장음표시 사용
571쪽
I. 966. parti r. Ibeol. nat. , homines autem sint servi ipsius o. 968. pari. L Neot nat. , ideoque Deum dominum su-' um, se servum Dei esse agnoscere teneatur Oniam itaque animum siubmisium habemus , si in venerationem De, propendet, propterea quod Deum superiorem, nos longe inferiores agnoscimus 3 8τ. , reverentiae ergix Deu requirit animum submissum
Phopositionis hujus verilax adeo perssriseir oeuis, ut . nemo eandem in dubium vocare possita Patet hoc ex actNbus externis , qui is reverentiam adversus Deum nemine invito referuntur, re iidem prorsus sunt. quibus submisso animi significatur, cum singulis quaedam submissio insit, quae in oculos incurrit g. 3 82. . Reverentiam enim adversus Deum testamun oculorum . vocis & genuum flexo rum submissione, qua sgnifisatuν animi submissio. Da tur equidem etiam actus alir, quibus magnificationis signi Matum tribuerunt homines; sed hoc minime obstar, quoeminus animi submisso aa reverentiam requiratur, cum alia: . adhuc sint rationes, cun istiusmoda actus adi magnificati nem significandam adhibeantur, quatenus exeellentia absolute spectatur, non praecise cum relationae ais noxis A edit, quod in imponendo, significatis actibus exsernis regnec arbitrium hominum, quod diversis regitur opinionibus, ut, quemadmodtim non omnia nomina rebus suis conveniunt, ita quoque actus omnes externi nore aeque apti sino ad mmificandum internos, quos ex instituto signassiantis
di tim di , qui Deum revereri vula, magnitudinem Perse multi dia
572쪽
Vinarum agnostere 36od consequenter eandem perspi- ῶθTacei Aeere, & quod revera Deo competant tantae persectiones tudinis reve-
convictus, aut saltem persuasissimus esse debet. Quamob- xentis imp rem si quis perfectionum divinarum magnitudinem non Amento Perspicit, aut ejusdem non convictus, vel persuasissunus fuerit , nec fieri potest, ut Deum in veritate revereatur. Reverentiam igitur adversus Deum aut negligit, aut si actibus externis adsuetus suerit, quibus magnificatio Dersignificari soler, cum vana sit sine magnificatione Dei reverentia Ool. l. 3 6 a. , in vana saltem subsistit.
Reverentia adversus Deum ut plurimum . si non pro sua vana est , magno tameta desectu laborat & tantopere negligitur se quod praecellentiae divina nora satis agnoscatur. Requiritur autem is agnitionem praecellentiae divinae, uehabeamus notiones perfectronum divinarum & magnitudinis earundem, & certi simus. Deo competere istas perfecti nes easque tantas esse, quantae dicunturi Astas enim dies nequir, nos hoc agnoscere, cum sutem noverimus quid di eant alii, aut prorsus non intelligamus, quid dicatur. Te.nenda haec sunt de cognitione Omni, quae ad Praxita minralem requiritur.
Quoniam reverentia adversus Deum negligitur, aut si misseItem in vana subsistitur, nisi persectionum divinarum ma- impedimen-spitudinem perspiciamus, & ejusdem si non convicti, sabin tem per mari sim, stimus 384. ; ad referretiam Deo in rugat
veritate exhibendam myuiritu ut antam insinuentur notiones distincte persessionum divinarum, N earundem magnitudo intelligibilis S mmparatione cum nostris qRodammodo palpabilis sciatar, vel veritatis conminc tar a coarincendum apti, vel ejasdem
573쪽
saltem satis persuadeaatur, qui hebetiores sunt, quam ut conviaci ptistat, veι impatientes, ut convinci nolint.
