장음표시 사용
301쪽
servari solebant, de responserum serma, & de pluribus aliis rebus, quae in
singulis notatu digna videntur. Quia autem Iupiter oraculorum sons existimabatur, idcirco ab iis, quae ex illo supremo Numine immediate man, re credebantur, initium faciam.
DODONA civitas Thess iliae a nonnullis dedita , ab aliis Epiri in ad
duas hasce sententias conciliandas aIli statuunt duplicem Dodonam, unam in hessalia , alteram in Epiro . Vid. Eustathius ad Iliad. S. Σs .in ad Iliad. m. pag. O74. Edit Basi in Stephanus yZantius . Qui Dodonam in Epiro ponunt, quae universe habita oraculi sedes, sive exiliterit altera Dodona in Thessalia, necne hac de re inter se dissentiunt; horum enim nonnulli in Thesprotia , alii in Chaonia vel Molossa fuisse contendunt; verum Eustathius in O. s. pag. 3M controversiam dirimit, asserens Dodonam revera in ditione Thesprotiorum olim fuisse, postea vero in Molossorum potestatem venisse; in istare cum ipso consentit Strabo Geogr. Itb. X. Primus eam condidit Deucalio, iri tempore diluvii universalis, quo maxima Graecia pars periit, eum in locum se recepit, ubi prae altitudine ab aquis tumidis tutus fuit. Huc ad eum convenerunt quotquot fluctibus eluctati, quibuscum novam urbem frequentavit , eique nomen Dodona indidit, sive ab una Nereidum cognomine se a Dodon filio aut Dodone Iovis Europae filia ; sive a fluvio Dodon aut Don , ita enim dicitur tephano seu iuxta quosdam, a Dodanim filio Iavanis, qui ut tradunt)dux fuit coloniae missae ad illas Epiri partes incolendas. Sub idem tempus exstruxisse templum Deucalio dicitur, illudque Iovi dicasse, qui inde Dodonaeus appellatus est . Primum in Graecia templum fuit, sed oraculum longe ante exstitisse videtur nam Ierodotus His lib. II. refert antiquissimum Graeciae oraculum fuisses; quod falsum foret, nisi ante tempora Deucalionis exstitisset ille enim it Poetae produnto ex diluvio elapsus oraculum Themidis supra montem Parnasi iam sciscitatus est, qua ratione regionem noViSincolis replere posset idemque oraculum ut ferunt Tellus una cum Neptuno tenuit, antequam ad Themidem perveniret.
Hujus rei originem , sed, ut in aliis vetustissi in is sit, fabulis involutam, petam , in gratiam Lectoris , ex supra memorato Herodoti loco , ubi hujusce rei duas causas adduYit , quarum prior a Sacerdotibus Iovis Thebis in AEgypto ei data talis erat o nimirum , Phoenices hinc abduxisse duas Sacerdotes, unamque in Libya , alteram in Graecia vendidisse: utramque erexisse primum oraculum apud illas gentes , unum Iovis Ammonis , alterum Iovis Dodonaei . Posterior vero ipsi reddita fuit a Sacerdotibus foeminis Dodonae , atque firmata ab iis omnibus, qui in templo ministrabant , scit. Ex duabus columbis nigris , quae Thebis in AEgyptum Vola' Ο, Σ bant,
302쪽
bant, unam in Libya, ubi oraculum Ammon erigendum jussit, aliam Dodonae substitisse, ubi quercu insidens , hominumque vocem imitans , imperavit ut hoc in loco oraculum Iovis conderetur . Deinde Herodotus haede re sententiam suam prodit , nimirum , Quod si Phoenices Thebis duas
mulieres vere asportassent, ac unam earum in Libya, aliam in Graecia venundassent, probabile fit, quae in Graeciam advecta, venditam fuisse Thes protiis in illa regione suo tempore Hellade, sed antehac Pelasgi vocata ubi Iovis oraculum statuit, modumque praescripssit, quo colendus esset. Ad suam conjecturam firmandam addit, ambo ista oracula maximam inter se similitudinem habere. Narrat insuper duas illas sceminas coloris nigri uis se, quia ex 2Egypto deportatae, dictasque columbas , quod ipsarum sermo barbarus cinconditus ad instar avium esset postea cum Linguam Graecam didicissent, voce humana loqui dictae sunt.
