Sancti Bonauenturae ... Opusculorum tomus primus secundus, complectens primam, et secundam partem eorundem

발행: 1647년

분량: 553페이지

출처: archive.org

분류: 철학

311쪽

288 Diaetae salutis

humore gratiae .unde homo iracundus est fetit homo seipso.&riis antem damnifieatur, qui perdit seu

Prau. I. b.

habens domum ligneam qui mane est dicies,& in v spere nihil habet Ruia ignis irae eobussit sibi domum: id est, conscientiam, di per con uens, abstulit sibi quidquid habebat. Secundo, itaeundus est similis ollae bullienti fieri enim olla bolliendo emittit aquam,& Omnia alia: sic iracundus ebulliendo pet iram, emittit stultitiam 3e verba inordinata, iuxta illud osset uotu ebullit stuu

Tettio,iraeundus similis est apro, nam sieut aper ex urore impingit,& currit contra gladiu: se irae indus currit ad peccatuin,scilicet contentionem,iniuriam

psum. tali damno diei tui: i impatiens est, sussunebit damnum,scilicet sui issius.Sic refit ratio patientia seruat hominem sibi ipu.Nam dieitur: In patientia'

vestia, possidebitis animas vestras.Quinto,aufert homini omnem misericordiam &compassionem. Ideo dieitui: ita non habet misericordiam, nee erumpens' I. Drot.Vnde homo iratus fit glandus est, sicut canis r bidus,& leo concitatus. Filiae itae sunt lex, stiliret, odium,lis,gueria, incen- Filiae iis sex. diu honlicidium,& rapina.Istasisfigurantur in EE o. s. a.

chiele eum dieit Ecce sex viri veniebant de via portae sepeliotis, id est, de superbia, quae est porta ad iram rhomicidii im De talibus dicis uti Pedes eorum ad ma- B quae respicit ad aquilonem, id est,insuerstatem,qui ge-

tum currunt. Et Gregorius in Pastorali: Mente impel. vahit desiderium, & agit uicom-adm. io. Fa-moda velut nescietas,uuae polla a dolet sciens.

tim a pris. Quarto iracundus similia eli in sano vel arreptilio. qui praecipitat se in ignem vel aquam: sic iracundus in quamcumque malitiam. Vnde dicitur de illo arreptitio, quod ubi cuinque apprehendit eum, allidit eum iste ira iracundum allidit, per impatientiam molestando:& spumat perelamores contendendo vel con temnendo:& stridet dentibus malitiam machinando: de arescit odium de rancorem concipiendo Haec mi insunt fgna itae & opera iracundiae. Quinto,iraeudus similis est ealculo emitteti ignem. Nam sicut calculus perculsus malleo ,emittit scintilla: se iracundias tactias verbo ostendit impatientia suam. nerat iram,vel turbationem,& unusquisque vas inte-titus in manu eius: quia isti filii & filiet iracundiae sunt

quasi sex vasa in tetitus, vel mortis aete ae.

CAPUT IV.

De Auaritia. Avarilla est immoderatus amor pecuniae acqui- Noum similirendae vel retinendae. De qua nota specialitet tria, scilicet,lypum ridiculosein,& damnum periculosum . de partum perniciosum. l. . Auaritia multas habet comparationes.Primo enim comparatur auaritia mari, morti,&inferno Nam sicut

mare numquam redundat, ut dicitur in Ecelesiaste: auarus numquam redundat dando Eleemosynam,vel Et seut ealeuius non emittit ignem,nisi tangatur ali- C faciendo restitutionem:licet ad modum maris omno

I. . . . a.

quo duro: sic multi reputantur patientes, qui tamen exardescunt in iram,iatii aliquo verbo contumelioso. Disit ut enim quod lapis calore solutus,in aes comettitur. Lapis. animus durus & lapideu qui quando seluitur calore iraeundiae, statim ad modum mis reddit senum indignationis &contumeliae. Sexto,irac indus similis est rhamno.Rhamnus enim est quidam Rutex spinosissimus, habens ita duras sprunas, quod ad impetum venti emittit scintillas,ut dieit Iosephus sie itatus propter vε tu indignationis emittit scintillas spinotissimae eontentionis. Vnde dicitur: Egrediatur ignis de rhamno,& deuoret eedros libani,

id est,siri s& potentes huius iaculi,quia specialiter coalueuerunt etae iraeundi.

fluuios mundi bibat, id est, absorbeat omnes diuitias per cupiditatem unde ratione huius insatiabilitatis comparatur mari.& eodem modo morti, vel infimo, quia numquam satiatur illa occidendo, de ille degluttedo. Vnde de avaro dicitur:Dilatauit quasi infernus . ,-- animam silain,&ipse quasi mors de n6 adimplebitur. Secundo auarus similis est talpae, inquatuor. Au rus enim ad modum talpae est niger per nequitiam,Reus per ignorantiam,quot habet potissiones, tot habet tumulos, in quibus se lit seipsemper continuam

solicitiidinem,quidquid fudit, ponit uipra se,quia de

omnibus facit Deum. Tettio,comparatur sterquilinio, quia sicut sterquiali ilium congregatum corrumpitur& sectet,disperuim

vero faeit avos fluctificare: sic diuitiae amati quamdiuta ignem. videmus erum quod si vas vacuu & rerreuponatur ad ignem frangitur,si autem si Plenu aquς. in nullo laeditur: sie homo qui est de sua conditioneret reus, si ponat ut ad ignem alveistatis, vel tribulationis, statim frangitur per impatientiam,si sit gratia vacuus, si autem sit gratia pleno non laeditur. Et ideo diei tui:vasa figuli probat sornax, 3e homines iustos

tentatio tribulationis.

Dimha irae simi specialiter quinque. Ptimo enim excaecat rationis oculum , nam dicitur:Turbatus est Isutore Oculus meus id est rationis: Si per consequens, non potest videte iratus quid iustu vel iniustum. Unde dieitur:Ita enim viri iustitiam Dei non operatur.Et

sunt congregatae , animam eorrumpunt, sed dispersi pauperibus, ipsos nutriunt de diuitum peccata redimittit, iuxta illud: Facite vobis amicos de mammona --ἀlniquitatis in hoc stet quilinio dicitur: Aurum eorum in sterquilinium eti . Quarto, uatus smilis est rotae molendini,quantumcumque enim te quotiescumque vertatur,semper tamen in eodem loco inuenitur: sie auarus,qui nudus in mundum venit,quantumcumque laboret,nudus tamε de mundo recedit selum.Vnde dicitur:Nudus egressus, iam de utero matris meae, de nudus reuertar illuc. Quinto,auarus similis est poreo,porcus enim nihil valet dum vivit, sed quando moritur,valere incipit: sic Se ea dicit, quod duo impediunt e silium, scilicet u auarus no valet aliquid in vita, quia vivens non us

festinantia,& ira. Seeundo, in si est hominε pronum ad quodcumqtae peccatum .vulgo namque dicitur de homine valde irato, vel aerense,quod omnia saceret. Et ideo dieitur:Qui ad indignandum Deilis est,etit ad peccandum procliuior. Tertio,reddit hominem stultum 5e quasi rabidum. unde eo tempore, quo homo est iratus petit taliose himanitas in homine,3esie per consequens mutatot homo, & essiest ut bestia.Ni h mo est animal maseerum natura ut dicit Philosophus. De stultitia hominis iraeundi dicitur: Virum milium interficit iraeundia.Quarto aufert homini seipsu, s- eut vulgo dicitur, quod homo turbatus in iratus non restituere nec eleemosynam date, ted moriens quandoque incipit liberalis esse,de hoe quod non potest se- eum portaretquia diaboli habet animam, vermes c pus amici diuitias quia diuitiet delerunt eum,non ipse diuitias, siret eanis sequens duos homines, in capite viarum ostendit, quis si Dominus eius, quia tunc l quitur Dominum suum proprium, de dimittit extraneum:se diuitiae in capite mortis sinuuntur mundum de dimittunt matu. Nam dicit Apostolus: Nihil enim intulimus in hunc mundum, nee dubium, quia nee a --

ferre quid possumus. Sexto, si lis est auariu pixidiretforatae seperius.

quae

312쪽

nseas.

Titulus I. De Peccatis.

quae recipit pecimiam, quam nunquam poteth redde- quia scilicet obliuisei tui propriae salutis. Octauo facit

re nisi stangatur: te auarus,& praecipue usurarius,p eunias &diuitias haurit de congregar, sed nunquam, nisi morte frangatur,eas restituete eurat. Ideo dacitur de auaro: Comminuetur,sicut conteritur lagena sis li,contritione perualida.

Septinio,auarus similis est frunco arboris. Nam si-eut Dominus, qui habet trucum in horto,potest ins Iere ramum cuiuscunque generis voluerit:sie diabolus quando potest in corde hominis inserere auaritiam, vel cupiditatem, omnia vitia inserit: quia iam habet omnium malorum radiem & primipium Iuxta illud Apostoli: Radix omnium malorum est cupiditas. Octauo,auatus similis est gallinae, nant gallina na, homine angustiose Mam Aetlut in Ecclesiaste i La. Eec L i o. abor stultotum ainigens eos. Ideo diuitiae dicuntur spinae in Luea, quia eruciant possidentes, sieut videmus, 1 . 4 quod spina in pede no sinit quiete dormire. Nono facit hominem tempestuosum, quam enim cupidus, vel auarus potest nabere, nec iii conscietia, nec in domo propria pacem. Vnde dicitur in Prouerbii QCom i s . turbat domum suam,qui sectatur auaritiam Est enim talis sicut canis qui du rodit os, irascitur omni appr pinquanti sibi sue sit extriseus f he notus:quia vulgo dicitur, quod eanis non vult socium in coquina. Filiae autem auaritiae sint duodccim, scilicet usura, rapina atrocinium,talliae iniustae, stam negotiato ii, 44 im turalitet surda est in Augusto vel aestate: se auarus in B deceptio aduocatorum, acceptio munei um, simoni aestate, id est, in statu meriti, vel in tempore gratiae, quando debet colligere bonorum operam messem admodum gallinae sertas est, quia non vult audire Prae- dieatores. Vnde avaris dicitui in persena Domini: Uocaui,& renuistis, dee.