Quoties ignorantia, vel defectus eertitudinis impedimenaro est, quo minus faciamus, quod est ossicii nostri: imp
dimentum tollitur, si notiones distinctas eorum, quae ignoramus, acquiramus I. 27. Para. r. Phil. pract. Mnm. , reveritatis convincamur f. 982. aut minimum persuadeamur I. Io I. lGr. . Uerae adversus Deum reverentiae plu
rimum praejudicatur, quod distinctae attributorum divin
rum notiones animis hominum non insnuentur, ut vocabula ab hominibus ad Deum translata propemodum sint sine mente sonus; quod perfectiones divinae non comparentur cum humanis, a quibus ad illas signifieandas mutuisantur nomina , ut intelligatur, quantum excellat Deus quam immenso intervallo hominem quemcunque post se relinquar. consequenter quantum Deus sit superior, quantum nos simus inseriores; quod denique nulla detur opera, ut memoriae persectionum divinarum & magnitudinis ea. rundem adhaereat sensus certitudinis, nonnisi convictione. aut firma persuasione obtinendus. Turpe autem omnino
est, si qui convictionis eapax fuerit, demonstrationes naia stat , quibus eam consequimur, praesertim si patientiam suam in rebus aliis coenoscendis defatigare nullus dubitat. Faciunt ne hule impedimento Iocus si . quae supra ad re movenda impedimenta agnitionis Dei praecepimus. Quamvis vero consultum si, ut actibus externis ad reverentiam Deo exhibendam requisi is adsuescant homines a prima α-tate. cum Deum magnifacere nondum possint, quemadmodum debent, ob imbee illitatem judicii; judicio tamen crescente, tempestive Observanda sunt ea, quae modo praece. Pimus, quantum per aetarem permittitur. Usui hic in praxi sunt, quae de modo notiones distinctas perfectionum divina- . rum ex distinctis notionibus eorum, quae animae nostiae insunt Diuitigoo by Cooste
574쪽
insunt derivandi demonstravimus in systemate s. Io 93. Par . l. Theol. nat. r ita enim non modo intelligibilia emetuntur attributa divina, sed Ac disserentia inter ea , quorum homo capax est, atque attributa divina innotescit, ut Dei praecellentia agnoscatur, quam agnoscere tenetur qui De. iam in veritate revereri debet. Quodsi jam porro perpen dantur. quae in superioribus de Deo eqnsideratione hujus universi agnoscendo docuimus, non amplius latebunt argu menta ad persuadendum idonea.
g. 336. stat ibi persuadet latheos acumine praestare N eloriam assectat; Pyριηsim eum reverentia adversur Deum pudet. Qui enim sibi pei suadet pudeat reve-atheos acumine praestare, si vero gloriain affectat, simili- reytico e ter acumine praestans aliis videri vult f. 366. pari. a. Eth. 9U Deum. Iaudis hujus cupidus s 4 I. pari. r. Jur. nat. N g. 3b T. pari. a. Eib.); is aliis videri vult perspicere, quod falsa sit hominum de Deo opinio. Quamobrem cum ideo sibi porro persuadeat, si reverentiam Deo exhibere velit, so- re ut perspicaciores ipsum nimis simplicem ac credulum esse judicent, hac vero opinione pudor concitetur sq.
374. pari. I. Eth. Μ, reverentiae adversus Deum eum pudet.
Dudum invaluit mos , ut athei acumine praestare videantur. Cumque profano hoc seeuto ex atheismi prosem ne gloria quaeratur & athei Deum colentes publiee traduiscere non erubescant ; plurimi proh dolor i atheismum aD sectant, ne derideantur, quamvis nulla subsit ratio cur ea. quae de Deo didicerunt , in dubitationem adducant, muloto minus cur negent. Quamobrem eontingit, ut pudeat reverentiae adversus Deum , quasi ea non conveniat nisi
plebi imperitae, quae facile quidvis sibi persuadere patitur. Plotinitate itaque indies invalescente reverentia adversua D
575쪽
sollatur. iam non solum vilescit, sed prorsus in contemtum immo ludibrio exponitur. Turpe igitur est inter Christinis nos reperiri homines tam perversae indolis, cum apud Turacas reverentia Dei sancta habeatur, quemadmodum haud ita pridem me percepisse memini a nonnemine , qui cultui ipsorum divino intersuit curiositatis non improbandae causa.