Hujusmodi appellationis duas rationes subjungit Eustathius ad Id 1sp s s. Edit Basi Prior nempe istas mulieres nuncupatas Πελωας seu Columbas quasi Πελωομαντεις, quoniam futura praedicebant ex observa tione harumce avium ; quemadmodum qui corvos ad divinandum adhibe bant, vocati sunt Κορακοι α τει . Posterior, quod Lingua Μolossorum anus πέλωα , senes ἡλειοι vocabantur,m quod ista prophetides, cum essent vetulae, seu voce perperam intel Iecta, sive Poetica homonymia , vulgo dice. bantur Columbae cur autem homines aetate provecti ita denominarentur discimus ex veteri Scholiaste Sophoclis Trachin. vers 176. nam inquit illeo tres antiquae prophetissae appellabantur Πέλειαι , quasi Πεπολιωμεναι , obcanos capillos. Postremo afferam Servii rationem , quam proponit in Commentario stioiad VirgiL E Ag. xi vers. II. videt. Quod Thessalorum Lingua vocabulum πελεια usurpabatur ad denotandam hariolam aeque ac columbam nec n. solitum apud veteres Graecos videtur , ut Columbarum nomen prophetidibus inderetur; ideoque senigmaticus Poeta bis in una sententia Cassandrain hoc nomine designa Crisandra vers.
Tunc violenter pali ba ad accipitris te itim Faucibus harpes columba raptabor. Haec denique ratio datur, quod mulieres , quae viduae ad mortem usque per. manent, in . Egyptiorum Hieroglyphicis nigrae columbae , symbolo notentur. Horapollo: Γυναικα πιήραν ἐπιμεινασαν χρι Θανατου Θελοντες Οαῆναι πιριτε ρων μέλαιναν ζωγραφοῦσι. Mulierem, quae vidua ad mortem permanet,
volentes significare , nigram columbam pingunt. Quae est ipsa appellatio, quam Herodotus tribuit mulieribus, quae ex gypto prosectae,in apud Dodonen religioni se addicentes qui mos erat Egyptiorum vitam castam ωca, libem ducebant. Alii tradunt modonae oraculum a Pelasgis undatum suisse , antiquissimis omnium populis, qui Graeciam incoluerunt quam sententiam ampi elitur
303쪽
ctitur Strabo Geogr. lib. Ir eo adductus testimonio Homeri, qui eumdem Iovem duplici nomine Dodonaei & Pelasgici donat Iliad. π vers. 233.
Jupiter, rex Dodonaee, Pela Ice.
Hesiodus , quem testem adhibet quoque Strabo , disertius rem declarat
quum ait: Dodonam, quercumque , Pelasgorum sedem venit. Idque paulo verisimilius videtur praesertim iis , quae vulgo de Deucali ne referuntur , fides habenda , videt. Quod aquis tumidis elapsus non recesserit ad cacumen montis Dodonae , d Parnasii , ubi petiit oraculum Themidis Strabo aliam de fundatione istius oraculi fictam sententiam adducit ex Suida in Thessalica, qui ait Auctor noster in Thessalorum gratiam novam fabellam excogitavit, cum memoriae prodiderit oraculum Dodonae ex Pelasgi in Epirum regionem Thessaliae fuisse transportatum una cum multis foeminis, a quibus in posterum ortae prophetissae, unde Iupiter cognominatus Pelasgisus. Qui oracula edebant , homines initio erant , prout Stra in Eustathius
Jupiter, rex Dodonaee, Pelasgice procul habitans, Dodonae praesidens Θberno frigore infestae circum autem SED Tui habitant, interpretes pedibus illotis , humi cubantes. Ubi quidami ut animadvertit ad sum locum Eustathius P egunt, ἀφανισ Κοι hosque Sacerdotes Bello dictos volunt sed juxta illum prior lectio a plerisque admittitur Selli ita appellati sunt a Sellis urbe Epiri, aut secundum Eustathium a fluvio , qui vocatur Selleis apud Homerum Iliad.