Nono avarus similis est apostemata , quod est proximum cordi,& rei quae ponitur immediate seper pupillam oculi. Apostema enim tune est periculosam, quando est iuxta cor: sic diuitia tunc sent mortiferae, quando diliguntur nimio mole. Unde dicitur in Psal. Diuitiae s affluant nolite eor apponere. eande et larationem comparatur rei,qua ponitur immediate super pupillam oculi. Nunquam enim res bene potest videri, quae nimis est propinqua oculo, ideo auarus male videt diuitias,quia nimis prope apponit mentis oeulum, & nimis diligit eas, ideo dieit idem Psalmi

sta : Oculos suos statuerunt deelinare in terram. Damna auaritiae sunt praecipue nollem. Primo enim sacit hominein nudu.unde dicitur in Apoesypsi: Dicis quia diues sum & locii plerariis,& nullius egeo :&ne is quia tu es mi is & miserabilis,& pauperae e cus,de nudus. Nota hie quinque infortunia auari. Est enim miis,quia diuitias cit labore aequirit: miserabilis, quia cit timore custodit: pauper,q. ia cum dι reperdit caecus, quia nihil aliud respicit: & nudus quia nullum aliud bonum facit. Secundo auatitia facit u minem ierim:nam diuitiae non seni auarorii, sed auari

sunt diuitiarum ideo signanter dicit Propheta in Psati

O PIOmotione consanguineor una, peccata Anaeli

ritat .m ,id est illorim , qui promuuetur fauore& potentia Principum fraus niercatorum .auaritia scietiae, deiniquitas lusoruasta enim peceata quae generat au ritia, figurantur per duodecim duces, quos IsinaeIgm G . 17.nerauit. Isinaei enim erat idololatra, & figurat auatu.

De quo dicitur ad Ephesos: Auaritia est idolotu ista luitus. Filii eius recte dicuntur duces quia fere totus m udus tegit ut & dueitur istis duodecim peccatis,quae ex malitia nascuntur. Nam dicit Isaias:omnes in via . . suam declinauecunt,unusquisque ad auatit iam , summo usque ad nouissimu . Et in Hieremia dicitur:quod 3uri. a. e, minori usque ad maiorem omnes auatitiae student.

CAPUT VII.

ACedia est paruus amor boni. cum taedio 8e inoris

dinata animi tristitia,& impatientia rei diuinae. De Media nota specialitet uia, s licet typum turpios nium, damnum grauissimum, di partum vilissimum. Acedia habet multas figuras similitudines dete. ex Aeediae standas. Primo eomparatur Media taleibus quae sentarbores infructuosae,& Iu faciunt umbram: sc ac

diosi & otiosi nullum faciunt frit m ,sed solum umbram diabota,& restigerium.Vnde dicitur de diabolo . .. in Iob: Citeudant eum sedieet diabolum salices inse

Mosae. Secundo comparatur acedi i sebri hecticae, vel mo Viri diuitiatum,non vitorum diuitiae. Tertio aua. D phtisieae,vel lauae,uel paralysi.Febris hectica vel phturitia saeit hominem stultum, nam stultus non praeca. uel periculo quavis sit propinquumse auarus non su-gir perieulum inferni,cta si etiam morti propinquus.

Ideo dieitur auaro in L κa: Stulte,hac nocte animam tuam repetent 1 te, scilicet daemones.Haec autem qu- parastiud est congregasti,cuius erunt quia thesauriZat impius, re ignorat cui congregabit ea Quarto auaritia

Leit homine abominabile. unde dicitur in olea: F cti sunt abominabiles sicut ea quae dilexetur. N5 enim mirum est, si Deus abominat ut auarum, O ipse tantia Des eo tenat: quia plus diligit nummu,vel obolu, qua Deum. Cuius signia est,quia pro obolo aliquando noveretur m cciri nec vult date obesu pauperi pio am te Dei. Quinto facit insatiabilem. Vnde avarus copa fica, fit ex consumptione humoris naturalis: sie acedia fit, quia deficit huium diuinae dilectionis. de deuoti rus.similiter febri lata e6paratur,n fibri rhinuta di,vix aut nunquam curatur:sic piger vel otiosus,emrist semimortuus, vix corrigitur. Est enim languot de quo dieitui in Eeclesiastico .LMiguor 'olixior grauat medicu. Comparatur etiam parMysi, qtiae iacit inebia rida de impotentiae se acedia facit rides impotentes ad ambulandu, manus ad Op radum, & membra omnia ad laborem poenitentiae sistinendum. de de talibus dieit ut in Psalmo:Manus habet de no pespabuit Ps LMyopedes habetu δc non ambulabunt. Terito comparat Adonibezech, de quo dieitur:quod amputauit manus 3e pedes septuaginta regibus. Adonibezech enim in-ratur hydropico,qui bibit de nunquam satiatur. Vnde E terpretatur dominator estinatis,&Ignificat acedia, dieit Ecclesiastes: Avarus Q implebitur pecunia.Sexto Deli homi es insociabile,vel litatisi,scutaues rapvces volant non congregatim, si lirari aer se auarus

semper est Alitarius, quia nunqua vult socium in pscuuia. Vnde de avaro dieitqr in EMGaste. unus est, de secundu non habet .Et ideo sua est tae maledictio, quq ibi de scribiturivae soli quia si ceciderit,dec.Septimo iacit homine obliuiosem p oriis salutis ot in s-gnu huius Manasses 3c Ephraim sielut stat res,vi habetur in Genesi. Manasses interpretatur obliuio: E phraim fructificans vel trescenso figurat a Iu . qui

est crescens Ephraim. id est in diuitiis, est Manasses,

inus. S. Bonas. Gm. I. quae saeit subditos sitos egentes de inop Mnam dicitur in Ptoueibiisssigestarem orirata est manus emissa,rimia it . est pigra.Iste Adonibezech amputat manus de pedes regio :qui ad littera eges de praelati volunt vium re nune otiosi. Vel reges dicuntur viti religiosi, iuxta

illud Melesiastiei:Qui ungu teges ad poenitenti a Gligios quidem debetent se, de alios regere rit vitam de doctrinam, sia aliqui habent manus de redes amputatos per Media. atro comparatur otiosas reni famelico,huiusmodi enim pigerae otiosus ad n u e nis e litae omnes senses uniuersalem fame patiutur,

313쪽

eius esurit cibaria delieata, lingua verba vana,manus vilia, eor honores, auris rumores , de oculi vanitates.

Ideo dieitur in Prouerbiis: Destitia occidant pigrin. Quinto comparatur iatiosus vel piget ferro. terrae. dc aquae,& vesti,scolari negligenti, homini ilanti& non

ambulat utilis enim sex eade in ratione adaptatur: serum quide quod o tractatur,cito rubiginatur. Terra quae non colitur,malas herbas generar.Aqua quς non mouetur, cito corrumpitur. vellas quae non portatur,

de facili a linea corroditur. Scolaris negligens qui non addiscit, de necessitate nihil scit. Homo stans qui non vadit, cilius e icquam ille qui semper inredit. Sie acediosus, quia no exercet se in aliquo bono opere,idera succombit vitiis, & vincitur te Hatione. viae p. ad diuis Hist ad Rusticum monachum : Semper aliquid

Diarite salutis

hensibilis ne igemia, quando quis expectatur , --gistris,le pigritat venire licitos vericulose pigritamus, qui expinamur ab angelis,3c Lanctis. Terrio quando quis vocatur ad magna: sia nos pigritari est pericul

sum, quia vocam ut ad inagna, sc ilicet ad regnum cc IOLuna. 'harto quado multa impedimeta sunt in viarsi e nos ni illo modo debemus pigri esse,quia viam n stram impediunt tentationes diuersis. Quinto quando res impignorata non redimittit in terit illo: sic nobis periculorum est si negligamus animam teditnere, 'tu

est impignorata diabolo per peceati delectatione.Sex..to quando praescriptio est prope retininum suum:sie nobis est valde petieulosium, cu diabolus Praescripserat hominem leu animam 'r peccata mullo tempore,

si non inquitatur eius praetcii pilo, scilicet lacryma,

RU Mρο-ιb boni facito ut te diabolus non inueniat otiosum. Faci- B cofessione, & oration de hoe ante terminu praei ilius enim diabolus occupat illos. quos in bono opere non inuenit occupatos. Nam immundus spiritus ' eum inuenit donn.m vacantem, scilicet per acediain, assumit alios septem spiritus nequiores te, id est viii- alat. lx g. uersa vitia.& ingressi habitat ibi,ut dicti ut in Matth. Sexto comparatur Otiosus & piger Lethargico, qui I . - motit ut dormiendo,sicut Sisara .de quo dicitur: quod soporem morti socians,deseeit, de mortuus est. Et cur vulgo dieitur,quod nimis sortiter re prosule dor

init, qui micitiam tibi surati permittit: se piger nimis Oppressus est somno acediae . qui permittit sibi furaticulei tram, is est quietem bonae conscientiae. D mna, quae Damna aeediae sunt specialiter septem. Primum est iu re Acedi a paupertas,quae fuit hominem egentem tam corpora-

ptionis,lcilicet ante die mollis qui dicitur in Ecclesiasti eo: Ante mortem confitere. Et iteru: vivus de s nus confiteberis.Septimo quando quis cecidit in tum inpem locum.Turpis enim locus in quem ereidimus est

peccatum,quod est quid turpissimum de ideo non debeatus esse pieri ad iurgendiim. Octauo quando magni in dom m ossimur. Hoc donum est diuina gratia, ct ii illud negligimus accipere haee negli aeli valde periculosa. Nonis quando quis est in magno periculo nisi ei succurratur, est valde perieulosum ei: sic negligem a valde peticulosa est homini pigro, nisi cito animae tuccurrat, quae est iii periculo infernalis praeci phil. Decimo quando lepus est plantandi arbore, ,

vin plantati tui: pi tandi vineas,& non putantur: s

liter qua spiritualite. Ideo dicitur in Prouet biis: Ege- minaendi agros & non seminantiit:metendi meitas, &statem operata est manus remi illa.Et in Matthaeo diei non metuntur: domandi animalia,& non domantum

i Milem Pigritia

decem Lux est repIe

lut de seruo pigro:Tollite ab eo talentum. Quia vere talentum gratiae meretur amittere, 'ui illud negligit multiplieare. Seenndum est vilitas, faeit enim edia

hominem vile. Vnde dicitur in Ecclesiastico:In lapide luteo lapidabitur piger. Lapis lateus potest diei

