장음표시 사용
131쪽
dit ideo arbitror eos qui non omnino sunt inexpiabiles, optare puniri postius Φ dimitti.nam lisc missio sacile subuertet eos,ceu mala saburatas naues carciates gubernatoris prouidentia,animaduersio ucrd ad correetione pro faerit. Aut non sunt potiores qui sub paedagogis educantur,in qui peccan tes a nullis cohibentur castigatoribus non meliores itide qui lub magistias discunt artes, Φ qui quoties aberrant obiurgatur a ncmine uel felicius pro sficiunt qui sine curatore degunt,st qui parentes a natura institutores sibi additos deo fortunante ira filiunt sin minus, saltem secundarios praesedios adepti quos orbitatis miseratio conciliare selet in omnibus commoditatibus genitores minus desiderant Ergo quicuno peccatorum sumus nobis cons1cii,prcccmur deum ut puniat nos potius in incastigatos praetereat.Prsteristos enim non ipse propicius in se uitutem suam uindicabit, sed inclementis geniturae seruos facies. quod si ut benignus clementer leniterin puniat, creata nostra corriget,scimoncsuum castigatore immittens in nostra anima,perque pudore admisibi ii incus , ipsam in sanitate restituat. Propterea legislator est,quicquid in animo suo precata fuerit uidua ct expulsa,maneretphim, deum enim uiru Sc patrem uniuersoru semen genitura omnib. praebetem iuste dicemus.mente ueror eiectam deo viduam, que aut genitura diuina nocxcepit, aut exceptam data opera abortum secit. Quamobrem quicquid statuerit,contra seipsam statuet,idw omnino immedicabile. Quomodo enim cultari potest malum, quod contra scipsam pronunciat creatura inconstans S ad omnem occasionem mobilis ascribens sibi uirtutes e eatoris quarum
una est qua citra controuersiam rigidcj definit singula. Quapropter no ta
lum uiduabitura scientia sed expelletur etiam. quod sic intelligitur. Anima uidua,nondum tamcn expulia ex honestate,potest per quanda tolerantiam cum recta legitimach ratione redire in gratiam.quae autem stinet seiuncta secit diuortium,iit irreconciliabilis in omne aeuum resecta est,anaissa potestasic rcuertendi ad pristinum domicilium. Hactenus de his uerbis, Maior est culpa mea in ut remittatur dispiciamus sequentia. Ecce eiicies me,inquit, hodie a facie terrae,& a facie tua abscondar.JQuid ais bone uir ita ne etiam
eiectus c tota terra absconderis at quomodo poteris ne uiuere an ignoras quod animalib.natura, no eadem sed diuersa loca incolenda distribuit ma re piscibus Sc omni aquatico generi terram terrestribus omnibus.homo aute uti iuxta corporis teperamentu animal terrenu est. propterea quicquid migrat e suis regionibus,& uelut in alienas trassertur,exanimatur iacite: reo restria si nacrgantur in aquam,aquatica si in terra expellantur.proinde si .ciaris e terra cum sis homo, quo te uertes c natabis ne in aqua more aquatis
iiii atqui mersus mox exanimaberis.sed sorte sumptis alis sublimis euolans per acre uagari conaberis,e terrestri fictus uolucris fac si potes muta characterem quem tibi semel impressit deus.sed haudqua*poteris.Quato enim sublimius icipsum extuleris, tanto citius grauiore* casu ad terra proprium tibi locum relaberis. Itane homo aut ulla creatura potesst se a deo abscondes re quo am ab eo qui nusquam non est,qui prospicituta omnes terminos,
qui uniuersa replet sua praesentia, a quo nihil uel minutilaimu d seritur c Et quid mirum si nulla creatura latere potest eum Qui est, quando ne materi
132쪽
lia missem principia cuiquam licet effligere, sed necessum est ut euitato uisno incidat in aliud. Vtinam igitur opifex arte qua fecit in utro elemento degentia huius quoci' animalis ubiubi uicturi secisset miraculum, ut a nati, Da grauitate tenent aquatici Φ ponderis in aerem ignem p se posset attolle,remc rursu post consuEtudinem cum sublimibus,si migrationem inde re, quireret, locum loco mutaret contrario. Sed debuit utiq; in una aliqua muci parte consistere, quandoquidem in omnes excurrere non poterat aslioquin etiam opifex nihil ei praeterea reliquum secerat, absumptis in munis dum quatuor elementis, ut ex persectis partibus absolutissimum opus hoe uniuersum redderet. Ergo cum totum opus Dei nemini liceat effugere, an non multo minus autorem eius & rectorem effugere poterit c nemo igitur haec uerba no examinata facile admittens e sua simplicitate legeni aestimeti