Attulit ex 'bre, a fluvio Sellente. Verum hac in re dissentit a Strabone , qui ad locum x x memoratum O, servat , illud flumen non referri ad Ephyram in Thesproti hujusce 'nim nominis nec ibi loci, nec etiam in Molossia ullum fuit sed ad aliam Ephy-
304쪽
Ephyram civitatem Elidis in Peloponneso Iidem nuncupati Elli vel Helli ab Ello Thessalo, a quo Ellopia regi circa Dodonam nomen accepti MPhilochorus apud Strabonem putat istos Sacerdotes dictos fuisse flos ab hac regione Plinius vero Sellos ac Ellopiae incolas diversam gentem fuisse contendit Apollodorus apud Strabonem autumat eos λων nomen habuis. se απο - λων sive paludibus juxta Dodonae templum . Aristoteles testa. tu hanc plagam Graeciam veterem suisse, is Sellis habitatam saκων νάρ
enim Selli sis , o tunc appellati quidem Graeci, minc vero Hellenes. Ex quo loco conjici potest Ἀλους tum dictos fuisse, cum ab iis nomen habeant Εληνες . Adde quod ipsum templum Hella dictum sit . Hesychius Ἀλα,
καθεδρα - Διος ιεροὶ et Δωδων , Λακωνες. Quod nomen ab Hello quodam lignatore, qui primus hoc oraculum monstravit, ductum est Homeri vetus Interpres ad Iliad. r. vers. 23 . Πινδαρος δε γλους μου κληθῆναι φησι χιου- ρις et πρώτου ' πρ λου του θυαμ ως φατι πρωτου πιαδείξανπς π μιαν--ον Selli ergo procedente tempore dicti sunt , live corruptione vocum mEλοι apud Homerum , quod facilius fieri potuit , quando crantinuo ductu scribebant: sive quod aspiratio, in ir transierit, quod haud praeter morem contigisse e Grammaticis disci potes . Ex duobus hisce epithetis, ἀνιπτο πο-δες- χαμαιευναι , quae ipsis tribuit Homerus Iliad. r. χῖ . barbaris ac inconditis moribus homines fuisse Strabo colligit Eustathius ad Iliad. r. pag. Io74. Edit Basil tradit appellatos esse χαμαι εὐνας, quia pellibus induti humi dormiebant sicque jacentes vaticinia in somnis a Iove X pectabant alii juxta eumdem contendunt dici χαμαιευνα , quoniam non in lectis, sed humi cubabant δε ανιπτο ποδός dicti, quod ex templo nunquam exibant, ideoque pedes abluere non opus habebant: hinc de illis ait Euripides in
Erechtheo vers. 23. Πηγαιο δ' ουχ γρανουσι τ δας Font busque non lavant pedes. Denique alii nomina illa sensu metaphorico intelligi vorunt, hunc in mi dum αμ αιευναι κεν ανιπτο ποδες δε λουτής , χαμαὶ μὲν εὐνα ζομενοι , -
mi quidem cubantes , pedibusque Iuli, hoc es, humi quidem corpora jacent mentes ero ope philo sophiae fatidicae altitis adscendtin , solantes supra infima b c regiones . Qua d alias similes rationes reddit etiam vetus Homeri InterpreS.
Nonnulli Pherecydis testimonio innixi tradunt , quod ante Sello tem plum Dodonaeum incoleretur a septem Atlantis filiabus, quae erant Bacchi nutrices,' ab isto templo nuncupatae Dodonides . En ipsarum nomina Ambrosia , Eudora, Pasithoe , Coronis , Plexaure , Pytho in Tyche vel Tythe . Quidquid sit , posterioribus saeculis oracula a tribus vetulis edi solita certum est Strabo scribit illud immutatum, quando Iupiter Dionen in illud tempturi admisit ac cum ipso coli voluit nec mirum aut insoli
305쪽
ARCHAEOLOGIA GRAECA. Lib.II. Cap.VIII. ass
