l6.q. 2. V
sis. Sc hoc rati' e multiplici. Primo quide, quia usq; ad iudici, diem
in summo sua poena non est, crescit enun accidentaliter semper: tunc vero in summo erit, Sc omnes qui iam in mundo hoc ad nostru in exercitium versantur,ad ima profundi detrudentur: unde iudicium Dei. turum timent: quod quia erit electorum numero completo, omnibus viribus adnituntur ne compleatur;qui tanto tardius coplebatur, quanto pauciores saluantur: ideoq; homines damnari curant. Secundo, quia inuident homini, consequenter autem de bonis eius cruciantur et
unde, ut dicitur in dicto cap.Visis.Daemon satis dolet S erubescit,charitatem quam in caelo nequit habere , homines constantes eX lutea
materia tenere in terra. Haec ibi- . . . a
Punctium ultimum.Iam ex dictis in genere ratio dari Poteli, ec causa omnium mirandorum effectuum damnabilis creaturae, siue angeli-
150쪽
cae, siue etiam humanae per multa obiter dicta. Primum. Homines diabolici, qui ope daemonis miranda operantur,omnes cu diabolo aut expresse, aut tacite pacta intere,ut August.testatun et cxpresse quide, quando pacti sunt ut in suffragium vocatus adsit, vel quando expressa intentione essectum sui operis a diabolo expectant, ei sacrificantes,
vel thura ponentes, ct eiusmodi: tacite vero,dum quedam faciunt aut noxia, aut leuia, ad quorum factionem satanas operari consueuit, in quibus effectus non eκpectatur a Deo, sed a fortuna, vel diabolo, vel quocunm modo eueniat. Secundu. Eiusmodi effectus uniuersi, qua tum nunc sapio, fatuo iure calculi inelioris, ad quinq; reducuntur:
. hi sunt;Aut diuinationes in primis vel praestigiosis, vel quomodoli lut factae; Aut infirmitates secundo dc damna; Aut tertio sanationes; Aut uario falce apparitiones; Aut quinto omnis esseetias mirabilis, Si uicio vulgi creaturae impossibilis. Tertium. Quantum vero ad diuinationes attinet,didium est quomodo daemones possint futura aut scire, aut etiam docere; Priesentia autem occulta nobis omnia norunt, exceptis cordium deliberatis cogitationibus: unde consilia Pryncipii,& omnium hominii, tractatus, ct corporii dispositiones, thesauros'ite, ct cuncta sub terra latentia norunt; ex breuiter, cogitationibus dumta-Nat eXceptis, omnia, quae aut sunt, aut fuere nouerunt, nisi prohibeantur a Deo . Sicut apud diuum Thomam prohibiti sunt beatae Mariae
virginitatem scrutari. Et de ptaedictis omni biti diuinare per certitudinem norunt: dc coniectiiraliter de his, qu.ae a praesentibus derivantur: Puta, quod tale bellum erit, utpote, qui norint regum consilia, & qualitates: de quod talis vincet, utpote,qui sciant militum vires; S de prς- sentibus etia distantibus,quia ea norunt, dc subito nunciant. QSartum. Quantum vero ad morbos dc sanitates attinet, Patet quod omnia noctua Sc proficua remedia daemon norit, Sc genus omne medicinae, ac veneni Sc noctui; dc ea repente a partibus etiam longissimis de abditissimis afferre, dc admouere corporibus, etia inuisibiliter, siue sub specie aliena potest, dc interius per os, aut aliter inferendo, dum h0mo se aut bibere, aut aliud aliquid sumere putat, medetur. Et hinc est quod anus carminatrix, dc omnis in calator morbos mirabiliter etiama iumentis curat: mirabilis enim est medicus iste, qui ei cooperatur occulte eκ pacto tacito vel expresso: oc idem de sanatione iudicium est: cum oppositorum eadem sit ars dc disciplina. Quintum Quantum
vero attinet ad apparitiones, iam eX dictis pateat, quod per aeris condensationem possunt qua maluerint oculis speciem ostentare, aut etiaabscondere, speciem alterius rei Praetendendo, veluti abscondere aureum, superiecta specie papyri, & eiusmodi: licet interdit diuina prouidentia