s. 387. Quoniam reverentia adversus Deum pudet eum, qui gloriam affectans sibi perlaadet atheos acumine praestare cf. 386. , falsum vero est, atheum acumine singulari excellere, qui potius desectum acuminis in stabilienda& dese denda hypothesi impia, di in impugnanda contraria prodit .g4. Sseqq. di pudor Qxtinguitur, si cui persuaseris, ipsum per errorem factum suum pro malo, aut minus recto habere, vel alios ad quorum iudicium factum referendum, secus sentire 3. 474. pari. a. Eth. ψ s qui gloriam Uectaar
bi persuadet atheos acumine praestare , ac propterea reverentia adversus Deum ipsum ludet, ostendos sint defectus acuminis, quoi athei produnt in buoibo impia stabilienda S defendenda , contrariai uananda , smulque inculcandum , gloriam non esse nis laudem honorum N peritorum , seu bene judicantium , quibus athei per
et sebit hie praeeipitur, quod non praestari possit ab eo, qui
in philosophia nostra xersatus est. Quemadmodum enim veritates omnes , quas in singulis disciplinis demonstravimus, non modo ita inter se cohaerent, ut aliae ex aliis dein monstrari possint, verum in Praxin tandem influunt omnes& ad praxin quoque moralem inprimis nos aptos faciunt; ita quoque in praesenti nihil praecipi animadvertet, quod in potestate sua non sit, qui ea , quae a nobis tradita iunt, in succum & sanguinem, quod dicitur , eonvertit. Quae ad
576쪽
retundendam inscitiam arheorum saetunt, patent tum per ea, quae supra docuimus g. 84. O ρει tum per illa, auae de atheismo ex instituto agentes satis prolixe demon- ravimus I1. seqq. para. a. ra L nat. . Et ut iis rite uti in rem praesentem possimus Logica docet modum. quo id fieri possit . & ut praecepta eius observare valeamus, intellectus cum ceteris saeuitatibus ipsi inservientibus persiciendus est eo modo. quem explicavimus I. ra. e seqq. pari. r. Eth. , virtutibusque intellectualibus studendum, quae quomodo aequirantur, satis ostandimus I. I a. 9seqq. Part. ι. Eu. . Utile inprimis est, ut acumen & vis Omnis intellectus ad demonstrandum doctrinam de Deo &agnitionem ejus consideratione hujus universi aequirendam requisita conseratur cum praetenso acumine atheorum , ut quantum hoc ab illo deficiat manifestum fiat. Quodsi ducas , nimis ardua esse, quae hic requiruntur , ut non immerito ad ea reserantur, quae impossibilia sunt; perpendas velim ea tam ardua videri, si eo ipso momento. quo legis.
quae in praesente propositione praecipiuntur, huic labori par sieti velis: id quod perinde est, ae s infanti, ut uno die adole.
scat, Omnem cibum ac potum una ingerere velis, quo per omne tempus indiger, antequam ad iustam staturam excreve rit. Si veritatem eorum in te volueris experiri, necesse est
ut Ob ovo incipiens singulas disciplinas eo ordine, quo in systemate nostro sibi invieem suecedunt, & ea industria pertractes, quam ad utilem librorum inprimis dogmaticorum leoctionem requirimus 9oa. O seqq. Log. . Non tantum operae consumendum foret in hoe studio, quantum impendere solent qui litteris operam navant, s ad talia praestanda adspirares, quae tam ardua tibi videntur, ut dissicultas eorum usum impossibilem faciat. Nolumus jam provocare ad exempla nobis nota, neque enim desunt passim etiam in oris exteris, qui se veritatem illorum expertos esse mihi ultro senificarunt, ne videar laudi meae litare, dum ali
577쪽
rum utilitati studeci. Ρraejudieata vero, ne dicam, quod res est . absurda plane opinio est, quas gloria dependeat a judicio hominum, qui fastu importuno sbi arrogant, quod munime habent g. 683. pari. r. Jur. nat. & vana superbia
se supra alios esserunt 3. 388. Part. ti Jur. nat. . Η 'rum judicium contemnendum , non reverendum , & ab istiusmodi hominibus contemni vera laus est. Immo si M. xi posset ut Propter reverentiam adversus Deum ab omnia hus contemneremur; nobis abunde sussirere poterat judiacium Dei, quo reverentiam sui ab ipso praeceptam , II 83. para. t. Jur. nae. y probari eertum est. Praestat igitur gloria apud Deum, quam apud homines , praesertim male sentientes , aut prorsus improbo .