sed introspectis latentibus significationibus,discernat id quod manifestum est. Quid si uerba ista, Si elicis me hodie a iacie terrae, & a facie tua absconis da sic intelligantur: si non praebes mihi bona terrae, ne caelestia quidem aciscipio. si non datur flati uoluptatibus, ne uirtutem quidem desidero. si non impartiris humana bona, diuina quoin tibi habeto. nam apud nos neces,
stria, cara,&uere germana bona sunt haec: edere, bibere, uestiri per uisum frui colorum uarietatibus per aures oblectari omnigenis sono uni concentibus per nares exhilarari suavibus uaporum stagrant as, uentris & eoru quae sub uentre sunt ad satietatem expleri uoluptatibus, aurum argctum in
non negligere, honores principatus & quicquid ad gloriam iacit conquii inritiam ueta, fortitudinem, iustitiam, res tetricas , 8c uitae moleostiam asserentes, misias faciamus. quod si libet eis uti,non ut bonis persessitis utendum est, sed ut causis bonorum. 6 ridiculum caput. Ergo priuatus his lucris corporeis in conspectum Dei non uenio at ego tibi dico, uenies o mnino etiamsi priuatus fueris. solutus enim duris tum corporis tuni rerum corporearum uinculis, imaginaberis illum sapientem Abraham.Viden ut
relinquens terram,cunationem, aedes paternas,sensum, rationem, incipit
occurrere eius Qui est potentiis postquam enim totam domum egressiis
est ait lex uisum ei Deum: docens quod manifeste apparet extricato rebus mortalibus & recurrenti ad incorpoream huius corporis anim1.Ideo Moisses acc*to suo tabernaculo, extra castra id figit,longe semotum a corporasti exercitu. hoc enim solo modo sperat se sore supplicem cultorem p perseo Gim caelestis numinis. & ait id uocatum tabernaculum testimonii, ualde caute ut tabernaculum eius Qui est sit, non uocetur tantia inmodo. ex uirtustibus enim ea quae Dei est uere est, constans ex essentia. quonia & Deus seolus stat in essentia quam ob causam necessario de seipso dicit: Ego sum Qui
sum: ac si quicquid post eum est non peressentiam sit,sed sola opinione fio, minum. Mosis autem tabernaculum figurate humanani uirtute sivificans, appellatione non ipse re dignabitur, cum sit imago diuini illius tabernacuisti Sue accedit quod Sc Moles quando in Deum Pharaonis constituitur no era factus est Deus, sed tantum existimatione creditus. Deum enim datilem quidem scio & largientem,tiri uero non intelligo. Dicitur autem in fatris libri Do te Deum Pharaoni, patiente qui datur non agente. Is a
133쪽
Qui uere est,aim uias necessario non passivus intelligitur. Quid igitur ex his colligimus quod sapiens dicitur quidem Deus insipientis reuera aute non est Deus, sicut nec adulterinus stater est stateri idem collatus cum eo Qui uere est homo Dei reperieturi cum insipiente uero si conseratur, Deus imagis natione existimatione* uidebitur, non ueritate ac es lentia . quid igiturnus garis dicens, Si me ei jcies a terra Sc te,abscondari imo li te a terreno arcuero, manifeste ostendam meam imaginem. argumento est, quod a facie Dei misgrabis: post migrationem autem nihilominus terrenum corpus inhabitas bis. Dicit enim rursum: Exivit Cain a facie Dei,& habitauit in terra. J Itasque non eiectus a terra absconderis ab eo Qui est, sed eum deuitans in teroram cosugisti docum mortale, imo nec omnis qui inuenerit te occideliques admodum sophisticaris. nam quicquid inuenitur,uti ab alterutro inuem stur aut simili aut dissimili: simili cognato in iuxta communionem omnium
familiaritatem*: dissimili uerὀ iuxta diuersitatem contrariam . simile igitur conseruare studet sui s1mile: dissimile uero perimere solet sui dissimile. Sciat ergo & Cain & quisquis alius uaser est, quod non a quo uis occurrente in
