장음표시 사용
61쪽
iugium prius existimauerunt,quam a Domino audiuerunt se in eadem necessitate conclusos, in qua aliquando Corinthios etiam Paulus adduxit illud enim, u id uniserit uxorem suam, eXcepta fornicationis causa, facit isse uti moechari; hoc Vir sui corporis potestatem non habet sunt inter se quidem dissimilibus enunciata
uerbis, uerum Oandem habet ratio utriusque sententiam. Si quis autem Pauli uerba diligentis consideret, tyrannidem magis augeri intelliget, ac seruitutem fieri grauiorem siquidem Dominus uiri potestatem esse non utili, uxorem domo expellendi, Paulus uero, proprii etiam corporis iure adempto, omnem ipsius principatum dat uxori cuius imperio subiectum uirum magis esse uult, quam puerum emptum pecunia seruo enim, si quando comparata pecunia pretium, quanti emptus est, domino persoluere potuerit, plerunque libertatem omnino recuperare licet: at uir, quamuis omnium dissicillimam nactus sit ligorem, seruitu
tem tamen perferre necesse habet quippe qui nullam inire potest uiam , qua solutus eiusmodi dominatu libes 4 xl x. retur. Cum igitur illud dixisset, Mulier sui corporis p Issuit, obtetestatem non habet, adiecit, Nolite fraudare uos inui .όμ'' ' :cem , nisi forte ex consensu ad lepus, ut uaceti Siratio esse ut ad uir ni, ieiunio rursum reuertimini in id ipsum Equi ginitatem ad-dem in tanta Pauli indulgentia plerosque eorum, qui μῆς ς uirginitatem e medio tollunt,hic erubescere, judere existimo. Sed ne ueream mi, ne ue stulte uos abuciatis. sic Maim loquitur Paulus , ut iis, qui connubio iuncti sunt, indulgere uideatur uerum si quis ea accuratius animaduerterit, unam tandem atque superiorem uerborum sententiam esse uideat. Quod si quis proposita
62쪽
remouens causam limpliciter haec interpretari uoluerit, non tam illa Apostoli, quam connubiorum conciliatricis cuiuspiam uerba uideantur . sin uero eius mentem CXplicarit,is hanc etiam admonitionem apostolicam dignitatem habere intelliget . Verum quid longi drem hunc ipsum facit sermonem Θ nonne satis illud fuerat, cum superiori oratione rei grauitas esset eXposita, finem admonendi faceres Quid enim habet amplius hoc, Nolite fraudare uos inuicem , nisi forte ex consensu ad tempus, quam illud, Uxori uir debitum reddat, uir proprii corporis potest atem non habet nihil sane amplius nisi quod illic breuius, obscurius significatum erat, hic & pluribus uerbis , planius es explicatum . quod nimirum ficit Samuelem illum sanctum Dei uirit, imitatus quemadmodu enim is quam potuit subtilissime apud imperitam multitudinem regni leges
exposuit, non ut Rege reciperent Ad ne reciperent,quippe qui rei praeceptionem tradere uideatur, cumere quandam ipsius oratio intempest tua eorum hominum cupi ditatis dissuasionem habeat sic Paulus etiam connubii tyrannidem continenter inculcat, atque eo ipso sermo ne planius illos inde reuocare studet. cum enim dixis set, lulier proprii corporis potes ate non habet,adiunxit , Nolite fraudare uos inuicem, nisi sorte ex consensu ad tempus, ut uacetis ieiunio, orationi. Vides quo modo eos, qui coniugio essent coniuncti , ut nullam eius oratio suspitionem , aut moles iam haberet, ad cultum continentiae perduxerit ZAb initio re onMai no commendauit Bonum, enim inquit es homini,mulierem non tangere. In hoc uero admonitionem etiam
adhibuit , cum inquit , Nolite fraudare uos inuice, nisi
63쪽