earum immundum. ad quod aeedia iacit homine pronum. Tettium est timor,vel pusillanimitas: acit enim hominem pauidum de pusillaniinem ad modum lepotis. Unde dicitur in Prouerbiis:Ti incit deiicit pigrum, scilicet de eaeumine virtutis. Piartum est spiritualis eorruptio. Corrsipitur enim ad instar aquae n5 motae ldeo dicit Hieremias: Moab non est transfusus de vase in vas . Moab interpretatur Mediosus,qui de vase in vas non est transfusus,quia in bonis Operibus non est fiat e,quae oportet fieri cito,ut dicitur in Occupatus. Quintum est vitioru actumulatio: replet V Filiae acediae sint quindecim. Tepidi enim acedia homi Muniuerss vitiis. Nam dicitur in Prouerbiis Per agrum hominis pigri transiui,& ecce totu repleueram viticae. Uritea rem figurataeediam. nam urtica habet molle sol tu, sed in solio habet ae leum pungitiuum: si e acedia ad modii viti eae habet in mollitie remissionis acii leu piungitiuae teritationis.Sicut asinus libenter pascitur huiusmodi pungitivis, ut est ealduis: si e piger libenter pascitur huiusmodi pon-gitivis, id est delectationita peruersis, quali aculeatis. Sexi uni est exprobrabit is accusatio: facit enim acedia hominem exprobratione dignu. Unde dicitur in Prouerbiis: Usqueqoo piger dormies 3Et ideci adeon si istonem suae negligentiae . inunittitur otiosus in scola ist- micae ad discendum.Iuxta illud quod scribitur in Pro- uerbiis : vade ad formieamo piger. Et satis est homi- Eni magna con Citio . quod oporteat eum addiscere ram parua & de huc' , inagistro.

Et tuita,*iod pigritia vel negligentia est praeeipue

Curandi vulnera,& non curantur: lauandi vestes, de non lauatmir: saliendi carnes,& non saliuntur. in Omnibus istis valde petiolosa pigri negligentia,& merito sunt reprehensibi es qui in istis specialiter sunt negligentes.Est enim modo tempus ad omnia praedicta specialiter facienda: nunc enim est tempus plantalidi

per charitatis radicarionem, puxandi pet peceatorum consessionem, serenda per eleemosynarum largitione, metendi per bonorum operum accumulationem,d mandi animalia per carnis mortificationem, curandi vulnera per poenitentiae medicationem lauandi vestes per lacrymatum effusionem, saliendi cata es per comtinentiae satisfactionem. Haee enim decem praedicta A e.

Apocalipsi. Filiae

somnolentia, otiositas,dilatio,tarditas, Uligetiadm- perseuerantia, temissio it solutio, ignauia. indevotio, tristitia, taedium vitae,desi aeratio Haec quindecim peccata, quae nascuntur ex acedia, figurantur per quindecim cubitos, litibus ascendit mita diluuit super montes uniuersos. Sicut enim aqua diluuii submersit mu- cieae. 4dum,se acedia su eat otiosum. Et sicut i ne quindecim cubitis si per omnes montes e filuxit aqua : ire ex acedia qo indecim generantur peccata. Ideo nota Remedium quod contra praedicta peccata , summum remedium cotura ac in diuersitas occupationum.

De Gula.

breue, scilicet via nostra, quae est quasi transitus vin-btae, ut dicit ut in libro Sapietitiae. Secundo est repre-Gula est immoderatus appetitus edendi,& potandi. De Flanota specialiter tria, scilieri typum

reprobandum,damnum lamentandum, & patrum d

testandum.

Gula multis rebus detestabilibiit co parat ut Primo est quinantiae similis, na tquinaria Cit moibus guttu rationes octoris,& eito sust at homine sic gula,quae ad litera est gutturis vitili, faciliter strangulat homin per peccarum, Unde dicitur tu Ecclasiastico: Propter crapulam multi

314쪽

multi obierunt:morte quadruplici,

Titulus I. de peccatis.

litrae iii pae,mfamiae, de gehennae. Secumio ci paratur morbo regio a ille morbur requirit magnas expesas,

di inde dieii ut regius, quia soli reges, de homines P tetes,possunt specialiter sussi e re ad expensas ta grandes sic gulae vitium est ta magnarii expensarum, quod vix potest ei aliquid sussicere Nam dicitur in Eccletiaste: Oiunis labot hominis est in ore suo deli cluidquid

ex labore acquirit,ore suo pulose cosumit. Tertio c5 paratur boli frito,ntiri boli lirius est canteus appetitus,qni interficit hominem gulosum, quia non potest ia-tiati:s tegula malia,cta , ad modum appetatus cani uitiitetscit gulosum,qui nunqua potest latiari. unde di- ncitur in Prouerbiis: vetet impioru insaturabilis. Quat- UIO comparatur gulosuς saeco pertulo vel pectara to infundo, qui quantumcuque ex una paIte accipit, an tu

ex altera parte perdit: talis saccus est gulosus homo, qui ex una parte habet coquinam ad implendum ve-trem, Nex stet alat tinam ad euacuandum .Et talis ethmiser homo, qui semper est deditus ta vili ostidio.Vn. de dicitur: Qui mercedes congregauit,& misit eas in sacco pertuso. Quinto gulosus camparatur poIco, ni porcus est animal deditum gulae tala lus aute nutrit Ee impinguat porcos oc Bachones suos se ilicet gulo. sos, e postea ad sanaum inferni ponit eos,ut maetcrim deuoret de pascatur. Unde diei tui in Matthaeo: Si elicis

na- Α peteret, & ad petitionem eius praecepit amputari caput Ioannis Baptistae. ut dicitur in Mareo. Marium UM .c. aest inopia teru,exemplum de filio prodigo,qψ dissipauit omitia bona sua, quousque suit ira pauper , quod cupiebat de siliquis porcorum satiati, quae idem sunt

quod satiat tesudum aliquos de seeundum alios cortices fabarum.Quintum laminis luxuriamam ex vicinitate membrorum. scillare ventris, εe genitalium, intelligitur conscederatio vitiorum. Ideo dieit Ier mias: Saturaui eos,& moechati sunt.Sextum est cordis

stultitia. Unde dicit ut in Prouerbiis: inicunque bis delectatur, non erit sapiens. de Oim dici , quia vi- os

uum & ebrietas auferular eo

Filiae gulae sunt duae. cilicet gintimauia, de ebri

tas. Gintimalia est exeelsus in cibo: Et diei tui a Castro &mergo,ideo quod anima mergit in Castro venistris. Ebrietas est excessus in potu : εe dicitur ebrietas, quasi extra bitam. Na btia dicebatur antiquitus calix vel poculu, ut erat mensura potus,nam vinum daba-lut ad mensuram. Ex illae duae filiae. sunt illae filiae eruibus dicitur in Prouerbiis : Sanguisugae duae fiuntliae diuentes: Amasser. Sanguisuga dicitur venter. quia admodum sanguisii cuius obi uitur quam sia D dou . tiatur,ut dieit Bel nardus.Huiusmodi ergo sanguisugae me

Elioet ventris duae sunt filiae, scilicet gamimaigia de eblaetas,dicenter. Affeta Nam pastiimargia dicit afitI:os him Maiue rios ut porcos,id c si In gutolos. Sexto D cibum: ebrietas dicit, asser potum. una volt ali- compat a tur gula freno,na licui sessior ducit equu quocunq; voluerit post qua ipsum infrenariit: sic gula ducit gulosum ad omite rictaium,ex quo homo vitio gulae infrenati se permittit. ideo de ghilolo dicitur in Plaim. Psal-3r.b Inchaino & fieno maxillas eo tu constringe Septimo G--α .ή gulosius comparatur Esati,qui pro ei Ierui ulvvedi dit primogenita sua: tic gult, ut irio gula vccuit praenii i ' . teri M. Nam dicit uc in Iluetus indemini quaeq; pretiosa procabo. Uctauta coparatiar piscire naui misicut plicis per guttur capit ircu hamo,de amis, per colla cu laqueo tenet ut me gulosus per guttur capitur gu'

laevitio. Et praecipue inieraues,gulostis similis est auib. pinguibus pio pter tria specialiter. Primo quippe quia auis pineuis liciti potest milliu alte volareuic gulosus, quantulum comedete post potuinere alia aliquantulum bibere post ei m. Et se in infinitum.

Re Luxuria. LVxuria est immoderatus appetitus secundum t - ω De luxuria nota speci iter ilia,scilicet quod

habet typum odiosum animum remisiuum, & pasexum pernitiosum. Luxutia habet multas figulas detestabiles simili- Luxuriae ea tudines odiosis.Primo enim comparatur gehennae: P in gehuna sunt specialiter tria scilicet ignis ardes re 'mis radens, de sui Eut stetens: sic in peceato hixuriae

neccesesita des derare. lieni auis pinguis. sicut sunt eo- ν, est ignis concupisoentiae,verinis,scilicet remolsus co-

aruices, in vindemiis quando sutit bene pingues, de capiuntur ab accipitre sic homines dediti gulae, Dcile vincuntur a tentatione. Item sicut auis pinguis, scilicet accipiter, quando est betae satur,tio vult venare ad manum domitii, qitant uinci inq; sibi ostendantur carnes uic gulosi suguini manus Dei.quantumcunque ostendat eis carnes rubeas. scilicet Maedictae pastionis Christi. Nam in latitueronomio dieitur de guloso in. crassatus,tai pinguatus, dilatatus. dereliquit Deum s ctorem suum.Comparatim gulosus cani,qua duciΓ -- cum in Litum. Nam eanis ducens caecum, ptopter id

quod videt in luto ducit caecum in Italum: se putata

sex. M

cum in unum. Nam eanis ducens caecum, piopter id viri rapit: & saeir multa inius iam ita fatuus mere quod videt in luto ducit caecum in Italum: si e guta dua tor Christo, oni carissime emerat anima eius Debuis.cit gulosium iii lutum, scilicet iniminudit iam peeeati. I. set enim dixin Diabolo. qui emit animas ad tam vis icti ae sulphur,stilicet fumus infamiaessit ideo qui est in pectato luxuriae. iam quod modo est in suppli--, .cio genena Vnde dicitur inMatth*o:Expedit tibi, scilicet o luxuriose, ut pereat unum membrum,scilicet illud vilissimum,in innominaraeum,quam tot u corpus tuum mittatur in gehennam. seeudo comparat iu i xuriosus fatuo mercatori, qui rem pretioram dat pro

vili pietior sie luxuriosus dat pro vili pretio,scilicet

tuo peceat Vnde dicitur in Proueibiis: Pretium scotti vix est unius panis, mulier aute pretiosim animam viri rapit: & saeit mutia intuitam ita fatuus mere tot Christo, oui ea liuia eructat anima eius Debuis., EI ideo stiadet sapies Post eocupiscentias tuas no eas. lla pretium:Non possum tibi vendere animam meam, Damna gulae Lint specialiter rex. Prinui est mentis quia alius, scilicet Christus satis maiori pretio emit brinalitas quantum ad rationis defectum. Nani dicit α Iuxta illud quod dicit Apostolus:Empii enim estis r. oris.

