장음표시 사용
351쪽
annotavimus, non unam esse eausam, cur quis legem na turae transgrediatur, etiamsi Deo se non priseat inobedi.
g. I99. An inobedia Cum non omnis transgresso legis naturae inobedi-ratia sit pe-entia erga Deum sit l. 198 ), habitus vero actiones suculiare viti-as contraria ratione dirigendi, quam lege naturae prae m. scribitur, consequenter legem naturae transgrediendi g. 339. pari. I. Hu. pram univ. , vitium sit c 3. 3aa. part. Hic nassi univ. ; inobediretia vitio cuilibet non las: quonimam tamen per se vitium est g. I in , ideo peculiare quod si vitium est, quod ad omae vitium accedere potest. Unde porro sequitur, ut si ad vitium quoddam accedit, idem aggravet.
Inobedientia vitiositatem a se habet, quatenus lege naturae prohibita I. II 69. pari. r. Fur. uat.): non igitur eam demum trahit a vitio, cui acredit. Quamobrem facile im telligitur, si actus inobedientiae ad actum vitii aIterius cedit, vitiositatem augeri. Ut vero penitius inspiciamus, quod inobedientia vitiositatem sibi propriam habeat, non
vero a vitio, mi aecedit, eandem trahat, quamvis utraque in repugnantia cum lege naturae tonsistat; origo utriusque Paulo altius repetenda. Nimirum cum lex naturae rati . nem sufficientem habeat una cum obligatione naturili in ipsa essentia & natura hominis M. I 3 s. la9. Part. ι. --, pr I. univ. . vitiositas actuum legi naturae contrariorum proprie consstit in disconvenientia cum natura humana, ita ut quodlibet vitium maneret virium . fi vel maxime perimpossibile ponatur, Deum non esse autorem legis naturae, aut hominem ad eam servandam non obligare, consequenter inobedientiam esse nullam. Enimvero Deo competit. jus disponendi de actionibus hominis pro lubitu vi dominii, quod in eum habet s. 9. para. r. N L nar. , Rinde
352쪽
inde manat obligatio actiones suas secundum voluntatem domini, non ex suo arbitratu determinandi F. 974. Part. r. Theon nat.), consequenter Deo se obedientem praebendi s . II 64. Pari. r. Jur. nat. , minime autem inobedientem l . 722. Parι 1. Pur. nat. . Inobedientiae igitur vitiositas proprie consistit in repugnantia cum dominio divino. Ast quo niam Deus hominem obligat ad legem naturae servandam 9. 276. Part. i. Phil. Pract. univ. , ideoque ictus voluntati divinae contrarius legi quoque naturae contrarius est, vitio- stas inobedictitae a vitiositate habituum actiones legi naturae contrarias committendi non discernitur, nisi acute diis stingvere didiceris ex diverso sonte manantia. Qui maliti.
am actionum intrinsecam non agnoscunt, vitiositatem earum omnem in repugnantia cum voluntate divina ponunt, neque
tamen propterea in dubium vocare possunt, quod prorsus idem non sit facere quae Deus vult& nolle facere quae Deus vult, seu actionem suam voluntati divinae consormare 3. I97. . Cavendum vero praeterea est, ne vitiostas actus in se spectati confundatur eum vitiostate voluntatis, quae supponit illam esse cognitam , sue aestimetur ex voluntate divina, sive ex natura humana. Acumine opus est, quo diversa a se invicem distinguuntur, ne in moralitate actionum dijudicanda ee. spites, nee in dijudicat do animo turpiter erres. In fluunt in dijudieationem morum non minus propiorum, quam ali. enorum facillime affectus, qui animum impediunt, ne verum cernere possit: id quod vix praecaveri poterit, nisi veritas diu multumque quanta fieri potest accuratione cons. derata radices altissimas egerit in animo.
cui Deo non vult obedire, impius est. Qui enim non vult Inobediretis obedire Deo, voluntatem Dei novit, nec ignorat se obli- cum impiet gatum esse ad obediendum Deo g. 397. . Quoniam ta- te nexus. men hoc non obstante obedire non vult; per 'potheo ;
353쪽
. 334 . Para III. Cap. III. De
actiones tamen suas, ad voluntatem Dei coaeponere non. vult. Quamobrem cum impius sit, qui actiones suas ad voluntatem Dei componere non vult j. Ir49. pari. i. Jur. nai. qui Deo non vult obedire, impius est.
