장음표시 사용
641쪽
626 Pars III. Cap. VII. De Fiducia in Deo
g. 433. Quomodo pus in providentia divina acquiescere vult, agnoscere tenetur, acquiescen- Deus sanctis sim se probet in conservatione S gubernatione retia in provi- rum. Deum se sanctissimum probare in conservatione & gu- dentia dis, bernatione rerum , certum est g. rO66. pari. I. Theol. nat. . na reneste- Quodsi igitur hoc agnoscamus, cum sanctitas consistat intur. constante & perpetua voluntate faciendi nonnisi quod rectum est I. ro 6 3. part.1. Iheol. nat. , certi sumus Deum in conservatione & gubernatione hujus universi nil facere, nisi quod rectum est, consequenter nihil, quod reprehendi, aut de quo conqueri quis possit Quamobrem cum providentia divina sit
decretum Dei de conservatione & gubernatione rerum omnium in hoc universo & concursu ad earundem actiones, quia conservatione dependet 874. pari. r. Ibeo nat. , &qui γ, quid Deus ab aeterno decrevit .so 4. pari. I. Theol. nat. , intem pore iaciat , quemadmodum decrevit .sas. pari. r. Theol. nat. si sanctitatem Dei agnoscimus in conservando& gubernando hoc universo, quod recte provideat rebus omnibus , nulli dubitamus. Quoniam itaque in provide tia divina acquiescit, qui, quicquid a Deo fit, vel permittitur in hoc universo, id recte ab eo fieri pro certo habens,
huic judicio convenienter appetitum & aversationem mode-' Tatur I. I 199. para. r. Jur. nat. ; qui in providentia divina acquiescere vult, quod Deus se sanctissimum probet in comseruatione & gubernatione rerum, agnoscere tenetur.
Qui providentiam divinam agnoscere vuIt, operam dare tenetur, ut conservatio & gubernatio rerum iis sit perspecta 3. 374. pari. t. Theol. nat. . Quamobrem quae de conse vatione . t gubernatione in systemate demonstrata sunt, sibi familiaria reddere & consideratione eorum, quae in mundo
642쪽
ω Aequiescentia in providentia disina. 62
contingunt, quantum datur , confirmare debet. Ita enim convincetur , Deum sacere quod rectum est, consequenter quae ab eo fiunt, approbabit & judicio ejusdem stabit. Ρendet appetitus 3c aversatio ab intellectu cf. 88. pari. r. Phil. Praa. unis. , qui utramque iacultatem dirigit. Quodsi ergo recte sentit de providentia divina, nec fieri poterit, ut appetat, quae eidem contrariantur, vel aversetur, quod eidem comvenit, seu volet Omnia fieri, quemadmodum placet Deo.
g. 43 4. Quoniam qui in providentia divina acquiescere vult, Idem po agnoscere tenetur, quod Deus se sanctissimum probet in eveniunconservatione&gubernatione rerum f. 433. b, conseque ter quod, quicquid ab ipso fit, vel permittitur in hoc untiaverso, id recte ab eo fiar j. Q63. pari. r. Theol. vat. ; qui in
providentia divina acquiescere vult, rectitudinis actionum disin ram convincendus, consequenter certus ese debet, eas nulli attrib re divino contradicere, g. 9 O. Prt. 1. TMol. nat. , ideoque Deum facere, quod ipsum decet c*. 333. pari. r. THOL nat.): quo
faciunt, quae demonstrata sunt in systemate, nimirum quod Deus elegerit mundum, qui ipsum decet β. 334. pari. r. Theoti nat.) & quod in genere velit, quod ipsum decet l.
33 s. pari. I. Theol. nat. 2, quod decet eligere, quod in se optiamum est 3. 384. pari. r. Ibeol. nat. , & quod optimum est in relatione ad se I. 38 s. pari. r. 'Ibeia. nat. , illud referens altotum universum g. 393. partiti Ibeol. nat. , hoc ad omnia sua attributa 3. 39 s. pari. Theoti nati , nec ipsum dedeceat permissio mali moralis I 86. pari. r. aeol. nat. .