l'c tius: Hi . scilicet gulos aiunt velut irrationabilia 1 - pretiommo. Iste enim sat s mercator,scilicet luxu.cora, D etiam qualitum ad deiectam e passionismill riosus, qui tam magnum sotu feeit de mercibus, suis,la. a. compa istorie m uelut puto iis αδ paupe . At a D non est mirum si cito emisit eapitale suum.Et ideo imflictit, ac si esset alii mal brotu. Unde diesciit in Amos: ter omnes peccatores, luxuriosus veniet ad iudicium

bibentes vitium in phiala, nihil eopatiebantur super pauperrimas.Naiia ipse vendidit&destruxit quidquid contriti 'sae Iosepia, id est pauperis. Exeplum de diuite habebat,seiliret Deum & Sactos, anima, amam,si

epulone,qui non est Ompalsus Larato cui tamen cita rimaubstanti aegratia. Tertio ec paratur lux patiebamur caries ius ulcera lingendo Secundum est si osus coruo.qui eadauei . adhaesit, ut dicitur in corporis infirmitas Naflicitau in Ecelesiuiso In mul- nes:sic iacit luxuriosus,quia dimissa area c6tinentiae. V 'ris eicis non deerat infirmitas,& etia mors triplex, sci- α eastitatis,ad ret eadaueribusad indelectationitali CeL naturae,culpse,N gehemiae.Tcit tu est oris loqua- ammudis. 3rto luxuriosas comparatur tuo bellacitas, sicuI patet de Herode,qui iii countio temete pi, tot Ustilinet inmmi, qui vix eavet hoste suum quando

315쪽

Diaetae salutis

mulieres, illae enim sunt balistae Diaboli de longe in- Λ Mypti, quae erat seruitus luti & lateris, ut dicitur in

figentes: Tune enim fatuus est luxuriosus, qui non erutat hostem suum sugere, sed attendit pulchritudinem balistis. Similiter mulier compta de pulchra eum suis ornamentis, est gladius diaboli bene seindensae bene

limatus. Luxuriosus est tantum insatuatus aec attentusci a pulchritudinem isthis gladii quod non eurat sagere ictu inimici sui. Similiter mulieres sunt castra in quibus diabolus ponit vexilla, id est diuersa parameta. Luxuriosus nimis appropinquat ad castrii ubi videt arma diaboli: quia non cauet, percutitur & iaculatur, tantum tactus et pulchritudine vexillorum. Vnde bene figuratur luxuriosus per Abimelechae quo dicitur: Quod veniens ad oppidum Abimelech,appropinqua uit ad turrim,&ecce una mulier stagmen mota desi per caput eius iaciens, constegit caput eius, cerctauq, QDdit. Ab melech iste nimis appropinquas ad turrim, est homo luxuriosus,incaute appropinquas ad imilierem. Fragmen inolae quod mulier iecit,& Abimelechi ut et secit,est tςntatio uua a muliere procedit,& nuserum luxuriosum inteincit. Quinto coparatur luxuria sagenae, nam sagena oriane genus piscium capit,nec saeit aliquam differentiam,sed quidquid inuenit, appre- hedia me peccatum luxuriae sere totum mundia inuoluit.Nam dicit ut de diabolo,qui piscatur cum hac sagena : Totu in hamo lubleuauit, totii traxit in sagena sua.Sexto comparatur luxuria igni Graeco. Iguis enim Graeeus horribiliter ardet,& aquas cJbuiit,& vix po-

Exodo:perquam bene intelligitur luxuria, quqe α--uitus luto delech tionis Tertio proiicit hominem in maximam vilitatem:quia homine, qui similis est Deo& Angelis, acit esse pate bruti Unde dicitur in Psalmo: Homo eum in honore esset,non intellexit,scilieri quod ad imaginem Dei creatus sitaeomparatus est iumentis insipientibus,& si lis iactias est illis. Quarto luxuria priuat hominem omni ratione, sicut animalia bruta turi iter infatuat: siaut patet tu Salomone,qui talantae fuit sapientiaeae tame de ipso dicitur,quod deprauatu est cor eius propter mulieres. Quinto homine aeritet mortificat occidit enim triplici molle, su- licet morte culpae, morte infamiae,morte gehenmessit, , a

B ideo dicitur in Eeelesiaste:Inueni amariore morte M

liere. Mors enim naturae simplex est & transitoriaesita mora luxuriet multiplex est &sepiterna. Sexto hominε sortiter illaqueauvnde dicitur etiam in E esaste de

muliere:Laqueus venatotum est, id est damonum,qui venitur animas peccatoru: sagena cor eius .vincula sui manus illius.Et nota hie de muliere uisex genus capturae, scilicet laqueu quo capiatur volatilia, sagenam qua capiuntur natatilia,& vincula quila capi utur antis malia sylvestri interrestria .Luxuria vero capit volatialia,id est superbos: natatilia,id est delitiosos:& animalia terrestria id est auarosae se sere nihil sibi euadit, Ficiae luxuria fiant quinque scilicet fornicatio, quae est cuili muliere soluta: adulterium,quod fit eum comtest extingui: sie i nis luxuriae, etia in frigidia & mot- iugat aestuprum, quod est cum virgine,vel religiosa:&

ta contIa naturam. De istis quinque filiabus habetur in figura in quarto Regum : ubi dicitur quod quarta

pars cabi stercoris colubanam quinque argemcas ven

debatur.Stercus columbae quae est avis luxurios figurat immunditiam luxuriati Quinque argentei quibus Greus emitur,vel venditur,sum ista quinque peccata, quibus delictatio luxuriae promeatur.Et bene qorta pars stercoris emitur quinque argentes quia cu qua tuor sint in peccato luxuriae edicet cogitatio,de a tio,consensus,de operatio.vnum solum de istis,sciliret

delectationem, id est quartam partem peccati praecipue emit,& procurat luxuriosus.Ab h, omnibus vitiscatis ardet, de fere omnia deuorat. Nam dicitui de luxuria : Ignis est usque ad eonsumptionem deuotam. di in Ioel: ignis,scilicet luxuriae, medit speeiosa deserti. id est pulchros viros di mulieres liuius mundi. Et nota quod ignis iste Giaecus contueuit extingui cum duob. scilicet cu arena, & cu aceto: quia luxuria habet ista duo magna remedia,arena,id est considerationem in fluctuositatis huius mundi,& acetum,id est acrimonia,& austeritatem 'nitentiae.Septimo comparatur luxariosus equo: na equus nihil vitet sine ealcatib.&Lenouic homo nisi habeat scenum continentiae cum calcaribus poenitetiae , essicitur inutilis ad modii equi non sienati, propter luxuitae lasciuiam Ideo dicitur in Psalmo: Noliteneri sicut equus & mulus,&c. Octauo tiis supradictis nos clementer absiauat, de potenter comparatur luxuriosus naui quae, nauta sine ullo gu- V eripiat, Pater it Fili .

bernatore ducit ut, sed silum aquae fluxum sequi per mittitur. Iuxta illud quot vulgo dicitur Qui vadit ad

votum situm, vadit ad dolorem fini m. Nauis enim nu- quam per se ad portum ducitur, nisi rerua nauta di catur, vel rigatur. Caro nostra est nauis, & spiritus est nauta,sed numqua caro veniet ad portum salutis, nisi aspiritu ducatur gubernaculo virtuti se imo sequeretur fluxum aquae, id est impetu luxuria, & tandem praecipitaret hominem in mare Oceanu damnationis aeter alata. o nae.In figura huius dicit ut inMatthaeo, quod nauicula operiebatut fluctibus:quia vero caro nostra mergeretur fluctibus tentationis, nisi adesset auxilium diuinae virtutis. Nono e5patatur luxuria stercori, te luto pi pter vilitate, na sicut porcus fouetur in luto,de equus iacet in proprio fimo:sie luxuriosi perseperistes interatum moriuntur in ptoprio peccato. Et ideo dicitur in D/l. t. a I lGComputruerum iumenta in stereote seo. Supet Greg. hem, quo dieit Matus Gregorius : Iumeta in stereor e suo putre aere est luxuriosu in saetore luxuriae vita finite.

δώ- luxuriae sunt scx. Primo enim homine d

Pol. 4. pia cit ad maximam paupertatem. aufert squidem gloria x . 'er. 5 gratiam, di propriam substantiam. Vnde dicitur,

filius prodigus , per quem luxuriosus figuratur, 'dissipauit substantiam sitam in meretricibus, vivendo

. isis luxuriose.Secundo deiicit in pessimam seruitutem,s est enim quod turpior de vilior pars quae est in homine, dominatur ei. Idaec strauus figurat ut per secuitute eripiat, Pater α Filius, & Spiritus sanctus. Amen. --ε 4----- - - ε- - -3 ε-

DIAE TAE SALUTIS .

TITULUS SECUNDUS De Poenitemia,& eius partibus.

TITULI HUIUS CAPIT A.

D. Pmiisentia in communi.

p. II.