Impietas cum inobedientia erga Deum arctissimo vincul' cohaerent, ut ab ea divelli haec nequeat. Videbitur soriam nonnullis impietas in ipsa inobedientia cons stete; ast si in conserendis impietatis & inobedientiae definitionibus t II 49.
II 68. parι. l. Fur. nat. , acumen suur desiderari non patiantur, disserentiam, quae inter utramque intercedit, haud dissiculter animadvertent. Impius novit, Deum velle ut hoc
faciat, nolle ut istud faciat; hoc tamen non obstante, hoc non facit, istud vero facit, spreta voluntate Dei. Inob diens novit se actiones suas ad voluntarem Dei componere debere, Deum esse dominum suum, se servum ipsius, et ipsi competere ius praecipiendi, quod facere debeat, hoc tamen non obstante instar serui contumacis & refractarii facere non vult, qnae Deus praecipit, nec abstinere ab iis, quae prohibet, contemnens mandata Dei I. 787. Part. r. Fur. nat. violato iure ipsus g. I s. . Inobedientia spretionem v
luntatis diuinae in contemtum vertit, iniuriam Deo factam superaddit, consequenter imp tatem auget. Equidem non dissiteor in vulgari sermone hanc disserentiam non attendi ἔnon tamen tac ratio sussicit, ut etiam in Moralibus non attendatur. Uulgus invenit vocabula ad fgnificandum notiones suas confusas, nec satis determinatas : philosophi autem eum sit confusas revocare ad distinctas & vagas ad determinatas, ad hasce illa aptare debet, ut veritas liquido appareat. Acumen philosophi cum superet acumen vulgi, quae vulgus in unum confundit, ea philosophus discernere debet. Non vero utilitate caret, ut, quale intercedat discrimen inter impietatem 3c inobedientiam, in Moralibus inculcetur , quia non modo facit ad gradus impietatis recte aestimandos, Verum etiam
354쪽
rum etiam alia medela asserenda impietati, Raceedat inobedientia, quam si ad hane usque nondum processerit, quem admodum ex modo dictis facile perspicitur. g. a I.
Qui impius est, facile sit inobedires. Impius enim actio- Quod impias nes suas ad voluntatem Dei componere non vult F. 3349. facile sat inpari. I. Jur. nat. . Quamobrem cum Vitium g. ciet.), ideo- obediens. que habitus sit β. 3 a a, pari. r. Hil. prati. univ.), non facile tollendus β. 03 a. 433. PDch. empir. θί quamvis eundem doceas dominium Dei, vi cujus eidem tanquam servus subjectus est, eidemque obedire obligatur, hoc tamen ipsum non commovebit, ut ab impietate desistat & actiones suas voluntati divinae conformare studeat. Quoniam itaque inobediens est, qui actiones suas consormare non vult voluntati ejus, cui jus est imperandi f. Ii 68. pari. r. Jur.
. nat.); qui impius est, facile fit inobediens Deo.
Quamvis modo ostenderimus, non omnem impium esse inobedientem Deo, utut inobediens omnis impius sit; internos tamen vix erit impius, qui non si inobediens, & impietas cum inobedientia simul contrahitur. Ratio autem, cur inobedientia facillime accedat ad impietatem, quamvis haec sine illa contracta fuerit, non alia est quam dissicultas de vi istendi habitum. Ponamus hominem, qui dari Deum igno. rar, aut saltem non novit, ipsum velle, ut actiones nostras ad voluntatem ipsus componamus. vitiis imbuisse animum suum. Quamvis vitiis deditum doceas. Deum odisse vitia atque ut ab iis abstineamus serio velle; nondum tamen haec sus. 'ficient ad immutandum animum, sed actiones suas ad voluntatem Numinis componere detractabit. Vitiis igitur impietatem iunget. Et eodem modo intelligitur, quod inobedi- .entia Diuitiaco by GOoste
355쪽
entia ad impietatem aecedat. Esse sceleratum, esse impium. esse Deo inobedientem utique disserunt, nee impossibile est.