terficieturised malefactores quidem germanorum cognatorum p uitiorum aemulatione custodes eius erunt &satellites. qui uero prudeliam caeterasin uirtutes exercensitan quam insensissimum hostem tollent si poterut In uniouersium enim & res Sc corpora a familiaribus amiciso seruantur, ab alienis uero & infestis interimuntur. Quapropter oraculum contra fieta hanc Catoni simplicitatem serens testimonium ait non ita sentis ut loqueris. Ais quod quicun* artis tuae palaestras inueneri interficiet. nosti aute quod non quisuis ex innumeris qui inter tua censentur auxilia,sed selus uirtutis amicus, tecum gerit bellum sine induci js. Qui, inquit, occiderit Cain, septem mulo stas dissoluet. J Id quam rationem ad dictas interpretationes habeat non uideo quod septem mulctas dissoluet. nam nec dixit quae septem,nec muleiae modum nec disset uendi .itam existimandum est omnia talia figurate latenoteroe significare ali*1id. Quid si tale quiddam docere uultc quod irration Ie est in anima in septem partes diuiditur uisum odoratum,auditum, guim radium, sermonem, genituram. oestauum intellectum horum ducem siquis uelut Cainum interimat, simul & illa septem disset uet. robore enim mentis ualido confirmantur haec omnia,& cum eiusde imbecillitate deficiunt. peris sedia autem corruptio quam inducit uitium, perfectam disset utionem ac iis pit. septem autem illa in sapientis animo incontaminata pura & proinde honore digna inueniuntur: in insipientis contra impura polluta*, & ut diaxi mille lata hoc est mulcta distia & supplicio. Quando letitur aqua terram purgare statuit opifex,uoluitw animam purgari ab inestabilibus iniquitati bus, eluercin & abstergere maculas per sacram purificationem, hortatur cuquem rcperit iustum, qui no est oppressus a diluuio,ut inducat in arcam, id
est hoc corpus uas animae ex omnibus pecudibus mundis septenas, mascua luna & sceminam:aequum censens ut bona ratio puris utatur omnibus parotibus irrationalibus. Et quod hic legislator definiuit, necessario contingit omnibus sapientibus. habent enim purificatum uisum, examinatum audi tum &sensus caeteros . habent sermonem quo immaculatum, & appeti
134쪽
4, 6D- D Er.'-yo Tiori r IN siri. 12 , ius Veneris non illa timos. singula autem horum septem, panim mascuὰ Ius sunt partim foemina. oniam enim aut quiescunt aut mouentur,quie is uni quidem per semittunt,mouentur autem uigilaritia iam &agctia : quicquid habitum habes quiescit,ut passioni obnoxium uocatur Domina.quod uero praeditum motu aetitio animaduertitur agere, masculum nomitiatiiriis ita in sapiente haec istem spectantur pura contra in malo muletata ona hia. Quantani enirn putas multitudinerti quotidie a suis oculis uellita transfugis proditam coloribus figuris , & his quae uidere laesis est quanta ab auribus omnes sonos conse antibus quanta ab odoratus putas 3 instruis
mentis attra 'Hs per uapores uarietates ν caeteras plurimas.Taceo multitu i
dinesn eorum quos inlaenis lin uae fluxus irrevocabilis perdidit, aut libidines oestro suo impotenter coiicitos .Penae ciuitates,plenus est orbis terrarhuam late patet malis talibus,quae humano generi uel iri media pace aci e cotinuum* bellum inferunt tum priuatim tum publice.propto ea uidetur mihi qui non omnino rudes sunt,malle caecitatem quam uidere quae no decet: Galle surditatem quam audire sermones perniciosos:liriguam quoin liberi. ter amissiliri,ne proloquantur quae caelanda sunt.Certe fertur quosda sapientes,cum in rota cruciarentur ad extorquenda secreta praemordisse linguam suam,& ita grauioreni cruciatum rependisse tortoribus,dum eos uoti iaceo runt impotes.Castrari uti* melius es quam transuersum abripi libidinum illicitarum rabie. Quae o inrita iri calathitates perniciosas animam mergetia, merito extrema poena sequitur. Additur detriceps, Posuit dominus deus in Cain signum ut hon interficeret eum quisquis inuenisset.J Quod auteni signum,non declarauit, quamuis solitus singularum rerum naturam per stagna indicare: sicut in rebus Agyptiius dum uirgam mutat in serpetem,& maiiiiiii Mosis in niuis speciem, ς fluuium in sanguinini . An forte hoc ipsum
signum est appositum Caino ne interficeretur, quod nuriquam interfectus nusquam enim in lege de nece eius narrat,subindicans quod sicut illabulosa Sizylla immortale malum est insipientia,quae nunquam in t tu emo itur,dc tamen nunquam non moritur. At utinam fieret contrarium, ut semel e medio tollerentur omnia nunc pespetuo repullulati immortali mor
bo inligunt quocun* aliquando corripuo unt.
oepith Noe homo agricola esse,& plantauit uineam, & bi. bit de uino, 8c inebriatus est in domo sita. J Vulgus hominu
rerum naturas ignorans,etiam in nominibus eis imponendis erret Oportetinam qui eas uelut per anatomiam considerint,
- facile assequuntur appellationes earum proprias: qui autemus ti actant confusu'non tam exquisitas . Moses uer4 in tanta reruni peri.