Deum esse sanctum , seu omnia, quae facit. recte ab ipso fieri, a priori multo evἰdentius agnoscimus, quam a posteriori, propterea quod Deus, quaecunque in mundo facit, non minus ad totum universum , quam ad Omnia attributa refert,
643쪽
628 Pars III. Cap. VII. De Fiducia in Deo
ut ideo si nos de facto quodam particulari iudicare velimus. hoc referendum laret ad totum universum. & ad omnia Dei attributa : id quod a nobis fieri non posse constat. Actus unicus est, quo Deus hoc universum conservat, gubernat &ad actiones creaturarum concurrit, qui qualis sit ex natura Dei a priori facile deducitur, quemadmodum ex systemate apparet. Sed nos humano more pro modulo intellectus nostri actum .unicum dividimus in plures quas species & hisce subordinamus singulares pro diversitate singularium, quae fiunt in hoc universo. Quodsi certi simus in rectitudine actus illius uni ei nihil desiderari, inde tuto colligimus, quodlibet etiam factum singulare rectum esse debere 3.348. Log. r. asts de eodem in singulari, vel etiam in specie ostendere vel, mus , id a nobis, quorum intellectus nimis limitatus est, fieri haudquaquam posse intelligimus. Abunde autem lassicir, ut in genere agnoscamus rectitudinem actionum divinarum, cum satis certi simus, quod in genere cognovimus, idem etiam in- specie, immo in singulari valere de quaeunque actione g. eir. Log. . Negari non potest , demonstrationes a priori, cum snt a sensu nimis remotae, plerisque non adeo evidentes esse, quam s quod in genere verum est in sngularibus veluti eoram intuentur. Quamobrem etsi in casu singulari, aut particulari dato demonstratio intellectum nostrum transcendat; non tamen propterea prorsus abjicienda est omnis inquisitio in rectitudinem ejus, quod Deus seeit, cum subinde sussiciat aliqua saltem probabilitas, nec utilitate sua destituatur agnitio inserutabilitatis decretorum divinorum.
s. 63 S. Quomodo qui fibi cavere vult, ve circa rectitudinem eorum, quae Deux scrupuli cir- facit in hoc universo, scrupuli flbi injiciantur, inscrutabilitatem δε- ea restitudi- c torum divinorum ponderare debet. Decreta divina omni ho-xem eorum, mini inscrutabilia & incomprehensibilia sunt I. si a. st 3. que DeusDUart. I. Ibeol. vati , &'Dera decernere potest, quae cur de
644쪽
O Acquiescevtia in providentia divina. 629
creverit, homo intelligere nequit si 4. pari. r. Theol. nat. . Deus eorum, quae in mundo fiunt, nihil in particulari decrevit absolute spectatum, sed in relatione ad hunc vel istum hominem , nec decerne potest, quod attributis suis repugnat cf. II 8. pari. r. Theol. nat. . Homo vero rerum perscctu
onem & quid sit tarn in se, quam in relatione ad Deum ipsum optimum eodem, quo Deus, modo dijudicare nequit
β. 396. pari. I. Theol. llat. . Quodsi ergo haec ponderemus, verendum non erit, ne scrupuli injiciantur menti, quando in rationem inquirentes, cur Deus hoc vel illud faciat, aut permittat, eandem detegere minime valemus, ut intelligamus, id recte fieri. Quamobrem qui sibi cavere vult, ne circa rectitudinem eorum, quae Deus facit in hoc universo, scrupuli sibi injiciantur, inscrutabilitatem decretorum divinorum ponderare debet.