DE VIRGINITATE. 21 sorte ex consensu sed quid est, quamobrem, quod statuere uolebat , id tanquam monitum introduXit, non in iussi formulam redigitesnon enim diXit, Fraudate in-t r uos, uerum e communi uoluntate, ut uacetis orationi sed, Nolite fraudare uos inuicem , nisi forte ex consensu ad tempus. quod haec est lenior oratio, quae doctoris mentem . sententiam declarans, minime id acerbius exigit, quod ita summa Corinthiorum gratia persoluitur. Quamobrem fit, ut non soliim auditorem consoletur, sed etiam breuitate orationis rei tristitiam comprimat, ante ad iucundiora transeat, in illisq; diutius haereat,&commoretur , quam ad auditorem molestia perueniat Illud etiam quaerendum est, cum XXX. honorabile sit connubium thorus immaculatus Cum fit hone-
quamobrem illi nullum Helunt , iratione locum tum quid sierelinquat Θ quod perabsurdum esset Iudaeis, quorum ad quod Paulus corpus omnia pertinebant quibus etiam duas in matri ἡ, 'I , monio habere concessum erat, &,illis ipsi dimissi UXO nentia conciliaribus , alias earum loco duceres, tantum eiusce reicia bitu*.tionem habentibus, ut per id tempus, cum loquentem Deum audituri essent, ne legitimo quidem uterentur concubitu idque non unum aut alterum , sed complures dies efficerent nos tanto diuinae gratiae beneficio
affectos , Spiritu sancto afflatos, qui domitas habemus libidines, qui una cum Christo sepulti, qui Dei adoptione dignati sumus,nos ad la excelsum dignitatis gradum elatos, tot denique tantisq; ornato muneribu S, ne infirmorum quidem illorum hominu studium asse qui non posse Θ quod si quis illud etiam quaerere persi stat, cur Moises ipse Iudaeos ab eiusmodi conuinctione remouerit, ei ego ita respondeam, honestum quidem
64쪽
esse coniugium , sed eatenus, ut coniuges eas coniunctione noncinquinent : sancto uero praeterea homines eo fieri , non iam connubii uirium esse, sed uirginitatis uerum, ut id non solum Moisen , aulumq; monuisse existimes, audi quae a Iolicle dicantur: IoheL, Sanctificate ieiunium , uocate coetum , congregate populum , coadunate senes . Sed quaeris sortasse, ubinam ab uxore abstinendum iusserit Θ Egrediatur, inquit , sponsus de cubili suo, sponsa de thalamo suo. hoc enim est Moisis etiam pr*cepto maius nam si OS, qui connubio iuncti sunt, feruentes libidine, forentes aetate , cupiditate effraenatos, in ieiunio, iratione seiungi oportet quanto ceteros magis , quibu tantam uim non affert necessitas coniunctioni: qui enim, ut debet, sacris precationibus operam dat, ieiunium
adhibet, hunc omnem cupiditatem , omnem terrenarum rerum curam , Omnem mentis perturbationem
abiicere, praeclareq; undique comparatum sic ad Deum adire oportet ob id etiam ieiunium bonum est, quod
omnem circumcidit animi solicitudinem; iam, quae circa mentem effunditur, curam humilium , abiecta rumq; rerum contrahens facit, ut tota in se ratio ipsa uertatur quod cum Paulus attigisset, subobscura significatione nos a concubitu auocauit sermoneq; admodum proprio usus est non enim diXit, ne inqui nemiunt sed, Vt uacetis ieiunio, irationi quod coniun-XXXI. otio cum uxore non illa quidem ad impuritatem ad
ducit , sed implicat negotiis, occupationibus. Cum
radare uelint, autem nobis, hoc adeo tuto, munito loco collocatis,cos necessario in ipso tempore orationis diabolus tamen aliquod imhubi riuod pedimentu conetur inferre quid non molietur mentisse. oculis
65쪽
DE VIRGINITATE. 22 oculis hic illic libidine incensis, si dis oluta , dis
sipataq; anima nos esse compererit, Sc muliebris coniunctionis cupiditate languentes , quod ne accidat; neque, quo potissimum tempore Deum nobis studemus placare, eo ipso per inanem orationem in nos reddamus offensiorem tum iubet, thalamo secedere.