ut pro diversitate opinionum de actionibus nostris in determinationem facultatum appetendi & aversandi influentium tria ista non sint simul. Quamvis itaque non semper concurrant in eosdem subjecto, plerumque tamen concurrere solent, & eum voluntas emendari nequeat nisi beneficio intellectus . haud raro contingit, ut quem a scelere, aut impietate avocare v lebas , eum impium, aut inobedientem reddas, seque m
litiam , quam depellere volebas, eugeas. Quamobrem paulo ante monuimus not. g. a oo. , singula probe discernenda' esse, ut nimirum dependentia voluntatis ab intellectu recte agnoscatur, si medelam corruptioni voluntatis afferre volueris. Motivum virtutis est honitas intrinseca actionum, motivum pi tatis voluntas Dei, motivum obedientiae desumitur a jure Dei in homines. Ex adverso igitur motivum a vitiis abstinendi est intrinseca actionum malitia, ab impietate noluntas Dei nobis consuis lentis, ab inobedientia injustitia erga Deum. me motiva sis mul sunt urgenda. s voluntatem & noluntatem emendare, volueris suo tamen ordine, ut fine intento facilius potiaris. habita quoque ratione subiecti, cujus voluntas ct noluntas emendanda. f. a Oa.
De infeliciis Inobedientia erga Deum hominem infelicem reddit. Qui enim tare iusita inin vult obedire Deo, impius est 3. a oo. . Quamobis entis. rem cum impietas hominem infelicem reddat l. iro. ;inobedientia erga Deum hominem infelicem reddit.
Infelieitas ab impietate inseparabilis not. 3. I Odr impi . etas vero cum inobedientia erea Deum in divulsci nexu eohaeret. not. f. ao4. . Quamobrem ab hac quoque infelicitas abessen quit. Cum Deus velit nos esse felices, nolit ut simus ire. . felices 3.7o6. por. Part. t. Tria. nat. . custodia autem legis naturae, quam nobis tulit I. ari. Para. ι. Phil. Pract. unis. J. felicis Diuisaees by Cooste
356쪽
selieitas aequiratur & conservetur, nee sne ea aequiri 3c eonservari possit s=. 396. G seqq. pari. t. Nit pract. unim ex adverse transgressione ipsius infeliees fiamus I. 4os. pari. r. Phil. Pra I. univ. ; Obedientiam a nobis exigit, inis obedientiam permittere non vult, sed prohibet, ut smus selices. minime vero nos infelices reddamus. Obedientiisam igitur spectare debemus tanquam medium consequendi& conservandi felicitatem , vitationem vero inobedientiae tanquam medium avertendi infelicitatem. Non est, quod excipias, custodiam legis naturalis esse medium felicitatis,
etiam si eidem actiones non consormentur animo obediisendi Deo, ideoque obedientiam per se nihil coninferre ad felicitatem nostram, ut tanquam ejus medium
spectari possit. Quoniam enim qui Deo se obedientem praebet, lege divina delectatur eandemque caram habet
I9o , studium virtutum ceterarum, quae in custodia legis naturae consistunt g. 3a I. Part. r. Phil. practo unis. , f cilius experitur l. 193. & actiones suas ad legem naturae cum gaudio componit 3. I94. ἰ obedientia non uno modo in custodiam legis naturae influit, eamque magia eo nantem ae perpetuam emeit. Pendet itaque Meacia meis
dii felicitatis ac remedii nostrae infelicitatis ab obedientia &vitatione inobedientiae, consequenter illa recte requiritur ad medium felicitatis, haec ad remedium infelicitatis. Quando vero dicimus, quod Deus inobedientiam permittere nolit, permissionem intelligimus, quae lege fit g. I 6 s. pari. r. Hic pract. unm. & actum facit licitum c g. I o. pari. r. Phia pra I. unis. , dc quam plenam Vocat Gratiata de Jure belli & paeis lib. r. c. I. g. r. non vero quae est nudi facti, quo sensu Deus permittere dicitur malum, conis sequenter etiam inobedientiam, & quae permissio rectius t legantia diceretur, nisi consultius sciret terminum receptum
357쪽
Obedire. Quoniam inobedientia erga Deum hominem inses,
te vitandae cem reddit I. ao a.), homo autem per naturam suam moti m. infelicitatem aversatur 3. 3as. pari. a. Phil. prati. ivxt inobedientiam aversemur, nexum infelicitatis cum inobedientia probe conjiderare debemus, , ut hic intimiis perspiciatur, quid obedientia conferat ad felicitatem nostram perpendere not. I. aQ2. .