135쪽
tia.nominibus rediissiniis aptissimis* 8c mire perspicuis uti consileum pro
inde sepe in libris legum diuinarum inuenimus rebus conuenire nomina:
quod uel in praesenti capite liquet, in quo iustus ille Noe agricola inducita
tur. Et cui non adiudicandum procliuiori uideri posset idem agricultura. quod facultas operaria atqui duo haec adeo non sunt eadon,quantumuis coniuncta, ut sint etiam pugnantia. possunt enim Sc imperiti laborare in re rustica: agricolae autem nomen ipsum peritiae fidem astruit, quod uidetur ei propter artem sitam inditum. praeterea cogitandum illud quo ,terrae OG perarium finem unicum spe Bire mercedem sunt enim pleri y mercenarii λnon selicitum quam bene operetur. agricola uod non parcit impensis,mos do possit uel agellum emere, uel ita rem administrare, ut reprehensionem. peritorum eslugiat. nullum enim aliud lucrum quaerit, quam ut ex annuis prouetibus seu stum percipiat. ita* dat operam ut sylvesti es arbores tradu: 'cat ad mitius ingenium, mitium ueta incrementum industria sua promoMueat,& si quae prae alimento nimio luxuriant,putatione coerceat: alias ured contra Tores nouis stolonum, accessionibus amplificet . adhaec generosas plantas in multos ramos se disiundentes propaget, paratis circum non ad . modum profundis scrobibus: parum frugiferas autem insitis in earum stir pes Sc unitis praestantioribus,ad meliorem frugem reducat. quadoquidem sic homines quo* faciunt,adoptiuos filios in alienas gentes propter uirtustem asciscendo,in quibus constanter perseuerentiita 8c riisticus radicitus excidit plurimas iam est,tas quae intercipiendo succos magnum damnum in proximo sitis asserunt. circa huiusnodi enim negocia uersetur ars curaui
stirpium e terra nascentium.Nunc ad peritiam agriculturio,qua excoluntur animae,considerandam nos uertamus . haec ante omnia curat ne quid soni
net plantet ue,quod sit sterile:sed omnia mitia fructifera* relatura sita mini
annuum moderatori homini.hunc enim natura principem animalium stira
pium & omnium rerum mortalium eostituit. homo autem in unoquom nostrum quis alius esse potest quam intellectus, qui solet satorum plantas mP fructus colligere . Quoniam autem insantibus Iac nutrimentum est. adultis quae e frumento coquuntur,animae quow suum lac debetur in aetasire tenera, uidelicet liberalis musicae rudimenta:sicut uiros perseetiam alimestum dccet, ut instituantur inprudentia, temperantia, caeteris , uirtutibus. haec enim sa ta plantata in mente ex prioscripto artis rusticae de qua loquiis . mur, egregios' Ductus feretit,& actiones laudabiles. simulo quotquot antactionum uitiorum plantae in altum pullulant,serctes seuyus leti os, sue cidantur ut nihil fiat reliquum, unde noua rursiim peccatorum prorumpat germina. quod si qua nec utiles fructus seret ness noxios, excidentur tales,
non tamen absumentur,sed uertentur in usum cui competui, aut in uallum
ad munitionem castrom, aut ad septum oppidi, quod sit pro moenibus.sic. enim priccipitur: Omne quod non seritatistum cibo utilem excides, &Locies inde uallum oppido si quis tibi bellu inserat. Aulusinodi arbores sunt
similes do innis contemplationem selam habentibus,inter quas recensen da est medicina ista odio non coniuncta cum actionibus aegros incolumi
rati restituentibus: &rhetorici genus causidicum mercenarium , non in
136쪽
dE A GRI SV L et V R. A. et to quaerendo iure occupatum, sed dolo captans assensum auditorum. huc aco
