장음표시 사용
391쪽
quod cum Sacerdotes proferentes verba conseis crationis non influant physice in consecrationem hostiae, sed tantum sint quaedam signa,
seu moralia inlla umenta , ad quorum positionem Deus decrevit hostiam consecrare, parum refert, quod plurificentur,vel non ; quia semper se habent per modum unius motivi attra. hentis Deum ex vi sui decreti ad consecrandam hostiam. Ad quod non obstat, ut bene notavit Metinerus, quod si praedicta verba proferrenis
tur ab uno tantum Sacerdote, suifficerent admovendum Deum , ut hostiam consecraret ιρuia tunc , licet entitative es et idem numero ecretum , esset tamen respective distinetiim numero a decreto, quo concurreret ad consecrandam hostiam in casu argumenti; nam hoc respiceret pro motivo instrum etatum movale constitutum ex pluribus prolationibus verborum consecrationis ι di qualibet prolatione deficiente, deficeret tale numero decretum reupective. Idem dicendum est in simili casu de Sacramento Baptismi , de quo loquitur Scotus
loco citato ι sempet enim quilibet Minister prinferens verba, se haberet ut pax tiale motivum ,
i Arguunt 2. potest aliquis moveri ad alis quem estectum ponendum propter duos fines adaequatos, quorum quilibet solus sumcetet adponendum talem ericium , ut si quis propter sinitatem , & recreationem sinini deambula. xet, quaelibet enim seorsim est suisiciens ad ponendam deambulationem s ergo idem effectus proveniret a duplici causa finali adaequata . Resp. sicut ad praecedens argumentum , quod in tali casu praedicti fines non totaliter, sed par. Italiter concurrerent, & ex illis unicus finis totalis integraretur ; neque esset idem influxus, quo concurrit unus finis simul cum alio , qui esset si solus concurreret s nam influxus illius , qu ndo concurrit simul cum alio, est influxus, quo
392쪽
qdo movet voluntatem ad ponendum effectum propter utrumque finem et influxus vero, quo
situs movet, . eit insurus attrahens voluntatem
ad ponendum essectum propter se solum, qui quidem influxus valde diversi sunt, sicut etiam Iunt diveris volitiones , quae ad ipserum mitiones sequuntur . me argumentum, scutit Praecedens, videmur etiam mi lita re contra n gantes ex una parte , eumdem essectum n 31
posse provenire simul a pluribus causis totalibus naturaliter , & ex alia affirmantes, hoc posse supernaturaliter evenire; quapropter etiam tenentur illa solvere, &disparitatem assignare, quam sortε difficulter invenient. 38 Arg. 3. potest superuaturaliter idem numero aeciden informare simul plura numero subjecta ; eadem serma plures numero matvixias: ergo idem numero effectus potest produci simul a pluribus causis totalibus. Prob. conseq. ruia sicut effectus dependet a causa , ita acciens a subjecto , & forma a materia. Resp.
n g eonseq. & illius probationem : quia licet accidens, quod edueitur de potentia stibiecti, dependeat ab illo in suo esse, numquam tamea concedimus , posse idem numero accidens in--mare plura numero Dbjecta , ita ut de potentia utriuQue total ter educatur , sed ita ut educatur tota iter de potentia unius, di ab illo totaliter in suo esse dependeat, & alia inseramet, quin de illorum potentia educatur, ne isque ab illis in suo esse dependeat et ita ut partialiter de omnium potentia educatur , & ab libet totaliter in suo esse dependeret, quod est inconveniens in nostris rationibus propo ι9 Arg. q. idem numero eorpus potest supe R 4 n
omnibus partialiter dependeat in suo essetas .