Si enim ii, qui ad Reges adeunt, Reges autem Θ immo . XXXII. uero si ad minimos magistratus, si serui ad dominos ',' cedentes, uel ut de illata sibi ab aliquo iniuria conque uuis' uoi ibrantur, uel egentes ab eisdem ut aliquid auferant, uel non placa-Omnino ibi utu atos lenire studeant, ita congrediun- ei: -- m
tant qui si etia paulo remissiores fuerint, tantum abest, ut , quod illis opus est, assequantur, ut etiam, malo aliquo accepto, inde digrediantur quod si illi hominum animos sedare cupientes, tantum adhibent cotentionis: quid miseris nobis fiet, qui ad communem Omnium Dominum, ac Deu ita remisse dissolute i accedimus praesertim cum ea commiserimus, quibus multo magis nobis Deus irasci, quam illis domini succensere de beant neque enim tam dominum seruus, neque tam Rege is, qui in eius potestate sit, irritare potest, quam Deum in dies singulos irritamus ipsi quod eo Christus
declarauit, cum peccatum in pro XimOS centum dena Matth. 1 .rios appellauit delicta uero in Deum decem milia talentorum. Quare cum ad Deum adimus, ut tanta eius in nos iram precibus extinguamus, eundem, quem quotidie oppugnamus, nobis conciliemus, iure nos ab illa auocat uoluptate , quasi sic agat nobiscum. Hic mihi, carissimi homines, animae saliis agitur uersa mur in eXtremis discriminibus trementes,timidiq; ac
66쪽
demisso atoue humili animo simus, oportet: nam accedimus ad Domi mi in formidolosum , qui intillis a celsitus iniuriis magna habet , quae nobis succenseat: non complexibus, aut uoluptatibus impertiendum est hoc tempus sed lacrymis, acerbissimis gemitibus, abieetione corporis ad terram, diligenti confessione, continentibus precationibus, multisque supplicationibus consumendum quod si quis uel summo illo studio iratum Deum placare potuerit ualde magnum sane is effecerit; non quod durus sit Dominus noster, aut inhumanus, quippe cuius est tanta lenitas, humanitas;
sed quod no patitur incredibilis magnitudo scelerum, ne in illa quidem bonitate, facilitate, summaque misericordia Deu facile nobis ignoscere propterea inquit, Vt uacetis ieiunio,& orationi quid igitur hac seruitute acerbius esse potest diuolo progredi in uirtute uolo cotinentis ieiunii, irationis patientia, omnibus elutis animi sordibus, ad caelum euolare quod si illa huic sententiae assentiri non uult, tum demum eius libidini cogor inseruire quapropter Paulus a primo dixit Bonum est homini mulierem non tangere quare Dominum etiam discipuli sic allocuti sunt: Si ita est causa homini cum tigore, eX pedit non nubere sic enim ratioci qui ii tabantur, alterutri parti iniuria fieri necesse esse atque horundy este illi anxii cogitationibus hanc uoce emiserunt Quam- titionem Chri obrem Paulus etiam id ipsum inculcat assidue, ut Co- .it. ΠΤ '' rinthios in eam inducat cogitationem Gnusquisquei Cor . suam uXO rem habeat &,VXori uir debitum reddat &,
Mulier proprii corporis potestatem non habet &,Nolite fraudare uos inuicem In id ipsum reuertimini. Neque uero etiam beatis illis uiris, ut primum id audierunt
67쪽
dierunt, ita esse persuasum est; sed, cum ea de re iterum accepissent, tum, quantam iussum possideret necessitatem, intellexerunt etennia cum Christus ipse sedisset in monte, de eo disseruit cumque multum aliis de rebus sermonem habuisset, rursum eis amorem iniecit continentiae jam frequentata eadem de re oratio ad
persuadendum plus habet effcacitatis . itaque Christi discipulus , magistri exemplo, eandem rem saepius it
rat, nusquam autem illis, ut conubio iungantur omnino , sed cum causa concedit: nam,Propter ornicationes , propter satanicos, inquit, impulsus, propter incontinentiam atque ita in eo sermone de nuptiis occultius , quam ut quisquam id eum agere suspicetur, uir liginitatis laudes persequitur. Quod si cos , qui matri virginitatem monio iuncti sunt, Paulus inde ad multum tempus re rem is admimouere dubitat, ne quem aditum nactus ea se quasi per i biti dolo
cuniculum diabolus insinuet: quae illis Oronae deben- Is dignam.
tur , quae nullius eiusmodi ab initio solatii eguerunt Θquae ad Xtremum inuictae permanserunt quanquamno aeque ad utrasque diaboli machinae adhibentur his enim ne molestum quidem esse arbitror, quippe quas proximum restigium habere intelligat quibus etiam,si uehementiorem aliquem appulsum senserint, statim inportum confugere licet. nam neque druus Paulus permittit ipsis , ut longius nauigent uerum admonet, ubi defessi fuerint, uti congrediantur, , ut ad id iterum redeant, cohortatur. At uirgo fluctibus omnino iactari cogitur, is ari nauigare minime portuoso quod si grauissima tempestas coorta fuerit, ne sic quidem naui in portum deducta quiescere potest ut igitur, qui piraticam faciunt, nunquam ad oppida aut in naualibus,
68쪽