D. Confessio m.

De Poenitentia in genere. O s et tractitum de vitiis, sequitiit tractatus de poenitentia, quae est prima diaeta sal tis, scilicet a peccatis ad poenitentiam per u

nire. Et nota primo de renitentia specialiter tri scilicet laudes multifarias, partes necessarias, de Pas tes meritoriar. Vel per alia verba: laudes eius figurales, eius partes integrales, de virtuales. Laudes eius monstrat multiplex eius figura, de comparati

316쪽

Tithilus II. De Poenitentia. 203

satisfactio. Partes eius virtuales, sunt ieiunium, esee- tentationes bestiales & immundat. Hae est sepes , de

Poenitentiae laude ac t plex rius cois

mosyna Sc oratio. Habet igitur poenitentia laudes mestiplices, secundum diueti as 1plius figurasin comparationes. Comparat ut aut e primo specialiter tribus. Est enim enitemia sicut aqua calida corraeanes, sicut clamor contra fures,sicut arma cotra hostes. Est itaque poenite tia sicut aqua calida contra canes,& maxime quantum ad contritionem.Sicut enim cum aqua calida eii citui canis de eoquina: secum aqua lacrymarum seruentium elicitor diabolus N peccatum de anima. in cuius figura dicitur in Geneu : Anna inuenit aquas

qua dicit sapiens : Vbi non est fetas.diripietur postessio. Quia vere ubi non est sepes poenitentiae .quae mi. Eccmam claudit contra recidivum,Licile dirumpitur possessio virtutum. Item poenitetia est discrete imponenda eupteias menda de persecte adimplenda. Est enim discrete imponenda. Nam sicut virus serpenti vita co- seruat,sed homini mortem propinat: dc sicut ignis au' tein imple rum probat, de virgula incinerat:& sicut talpa mori. da persccte. t ut in luce.& sub terra vivit:5 sicut ignis, que terera nimaliat in Et, satin adram nutrit:&micut homo sub Doctanta calidas primo in deserto. Anna qui interpretat ut d aqua motitur,ubi piscis delectatur.Sie eiad poeniten-rratus .vel sanctificatus,signat poeniterem: aquae e lidet tia non omnibus est trionenda, vel iniungenda, c huehi s id est lachrymae monstrant poenitentis e tritionem: contra omnia peceata,sed diuersis diuersa. Nam sacri- ι solitudo vero in qua aquae ealidae inueniunt iit,desi- B dos debet discernere inter paenitentiam de poeniten-gnat vitam solitatiam enitentis seu munditieatio- m,de culpa,& eulpa: sicut ex labe Domini drubal ia' t. o. is. eerdos,& mandato Domini discernere inter lepramac t lepra. ut dicitur in Leuitico. Est etia poenitentia deum

te assumenda. Sicut enim miles non recusat onus.vel Pondus armcitu: ite poenitens non debet remisere onus poenitentiarum. Et sicut auis non recusat onus penna- Ium, nec peregrinus onus baculi, nee equus Onus qtia-drigae: sie poenitens non debet recusare onus r nitetiae. Vnde ille bonus munitens Dauid comparai se iumento cum dicit in Psalmo:Vt iument .m factus sum apud te. Est insupet poenitentia per ficte adimplenda. ιDI. I. aut non tum poenitens peccatu v itet. sed peccati recidiuuin importunitates omnes,quasi quasda radi s& germina peceuorum. Sieut enim herba falcata tenem vel meditationem. De qua Ambr. Lacrymae t uam delii tuiti, quod voce pudot est confiteti. Iste est Anna, qui inuenit aqua calidam, eum pasceret asinospatiis sui Leerdotis. Comparatur autem poenitens asinbori, ius radix est eontritio,stodes confessio,&fl res sancta deuotio. fiuctus bona opera humor gratiae dissus o. vel dicuntur poenitentes radicati in Christo per humilitatem ,exte si per charitatem operti cortice per ali steritatem dantes umbram alijs per bona exempla.&eonsilia Unde dicitur in Apocalysi: Nolite nocere tetrae,& mali neque alboribus. Hae albores sunt oliua,vitis de ficus.Oliva, activi misi: ticordes;ficus c5- templativi claustiales: vitis sancti Ptaedieatores. Et in libro Iudicum dieitur, quod ficusnobiit regnare si per C uiuiscit et adicata non:ita peceata de facili pullii tanti

. . o. a

ligna siluatum, id est super homines instuctuoses Est etiam poenitentia sicut clamor contra fures quantum ad eo fessionem Nam silaut ad clamorε fiigiunt fures: sic poeimentis clamosa confessio,vel oratiO,sugat dae-itiones. Unde in figura huius dicit ut in lib. t Mach. quod timore Iudae qui interpretatur consessio repulsi currit ad latibulum taenitentiae. Sicut enim auiculanant inimici eius. Est in sit per poenitentia sevi arma ponit se inter spinas, vi possit accipitrem euadere : Sccontra hostes, maxime quantum ad satis fictionem: eadem ratione, sicut lilium inter spinas crescit valdes no suerint radicitus euulsa. Ideo dicit Aug Poenite-tia est causas peccatorum excidere, & eis aditum non m ἀεindulgere. Item Bonus & perfecius poenites sugit diabolum sequitur Christum .spernit mundum,& appetit coelum. Poenitens itaque pet fectus sugit diaboli mi, Mnam sitis actio poenitentis sicut ieiunium,dceleemosyna sunt quaeda poenitetuis arma. Nam dicit Apost. Arma militiae nostrae ii si sunt carnalia, sed suppleaea ne macerantia. De eleemosyna dieitur in Ecclesiasmeo: bene, ut dicitur in Canticis: Sicut lilium inter spinas,sie amica mea inter filias. Spinae siquidem qui cani. i. abus lilium clauditur, piohibent ne lilium tangatur. Per hunc modum spinae poenitentiae custodiunt animam instat auiculae a praedali accipit te: instar lilii ab omni tactu delectationis immundae. Bonus poenitens star maris accesiua instar ignis, Seco usua instat se- o. sequitur Christumae imitatur.Nam cet te Venitentia pis. Est itaq; pce nitentia fient quaeda maris turbatio. M suit via qua Christus ambulauit. Vnde post baptistitu

Net - ἰ.ἰ- c. - .... statim intrauit desertum,ut dicitur in Luca. Poenite

Super scutum potentis. & super lancea pugnabis aduersus inimicia inum.Item poenitetia est turbatiua in-

Na scut mare no emittit immunditias nili sit turbatu: sic anima mea non emittit peccatum, nisi in se habeat pimitent iae de contritionis conturbatione & motum. Vnde de poenitentia dicitur in Threnis : Magna est velut mare contritio tua. Est etiam poenitentia scutquaedam ignis accesαNam sicut ignis producit sumia de viridibus lignis se virtus poenitetit de peccatoriis bus edueit sua, uesiuitionis:&sicut ligna vitidia reddunt aliquem humotem per virtutem ignis, si peccatorum oculi, eructant virtute poenitentiae humorem lacrymosae copunctionis.Nam dicitur in Psal Exitus aquariun deduxerunt oculi mei. Et sicut ligna viridia, quae sint bene accensa solitus ardent, vel calefiunt: tia etiam fuit prima domina, quam Christus praedicauit, ut habetur in Matthaeo. Poenitens igitur si est bonus distipulus, libenter intrat cum Christo p ni- . tentiae desertum, contra simulatos poenitentes,qui admodum usurarij volunt ei se discipuli Christi. Sicut

enim usuratius vult esse illius socius,cui mutuas pecu- Asarao c.

niam in lucro & tion in damno:se multi vellent si qui Christum in prosperis & non in aduersis:vellent cum Christo tegnare in eoelo, sicut filii Zebedaei, de non cum ipso certate in stadio. Vnde dictum est eis illud: Nescitis quid petatis. Poenitens nihilominus sirrnit mundi prospera contra aliquos, qui sunt quasi simia,

sic peccatotes poenitentes qui sunt igne poenitentiae A quando inuenit nuces nouas, S recentes propter ex vehementer accesi,sortius diligunt. sicut patet in Lu la tetiolis corticis amaritudinem. iudicat nucem esse ea . . bi dicit Saluator cui multum dimittitur,multum diligit sed sunt multi qui non inuenituit ignem, sed aquam crassam,ut dieitur in s ndo Machabaeotiam. Tales sunt qui cogitant vitam suam praeteritam,non ad eoni titionem sed ad delectationem.Estiterii poeni. tentia sicut quaedam sepis conclusio. Nam agricolaeum eisdem spinis quas extrahit de vinea, claudit viamam cotta porcos,& bestias: sic poenitens cogitando peccata sua,debet claudete & munire cor suum,coua usi. S. Bottivis. Tom. I. amatam & spernit macleum interiorem: sic multis repudiatur poenitentia,quia videtiit earni amara .ldeo

dicitur omnis disti inna in praesenti non est gaudi,

sed morioris. Poenitens insupet appetit coelum,& sicut puer rumpit vestem veterem, ut citius habeat nouam: sic bonus prenitens lacerat secum earnes,ut citius animae sitae acquirat stolam sorticitatis a ternae. Vnde dicitur : Concidisti saccum meum, &ciscun-

dedisti me laetitia.

317쪽

Diaetae salutis

conditione

De Contritionc. Nota palles poenit cutiae integrales, Si nota quod

poenit clia habet ues partes ipsam vitti alit et intes tantes, Icilicet contritionein coidis, colafessio motis , & satisfactio liciti opeii I. Nota de Iux nitentia , primo qu aratim ad contritionem, qui e est pars piliara P puemiae. Nota quod contritio de Neeatis specialiter debet elle lepta formis.Namdcbct ei remorosa S intenta noli per tunia ira, litaria non Publica,integra non diminiita. ordiis nata non consula propria non aliena gemebunda non A nea si quidem meditariari 6c totum studium suum pruuit,. t Oidniet telam vilem,& singilem ad capiendum inuleas talis est vita hominis stagilis divitis, de solum muscas capti, i 3 en, delectatioties immundas. Vnde uicitur et ipsi telas atancael crunt. Qtiinto dcbzicile conti itio propria,non aliena deii de peccatis prop:ii,,uon alienis, propter hoc dicit, , fes,,Vix enim homo pi Osi elatur; qui diimisis negotiis propitis. solici ius est de alienis. Vnde dicit Salu tor: Filiae Hietusa Lm nolite sere lupei inc: 1ed lupervos ipsas flete. Et sic vult Cluistiis qi:od numquam fleamus, vel plangamus, mortem tuam hcncdictarim quousque laxerimus culpam propriam . nihilominus

nata non ciλ rara a P vi nos culpam ali

Recogitobo rabi omnes annos meos in amatitudine animae meae. Et iste versiculus debet este perpetuae n moria illorum septem,quae vela com Iicio dς- bet liabere. Piimo enim , t dictum est de t rite intenta, non per sanctoria. i leod cit: Recogitabo, cistra illos, qui veniunt ad c , se Isioi cm incogitati de peccatis,quia nullam , es modicam videntur liabere solicitudinein cum tamen haec sint maiota debita e e maiora negotia,quae

homo habet, vel habete possit in hae vita ista cnim debita sint decem millium talentorum,ut dici ur m Maithaeo Illa enim sunt negotia pro quibas filius Dei mortiuis est, & pto quibus conglegabit Augelos de coelo, e sanctos etiam homines de modo, & omnis Caratib is .e damones de inferno, ut dicitur in Matthaeo. Isene autem est fatuus, iii de his maximis debitis negotiis, numquam est solicitus, ut dieit ille bonus pinuite sDasi l: Cogi: .ibo pro peccato meo,non dicit pro nu-mo ut auarus, nec de cibo, ut gulosus, nec de luto ut immundus, nee de vento ut superbus,nec de menda

eio, ut verbosus: sed de peccatis meis ero dolens, ta solicitus , qtitia vulgo dicitur: sitio duoν est dentis. versatur lingua dolentis. Secundo, contritio Abet este solitaria, non publiea ideo dicit, To,quia libet esse solum in conspectu