idem dicendum est de Hrma inλrmante plures numero materias. Si autem effectus simul pro
duceretur a pluribus causis totalibus . ti oris
393쪽
si Lib. 2. Physic. naturaliter simul esse in pluribus locis adaequatis : ergo dc idem numero effectus simul a pluriabus causis adaequatis produci. Resp. neg. con- seq. & paritatem et quia corpus non dependet per se a loco, quoad suum esse, sicut effectus dependet a causa: solum autem dependet a loco ubi, seu praesentia locali , quem corpus ducit ad locum, quae quidem praesentia est relatio extrinsecus adveniens , ut suo loco diximus in logica , di quando corpus super naturaliter ponitur in pluribus locis, multi plicatur talis prae. sentia, seu relatio, & sic non unica praesentia
dependet a pluribus locis, sed quaelibet prae se tia a loco sibi correspondente dependet; Similiter potest responderi ad aliud argumentum de pluribus Armis adaequatis in eadem materia ;quia materia non dependet in suo esse a .rma; quia tunc non unicus, sed plures effectus essent, ut dictum est loquendo de materia, &
io Arg. s. si duo homines concurrerent ad
portandum lapidem, quem qui libet propria sua
virtute portare posset, tunc adaequale portaretur a quolibet. Denique, si duo luminosa ejus. dem activitatis penetrarentur , & sic applic tentur eidem diaphano, lumen produceretur
ab illis tamquam a duplici causa totali, cum uirumque habeat virtutem ad illud producem dum ; & alias non apparet unde talis virtus im pediatur. Denique, si duo agentia ejusdem xa tionis, & aequalis virtutis applicarentur a Deo simul eidem materiae dispositae , producerent eumdem numero effectum, quidem quod libet totaliter, cum ut supponitur, quodlibet habeat virtutem sussicientem ad illum producendum: ergos
M Respondetur ad primum negando, quod in tali callu totaliter portaretur lapis a quolibet homine s ab utroque enim simul totaliter, &
394쪽
licet quisque seorsim haberet ad Me sufficientem Vixtutem , tamen Propter consortium alte-xius , non adhiberet totam suam Virtutem, sed tantum virtutem partialem necessariam s quod Ox eo patet, quia Acilius, & minori conatu poristat lapidem cum consortio alterius, quam po taret sine illo.
22 Ad secundum respondetur, vel quod in tali casu lumen intensius produceretur a duobus luminosis simul, quam posset produci a quolibet seorsim . Vel quod si diaphanum sollim fit capax luminis juxta intensionem , seeundum quam potest a quolibet luminoso seorsim proauci, tunc producerentur duo lumina ejussiem intensionis, &reciperentur simia in diaphano, quod supernaturaliter bene potest duo accidentia numero distincta xecipere . Si autem juxta naturalem exigentiam subjecti operarentur , tantiim producerent unicum lumen , non to tali tex , sed sollim partiaIiter concurrendo quia tunc ita limitaretur virtus illorum in actuali operatione , ut non totalem , sed tantum partialem virtutem adhibere possentis quae quidem limitatio proveniret, At ex eo quod effectus non exigit majorem virtutem ad sat productionem u& ex eo quod diaphanum ne qui inaturaliter intensius lumen recipere. Vel etiam potest dici, quod ita tali casu lumen pr duceretur totaliter ab unico luminoso, alter nihil operante ex dispositione divina hoc ita determinante , propter inconvenient in , quae adias sequerentur . Similiter responta lux ad tertii eadem enim videtur esse ratio . 12 3 Arg. 6. Idem essectus de facto produci uea duplici causa totali subordinata, scilicet a Deo , & a causa secunda r ergo etiam potest produci a duplici causae totali non subordin ta . Prob. conseq. quia quod cauta sint subo
395쪽
pendeat a duplici causa, quarum quaelibet , de maxime prima, est sufficiens se sola ad illum producendum: ergo cum hoc, quod effectus pro . ducatur totaliter ab una causa, potest stare,quod simul producatur ab alia ; ac per consequens s
24 Resp. neg. conseq. & paritatem ι maxima enim versatur disserentia inter causas ejusdem Orstinis, dc non subordinatas ex una parte , dccausas diversi ordinis, & subordi natas ex alia: in assignanda autem tali differentia, omissa explicatione Τhomistarum , suis principiis eo sona, dissona tamen nostris, ut apud ipsos via de re est, varii sunt modi dicendi Motiuarum , eo quod Scotus maedinam diffficultatem attinia gens in z. dist. 3 .quaest. 1. g. ideo, lit. Μ.& N. Min A. dist. I 2.quaest. I. q. ad argumeum, sub lit.R.
illam non resolvit s quos quidem modos dicendi Proponemus, ut quisque pro suo libito eligat aqui libet enim videtux sumciens ad intentum , si recte percipiatur . Igitur 1s Lichetus super Scotum citatum per haec Verba respondet: Dico , quod Deus potest esse causa totalis, & similiter voluntas , ita quod in instanti R. naturae estectus totaliter dependet a voluntate divina, di voluntate creata, &quando dicitur, quod idem non potest dependere a duabus causis totalibus , dico , quod hoc verum est loquendo de causis non essentia. Illex ordinatis, de hoc intendit Doctor In I. dist. 1. quia si aliquis essectus posset totaliter deis pendere a duabus causis non essentialitex ordinatis , simul posset esse , & non esse , sed non sic
quando sunt essentialiter ordinatae, quia agen , te prima, de necessitate agit, δe secunda quando primae vult secundam agere, & agente secunda, necessario prima agit. Ipse Lichetus ibidem ex aliorum opinione alitex respondet his verbis : dico quod Deus si est causa volitionis , est ausa partialis , licet possit esse causa et talis,
396쪽
talisci vellet,& voluntas nostra altera causa pamtialis. .