ium unum idemque templum duobus Numinibus sacratum fuisse: nam Mpollo Bacchus in templo Delphico Apollo' Branchus , vel ut asse. rit Stephanus in Voc Δίδυμοι Iupiterin Apollo in ilesio adorabantur. Strabo Geogr. lib. I x. Boeotiam describens ait, quod ex populis, qui istud oraculum consulebant , soli Boeoti a viris responsa accipiebant , ac caeteri omnes a mulieribus cujus consuetudinis rationem ibia reperire est , nimi rum Bello inter Boeotosin Pelasgos , isti Dodonam prosecti ut de exitu belli Iovem sciscitarentur , responsum tulerunt , incoeptum bene succestucrum, modo perfide se gererent quo responso Boeoti suspicantes vatem pro Pelasgis dicere, Ohi enim istud oraculum primi condiderunt eam corripuerunt ac in ignem conjecerunt, jus facti probantes. Ex altera parte, qui intemplo ministrabant , impium ac injustum ducentes morte mulctare indemnatum, ut causa ad duas superstites vates remitteretur contendebant; sed Boeoti allegantes nullis legibus licere mulieres judicium pronunciare , conventum fuit ut duo viri una cum illis controversitam dirimerent cum dies sententiae dicendae venit, a mulieribus damnati fuere , a viris vero absoluti; idcirco it plerumque fiebat quando suffragia utrinque paria erant Boeoti dimissi sunt jam inde sancitum sui , ut viri soli Boeotis responsa da
Hujusce templi vates vulgo dicebantur omuri , prophetides Tomuris , a Tomum monte Thesprotiae, ad cujus radices templum stabat. Quae vox adeo frequenter usurpata est , ut tandem per illam designaretur quivis propheta Hesychius enim sic interpretatur is Lycophron in hunc sensum adhibuit, Pryli filio Mercurii eam tribuens in Cassantara vers. 22I. Vatem ad optima verissimum. Tamen alii solas sceminas hoc oraculum rexisse, idque contra Strabonis' Origenis auctoritatem , contendunt . Atque hi Sellos volunt accolas istius regionis suisse, αυποφηται dici, quod ab iis ad caeteros homines responsa manarent, quae ipsi a sacerdotibus prius acceperant : quippe qui vicina loca incolerent,in sorte in templo aliquod ministerium haberent. Atque hac significatione ποφητην contradistingui τῶ προφήτη notum est ex Homeri Interprete. Υποφήm γαρ inquit λεγουσι τους Dp τα χρης isti ἀκολουμενους
Prope templum erat lucus quercubus vel sagis consitus , quem incolere credebantur Dryades , Fauni , a Satyri, ibique saepius videbantur saltantes ac ludentes lascive sub umbra arborum . Ante artem serendi excogitatam, quando homines loco frumenti glandibus vescerentur, illae ex isto nemore plurimi testimabantur ita ut Virgilius Georg. lib. I. vers. 7. κατ εξο
Liber, o alma Ceres, vestros munere tellus Chaoniam pingui glandem mutavit arista.
306쪽
Et rursus eod. lib. vers. I 6. Pr a Cero ferro mortales vertere terram
Instituitu cum Iam glandes atque arbuta sacrae Deficerent hisae ct vi tum Dodona negaret.
Istae quercus vocales erant, atque oracula undebant, quapropter dictae προάσηγοροι , μαντικαὶ δρυες , hoc est, loquaces' fatidicae quercus Argo quo. que Argonautarum navis, ex istius nemoris arboribus compacta , loquen di potestate praedita erat , ideoque Lycophron Cassandra vers. 319. λαλη θρον κίσσαν , loquacem picam, Vocat. Hujus figmenti causam nonnulli hane esse putant, nimirum: Cum vates responsa dabant , in unam ex his arboribus inscendebant, unam enim illarum solummodo vocalem suisse aliqui tradunt sicque oraculum edidisse quercus credebatur , quod non nisi ex ca v trunco aut e ramis fundebatur. Et quidem e ramis agi vel quercus ora eula reddita fuisse probabile est ex Herodoto, qui columbam vaticinatricem σπι φηγοῦ ἱζομενην, fago infidentem , inducit: tum etiam e Sophoclis Scho liaste , qui columbas super oraculum fuisse itidem narrat , Traehin. ers.
ce respondisse vatem potius credent alii , tum quia tutiores in eo latebrae magisque ad fraudes accommodatae sunt tum etiam , quia Hesiodus id assirmat in quodam sagmento, quod ex ejus Eois reliquum est:
suam Jupiter adeo amavit, ut soluerit illic oractilum esseta limat ijssimum hominibus, habitans in fundo agi,
Unde mortales omnia reportant vaticinia.