Ostendimus iam alias felicitatem esse motivum committendi actiones legi naturae consormes I. 326. pari. a. nil. pruα univ. , infelicitatem motivum omittendi actiones leginaturae contrarias I. 327. Part. a. mil. pracI. univ. . Quamobrem cum obedientia, quam Deus praecipit u. II 6s Parr. 1. Jur. nat. , non urgeat, nisi ut committamus actiones legi naturae consormes I. It 64. Parr. I. Iur. nat. 278. pari. l. Hu. pract. unire , nec inobedientia prohibeatur Ii 69. para. r. Juri nut. , nisi ne committamus actiones legi naturae contrarias I. II 68. pari. r. Pin. nai. O 278. ναι. r. PbιL 'ad . uni v. ; etiam hinc colIigi poterat ob dientiam esse motivum Deo se obedientem praehendi, i felicitatem motivum inobedientiam fugiendi. Notanda vero hic sunt, quae ad propositionem praecedentem annotavimus. Satis autem patet . quod si necesse, ut genuina fe- Iicitatis notio animo nostro ingi gnatur, antequam motivum obedientiae felicitas, motivum inobedientiam vitandi infelia citas esse possit. Eequis enim est. qiii nesciat, spurias felicitatis ae infelicitatis notiones esse motivum inobedientiae R detrectationis obedientiae I Quemadmodum vero superius iam monuimus, plus valere argumenta specialia, quam demora- . . strationas generales nor, , IIo.); ita quoque hic nota dum est, consultum esse, ut data qualibet occasione agendi cons deremus, quomodo ea, quae inde tam per se, quam Pro datis circumstantiis consequuntur, ad selicitatem, velinis. Di iligod by Corale
358쪽
selieitatem nostram faciant: id quod ne negligamus, in citamento est quod hie de obedientia & inobedientia iti
f. ao 4. Rationi maxiine convenit, ut obediamus Deo ς ast inobed, obedientiamentia maxime adversatur. Cum enim homo a Deo crcatus maxi-eοη si . 78 a. pari. I. Theol. ηα. , nec propria virtute eXi venire inobo stentiam continuare possit β. 8 o. parti 1. col. not. 9, sed di iam reia a Deo conservetur κ43. pari. r. Theol. not.); non sua, p nare r
sed Dei voluntate in hoc universo existit. Produxit De- Mai. us hunc mundum propter finem aliquem ultimum g. 6o4. part r. Theol. nat. & propter hunc quoque homo existit 3. 6o6. pari. i. nees. nat. ἱ fines autem particulares resert Deus ad finem totius mundi s. 6 a 6. pari. r. Theocnat. . Quamobrem cum ipsi competat dominium plenum in rcs omnes, quae in universo existunt, ipsium etiam hominem Φ. 963. pari. r. Ποι. nat); ipsius quoque est disponere pro lubitu de iis, quae a singulis creaturis,
β. 939. pari. I. Theol. nat. , consequenter etiam ab homine
fieri debent iret . . Quemadmodum itaque corpora, & tota rerum natura agunt propter fines a Deo intentos, ac si ipsamet eos intenderent l. 66 I. pari. r. Theol. nat. , &natura observat leges in agendo a Deo ipsi praescriptas β. 8 7. pari. r. Theol. ηat. , ita quoque homo actiones siuas liberas ad eosdem fines dirigere ac in agendo leges a Deo praescriptas observare debet. Enimvero si homo actiones suas voluntati divinae convenienter dirigit, quia vult ut ita dirigantur, non aliter, Deo sese obedientem praebet j. I 104. pari. i. Jis. nat. . Patet itaque rationi
359쪽
maxime convenire, ut obediamus l. 48s. P A. empir. .