aut portubus, quod ita sine causa discrimini sese offerrent, nauigantes adoriuntur uerum, si in alto nauem offenderint, eius solitudinem audaciae occasionem habentes, omnia mouent, omnia uersant neque prius ea conari desistunt, quam aut uectores submerserint , aut
eo ab illis ipsi malo affecti fuerint sic acer iste pirata magnam in uirginem tempestatem , difficilemque iactationem, ac procellas intolerabiles comouet , infima summa miscens , ut ii, impetu nauem euertat audi uitinina uirginem facultatem non habere ad idem redeundi, sed illi contra spiritus nequitiae luctari assidue,& continenter pugnare necesse esse, donec ex illa nauigatione in tranquillum portum perueniat tanquam enim sorti militi, moenibus excluso, sic Paulus uirgini, uel si acrius instet hostis, uel si etiam hoc ipso uehementior sit, quod nullam habeat aduersarius potestatem faciendi indutias portas prohibet aperiri neque uero diabolus uirgines modo magis exercet, quam eo , qui
connubio iuncti sunt jed ipsis etiam uehementior inest impetus libidinis quod quide omnibus omnino perspicuum est nam quibus frui possumus arbitratu nostro ea non facile appetimus quod facultas , quam habemus percipiendi illa, negligentiam animo nobis ingenerat . quod nimirum testatur prouerbium uulgare Liud quidem, sed tamen uerissimum quae in promptu
sunt , eorum non esse nos admodum appetenteS. contra autem fit, si quando priuamur iis, quae antea pos e dimus: qude enim propter copiam contemnimus, ubi non sunt in potestate nostri, maior eorum nobis cupi ditas innascitur. Quamobrem primum tranquilliori loco sunt coniuges tum, si quando in illis excitatur a dor
69쪽
dor libidinis, concubitu facile sedatur uirgo aut non habens unde ignem restinguat, flammam quidem excitatam. in altum sublatam uidet, sed eam extinguere non potest tantu uero relinquitur , ut igni resistens non uratur quid igitur est admirabilius, quam uniuersum gestare in animo rogum ardentem, neque comburi' quam flammam in intrin1s anima partibus uersari, &integram permanere rationem Θ nemo enim illi dat hanc ueniam, ut libidini parens eiusmodi carbones Lfusos extinguat uerum quod scriptor prouerbioru fieri non posse dicit in corpore, id psum anima uirgo cogitur sustinere quid igitur inquit illeὸ Nunquid potest Prou. . homo ambulare super prunas , ut non comburantur plantae eius Θ ecce ambulat ipsa, perfert cruciatum. Nunquid potest quisquam abscondere ignem in sinu, ut uestimenta eius non ardeant diat haec ipsa non uesti bus, sed intus ignem continens furentem, trepitantem flammam perfert, sustinet. Etiam ne, quaeso,nuptias quisquam cum uirginitate conferre, uel omnino in eius conspectu ponere audeat diat non id permittit diuus Paulus , qui magnum inter utrunque ponit interuallum . haec enim, inquit, cogitat, quae Domini sunt: illa autem cogitat , quae sunt mundi . itaque iis , qui connubio iuncti sunt, eodem compulsis &ita obsecutus , audi quo modo iterum eos accuset Ad id enim
inquit, reuertimini, ne tentet uos satanas . ac cum
uellet ostendere, nequaquam totum id illius tentationi tribuendum esse, sed maiorem partem in nostra desidia residere, rei causam admodum propriam attulit, cum , Propter uestram , inquit, incontinentiam quiSigitur haec audiens non erubescat quis incontinentiae
70쪽
uituperationem non studeat effugeres neque enim ad Omnes haec pertinet admonitio, sed ad illos tantum, qui sunt ad libidinem procliuiores nam, Si usque eo seruus es , inquit, uoluptatum , usque eo mollis, ut semper inhies libidua corpus cum uxore commisce itaque non laudantis , neque permittentis ista, sed contemnentis est, Mimprobantis oratio nisi enim uoluptarios homines uehementer carpere uoluisset, nunquam eam incontinentiae uocem adhibuisset, quae cum maxime significat, tum magnam notat infamiam cur enim non dixit,Propter imbecillitatem uestram quod in ea uoce uenia magis inesset uerbum autem incontinentiae summam arguit ignauiam iam incontinentis
hominis est , adulterio se abstinere non posse, nisi assidua coniugis consuetudine finiatur. Quid igitur hoc loco afferant, qui uirginitatem superuacaneam censentanam quo magis ea, diutiuSque seruatur , eo maiorem
habet laudem coniugio uero cum quis ad satietatem abutitur, tum maxime omni laude priuatur Hoc aute, inquit, dico secundum indulgentiam a cui indulgentia tribuitur, nullus ipsi ea in re locus ad laudem relin quitur. De uirginibus autem cum dissereret, Praeceptum, inquit, Domini non habeo , consilium autem do. An igitur coniugium propterea uirginitati confert minime is quidem mam de uirgine consilium dat, hic tribuit indulgentiam meutrum certe iubet; neque eadem est utriusque rei causa uerum hic, ne, si quis ab intemperantia discedere uoliterit , tanquam iussi, coaetus , necessario id facere prohibeatur illic neci si uir ginitatis laudem assequi nequeat, rerum, quae facultatem non habeant, quasi praecept non paruerit, con