Non est omittenda alia vaticinandi ratio ibidem usurpata , quae fiebat tinnitu aereorum lebeium, qui it reser Demon apud Suida mycum tanta arte circa templum dispositi erant, ut , cum unus percuteretur , reliqui omnes tinnirent . Aristoteles inquit idem Auctor aliter sentit , quippe seribit exstitisse ibi duas columnas, uni impositum fuisse lebetem, alteri puerum prae manibus habentem flagellum cum scuticis serreis , quod vi venti in lebetem impulsum ciebat continuum tinnitum unde natum proverbium
Δα, διε ναίον χαλκειον, Dodonaeum es seu tintinnabulum, ε, τῶν μικρολογουν- Φων , in pauciloquos , uXta Suidam , aut potiu - των μακρολογουντων, in
multiloquos, nam dicebatur de hominibus loquacibus . Huic non multum absimile istud , Κερκυραιων χάς ιξ , Cercyraeorum flagrum , quod , e quin rumdam sententia, desumptum ab isto agro , una cum puero ac lebete Cercyraeis dicato, uXta Epitona Strab. lib. II. Tamen aliis videtur , haec solummodo templo ornando , minime vero oraculis edendis , in serviisse Quo tempore aut quam ob causam desecerit istud oraculum , non liquet
verum Strabo, qui Augusto Caesare imperante florebat , asserit Geogr. lib. v II hocce plurimaque alia a Diis neglecta suisse. Idem
307쪽
Idem Geographus b. III in descriptione Elidis memorat oraculum Iovis Olympii, quod olim celebre fuit, sed non diu attamen templum, in quo stabat, priscum splendorem etiamnum retinuit, decoratum magnificis aedificiis , ac opulentum Graeciae universae donis . Pindarus quoque Obmp. init. d. vi observavit altare IoVi sacrum Pisae , ubi responsa dabantur a Iam posteris. Cretae visebatur aliud antiquissimum Iovis oraculum, cuius meminit Strabo, a quo Minos formam legum postea a se latarum habuisse dicitur; hinc Homerus Od . . vers. 79. de illo ait: Per novem annos regnavit Iovis magni confabulator.
Id est prout Plato apud Strabonem interpretatur Descendit in sacrum
Josis antrum, cistud enim oraculum erat subterraneumo ab eoque accepit illa praecepta , quae post in commune generis humani bonum disti aυit . Ibi Deorum voluntas per somnia declarabatur, hucque se conserebant Dii ac familiariter conversabantur cum iis , qui eos stiscitatum venerant; sicuti discimus ex historia Epimenidis apud Maximum Tyrium Ddfert. Xxv III. qui per multos annos hoc in loco obdormivit una cum illo descendit Pythagoras in illam speluncam, ut Deos consuleret, teste Diogene Laertio in illius Vita. Ibidem erat templum Iovi consecratum, a quo in civitatem Cnosiim ducebat via regia amoenissima ac jucunda juxta Platonena de Leg. lib. 1. Exstabat in monte Ida quamvis Maximus Tyrius loco
mox a uiuio nuncupet Δικταα Διο αντρον , tamen Ddsert. XXII tradit
situm fuisse super Ida, cui concinit Diogenes Laertius, aliique Interdum dicebatur ρκεσιον , a Voce ἀρκεσοα , quod significat opem fere aut defendere; quia Titanis filii, a Saturno devicti, in illud antrum confugerunt, ac iuror vietoris insectantis se subduxerunt, secundum Et=molog. Auctorem.
JAM procedimus ad oracula Apollini dicata, qui potissimum vatibus praeesse, ipsisque futurorum cognitionem dare credebatur; tramobrem enigmaticus Poeta Cassandra vers. χοῖ eum vocat Κερδευον seu Lucrosum , κερδος, lucrum, ob commoda ac beneficia, quae in genus humanum conserebantur ex suis vaticinationibus, ut observat retres ad illum locum. Apollinis oraculain numero & existimatione reliqua antecellebant in ter quae oraculum Delphicum primas tenebat , non tantum antiquitatis nomine, de qua cum ipso Dodonaeo oraculo certabat sed praesertim ob responsorum certitudinem & perspicuitatem , sumptuosi in aedificium , sacrorum αναθηματων aut donariorum Numini dicatorum multitudinem opulentiam , interrogantiumque frequentiam , qui eo undique convenie-
308쪽
bant iis omnibus capitibus caeterorum Deorum oracula , imo quae ipsi Apollini sacra erant , huic cedebant. Locus , quo oracula reddebantur , Pythium , sacerdos Pythia , Iudi in Apollinis honorem instituti Pythii, ipsemet vero Apollo Pythius dicebatur, vel a Pythone serpente , aut Viro ob immanem crudelitatem sic cognominato, illius loci domino, qui ab Apolline victus est vel , ἀπυ- θοιν , id est, a putrescendo , quia illius Pythonis cadaver ibidem acuit putredine consectum est haec nominis causa ab Homero Hymno in A. pominem vers. 372. redditur vel , et πυθε Θου , hoc est , ab inquisendo, quia ibidem oraculum consulebaturin interrogabatur , iuxta sententiam Strabonis eo r. m. IX. vel a Pythone Delphorum cognomine , quod a
Pythide filio Delphi Apollinis filii accepit.