cedunt &dialecticae geometris , partes quae momcti nihil ad morum corirectionem afferunt, sed intellectum solum acuunt, ne hebetior sit ad singula de quibus ambigitur: sed diuidendo distinguendocp proprietates singulo. ruindisecrnat a comunibus qualitatibus. certe philosophiae rationem triplicem priscos aiunt agro assimilas te, ita ut naturalem arboribus stirpibus , facerent similem, moralem uerὀ seuestibus,propter quos sunt arbores: deni grationalem sepi & maceriae. Quemadmodum enim maccria seu stus planis tas , agri conseruat arcens irrumpendi nocendi , cupidos, ita & rationalis pars philosophiae praesidium munitissimum esst reliquarum duarum,morastis ato naturalis. cum enim duplices & ambiguas dietiones explicat, &so, phismatum persuasibilem speciem dissisluit,& probabilem deceptionemi maximam perniciosissimam cp escam animae tollit e medio, adhibitis se oi nibus disertis & monstiationibus indubitatis, tanquani ceram levigatam ini tessectum parat ad excipiendos physiologiae moralis p disciplinae characte. ualde probos ac integros. Haec sunt quae animae agricultura profitetur: inbdiam arbores omnes imprudentiae, intemperantiae, timiditatis, iniustioti,:excidam & uoluptatis,concupiscentiae, irae furoris , ac similium passionum stirpes, etiamsi se ad caelum extulerint: aduram & radices earum, imo missis penitus in terram inceladio, ne qua pars imὀ ne quod uestigium ne ulla umbra fiat reliqua. & haec quidem auferam. inseram autem, primum in I uerilis aetatis animas surculos, quorum fructus ipsas enutriet. sunt autem scribendi legendiss certa industria,eorum quae apud sapientes poetas habentur diligens scrutatio, geometria, oratoriae facultatis meditatio, & unia uersa liberalis musica. in auueniles uerὀ ac uiriles iam meliores persectiore soque prudentiae plantam,sortitudinis,temperantiae, iustitiae, omniscp uirtuatis. quod si quid ad sylvestrem quam uocant musam Irertinens nullum quiadem vescum Hicitum afferat possit tamen quae ad cibu prosunt munire coni seruareq3,hoc quoq; reponam non propter ipsum, sed quia natum est a'necessariarum utilium p rerum ministeri v. ideo sapientissimus uates huic qui odem iusto animae agriculturam ut congruentem assignat, dicens: Coepit broe homo agricola esse: de Cain uerd ait, s rat operiis terram. 5c paulo post quando in statricidii iacinore deprehςnditur, dicitur: malcdictius tu a terra quae aperuit os suum ut acciperet singuinem fratris tui de manu tua, qua ooperaberis terram, S non apponet tibi dare fructus suos.J oniodo mania: Distius ostendi posset, quod terrae operariu non agricolam legislator existisi inat malu uirit,st nunc ostensum est: nec tamen suspicari debemus de homine qui manibus pedibus* dc caeteris corporis uiribus ad opus est ualidus,' aut de morana planaue tora sermone hic fieri, sed de uniuscuius* nostrum potentiis. nam mali anima circa nihil aliud occupari solet,* circa terrinum
istud corpus Sc cunctas eius uoluptates. proinde uulgus hominu obeundo uarios tractus usq; extrema terrae, mare quocp traiiciendc, Sc sinus cius peo netrando, nullam , huius uniuersitatis partem imperscrutatam relinquens do seinper 8c ubi* ista collisit,quae ad cumulandam uoluptate faciuti nam
se i niscatores retia demittut interdum longissima, in medio complexi mae v F i 4 gnum
137쪽
linum maris spatium, ut quamplurimos pisces inclussis acueriit obsidio
cine os capian eodem modo maxima pars hominum, non in sinum aliquε maris,sed in totam aquae, terra aeris naturam,omnisapientia ut poetae loquuntur,lina extendens, omnia ubi in ad uoluptatis usum inuncat & aura, hiti etenim terrae metalla perquirunt, uasta maria tra ciunt, omnia belli pa cisi exercent negocia,materiam copiosam ceu reginae uoluptati parantes: quippe non initiati agricultura animae quae seminans plantasin uirtutes tactum uitam beatam decerpit ex eis. qui autem exercent Sc tractant quae carani grata sunt lutum maceratum,si stilem statuam animae carcerem, quem sista a natiuitate ad extremum diem ceu cadauerosum onus circumscire cogi