Dei iuxta tibi h Meditatio eordis mei in conspecti tiro se ocr, Ili firmus non consueuit state in platea sed incana racla ala; &consilia ardui negotii, non tractaritur in publico. uel in loco secreto, ideo dicitur:Tu au-Mat,ia .ca lem cum ista eris pro riccatis tuis intra cubiculum, scilicet cordis tui. Tertio do b t esse integra, non diinidia. Ideo dieitim: Omnes, inoidicum enim de liquore corrupto infieeta Tirimis. Vas, si remanetet in illo Ideo di itu Asside sicut aqua cor tuum. Bene autem dicit sicut aquam,quia alius liquot vix potest bene essundi. quin ibi remaneat aliquia de eotore, vel de odore, vel de sapore. Videmus. enim,quod poli essisionem lactis remanet in vase color : post ci Lisionem vini, odor: post effusionem mellis sapor. Debet igitur poenitensessundere non scutiae,

ne si ilicet remaneat ealor pristinae conuersationis: me sicut vinumare remaneat odor pratiae imaginationis:

nam, sed sicut vulgo dicitur : Quilibet plangit telam suam,id est damnum propitiam. Iuxta illud Apostoli:

Iu .u iamludsue, non inritu. Risus liguum est mortis, quando infirmus ridet sertiore i iis imitatis, di in i l me quando aegrotus adligitur Z anxiatiar,dc ut .aci: cr eiust aegritudin m sic iit crisim ta Illi alia uno ubi I .., ..que luctu. Unde dicitur: Ecce ita pace uia alitudo mea amat illima. Cim triticinamque amara pi inciri iuuluinae vilibuta : amariuI, pro .lamno si pertiae patriae: amarissi .na. pro reatu pinuae aeternae : F icit infirmoni lities et rc, craeiat .uia terim nare, & aegio iam facit animam creticate.

Septin , S ulti ino,contritio dcbet esse intima,non 'sio a. vel simulataudeo dicit. 'tii mam a En puluiamcnim debet pori super locum dolo i, rii firmi, licui collyrium ponitur saper oeulitici, tu,n inca Laneo, dc ideo quia peccatum ost morbus animα ipsa P il veti,M , . debet contritionim peccati sentire. Undi dicitiit: m- dite corda veitia, de non vcstimenta vestia; comta illos,quori: m poenitentia est in vultu, non in spiritu; in veste,non in icit de cum Hippocrates noster medicus Chtistus animatum nostrarum , doceat pcenitent m aciem lauare vestes componete, pus ungere, ct colpungere ut dicitur in Matthaeo

CAPUT III.

SEcundo, nota de poenitemia quantum ad confes

attendenda Primo enim tibet elle sculna,non tarda, sessioras. contra aliquos, qui quando plus possunt, dissierunt confiteri, nisi in infirmitate grauissima. de tales sunt similes latronibus quorum conscisio ac illo, & quaestionibus extorquetur; quia talium constitioncm torquet Deus I er aculeum febris a ei tae, vel grauis infirmitatis , cum tamen dicat Propheta: Praeoccupemussariem eius in consessione .lie ut ille . qui distitit de iure nee se ut mel,ne remaneat apol i: narudae delectatio F. suo , debet ante tulicium de pace , ct coui poticionenis, sed sicut aquam persectae& integrae eontritionis. tractare, At diem suum praeueii ire. Seeundo eoti sessio debet cite humilis & verecunda, Quarto debet ella eontritio ordinata non con D. Ideo dicit Anci s. Annus namq; distinguitur per quatuor tempora scilicet hymum .ver, aestatem, autum num. Debet igitur poenitens annos,vel circulum vitae suae distinguere per tempora, ut sua melius possit im lenire peccata, Se praecipue debet iii uestigare peccator, si iuvita sita inueniat hyemeia,Se frigiditatem teporis,i s cst torpolis, de acediae: ver aute, id est litiini ditate in corporalis lasciuiς:s inlatem id est,caliditate iri indignationis Se ii acundiae: de aut uinnum id est,

ii deitatem cupiditatasSe auaritiae. Hi csunt tempora,

qsibus diit inguimius anni precator i. n. De quibus dici tui: Anni nostri sicut aranean ditabantur. AIι- iuxta illud Apostoli: Quem fruch im habitistis tune in illis in quibus nune calibetatis; Latrone enim demissis capite, de rubore per si scelera confitentur, ni rasi quos quorum sunt horreuda iacinora, qui nec timent Deum nee homines vetemur. Latrones timent patibulum cum sit tamen breue supplicium,S transitorium de tales non timent infernum,& interminabilem cruciatum.Latrones verecundatarur,& ta neri parum. aut nihil prodest eorum verecundia: illi aut eranon erubescunt,cum ivine pars mitet tae sit ipsa eru- icentia. De talibus dicitur: Consus sunt. a

minitio aena Deo secerunt, qai Post confessione non ιν. εἰά sunt I

318쪽

Titulus II. de PCenitentia. 20s

sinit infusi ,& erubescere nescierunt,quia tales ha- Domine Rex &collaudabo.&de his duobus dicit Psal. τὰ - . . bent utiqiae erubescentiae causam , & meritum, & tamen non habent utique erubescentiae signum. Tertio consessia debet ellia aperta, non palliatar &dicitur aperta consessio in qua peccator se accusat,e ptimendo Omnes peccati distentiasin praecipue ag- , grauantes cire uni stantias, quia dieit uitIustus plior estaceu lator sui. Sic costebatur David,qui licebat: Dixi, confitebot aduersium me iniustitiam meam Domino,ion dicit pro me, te laudanso, vel adulando sieut si- ciebat Pharisaeus: Sed aduersum me, se accusando sicut e t g. b. e. faciebad Publicanus. iicut dieitur in Luea. Natio, debet est confessio vera, non fictae & di-GAL 1ι o. a citur ver.i confessio quae est cum proposito emendan-mista:Confitebimur tibi Deus, confitcbimur tibi Teratia est conseisio fidei. De qua dicit Ap istolus:Cordectedicii rad tultitiam,&c. Et tacita , quod consessio iuqua sum septem conditiones prae lictae . comparatur victae, in qua sunt septem chordae. Vnde victa conses.

si υnis , quae habet istam septuplicem chordam reddit in auribiis Dei suauissimam S dulcissima mesodiam,

Meceth aliquod organitimi uti lim, quod ita libenter Deus audiat, sicut vera confesti Otae pcccatoru: Ic ideo manus quae sic tangit vietam consessionis colam Deo,aatim teportat suam si is est venia de Ommbus riccatis. Unde dicitur:Narra si quod habes, vetulit ficeris. Et I a. 43. Dauid cosulit omnibus nimis,id est i etc: tota bust α'-di, non soluitio iis, sed etiam cord ιs. De quavicit Da-B nitentibus qui volunt in curia regis aeterni lintroir ,ut uid: Confitebor tibi Domine in toto corde meo conistra aliquos, qliora consessio est lupi. de quo narrat fabula, quod te me I eonfitebatur iniquitates stias Se ii tetim erat multum solicitiis , quia videbar oues rece dentes,unde dixit consessori suo , quod cito tum absolueret, ut scilicet poliet sequi olies: se confitentur aliqui in L in tragesima , propone lites ad peccatum redite post Paselia. Quinto, di bet eli. consesso integra, non dimidia,

parum enim valeret, si infit mus. tDedico sibi em ter e

laret, de pestem febris celaret, & si nauta aliqua nauis

foramina obstri teret,& aliqua nia. Debet igitur poenitens. DcO integI .m offerte consessionem. Deus cni intaiagant eo modo viesi confessio iii ς, ut sopra dicti est.

Diuit enim Psalm. Ita troite portas eius in contatione. '

De Satisfactione.

TEitio nota de p nitentia , quantum ad satisfactioncm. Et sunt praecipue septem notan a , adhue neccilaria, velit perfecta poenitemix, de peccati

med citra.

Plinio enim ad sati saetio ma requiritur abstinen . tia a peccato Sic in enim prima lex qtiam medicus Po condition Snit infirmo, est abstititntia a erbii: ita priam a quod eit Rex nobilis,&inmensa regia poni debent panes in est necollatium poenitenti .c si uiae a, scilicet abun .eii-tcgri, non fragmenta. Deus eni:ri non conssueuit dimi. diate veniam.ldeo totum hominem sanu iacit in se ε bato, ut didit ut in Ioanne. Et sicut magni mereatores, in grossio no obolata nati denariata vendui,sicut pauis res mercatores; prς ceteris,quia mercatura Dei, cilicet gratia & venia est res iii divisibilis,cu ipse sit sim-mus inercator illa duo erunt rudim sibilia an stat margaritae, vel alteri .is lapidis pretioli qui tolus emitur, vel totus dinulti ir.Iple mite est negotiator mat gari-M u. t x. f tax a qui q' erit bonas magat cla F,vt dicitur imiatili o. Sexto, eon Lilio I bet elle lacrymose, licut Petra, e Magdalenae,q. si anuic ricordia de lacryi

ad imueem limi valde amicae, de ideo ubi est latarina, ibi est stati in amica se a reuieti cordiae Haec est enimia peccato. Hic legem iii ponebat Hippi cr. te, n

stet Christus aegrotis luis quos babebat in cura scutpatet in adultera , cui Chiiltias dixit: vade&lius Iran. s. ,

noli peccarC.