16 Quamplures admittunt hanc secundam responsionem , & sic illam explicat r causa prima est totalis in actu primo , quatenus de se habet virtutem sufficientem ponendi totum essectum se sola, si velleti at vero in actu secundo est partialis, & ejus concursus est insufficiens, ut se solo ponatur effectus, eo quod causa prima propter suam voluntatem admittit concursum etiam partialem causae secundae ad talem effectum producendum s quod inquit
Vulpes tom. I. part.2. disp. . art.O. non debet in
telligi, ita ut secundiim rem Unearsus divinus non sit sufficiens ad totaliter ploducendum es.sectum, sed ita ut sit insufficiens, de partialis 1
cundum modum , quatenus, non necessitate ,
sed pro sua libertate vult Deus, causas secundas
x In quem modum dicendi incidit Maia stilus, licetalia via videatur procedere ue quia sloquitur de concursu Dei, appellando toneu sum ipsum actum voluntatis divinae, qui lichi sit unicus , tamen propter suam eminentiam eshvirtualiter multiplex , & diversis non selum numero, sed etiam specie influxibus , aequivalens. majori , di minori pro libito divinae v
luntatis, major enim est concursus, quo Deus concurrit cum equo ad equum producendum, illoquo concurrit eum calore ad producendum a
calorem quae quidem diversitas non est in divino concursu secundum rem , quippe est unicus; & indivisibilis actus, sed tantum in modo applicandi eumdem actum ad diversos effectus existentes juxta illorum naturam varios influxus ι qui quidem modus applicandi divinum concursum satis arcanus en , quippe ad se vem Dei dispositionem , qua universum gu- hernat, spectans; & in hoc sensu dicitui Deus suum attemperare eoncursum, εc talem concur
397쪽
396 Zib. 2. Physic. 'sum, seu influxum esse insussiciens , quatenus
ex modo, quo applicatur, ita indiget consoriatio causae secundae, ut sine illa sic applicatus non produceret effectum s haec autem attemperatio nequit invenixi , ut ex se patet, in pluribus causis totalibus ejusdem ordinis, seu non subordinatis , totaliter ad eumdem effectum concurrentibu1 .
18 Fere in idem incidit explicatio Ponet i; ex qua inquit, nulla sequitur imperfectio in divino influxu, nam sicut nullam dicit impersectionem
in tali concursu , quod quatenus est productivus Leonis, V gr. non possit esse productivus Lapidis, eo quod ut talis, dicit ordinem tantum act
Leonem s ita nulla sequitur imperiectio in di-Vino influxu, quo Deus vult producere effectum simul cum creatura , quod non suificeret talis influxus sine creatura ad talem effectum prod cendum, eo quod ut talis dicit ordinem ad con cursum creaturae, de non est productio effectus
absoluth , sed productio effecius simul cum
Creatura o in causis autem non subordinatis influxus cujuslibet nullum ordinem dicit ad insta
xum alterius, quatenus attenditur ex parte ca
sarum , cum quaelibet, ut supponitur, totaliter influeret in estectum.19 Demum Tataretius super secundum 1 cum Scoti sic explicat concursum Dei cum creaturas ex cujus explicatione facile deducitur differentia inter causas subordinatas , Maron subordinatas s inquit enim e respondetux ad hoc argumentum per has propositiones: pruma est , quandocumque Deus, & causa secun- . da operantur aliquem effectum , utraque tausa operatur totum, quoniam non est imaginandum, quod causa prima producat unam partem, di causa secunda aliam partem , sed utraque causa totum estectum attingit. Secunda propositio, lichi utraque causa, sciliceryxima, disecunda, totum effectum attingat, dc producat,ita men
398쪽
men non quaelibet i liarum totaliter agit illum ;quia agere totaliter, est agere nullo altoconcur-xen te ; ideo nulla illarum agit totaliter. Tertia propositio: quando Deus agit eum causa se cunda , plus agit quam si ageret se solo ; id est, Plures tremini actionis sunt, quam si ageret se solo ; patet, quia quando Dess agit se solo, non habet nisi unicam actionem , quia producit effectum ; sed quando agit eum causa secunda , sunt duae actiones; habet primam, qua produci testectum secundam . qua faeit causam , secundam agere, seu quod producat. yx quo sequntur, quod si quaeratur, quare secunda causa Op xatur effectum Respondetur,quod ideo est,quia Deus facit illam operari effectum. Ex quo patet solutio s concedo, quod licet actio divina su Lficiat ad petoducendum effectum , tamen ex hoc non sequitur, quod causa secunda nihil opera. tur , sed bene sequitur, quod non necessario reia quiri lux, causam secundam agere. Haec Τalaia rettus. Ex quibus. & ex antecedentibus,quisque pro suo captu plures solutiones ad argumentum deducere poterit, & ex illis hic, dc nunc, prout tempus, in occasio postulaverit, aptiorem elu