Homines de iis . quae in mundo fiunt, iudieantes ea ad se, vel alios homines reserunt. & ex utilitate , quam sibi vel aliis praestant, aut damno, quod datur, de iis statuum. vana opinione imbuti, quasi omnia facta sint propter hominem 3c ejus siti litati inservire debeant, ut taceam, utilitatem aestimari saltem ex bonis fortunaeae corporis Ast hinc minime judicari potest, num quid recte fiat in mundo a Deo, qui omnia ex eo aestimat, quid ad persectionem totius mundi conserant , ita ut persectissimum eenseatur in suo genere, quod facit ad majorem perfectionem universi g. 39a. Part. r. Theol. nat. , ideoque non decreverit, quod est melius in parte, sed decreverit quod est melius in toto f. ss r. pari. r. Thesi nat. , consequenter imperfectionem in parte permiserit , ut major obtineatur persectio in toto , 548. semia. . Maximum scrupulum injicere hominibus de rectio
tudine actionum divinarum iudicaturis solent mala physi ea &moralia. itemque dispensatio sortunae. Ast quae ad dubium
645쪽
63o Pari III. cap. VII. De Riducia in Deo
hoc tollendum iaciunt, passim a nobis demonstrata sunt in systemate Theologiae naturalis. quod parte prima continetur, quamvis etiam huc faciant, quae in parte altera demonstra. Vimus 384. GIeqq'para. a. Theol. nat. . Non igitur opus est, ut repetamus, quae ibidem dicta sunt & quamvis passin tradita facile tamen reperiri possunt. Consultius tamen est, ut quis systemati integro comprehendendo operam na. Vet , non neglectis iis, quae ex aliis disciplinis praemittendis supponuntur : tota enim philosophia nostra nonnisi unum systema est , cujus partes sunt disciplinae singulae eo ord, ne combinandae, quo a nobis in lucem editae fuerunt. Ita demum nullus metuendus est scrupulus, qui, si vel maxime menti injiciatur, non tamen statim eximi possit. Et monuimus jam alias, nos rationes suasorias, quas lectori attento fa-eile insinuant demonstrationes nostrae, aliis relinquere, cum hae ab instituto nostro sint alienae.
. I. 436. An acquie Aequissentia in providentia divina peculiaris virtus est. Acquia sentia is estentia in providentia divina lege naturali praecepta est provideytio lao i, pari. i. neol. ηα.), consequenter qui in providentia divino divina acquiescit, actiones suas legi naturae conformiter diri-st peculiarii git. Quamobrem cum habitus actiones suas legi naturae con- virtus. λrmiter dirigendi virtus sit I. 3 a I. pari. r. Phil. pract. uniri); acquiescentia in providentia divina peculiaris virtus est.
Quamvis vero fiducia in Deo non minus nitatur providentia divina, quam acquiescentia in eadem c . 4o 4.); eam tamen diversam ab hac cile ex collatione definitionum apia paret Ir 86. II99. p t. r. Jur. nat. . Etenim fiducia veria. satur circa sutura, quatenus nos inprimis respiciunt, vel etia
tam alios, quibus bene cupimus: ast acquiescentia in seipso
646쪽
O Acquiescentia in promidentia diuina. 63I
versatur circa praesentia & praeterita. Praeterea in fiducia futura spectantur tanquam bona conferenda, aut tanquam mala ad bonum finem dirigenda, ut saluti nostrae, vel aliorum consulatur: ast in acquiescentia in providentia divina quae eveniunt spectantur tanquam recte a Deo, causa omnium in mundo contingentium prima q. Irao. pari. r. Neo nat. , facta, ita ut non habeamus, quod reprehendamus, aut de quo respectu nostri, vel aliorum conqueramur. Quod
Quamvis fiducia in Deo & aequiescentia inprovidensa divi
na cognatae admodum virtutes fiat, quae sororio vinculo co. putandae ; disserentia tamen earum adeo manifesta est . ut pro una eademque haberi nequeant , quamvis vulgo disserentia
otii in providentia divina acquiescit, eventas omora, qui a De event potestate sua minime pendeat, opprobot, nec malis My ficis, S ma- bur a pote-
ιο morali alieno turbatur. Etenim cum resperitu Dei nihil fiat stare host=a casu g. 46α. pari. a. Theol. nat. & nihil videri debeat adeo ηοηpentinia abjectum, cujus Deus non habuerit rationem , cum guber- tibus. nationem hujus universi decerneret g. 9a6. pari. r. Theol. nat , nihilque fiat temere L . a 77. pari. g. Jur. nati , sed Deus omnia, quae ad hanc seriem rerum spectant, decreverit respectu finis, ob quem decrevit existentiam totius universi 6o6. pari. r. neul. nat. x nihil frustra faciens g. 663. pari. I. Theol. nat. , malaque physica & ipsa moralia, quae permittere decrevit 8s. pari. r. neol. vat. , in bonum mnem dirigens s. 68O. pari. a. T, l. nat. I quaecunque in mundo eveniunt, fiunt Deo sic disponente. Quamobrem cum omnes actiones Dei rectae sint g. ros9. pari. I. Theol. nat. , 'ut Diuiliaco by CO dile
647쪽
6xa Pars III. Cap. VII. De Fiducia in Deo