tur, colunt magno studio. Haec est di entia inter agriculturaun&opera tionem terrae item , inter agricolam & operarium . nunc considerandii ne in dictis rebus aliae quo* sint cognatae species, quaestib nominum communione occultent disicientias.sunt autem quas qu endo inuenimus duAde quibus disse emus quantu poterimus. ergo sicut agricolam-operatorem terrae,quamuis idem uidebantur, tamen allegorias excutiendo Ionge diuersos reperimus,lta rursus pastorem oc pecuarium. legislator enim iam pecuariae,iam pastoralis artis meminit: quas appellationes le 'or parum curiosis sortasse putaret aequi uocas,significantes idem studium. atqui res ipsae milutum deserunt,si speetentur singularum ossicia. quamuis enim pecorum magistris consuetudo uulgaris utramcpuocem applicat, at non & intella filii curatori animae utram conuenit. malus enim si sit, pecuarius gregis pro etias uocabitur: contra si bonus & uirtutis amans, pastor nominabitur. id iam clarius faciam. Natura unicui* nostrum cognatas addidit pecudes, ima radice animae duabus uelut stirpibus pullulantibus. quarum altera instegra indiuisa , intestes his appellatur: altera ab imo in septem ramos diui. ditur in quin. sensus, & duo instrumenta uocis genituraecp. quae multiciis
do tota bruta comparatur pecori:& quia numerosa est iuxta naturae lege operam ductoris necessariam postillat. quoties igitur imperitus regedi adiues seipsum praeficit, plurimorum malorum causa sit pecori. nam ipse tu cessaria copiose suggerit: at illud in tanta copia ciborum nimia saturitate phitulans redditur. saturitatis enim germana proles est petulantia. peream pestulantia saltitant & contempto rectore uagantur,soluunt* stipatum antea gregis ordinem .atque ita ductor desertus, ex praesecto priuatus fit, discuris Diis satagensΦ si sorte possit denuo in unum compellere.&cum uidet seo peram perdere, gemit ac flet, damnans suam iacilitatem & culpam iri Gp tum retaens.Acseundem modum pecus sensuum, quando intellectus supine se gerit&ignauiter, avide saturatum copia reriam sensibilium ceruicem laetat & subsultat impingens in omnia uisui patentia, uel quae uidere nefastest: auribus quo cy uoces recipiens insatiabiliter,sitiendo semper ob curio sitatem, interdum deleetiuis se obtrectationibus parum liberadibus. Quid enim aliud credimus quotidie per totum orbem tot milia jectatorum iri theatra contrahere: homines enim uiditi speehiculorum & sabularum copiis dine, infrenes tum oculis tum auribus, consediantur citharistas citharce,
dos i , praeterea saltatoribus caeteris nimis inhiant, propter gestiis mo/
138쪽
ii s , ac status essceminatos: atque ita fietiones theatricas instaurant. secus rica terarum rerum priuatarum publicarum , totam uitam in huiusnodi spe, iaculis colerentes miseri. Alii autem his etiam miseriores intaiciores sunt,qui gustum tanquam ἡ uinculis exolucrunt. qui mox in omnes cibos potus p facto impetit,ex iam apparatis carpit quodlibet, immanem famem habens absentium. ut etiam cum uentris seminam expleuerit, concupiscenatia tamen auida & inanis etiam tum circumspiciat,ne quid reliquum oculos fugerit,ut hoc quoΦ more ignis omnitiori abliguriat. hanc uentris dilutae
pedisequa a natura addita comitatur libido coitus,surore ac cestro pertinaisci concita,& molestissimam rabiem asserens.cum enim e multis condimenutis potui meraciore contracta crapula grauantur homines, non sunt amo.