Secundo requiritur ad suis actionem paenitentiae pestillitio rei alienae.& haec' est sicut cinaedam minutio vel ne ubotomia: minuit enim sanguinis lubitantiam. sed aufert febris materi 'm & conservat vitam. Sic qui

aliena restituit pecuniam minuit: sed aufert cupiditatis &lnortis aeternae materiam & esi seruat gratiam.&animae vitam. Et sicut simi quaedam infirmitates quae non possunt sne fleubotomia curari: sic qoaedam lunt peccata, a quibus no potest quis sine restitutione e rati,xut iustifieati,ssicut furtum,usura, simonia, apina aqua, q:iam Christus valde licit de nullus fons tantum D & huiusmodi: quia non dimittitur peccatum nisi re-e in dilectat, quantiim putetis laclymarum. In cuius fietura,quieuit iuxta p. eum Samariae.& petiit aquam Samatitanae, scilicet lacrumarum, a muliere Samarita- ι' π. . - . na, id est, a peccatrice anima, ut habetur in Ioanne.

septimo,& vltimo consessio debet esse Obediens, & ptopta,ut scisicit poenites studeat suscipere,& -- seruate saeti totis viandata. Infirmus qui iihil vult facere melleo , vix aut nunquam curatur a molbo,

. Vndet obedire debet poenitens, non contendere, sicut David, qui dicebat: ut iumentum saetiis sum apud te, ad itimentum namque non pertinet sibi onera taxare, vel imponere. sed tartari & imposta portare. Consessio Nota qaol triplex est conseruo. Prima est eo fessio

peccati. De qua di hui: Dixi eonfitebor aduersum mestituat ut ablatum , ut di it Augustinus. Hanc stub - ..

tumia faciebat sibi Zaehaeus, qui di bausi quid ali. quem defraudant,reddo quadruplum:led utinam vis

xvij modo reddetent simplum. TeIt o te qui citur adfatisfactione cinis humilitatis, cinis enim N aqua calida faciunt bonum lixivium: lieiunis verae rimulitatis,& aqua calida laclymarum fa- eciunt poenitentiam pii rgat ilia. Et sicut aqua quantumcunque calida. nisi transeat per citrere. non bene pur- sat sordes vestiam: sie lacrymae quamuis calidae, nisi transeam per cinerem humilitatis, non lauant sordes vitiorum. Ideo dicebat Iob: Ago prenitentia in fauilla, Iob. i. q& einere:in fauilla deuotionis. de cinere humilitatis. . Quarto requiritur ad fati,sactionem poenitentis. - iniustitiam mea Domino.lia hoe autem vel bo tangun E licium morti ficationis. Hoc est proprium Se speciale

tur lex,quae debet vetae sessio habere Primu est praemeditatio, luod notatur eu disituri Dixi.Seeundu est colluctio cordis de oris.ut ore limiti Secorde fiat.quod

quod de malismo de bonis,quod notatur perfnni ει - nr. cauim v. quod fit propria.id est de peccatis propclis,non gli erit s.qo notatur per i eam.Sextu quod sit ad honore ira Dei, he honest item sti, quod notatutper, Domi-.Se talis confessio est utilis.Vnde sequitati

lauditide qua in EcclesiastiG dicitur: Confitebot tibi

alagma, &c melastrum cartialis repressiiuum luxu tiae,&earnalis lasciuiae,& sicut emplastrum temperat de reprimit dolorem lateris:se cilietum mortificationis tentimit libidinem. Hoe emplastrum ponebat directe lupta locum doloris Iudit h. De qua dici ror quod a. , habε, supra lumbos suos cilicium .ieiunaba ,cilicium

contra luxuriam,& ieiunium ccintra gulam. Quinto requiritur ad satisfactionem peen telis ieiti-rium afflictisu: quia ad tutelam, panis & aqua est cibas,& vita infirmi i5: praecipue prolii tau vinu infirmis.Vnde ille bonus medicos Paulus dieit:Nolite ine-ν, axi vjop,in quo est luxuria. Sed nota, quod omnia D i

319쪽

Diaetae salutis

e redunt ut Infirmis , de quorum salute dubitatur,& A phyleusi,vel seudo, quod tenet ab ipso: sie tributum

desperatur, sed aliis,de quibus habetur spes, quod e remur, subtrahuntur noctua, quantumcuque delemiabilia, ut dieitur in Ioel: Comiertimini ad me in toto eorde vestro, in ieiunio & fietu,& plactu. Et sequitu tibi: Quis scit sed uertatur,& ignoseat Deus quasi diceret, ex quo Deus,qui est summus medicus, ieiunarenos praecipit, nequaquam de nostia salute dimit. Sexto requiritur ad satisfactionem poenitentis ele mosyna hoe est quasi salatiu medici, Fidelius enim laborat medicus quando spetat bene se remunerati.Et nota quod salarium est tarandum medico' secundum quod plus,vel minus laborauit circa infirmu,& quanto maloti N periculosiori morbo liberauit aegrotae Bene est igitur remunerandus medicus nosterChristus qui tantii circa nos laborauit, immo propter infirmitatem nostra animam suam morti tradidit, ut dicit ut in Isaia. Et etia qui a tam graui,&multiplici infit init te nos libet auit Ipse enim, qui sanat omnes infirmitates nostras,&redimit de litteritu vita nostra ut dicitur in Psalmo.Si enim bene remuneretur iste medicus, quaqua de morte timeat aegrotus. Debet enim remunerari, no in se,quia bonoru nostrorum non eget, sed

in luetedibus suis, ilicet pauperibus. Reputat enim sibimet fastam, quod fit pauperibus amore ipsius.Unde laudis de Orationis soluendum est Deo pro emphyleusicorporis & animae quam accepimus in seudo,iuxta id. ιlud: Reddite quae sunt Caesaris Caelati, & quae sunt

Dei in .

Item oratio habet tripliem figura aliam valde pul-eht . Est enim vir orans sicut homo tegi portas en ecentia, sicut a rege petens iudicium, sicut a rege petes succursu. Est itaque homo qui orat, sicut ille,qui piae--tat regi magnumcoenium & nobile, ut homo magnus, vel nobilis domicellus: sie oratio est mccxnium adeo nobile & magnu .quod solum debet praesentariri Deci per hominε magnum,scilicet iustu .Hoc est enim D ometu Christi hominis & mediatoris nostri,qui orationes nostras, & opera nostra praesentat Deo patri. Quod figurat diae us in Ecclesia vel in Missa, OL fert thuribulum sacerdoti .Hoc est ictu Angeli,qui Rirus. nostras orationes similiter offert in eo spectu Dei, sicut dixit Angelus ad Tobiam: Quando orabas cum lacry- - . in. εmis 8e sequitur ibidem: Ego orationem tuam osserebaDomino. Et seut regi no octit,qui sibi ministrat ferculum coopertum cum muscis:sic qui orat, non debet regi regum osset re fereulum eum muscis, id est enitationibus vanis Se immundis. Est etia homo qui orat, sie ut ille qui a rege petit iudiciu sicut enim ille qui in

ipsa vetitas dicit: Quod uni ex minimis meis fecistis, C iudicio loquitur, delis habere testes de his quς propo- mihi secistis in illo sal alio eleemosynae dieitur in Tobia: Eleemosyna ab omni peccato,& morte liberat,& non patietur animam ire in tenebras.

Septimo &vi timo requiritur ad satisfactionem poeis nitetis oratio deuota.Sicut enim mater pro filio aegroto iacit eandesam,& emittit votum,cu nullum consilium vel auxilium superest medicorum: se quando videmus spiritum nostru periclitari graui morbo peccati, debemus Deo sacere candelam bonae operationis, iuxta illud: Lucernae ardentes in manibus vestris, &nitalioquin non taederetur sibi, vel audiretur, immo, iudice puniretur: se oratio vocalis debet habere testimoniu cordis, sed tamε cauendum est, ne cor oratis si falsus vel corruptus testis,corruptione scilicet iniquitatis, quia dicitur: iniquitate si aspexi in eoide meo&c.Sed s conscientia bona & testimoniu fidele serat, iorans iudicium pro se reportat.Nam dicit Apostolus: Clotia nostra haec est,testimoniu conscientiae nostrae.

E st insuper oras,scut ille,qui , reste in oesidione quaerit,uel petit suecursum.Nam sicut illa qui te t eat tu regis, s obsideretur ab inimieis reputaretur infidelis,

emittere votum deuotae orationis. Et hoc genus daemoniorum,scilicet peccatum non eiicietur,nisi in ora- D niti eastrum risi denuciaret obsessum,vel peteret suc- ρ. I . c. dtione Sc ieiunio,ut dicitur in Matthaeo. Oratio nam- Meuisum,vel niuexpectaret a rege auxilium,vel si postque pestes mentis curat, & ieiunium pestes corporis. auxilium reddet et hostibus eastrum:se eum hostes vi-

CAPUT U.