Delphorum civitas, Strabone Geogr. lib. eodem referente, a pluribus in medio terrarum orbe sita credebatur Poetae enim fingunt Iovem, ut terrae meditullium pro certo sciret , duas aquilas Pindarus vult cornices suisse, alii vero cygnos halteram ad ortum , alteram vero ad occasum misisse, quae in hunc locum convenerunt . Quidquid sit , in media Graecia a Strabone collocatur; unde a Poetis vulgo vocatus μφαλος, qui sonat Imbilicus , corporis humani centrum eadem de causa illius loci oraculum a Sophocle μιεσομφαλον χοαντειον appellatur ad illud autem nomen umbilici ex candido lapide confecti cum vitta pendente loco, quo umbilici ligamentum in corpore humano adhaeret, cui incumbunt duae aquilae in monumentum aquilarum a Iove emissarum, fligiem, quae in hoc templo conspiciebatur, allusisse tradunt Strabo QPausanias. contra Lactantius thurnutus hoc nomen non a itu loci, sed a Deorum responsis ibidem redditis, quae Graece dicuntur Ομφαι, originem duxisse opinantur: quibuscum
De oraculi origine in diversa abeunt Scriptores Telluri quae Daphnen Nympham montanam sacerdotem sibi consecravit, primo sacrum fuisse tradunt Pausanias in Phocicis & Diodorus Siculus lib. xv I cap. v I licet posterior asserat in Graeco Poemate dicto Eumolpia Telluri Neptuno sacra dici , praeterea Tellurem ipsam responsa reddidis e , Neptunum vero per interpretem nomine Pyrconem illa exposuisse, qui deinceps a suo jure abiit in gratiam Telluris . Hanc Deam excepit Themis , quae oracula ibidem dabat circa Deucalionaei diluvii tempora , qui illam interrogavit, quod ex Ovidio notissimum est alii vero contendunt Themidem illud oraculum ab initio tenuisse, ut Orpheus 'mno in Themidem quippe eadem suere Terrain Themis, πολοου ονοματων μορφη κία , ut ait Eschylus Prometh. seps. Σο8. unde eam Aristides de concordia ad Rhodios vocat Θεων πρεσβυ--, . Ipse tamen schylus initio Eumenidum tradit , primo erram dein ejus filiam Themidem , tertio Phoeben Titanida aliam Terrae filiam, Themide sponte cedente, hoc oraculum rexisse eam vero Apollini tandem pro natalitio munere tradidisse. Alii narrant Apollinem id vi cepisse, atque Terram iratam eum Tartaro detrudere conatam esse: ut docet indarus ' ex eo schyli Scholiastes . His partim milia resert Euripides in Ipbigenia vers 1259. quo loco docet Apollinem vi Themidem
309쪽
eieeisse , ipsumqtie rursus a Terra Themidis matre pulsum , tandem imperio Iovis oraculum recuperasse. Cui convenit quod ab Apollodoro narratur, Amsiinem, a Pane vaticinandi artem Moritam , Delphos aditisse , quo ten pore Themis oracula dabat i cum 'thon serpens aditu specus Deum pro. hiberet , eo occiso oraculum occupaviisse . Id Ver praetereundum non est quod Terra in omniis responsa dederit, ut X loco Euripidis modo laudo. t discimus:
Terra peperit spectra, c. Et mox Apollo, superatus a Terra, & oraculo spoliatus, Iovem orat. veri.