plius sui compotes: sed properantes ad amatorios concubitus comessabundi oberrant ianuis,donec deseruente despumato p asse Hi possint quiesces re cui rei prospiciens natura uidetur uentri subiecisse instrumeta coitus:qui saturitatem solet sequi & tum demum agere suum negociu. Hos igitur qui tali pecori astatim pricbent quicquid desiderat, pecuarios uocabimus. edi uerso pastores dicemus illos qui delectu rerum necessariarum liabito, quae commodis stinae sunt has ei praebent, recisa& amputata inutili superflua copia, quae non minus nocet quam inopia:quic ν modis omnibus prouidet
ne grex neglectus in morbos incidat: imo uota etiam faciunt nequa exteraria calamitas ingruat. in primis autem curam adhibent ne grex uasabundus dispergatur, metum intentando castigatorem non obtemperantibus ratiosiri,&animaduersione utendo continua, mediocri quidem in orata sanabiis lia,seuera autem si his accedat contumacia. Quamuis enim abominandae uideantur, plurimum tamen prosunt poenae insipientibus, quemadmodum medicinae silua corporeo ni orbo laborantibus. Haec sunt pastorum studia, qui uoluptati noxiae insuauem utilitatem praeserunt. Tanta certe curae passioralis honcstas creditur & utilitas, ut poetarum gens reges soleat uocare
pastores populi: sicut legislator sapientes dignatur hoc nomine, qui soli ueri reges sunt. introducit enim eos praesectos tanquam gregis omnium hos minum qui assectu bruto rapiuntur: R ideo Iacob etia ille meditatione persse 'ionein assequutus, pastor est in eius literis. pascit enim hic Labanis pecora scilicet insipientis animae,quae nihil boatu arbitratur praeter ea quae uidet sentit*, coloribus umbris , fallacib. seruiliter dedita.Laba enim interpretatur dealbatio. Moses quo sapientissimus hominu censetur in pastomnus mero. Hic enim pastor intelligitur metis praeferetis fastu ueritati, quae bona uideri in esse mavult. lothor enim superfluus interpretatur. superfluus autesus iis est ad inducendu in rectam uita errore ascitus,qui est in causa ut aliud apud alias ciuitates ius habeatur,no apud omnes id quod iustu est . quippe qui naturale perpetuum in ius ne in somnis quidem unquam uidit. Dicitur enim Mosem patiore sius Iepecoria Iothor facerdotis Madia. Idem precatur ne cuiuis grex sic vocatio tu uulgus animaru comittatur: sed ut bonum pastorem habeat cauente ipsi ab omnibus insipientiae, inlusititiae,cstcrorumcpuitiorum laqueis inducente uer3 in eruditionis uirtutum reliquarum dogmata: Dispiciat, inquit, dominus deus spirituu δc omnis carnis hominem huic
139쪽
huic coetui. Deinde post pauca uerba subinfert: Et non erit cretus domini
tanquam oves quibus pastor deest. Sanetiam prose sto uotum,ne sine curastore pracsecto , sinatur uniculo nosti una cognatus grex: ut ne in deterris main malae reipublicae speciem octilocratiana, quae ex optima democratia deprauatur, prolapsi, tumultibus & intestinis seditionibus agitemur in perspetuum. certe non sola magistratuum penuria parit morbum octilocratiae, sed Sc exortus iniusti alicuius uiolentio principis. tyrannus enim suapte natura inimicus, ciuitatibus quidem homo:corpori autem & animae ac utrius rue negociis intellectus ille serox,qui arcem in unoquo* communiit. OLciunt autem non hae solae dominationes, uerum Sc nimis aequanimes principatus praesediura in . benignitas enim res est contemptibilis, utrisip tum principibus tum subditis noxia:illis dum contempti subicistis nec priuatim nec publice ualent quicquam recte constituere, interdum etiam principastu se abdicare cogunturi his ured dum ex continuo magisti aluum coni aptu negligentiores faeti magnum morbum arrogantiam sibi contra hut, ut merito hi a pecudibus illi a pecuar is nihil diflerre iudicandi sint. na illi sunt autores obieetandi se rerum copia hi non serendo saturitatem ueniant se ad
petulatiam. Oportet autem sicut caprarium,aut bubulcum, aut opilionem, aut in commune pastorem,intelle 'tum nostrum praeesse, semper utilitatem pecoris uoluptari praeserentem. caeterum prouidentia Dei prima&prope sola causa est, ne partes animae rediore careant sed pastorem adipiscantur osmnino bonum &inculpabilem,quo prsposito impossibilest dispergiquς
intellectius colligiti necessum est enim eodem omnia coparere ordine unius
nutum speetantia:quandoquide nihil est molestius quis, parere multis imperatoribus. at pastoris ossicium res est tam praeclara, ut no regibus solis Scsapientibus uiris,& animis persedie purificatis sed & Deo rectori omnium iuste tribuatur. id quod non aliquis ἡ uulgo confirmabit, sed propheta cui nos decet credere, qui sacros hymnos conscripsit. Sic enim loquitur: Dominus pascit me, S nihil mihi deerit idem pro sequiso dicat. nam tale carmen