De viaiore Et persuadent Deum parsim carare res humanas; nev
quod Deus rentiam adversus Dem negligunt. Qui enim sibi persuadet. paravi timiDeum parum curare res humanas; sibi quoque perfilares i--Lder, Deum parum curare reverentiam ab hominibus ipsi exhibitam. Quoniam itaque reverentiam adversus. Deum superfluam ac inutilem judicat, inanem vero operam nemo sciens sumit ; reverentiam adversus Deum negligit, qui sibi persuadet, Deum parum curare res humanas l. IIo.
Part. I. Phiti prast. Eniv. . Deistarum haee opinio est , quod Deus parum euret res humanas g. 629. Para. a. Theot nat. . Quodsi quis sibi
persuadeat, Deillas acumine praestare, ae ideo errori ipsorum subscribis, aut eundem assectat; neglectus reverentiae adversus Deum eidem causae adscribendus cum , quam modo notavimus m iis, quos reverentiae Pudet ob praetensum acumen atheorum s 386. . De hoc igitur in praesenti nobis sermo non est; loquimur jam nonnis de eo, qui ex is falsa Diuiligoo by Cooste
578쪽
alia deistarum opinione per se sequi ur, quemadmodum ex demonstratione propostionis praesentis satis apparet. Negat deista omnem providentiam divinam . sa9. Part. a. Nov. nat. ae ideo perinde esse existimat Deo, qui quid homo agat. Ast possunt quoque aliae esse rationes,
cur quis existimet, Deum non curare hominis erga se omiseia , aut in specie reverentiam sibi exhibendam non urgere. Quamobrem ut intelligamus , quomodo neglectus reverentiae in casu praesenti sit tollendus, ad opinionem , a quavitum suum deducit, animus attendendin.
g. 389. Quoniam reverentia adversias Deum negligitur, si quis quomodo sbi persuadet, Deum parum curare res humanas β 388. impedimeη- providentia vero Dei sese extendit ad omnia , quae iunt actum istud setiunt in hoc universo, nec quicquam judicari debet adeo tolliadum.. abjectum, ad quod sese non extendat providentia divina
I. 9as. pari. I. Theia. nat. ἔ s quis reverentiam adversus D um negligit, quod sti persuadet, Deum parum eurare res huis Manas, ostendendum in es, quatiam sit Dei de disellione critionum hamanarum voluntas j. 9os. Useqq. pari. r. Theot. nat quod hae Deus intendat directionem ad perfectionem totius Miseυ g. 9ao. pari. r. Ibes. nat. , qua coo tit is aptitudine manifestandi gloriam ipsus I. 673 .part. r. neol. nat, , Ini ultimo, propter quem hunc mundam condidit, convenienter I. 629. pari. r. Theol. nat.); quod ea, qua sunt exlui usus nostro judicio, conseque ter pro rebvs viribus atque abjectis habentur , talia ηοa pnt judicio Dei f. 947. part r. Theol. Hat. .