Terrorem ut auferat Divis iram , nocturnaque responsa. Terra enim mater esse somniorum credebatur , ut latius dicetur , cum ad Divinationem ex somniis ventum fuerit. Apud Coelium Rhodig. L EI. Antiq. lib. xv I cap. I. Saturno sacrum fuisse illud oraculum plures volunt atque ab eo, datum fertur illud responsium, quo Graecos non ante decimum annunt Ilium capturos est significabatur . Quo pertinet illud Lycophronis Cassanae vers. Oa, οἱ δ' ἀριφι βιουριον του προμάντιος Κρονου IV vero auxia vatis aram Saturni
θήσουσι . Tandem possini cessit , qui illum locum solus non diu tenuit Bacchum enim, qui in bello contra Titanis filios mutilatus & laceratus erat , redivivum in suum templum excepit . eique summos honores ibidem persolvi jussit frater Apollo . Haec fabula describitur ex Callimacho Euphorione in Isaaci ZetEis Commentario in dicophronem versic. zos ubi sacrificia in Apollinis Delphici templo Baccho osserens inducitur Agamemnon. Unde illam civitatem dictam fuisse Delphos, quasi αδελφους
id est, fratres , quia Apolloin Bacchus Iovis filii credebantur , quidam
Illud oraculum gregi caprino vi cujus rei memorandae monumentum, qui Delphos adibant caprum plerumque offerebant ortum debere tradit Diodorus Siculus Biblioth Hisor lib. xv I. In monte Parnasi , ubi grex P pasci
310쪽
pasci solebat, erat prosundum antrum angusto aditu , ad quod si capri accessissent , illico insolitum' non vulgarem in modum saltare , mirosque
inauditos sonos edere incipiebant; quod cum animadvertisset caprarius, a Plutarcho vocatur Coretas prodigii causam miratus, cavernam adiit qui saltandi, tripudiandi, sutura praedicendi insania pariter correptus est. Iis autem pervulgatis ingens hominum multitudo eo se contulit, qui si an. trum introspiciebant, a Numine eumdem in morem afflabantur . Tandem, quia plures a Numine inspirante tanto impetu abripiebantur , ut in voraginem sese praecipites darent , illius Ioci aditu omnibus lege interdictum est; sed tripus ibi positus est, cui insidens virgo Dei oracula panderet. Haec est de illius oraculi origine vulgaris opinio alias affert Pausanias, quas non memorabo , quia pluribus vanis commentis describendis Lectori molestus esse nolo. Attamen hoc certum est , si quid certi in tanta saeculorum intercapedine haberi potest xillud oraculum in antiquissimis temporibus centum circiter annis ante bellum Trojanum floruisse. De tripode ad antri introitum posito variae exstant sententi aeri quidam tradunt illud fuisse urnam pulvere plenam , per quam Numinis afflatus in virginem inspiratus ex ejus ore proserebatur . Scholiastes in Aristoph. 0- 'p. resert suis patulam ollam aeneam, ψι, φοις , id est , calculis, plenam a quorum saltum vates conjiciebat . contra alii censent fuisse vas profundum tribus pedibus sussultum, in quod vates se immergebat, quum Numinis adventum sentiebat. Sed juxta vulgarem opinionem Coelius Rhodig.
Legi Antiq. lib. III. cap. v. non vas, sed tabulam aut sedem, cui inn,
tebatur aut insidebat Pythia , fuisse abunde probavit . Tripodis tegumentum, vel, ut alii volunt, ipse tripus dicebatur ολμος, qui juxta Hesychium 1 nortarium aut lapidem rotundum significat unde apud Sophoclem Apollo
dicitur Ei ολαος ejusque vates Es/ολμίς. Hinc autem natum esse proverbiuml, Ei ολμω υνα σου , quod tribuitur iis , qui futui praedicunt , nonnulli ali
runt; sed alii illud deducunt quodam vate dicto Holmo iterum Aliti inter quos Aristophanes Graiiamaticus apud Zenodotum id tribuunt antiquae hominum sup2rstitioni, qui in illis ολιχοις dormire solebant, ut ibidem Numinis afflatum in somnio acciperent. Tripoda Apollini sacrum suisse Ovel
quia ternio perfectus habebatur numerus, vel ut alluderetur ad tres circulos caelestes, quorum duos attingit, tertium vero trajicit sol motu annuo contendit Phurnutus Tripodis ex sententia Aristoph. Scholiastae in Plut AZy. I. Men. . tres pedes symbolice exprimebant omni scientiam Dei considerm tam relate ad triplex tempus , praesens, praeteritum,' suturum
ut noverat prae sentia, o futura , o praeterita Eodem tripode non semper usi sunt primum hoc in Ioco positum suisse a vicinis incolis vero similius videtur in posterum , Pelops , oenomai leorum Regis filia Hippodamia in uxorem ducta, tripode a Vulcano laborat Apollinem donavit , qui tripus ille aeneus a Poetis tam celebratus
fuisse videtur . Fuit Malter tripus aureus , qui prout Aristoph. Scholia-