Enimvero cum inobedientia opponatur obedientiar, ita ut obediens non sit, qui est inobediens j. i I 64. I 68. parti 1 Jur. nati, rationi autem maxime conveniat, ut obediamus Deo, per demonstrata v. i. necesse omnino Pst, ut inobedientia rationi maxime advertetur. Puod erat a
Uberior lux propositioni praesenti assunditur per ea, qua in superioribus annotavimus, eum ostenderemus, pietatis cultorem operam dare, ut sinem consequatur, ob quem creatus est. & civem mundi dignum se praestet, dirigendo actiones ad finem totius universi 8c ejus perfectionem non II 6. II 8. II9. . Quod creaturae ceterae necessario agunt essentiae ac naturae suae eonvenienter; id convenit homini, ut libere agat, eum etiam se essentiae ae naturae suae com enienter agat. Creaturae omnes exequuntur voluntatem Dei δc sic non aliter agunt, quam quia Deus voluit, ut sc agam. Quamobrem etiam homini convenit, ut qualiberum agens una cum creaturis ceteris voluntatem Dei exequatur. Quodsi singula probe perpendantur, rationi nuhil magis convenire quam obedientiam, nec ex adverso ma gia repugnare quam inobedientiam . satis superque manis flum erit. Ncgari tamen non potest multo evidentiorem fore propositionem praesentem iis, qui in Theologia nat rati diu multumque fuerint versati, ut omnia illa, quae de monstrationem praesentem ingrediuntur, intime cognita &perspecta habeant. Quo magis enim perspicitur nexus Veritatum universalium, eo magas quoque intelligitur, quid
360쪽
l. aos. Quoniam rationi maxime convenit, ut obediamus obedientia Deo, ast inobedientia maxime adversatur so 4. , ho- decentia UNO autem ratione praeditus est 3. 434. PDcb. rat. ; obedien- inobedientiaria erga Deum maxime decet hominem s. 33 a. pari. I. Theol. nat . turpitudo. inobedientia dedecet β. I9s. pari. r. Phil. pract. xviν. , con sequenter turpe est homini non obedire Deo. Qui gloria dueuntur, iis obedientiae decentia motivum est obediendi Deo, turpitudo autem inobedientiae motivum eam fugiendi. Delectatur animus generosus, si videt se agentem, id quod ipsum dedeeet; pudet facere, quod din
q. a 6. Naturae humanae maxime convenit, ut obediamus Deo; ast Obedientiam inobediendia maxime adversatur. Etenim homo per naturam natura hu-
suam appetit felicitatem 3. 324. parti a. Phil. pract. univa mada mari infelicitatem aversatur g. 3as. pant. I. Phil. pract. univ0. me conveni-Sed obedientia erga Deum hominem felicem 3.7o6. 7or. re, inobedi pari. r. Theot nat. . imbedientia in selicem reddit I. ao a J.entiam a Quamobrem naturae humanae maxime convenit, ut obe- versari. diamus Deo, ast inobedientia maxime adversiatur.
Ducit nos ipsa natura nostra ad obediendum Deo Acavocat ab inobedientia, quatenus appetitus felicitatis nobis naturalis . infelicitatis autem horror itidem naturalis. ' Ne autem ductum naturae sequamur δt Deo nos obedientes. Praestemus, inobedientiam vero cane ac angue pejus fugia- imus, inde venit, quod non agnoscamus, quaenam si seli, citas nostra, in quonam infelicitas cons stat, & quo temdat obedientia erga Deum, quo inobedientia. Quodsi h
mines satis intelligerent, quid sit obedire Deo, quid fit i V u 3 obmi