Nec Deum, nee mundum, neque mundi a Deo dependenatiam norunt, qui sibi persuadent, curam rerum vilium &abjectarum nostro judicio Deum dedecere,& ita annumerant Bbbb a actio. Diuitigoo by Cooste
579쪽
actiones hominum. Unde opinio ista providentiae tam adversa ortum suum trahat , alias iam monuimus, nimirum quod de Deo ex nobis statuamus snot. 9a . pari. t. Theia. nat. . Nos pretium rebus decernimus ex utilitate, quam nobis praestant i ast Deus de re quacunque statuit ex relatione ad totum universum, consequenter ex eo, quod vi nexus rerum confert ad perfectionem totius universi. Nostrum ideo iudicium ex alio prorsus sonte fluit, quam judicium Dei. & propterea non est quod miremur, Dei judiaeium a nostro toto coelo disterre. Haud vero dissi elle intelligitur, fieri haudquaquam posse, ut judicium Dei assequa
mur. Plurimum autem refert, ut actionum humanarum bo
nitatem & malitiam intrinsecam penitus tognoscamus & per spiciamus , ut appareat quomodo tendant ad persectionem nostram , quae a Deo praecipiuntur, de perfectio haec insit persectioni totius universi, & utraque praxinofficiorum erga Deum ac per eonsequens ipsam quoque reverentiam Majestatis divinae
urgeat. Nihil in his depresendet, quod eaptu disseile sit, fi quis in Phi'osophia nostra fuerit versatus, & dictis fidem facile habebit, qui novit quomodo assensus successive generetur g 993. Log. dc systema nostrum philosophiae hae
methodo esse adornatum, ut assensus suecessive nasci possit, ne dubia videantur, quae certa sunt.
I. 39O. thio de is- Qui siti persuadent astus externos, quibus reverentiam Deo utilitate re- exhibemus, inutiles esse; eam Deo exhibere neptiunt. Qui sibi verentiae at persuadent actus internos, quibus reverentiam Deo exhi- versus De- bemus, inutiles esse, ex omni scientia Dei hoc inseruntam. & definitione reverentiae adversus Deum. Nimirum cum Deus ab aeterno praesciverit omnes hominis cujuslibet coegitationes f. a 34. sa8. pari. I. Theol. ηat. , consequenter
etiam, quanti ipsum quilibet homo faciat; non opus esse sibi
580쪽
sibi perluadet, ut id demum actibus externis ipsi declaretur. Quamobrem cum reverentia declaremus actibus externis, quanti Deum faciamus s. II 8 a. pari. r. Jur. nat.)ς id prae ter omnem necessitatem fieri, ideoque actus istos prorsus inutiles esse putant, quoniam longe aliter sese res habeat, si hominibus reverentiam exhibemus , quia nemo hominum nosse potest , quanti faciamus ipsum, nisi actibus externis hoc significemus. Reverentiam igitur Deo exhibere negligunt.
Qui ita sentiunt, reverentiam Dei a magnificatione separant, hanc solam lassicere respectu Dei arbitrantes, qui actus internos animae perinde videt, ac nos videmus aliorum actus externos; ast respectu hominum eandem necessario ad magnificationem aecedere, quod nemini in animum alterius prospectus pateat. Habet haec opinio veritatis quandam speciem, qua delusus facile non malo animo in neglectum reverentiae adversua Deum incidit. Qq. 39 I. Quoniam qui sibi persuadet actus externos, quibus Quomodo
reverentia Deo exhibetur, inutiles esse eam exhibere negligit imperimen β. 3 9 o. , cum vero in omnes actiones nostras omnium faculta- tum istud tes. tum usum impendere debeamus quem facere possumus β. 3 oa. latur. pari. I. Jur. nat. , ratio ista sufficiens non est, cur reverentia erga Deum omittenda, quod Deus norit actus internos, in quibus magnificatio consistit, nec demum opus sit, ut iidem externis declarentur; ideo qui vinione inutilitatis actuum externorum ad signiscandum magniyicationem Dei reveravitam adversus ipsum negligit, convincendus est obligationis ad faciendum omnium facultatum usum in agendo g. 3o a. pari. r. Jur. ηat.), eg nexus ejusdem cum obligatione ad recte agendum