ni in iis nihil reprehendi possit g. 9so. pari. r. neol. vat. 3, hanc rectitudinem vero cognoscere teneatur, qui in providentia divina acquiescere vult c 433. h. , β. Io 63. pari. I. Theol. nat. ; qui in providentia divina acquiescit, eventus omnes a potestate sua minime pendentes approbat. γοd
Enimvero quod fieri approbamus, id ut fieri nolimus impossibile est .a8. intol. , consequenter moleste ferre non possumus, quod fiat I. is 6. pari. a. Eth. . Quamobrem nec mala physica, nec malum morale alienum, quae sunt innumero eventuum a potestate nostra minime pendentium 4.37s. pari. Jur. nat. , in Olestiam nobis creare possunt, per δε-
monstrata n. r. consequenter animum nostrum turbare nequeunt. Quod erat alterum. Notanda quaedam sunt, ne in perversum sensum trahatur, quando dicimus in providentia divina acquiescentem eventus omnes a potestate nostra minime pendentes, consequenter etiam mala physica & moralia , approbare , quasi velimus , ut aliis detur damnum & ut homines snt improbi, nobisque damnum alienum & improbitas hominum placeat, quemadmodum id interpretati sunt adversarii mei, qui sortunas meas evertere studebant argumentis ab invidia ductis.Neque enim approbat nisi factum Dei mala physca immittentis & moralia permittentis,qui in providentia ipsius acquiescit.ne in sanctitatem Dei stinjurius, quas non recte faciat, quod malis physicis & moralibus locum relinquat in hoc universo, ideoque nec adversus Deum murmurat, etiamsi vel a rebus naturalibus, vel ab hominibus malignis sibi noceatur, sed patienter fert, quod emendare non potest, &Deum, quo autore cuncta proveniunt, si e murmuratione sequitur. Atqua ita omnia, quae eveniunt, imperturbato videt animo, nullis assectibus molestis loeum relinquens, nec vult ut sua fiat voluntas, sed ut voluntas Domini '
648쪽
- O Aesuiescentia in providentia divina. 633
fiat. In eo nimirum consistit approbatio eorum , quae in mundo eveniunt, Et velimus omnia fieri, quemadmodum fiunt, quia certi sumus, nihil fieri nisi Deo sie disponente. Nimirum qui in providentia divina acquiescit . eventus non in se spectat, nec respectu sui eonsiderat, sed respectu Dei omnia gubernantis 9oo. Part. l. Theol. nat. .
' g. 438. Quoniam qui tu providentia divina acquiescit , eventus 'fectas a omnes a potestate sua minime pendentes approbat g. 437.ὶ quiescentia
sorte sua contentur est,nec aliis invidet bona sua, minime o fenditur fl in proideη- bonis mala, malis bona eveniant, o bonis suis latatur, s qua vero ita divina. si eveniunt mala , ea animo tranquillo fert, quemadmodum
vult Deus I a 98. I a Oa. IaO3. pari. I. Jur. nat. . Arduum omnino est sorte sua esse contentum, aliis non inviis dere bona sua, & mala tranquillo animo ferre, quamvis nobis admodum salutare sit, s haec faciamus, nec bonis nostris fruamur, nisi faciamus. Ad tam ardua autem nos ducit acquiescentia in providentia divina, cujus esseacissimum motivum inde petendum. Utinam hoe omnes agnoscerent, & de provi- dentia divina recte sentire ad disterent. In primis vellem , ut profani homines, quorum tam ferax est seculum nostrum. hue animum adverterent, & inde intelligerent, quantum & sibi, &aliis noeeant, dum impia opinione se dc alios privant optimo omnium praesidio adversus omnes molestias, quibus inqui latur animus, & adversus plurima vitia , quae ex neglectu osfietorum , quorum studium facilitat acquiescentia in providenotia divina, propullulant, & selicitate, qua frui poterant, ipsos privant, immo infelices reddunt g. 4o3. Part. l. m. pract.s v. . Immo vellem , ut ad ea quoque animum advert rent, quae de fiducia in Deo demonstrata sunt, sororio vineu Io cum acquiescentia in Deo copulanda, quoniam fiducia in Deo prospicitur tranquillitati animi quoad futura, quemadmo-
649쪽
634 Pars III. Cap. VII. De Fidustia in mo
dum aequiescentia in providentia divina quoad praesentia re
. 439. In laesus ae Quoniam qui in providentia divina acquiescit, evenis otiiestentia tus omnes a potestate sua minime pendentes approbat l. in prosidis 43T ' , ideoque non Vult, ut aliter res eveniant, quam tia disina in quomodo eveniunt; idem quoque vult ut, quae sutura sunt, Iduei . ita eVeniant, quemadmodum ventura sunt. curam omnem suturorum Deo relinquens: quod cum sit confidentis Deo g. 4 a 3.); acquiescentia in providentia divina in staciam in Deo
in it. Factum propterea videtur, ut vulgo acquiescentia inprovi. dentia divina a fiducia non distingvarur: id quod tamen fieri deinbere ostendimus I. 436. , Qui Deo confidit, sperat quod sibi melius: qui in providentia divina acquiescit, praesentia & praeterita sibi meliora esse existimat, quam alia. Utrumque Pen. . det ab agnitione providentiae divinae , quemadmodnm ex an terioribus Pater.