. An effectus productus ab una eausa , p marit produci ab alia e sdem '
Rointelileentia quaestionis notandum est , quod non inquiritur in illa , an idem numero essectus productus ab una causa , possit iterum ab alia causa produei λ Hoc enim, perseverante prima' productione, c incidit cum quaesito quaestionis antecedentis equod autem inquiritur est , an idem numero
Quoctus prodimus ab una causa, ficut ab illa, Mit
399쪽
' Lib. 2. P ge. productus , potuerit ab alia produci 3 Q Aidem est, ac inquirere έ an quilibet numero effectus necessario exigat produci ab aliqua numero determinata causa, ita ut nul latenus ab alia
produei possit a vel an indistexenter possit produci a quacumque causa ejusdem rationise Circa quam difficultate. . 1 Triplex communiter assignatur sententia . Prima tenet, quemlibet numero effectum ita a determinare sibi certam numero causam , ut nullatenus possis ab alia produci. Secunda aD serit, effectum numero naturaliter determina, re sibi numero causam determinatam 3 supernaturaliter vero posse produci ab alia . In hae
duplici sententia sunt divisi Thom istae , licet
communitex inter illos absoluth negativa prae. valeat. Τertia affirmat absolute, eumdem numero effectum posse produci a qualibet causa ejusdem rationis, ita ut nullatenus determinet 11bi hanc nummo causam. Sie Scotus in χ. dist.2 O. quaest. 2. Per totam, quem, praeter Scoti stas, sequuntur plures alii, praecipue ex Iesaitis. Pro
3 Dicimus: essectus numero non determinat sibi numero causam, ita ut non possit producia qualibet ejusdem rationis . . Pro conclusionis intelligentia advertendum est primo, non intelligi de causis intrinsecis : nam certum est apud omnes, quemlibet numero essectum dete minare sibi certam numero materiam, re so mam, ita ut nec supernaturaliter possit esse idem numero effectus , quin constet nis numero determinatis materia, & serma: intelligitur autem conelusio de causis extrinsecis , de praecipue de efficienti, de qua est praecipua controversia,
di quod circa illam dicitur, applicari potest cau
Secundo advertendum est, quod conclu-lio intelligitur tam supernaturaliter, quam na luz uter , sed hoe attenta solum natura ess Mus
400쪽
vi p. 6. suas. 4. 3ssctus, Sc causae, di pxaescindendo a divinis de-
cretis de concurrendo , Vel non concurrendo, cum hae, vel illa causa ad hos, vel illos effectus. Nuncs Ρrimo probatur conclusio ex Moto: quia si
maneret status innocentiae, iidem homines electi, qui modo nascuntur, nascerentur: sed alia qui ex illis nunc ex reprobis nascuntur, qui x probi non existerent, perseverante statu inno. centiae: ergo perseverante tali statu, nascere tur ex aliis ι dc consequenter effectus numero non determinat sibL aliquam numero causam ἀHaec ratio nititur principiis theologicis , qua propter in illa non Immoramur. 'si Probatut ergo.xatione Philosophica, quae habet iundamentum in eodem Scolor quia individuum in sua individuatione, quae est illa a intrinseca, sol im potest dependere essentiali. ter ab his, quae intrinsece ad entitatem intrinia secam illius spectant, ut late dicetur in Mei physica loquendo de principio individuationis e sed ad intxinsecam entitatem individui sollim materia, & forma intrinsece spectant, causa vero efficiens solum intrinsece s in hoc enim stat ratio cauis intrinsecae , dc extrinsecae : e go effectus in sua individuatione non dependet
intridiace ab aliqua determinata causa efficiente, ac pet consequens potest idem numero effoetus a quacumque numero causa ejusdem rationis produCi.
Respondent, quod lichi verum sit, cauasam efficientem esse extrinsecam effectui in se ipso; tamen est intrinseca effectui, prout est in causa, imo ut sic causa est idem cum essectu; nam effectus, prout in causa, nihil aliud est, quam ipse causa ut continens effectum; quapropter effectus, prout in causa, accipit unitatem num ricam a tali numero eausa, & consequenter n..
quit in alia causa numero distincta contineri ineque ab alia produci.