omnem amicum dei meditari conuenit.sed pi cipue mundum hunc id deocet. nam sicut quodam gregem,terram,aquam, aerem ignem,& quicquid in his continetur u ci stirpium,uel animalium, mortalium diuinorum c adhaec caeli naturam selis ac lunae circuitus reuolutiones caeterorum sideium choreaso concinnissimas,tanquam pastor ac rex deus regit iure legeo, praese
dio his redio sermone primogenito filio qui curam facii huius gregis tanta magnus prorex in se recipiat.dictum est enim alicubi: Ecce ego ni mittam angelum meum ante faciem tuam ut custodiat te in uia. Dicat igitur 3c uni, uenus mundus,maximus perseetissimus* ueri Dei grex: Dominus pascit me. & nihil mihi deerit. dicat unusquiso priuatim idem hoc, non uoce peros linguam in fluente ad breue aeris pertingente spatium sed illo peramplo
mentis sono, perueniente uis ad extremos orbis terminos. impossibile aestenim deesse commodii aliquod ubi Deus praeside solitus plena perfecti bona largiri rebus omnibus. Quin & ad aequalitatem pulcherrime hortatur modo dictum canticum. reuera enim qui omnia caetera habere uideriir,
sed grauatim seri unius domini inops & pauper est. quod si qua ideo pasianir
140쪽
f d v A G χ r e L τ v k tui scitur anima, hoc uno soloin contenta ex quo pendent omnia, rei nullius omnino est indiga non caecas diuitias respiciens, sed que oportet acute cerinens & magni faciens. huius omnes discipuli uehementem perpetuum amorem conceperunt:& ideo contempta pecuaria, excoluerut pastoralem scientiam. Argumento est Ioseph, circa corpus & nouas opiniones semper occupatus: qui naturae brutae prodesse cum imperio nescit seniores enim ad magistratus legitimos gerendos uocari mos est hic autem semper aetate belneisi etiam in annis senilibus sed nutrire augerecphac solitus, putat se posse uirtutis quo* amatores ad sepellicere,ut ad bruta in anima , couersi, ua care non possint rationalis animae stud is.ait cnim: Si rex id est intelle fili corporeae regionis rex percontabitur quodnam sit uestrii in iacgocium, re spondete: uiri pecuarii sumus.Hoc audito indignantur non immerito, cuni sint proceres iuberi se profiteri subditorum ordine. Nam qui sensibus presensibilia subminis brant alimentorum copiam, se iii fiunt eorum quos alui, tanquam dominis quotidie tributum pendentes necessarium. contra principes bunt qui hos regunt, & res enant insatiabilem eorum impetum quo raopiuntur ad superuacanea. Ac primum quidem & si non libenter hoc uerbii audiant, flebunt, intempestiuum rati apud negligentes auditores disserere de disserentia curar pecuariae pastoralisin scientiae. Sed cum iterum incide xit eadem contentio, resistent totis uiribus,nec prius quam uincant remittet contentionciri, priose serentes liberale ingenium, at adeo generosum &Principatu dignissimum. proinde rogate rege,quodnam est uestrum nego ocium respondebunt: pastores stimus,sicut & patres nostri . An non uidetur
hac professione non minus sibi placere Φ rex ipse cum quo loquuntur, sibi placet tanto imperio: quando no solum sibimetipsis hoc uitae genus suopte testimonio uindicat,sed & suis patribus,quasi omni midio cura , dignissiamum atqui si de caprarii ovium uc cura sermo esset,poterat eos pudere uesmini fiteri , tum fugiunt ignominiam. nam ingloria.humilia* uidentur liceapud eos qui rtunatiores sunt quam prudcntiores, apud reges praecipue. rerum Agyptiorum stens innatam Sc insignem habet iactantiam, ut uel modica selicitatis aura aspirante irrideat fastidiatap plebeiorum hominu invictui parandoestudium & diligentia Quoniam autem animae potetias tum rationales tum brutas considerare est propositum merito se iactabunt qui sibi sunt coscii quod possint brutas compescere ascitis in auxilium rationali bu Quod si quis inuidus et criminator incusando eos dicati quis tigitur ut pastoralem artem exercentes, & cognati gregis curam ac regimen professi. in Agyptum, corporis eiusq; affectionum restionem, appellere induxeritis
animum &non in quamcun*aliam liuic re ondendum est libere,In qui lini ut essemus, non inhabitatores perpetui,uenimus. re uera enim omnis sa Pientis anima cael una habet patriam,in terra peregrinatur:&sapientiae dos naum existimat suam corporis uero alicinam, cuius inquilina sibi uidetur . ergo quando intellectus receptum in suam administrationem gregem animae iuxta naturae magistrae leges constanter regit,probatum cum reddit & ual de laudabilem: vituperabilem uero,quando non legitime eum tractat,sed secare iacillincter . ideo merito ille quidem regis nonae sustinebit, pastor ap- pcllatus