quomodo qui in providentia divina acquiescit Deoque eonfidit, votuvotis nostrissuis constanter fruitur. Qui enim in providentia divina acquieonstanter escit Deoque confidit, sorte sua 4. 438. , ideoque etiam fruimushntis. statu suo contentus est, & pro virili agit, quod in statu tuo agendum est, operam dans ut recte gerat pellanam, quam Deus ipsi imposuit 3. 4 6. , curam vero eventus Deo rCIinquit β. 4 a 3. , nec alii in videt bona sua, nec si bonis mala, malis bona eveniunt, offenditur , & si qua sibi eveniunt mala, ea animo tranquillo seri l. 438. . Quoniam itaque non optat alia, quam quae habet, nec ut praeterita, quibus
650쪽
ct Aequiescentia in providentia divina. 637
bus ad statum praesentem perductus est, fuerint alia, nec ut quaedam absint, quae status iste exigit, aut eum comitantur, neque citam ut in futurum alia eveniant, quam quae Deus decreverit & quae ventura sunt; nihil est in votis ipsius, sive praeterita, sive praesentia, sive futura spectes, quod tale non sit, quale esse vult. Quamobrem qui in providentia divina acquiescit Deoque confidit, votis suis comstanter fruitur.
Valde vereor, ne propositio praesens nimis paradoxa videatur plurimis. Existimaturi enim sunt multa esse, quae sine ulla reprehenso ne optamus , ut vel adsint, vel absint. Estne reprehendendus aegrotus , si optet, ut sit sanctus, aut pauper quidam studiosus, si optet stipendium , quo alius abutitur INonne homini naturale est, ut appetat quod bonum est. aversetur quod malum est y Enimvero qui ita sentiunt, aut providentiam divinam nondum satis agnoscunt, aut animum ab eadem avertunt , & res , quales in se sunt. noh respectu Dei eo derant, ut iudieium suum judicio Dei eonfirment, neque praevident, quae in statu suo consequentur , s praesentia aliter sese haberent, aut is immutaretur. Qui provident, am divinam agnoscit, is certus est, quaecunque naturaliter fiunt, secundum providentiam divinam fieri i 9 o. pars. r. Tris. nat. , consequenter quomodo Deus sapientissime decrevit f. 9a8. para. t. Theol. nat. , ut ideo fiat, quod optumum est g. 3 9o. pari. t. Neot. not. & rectum f. Ios9. paria I. Neo . nat. , ut nullo modo reprehendi possit. Quamob. i rem qui vult, ut alius si status suus, quam qui est, vel ut habeat ea, quibus caret, & quae habent alii, ut praeterita, per quae in hune statum perductus est , fuissent aliter, aut ut ea eveniant, quae ipse vult, non quae Deo dirigente ventura sunt, is involat in ius Dei, cujus est mundum gubernare, &nefanda arrogantia Deo praescribere audet, quomodo muri
dum gubernare debeat, quasi hoc ipsi melius esipe perspe- Llli a ctum,