De Oratione. TEruo nota partes poenitentiae virtuales,quq sunt

tres, scilicet oratio,ieiunium,& eleemosyna Primo specialiter de oratione est dicedum,quid est. Or tio est petitici decentium,in Deo, vel 1 Deo. Vel oratio est mentis eleuatio in Deum,Damasceno auctore. De oratione nota specialiter quinque, scilicet typus decens, virtus ingens, modus competens, locus con- homo qui orat,sicut paruulus volens ubera.Nam sicut fruens,& tempus conueniens. Habet igitur oratio ty- paruulus clamat pio desidetio lactis: sie viri spitituales sibiles & inuisibiles obsident mimim tentationibus, statim debemus regi tegum nuncium orationis mittere,de obsidionem denunciare, sicut Propheta,qui di. . I. d. cebat:Consilium malignatium obisit me Deus enim non dissest auxilium mittere:quia fidelis,& statim faciet suecursum, cum ad tentationem fuerit peruentum, ut dicit Apostolus ad Corinthios. Item qui Orat, debet clamate scut clamat paruulus, 'qui vult ubera; sicut clamat catulus cum sentit verbera;&sieut clamat populus au videt pericula. Est itaque pum decentem, Zc figuram elegantem. Comparaturo , io, ,-s i liter tribus. Est enim oratio simi ince tantati ei. diuinae miserationi offerendum, sicut situm di uinae indignationi opponendii,seut tributum diuinae dominationi persoluendum. Est ergo oratio primo similis thuri vel incenso, quod diuinae miserationi debemus offerre. Sicut enim thus vel incesim super earbones positum,spir t suavem & redolentem odorem, . t e. . vel sumu: sic oratio incesa super carbones deuotionis, multu stagrat in conspectu diui maiestaris. Et ideo dicitur: Diligatur oratio mea seut incεsem in conspectu tuo. Secundo. est oratio similis Euto.quod diuinae p. I. d. indignationi debemus opponere. Nam sicut scutum prohibet ictu lanceae, vel sagittae: se oratio seruat hominem Hancea,vel a sagitta sententiae& irae Dei.Vnde dicitur de A aron,quia proferens scutum orationis restitit iR.Tertio, oratio est similis tributoriuod diuinae dominationi debemus per seluere. Sicut enim em Hyleuta, vςl seudatarius soluit tributu regi, pro em- debent emittere vlulatu orationis deuotae pro uberibus e selationis diuinς,iuxta illud quod diei tutiMeliora sunt ubera tua vino. Est etiam homo qui orat,si- aeut catulus sentiens verbera.Nam sicut eatulus senties verbo clamat plus,cum plus percutitur: sic plus debet et amare orando,qui a Domino itibulationis verisbere eastigatur. Nam dicitur: Ad Dominum cum tribulater, ost insuper homo qui crat, scut populus vides pericula, sicut enim consueuit populus clamare pricipue propter tria,scilicet contra aquam,ignem,Schostes: se homo debet emittere clamore cotra triplex genus tentationis,scilicet cotra carnalem escupi seε- tiam, quae per ignem figuratur: contra concupiscenis iam terrenI seu mundana,quae per aquam emuelem

intelligitur:eontra diabolicam guerram, quae proprie hostis appellatur.Haec pericula timebat Nuid,qui di- acebat:Perieula inferni inueneriant me. Ite in oratione debemus os cordis aperire, sicut reu- atiri saeti, sicut pullicus matri, & sicut infantulus nuta

320쪽

Titulus II. de Poenitentia.

triet. Est itaqae orans, sicut homo reumaticus,quitiates habet strictas necessaria est enim ad tespitandu apertio orsu sie qui habet impei sectu odoratum, scilicet desiderii coelestis, debet aperire os,& mittere vo- a. em orationis.Nam dicit prophet os meum aperui,& ait taxi. spiritum. Est etiam os aperiendii Orationi, Gut insans apetit os nutricLSicut enim nutrix pascure infantem no posset,si ruet os n5 aperiret: sic si v

lumus nutrimentu vitae luscipere, orando aperiamus

os nostrum ad nultimentum vitae σternae,scilicet grara . in tiae diuinae,ut dicitur in libroSapienti . Et insuper hymo.qui orat sicut pulticulus,qui quando sentit venire matre, aperit rostrum versus coetu siccum steque ter visitet nos Deus per inspitationem suam, quasi semper debemus habete os aperium per orationem

deuotam, seu i dieit Apostolus: Sine intermissione D' β' Et de vito iusto dieitur et Aperiet os suum in oratione,& pto delustis sus deprecabitur.

Item oratio est,sicut armatura militem ornans,sicut lucerna viam demonstrans , M sicut .columba olivam portas. Est itaque oratio sicut armatura. Nascut miles non exit sine armis ad bellu, ita sine armis orationis nullo modo debemus intrare tentationis confiictum. AT . In euius figura dicitur,qu Moyse eleuante manus adorationem,uincebat Isiaci, cum reminebat manus, stiperabat Amalech dest diabolus. Est autem orario, sicut lucerna viam demonstrans.Nam sicut lucema est necessatia in tenebris: sie oratio in rebus dubiis.In c

ius figura mulier illa Euangeliea, id est anima deuota, accendit lucernam, & inuenit dragmam,ut dicitur in Cruc. s. ι Luca. Lucerna est orationis instantia, diagma vero est

gratia diuina, quae quasi perdita laetitiaepetitur eum oratione deuota. Et sicut lucerna dirigit gressius, MEI' simile a oratio ditietit omne bonu opus.Vnde dicit Hieron. ad' Paulam In principio cuiussitat operis boni,praemitte

erucis in stonte cum oratione Dominic3. Estios m. . insuper oratio, seut coluba,quae reuersa est ad aream, s. . cum oliua .vt habetur in Genesi Nam sicut illa denuntiauit pace S: iam cessasse diluvium:sic oratio denuciat enitentiam,rem iliationem,& veniam peccari totum. Et sicut columba illa portauit ramum olivae: sic oratio ramum diuinae gratiar. Et sicut columba h

bet duplicem ala sie oratio habet duplices alas, stiliaeet ieiunium & eleemosynam.Vnde dieitui: Quis dabit mihi pennas sicut coharisae,& volabo per orati nem , & requiestim per deuotionem.

CAPUT IV.

De Ieiunio. eom. E ieiunio nota specialiter tria, quibus ieiuniumr x xiones. I Jeomparatur quid in ieiunio reprobatur,& quale

ieiunium cc inmendatur.

Primo enim comparatur ieiunium pluribus & speei litet tribus.in enim Mut pareitas ienis, vel lignota sub olla,sicut agilitas in nauicula,& Dcut eo auitas in vieta. Est itaque ieiuniam sicut pareitas ignis vel li-

gnorum sub olla: simi enim subit ahedo ligna,vel igngia de sub olla, cessat eius bullitio sie eorpori subtras

de cibaria,cessu tentatio carnis.Unde versus:

Unde nota, quod ancilla prouida triplicitet impediebstulistionem scilicet lipna subtrahendo quam infundendo,& quae sunt in olla mouendo: sic anima scenitens, instar ancillae, eontra ebulliti ε earnalis coneupiscentiae, debet ligna subtrahere parce com

dendo.Unde versus:

Subtrahe ligna Dra ,si uu extinguine fumo m. Debet aquam infundere, ad litetam aquam,biber do vinum bene limphatum. Debet ollam mouere , se

bus, in ieiuniis,in vigiliis, scilicet occupemus nos.Nacato nostra ad flatum diaboli, sicut carbo ignis a enditur,& sicut ollae succensae atque seruentes .unde di- .citur:Halitus eius prunas ardere iacit. Est etiam iesu. nium laut agilitas in auicula. Na sicut auis macilemta est asilis ad sugiendum accipitrem, ad volatu surulii na:lie mens hominis ieiuna vis de instinentis, est

habilis ad fugiendii acti irem,id est hostis ientati

nem, ad sublunem volaturii contemplationis. De tali dicitur: volavit 1 oper pennas ventorum.Volauit I. 4giendo tentatione,& votauit se eleuando ad contemplationem Ecorrario vero est de graui,& pingui,sicut de coturnice tempore vindemiarum, quae non potest accipitiem fugere, nec alte volare: sic homines carni

dediti, nec bene possunt tentationem diaboli vitare, nec bene coelestia contemplati. unde figura istorum π ν Elias ieiunavit quadraginta diebus, & quadragintano tibiis, i scilicet perseeutione Iesaiat evaderet,&ad momE Dei oleiaeserit et peruenitet, ut legit ut in libris Regu Elias in figura spitat amma hominis a

stinentis: petitautio Iezabel desisnat tetanone carnu:& mons Dei oleb fgnificabat sublimitatem contemplationis. Est etiam ieiuniit, sicut concauitas in vitta. Nam sicut visa.nisi esset concaua chordae superex intensae.non est et sonorosa: sic homo nisi vacuus per a stinentiamin extentus per rigidam poenitentiam aron

reddit sonorosam diuinae laudis melodiam. Vnde in figura huius dixit Dominus Moysi quod faceret altate 'concautim non solidomsed inane, Concauum altare est cor poenitentis,ubi debet immolati sacrificiu contritionis, & sacrificiu laudis: quod quidem non deb eesse solidum d est delitiis plenutri, sed inane, de concauum, id est poenitentia & ieiunio attenuatum. Est etiam ieiunium remedium ad expiandum morbum , bonum consilium ad Hugiendu lupum.& ce tam ingenium d impugnandum castium. Est itaque ieiunium remedium valde lanum ad cutandum motbum.Nam sicut lex ptima medicorum infirmantibus corporaliter est diaeta:sic pristim auxilium vexati se-btibus tenta;ionis, est ieiunium di abstinentia. Unde ieiunium ponitur primo inter opera poenitentiae,quae suadet summus illeHippo. Deus in suis aphorismis,dicens: Convertimini ad me in toto corde vestro, in i iunio,&c. Est etiam ieiunium valde bonum consilium De ι .

ad iugandum lupum, si ut enim vulgo dicit ut: Fames eiicit lupii de nemore : sic abstinenti ieiunium s gant diabolum ab homine. unde dicitur: Hoc genus in

damoniorum non elicitur nisi in ieiunio deoratione. Nam oratio fugat pestes cordis & ieiuniu pestes corporis,ut dicit Augustan figura etiam huius Iudith ieiunans occidit Holoferne,ut dicitur in Iudith: Iudith Iu

quae confitem interpretatur, signat taenitentem, qui peccata sua confitetur .Holoset nes, quem Iudith ieiunans occidit signat diabolum, qui confessione,& a stinentia superatur .Est insuper ieiunium valde certum ingenium, ad expugnandum castrum:sicut enim non

est adeo forte castrum,quod non possit expugnati, si

gent ei victu alia subtrahi, sie non est adeo rebellis

itui, quin subtrahendo cibaria non valeat a spiritai usari.Cato siquidem nostra, eastrum diaboli est, quae semper rebellat se eontra spiritum.De hoe castro dicitur: Cum sortis armatus, scilicet custodit atrium suum. Attium diaboli est castriam corporis immundi tune in pace sunt omnia,quae possidet habens, scilicet turres superbiae fossatu auarii ,tupes inuidie, habens pro muro defensionem ei pae propriae. habens etiam portas eo et sationis indisciplinatae, habens pacem petuetam intrinsecus delectationis immund , sed tamen quantumcumquet muniatur,per ieiunium, ut diroum est subtrahendo cibaria expugnatur.

mia quod quatuor in iςiunio reprobantur ,

SEARCH

MENU NAVIGATION