Fratris Alfonsi a Castro ... De iusta haereticorum punitione libri tres

321쪽

DE IVsTA HAERET. PUNITIONE qu1a tunc se illam in postesse seruaturOS Promiserunt,merito ad id,quod suscep erVnt tenendum, Sc quod promi serunt seruandum, compelli Pnt. Haec nostra sententia confirmatur authoritate concilii Toletani quart1 quod in capite suo N decreto N. 6 .postqua definierat Iudae6gre Sarracenos non esse ad fidem catholicam cogendossa ait. Qui aut iam pridem ad Christianitatem uenire coacti sunt,sicut factum est ipibus religiosissimi Princi pis Sisebutii quia iam constat e S lacris diuinis at socia, tos, Zc bapti simi gram suscepisse, Sc chrismate unctos esse,& corporis &fanguinis drii extitisse participes: opsittet, ut fidem,quam etiam ui,uel Necessitate susceperui, tenere cogantur,ne nomen ani blasphemetur, & fides, quam susceperunt,u1liS Rc cotemptibilis habeatur.Ηaec concilium Toletanam. Quae uerba linxin uolumine decreto' in cap. de IudaeiS.- .dist. EX quibus uerbis cladessime patet lipe os esse ad fidem catholicam,quam deseruerunt,cogendoS. Quod autem Ohqciunt,neminem

esse cogendum ad ici,ad quod inutiliter cogitur,fateor. Sed nunquid haeret1cus inutiliter cogitur ad fidem se sepiendam minime. Quia multiplex ex hac compulis ne succedit utilitas . Prima est ipsius haeretici emendatio: quae eae punitione facile oriri potest qm sspe aliquid

timore incipitur,& tande perfecto amore finitur,et luc Io. 4 ut btus Ioanes in sua. I. Canonica epistolami periecta charitas foras mittit timore. Sed obhci ut multis ista num desse: sed per tales poenas multos fictos Xp1anos Nil, in etsi publice se dicant fide tenere,mete in negat 'Haec obiectioni ego 1uXta latum Augustinu rndeo, Q, nos locontenenda est medicina: ua aliquont insanabilis pesti

Quibus limoi compulsio ad salutem non prosit, non

eo inutilis censenda est: quia tunc publica condera

est utilitasis multo maior est, . priuata. Napta lepd

322쪽

tionem cohibentur hora etic ne suas haereses publice pindicent, S doceanc: et sic sua pestifera doc trina tota rempublicam inficiant.magna inficiant. Magna siquidem est totius rei p.utilitas , si illa a pestiferiS haereticom do

ctrinis immaculata custod1atui. , ni de colligimus me Iius esse,hoc est,minus malum occultoS haereticos tolerare, HSm Publico S permittere quia hi Perear atana, licent1ofam in Audaciam multo nocendior fiunt , in 1lli,qui timore Poenae ueluti semo quodam Coh1bati, in pablicum prodire nori audent Secundo sic Arguunt: Hae retici uerbis,3c ronibus conuincendi sunt, no sunt ergo poenis, re afflictionibus ad fidem cogendi Consequeti tiam dicunt esse notam,dc assumptu probant: quia beatus Petrus docet debere nos omneS Se P Aratos redde 1. Pωreronem omni poscenti de e quae in Dotiis est fide,Fa

teor quidem re hoc ipsum iam supra docui bonu eme

prius hyeticos uerbis admonere, rationi laus illos iuxta cuiusque haeretici conditionem applicandis , de siua hae. test conuincete: sed quia multi sunt adeo pertinaces,Mindurati,ut citius frangantur, quam emeridentur , OPUS

est circa illos id agere, quod beatus Ilari OxUS ait: Qui υἱον. blando uerbo inquit ille)castigatur, M Non corrigitur,

Necesse est,ut acriuS arguatur. Cum dolore abscindecia sunt,quae leniter sanari non pnt. Haec ille. Pastor, qui ui det lupum inuadentem gregem ovium , vocibus Primo contra illum clamat,ut uel sic illum a grege arceat: Msi uocibus illum minime deterreri conspicit bacuIO , Ecfunda, Sc gladio, M sagitta si opus est , iIIum aggredar,

Ut a grege propellat,&sic oues illesas custodiat. Pastores sunt ecclesiae Pr stati,qui uigilant super subdito S, tanquam supero uestibi comi as O quibus sunt Deo reddituri rationem . I Upi ausiqui his oesti' marime nocer, haeretici sunt,de quibus saluator noster apud Mattheu Μα. rait: Attendite a falsis prophetis, qui ueniunt ad UOS in uestimentas ovium,intrinsecus autem sunt lupi ra PaceS.

Er Paulus in Actibus apostolou,haereticos appellauid Act. ao

323쪽

upos sic inquiens: Scio qm intrabunt post discessi6hEmeam lupa rapaces in aOS,NON parceri reS gregi. Nei phaeretici aliis noceant, oportet illOS tari quam lupos ra

paces flagellis, Sciustiti US Pcutere,si admonitione bla

da non compescun tiar. Oguritur medici multas,& uaarias perquirere medicin AS cum uident usitata, Sc comunia remedia non proficere, re quo magis in crudescissit morbi,eo efficaciora sunt Rufrenda antidota,q illos ab humano corpore citius, meliuS propellere ualeant. Eonum certe, Ac optimum saliutiS medicamen circa lipreticos ad fidem reducendoS est lenitas, Ec mansuetudo per uerba monitoria, Sc sermonu blanditias. Cum uero hoc pharmacum ob induratam haeretico' mali aliam nihil 1llis prodesse cognoscitur, debent hi, quibus talium morbo N est cura comissa, asperioribus in illos, Ec acerbioribus uti medicamentiS. Nam dominus,&re Dan α demptor noster Iesus Christus totius lenatatis &matbsuetudinis exempla facto ex funiculis fagello numularios oes e templo eiecit,oues quoque,& boues eo , aes illo' effudit,&mensas subuertit. Si hoc numularijs fecit,multo acerbiore se si elicis praestitisset: qmmul, to grauiuSh fretico', quam Numaearioiv estpcissi,&multo plus haeretici, Π Uam .numulari) ecclesiae nocere pnt.Tertio sic arguunt hi, qui pro haereticov impunit P

mnes tenere debent,in Lacro euagelio,& in Pauli, Sc caetero N apostolom epistolis pleniissime continet. Euage lium au apostolossi ePistolae no docent christianos de herePrincipum fauore Contra haereticos implorare,

que Pr1n capes debere molestia aliquam haereticis inter re ergo Principes,uvi haereticos pumunt,ceu ad hanc punionem Principa fauorem implorant, cotra Chri si, ct apostolom doctrinam faciunt. Huic ob ectiom ou Pliciter rndeo.Ptimo quide nego nulla cilem sacro eua elio in apostolo In epistolis , d e haeretico' puniti0 doctrinam.Nam Christus saluator tir de fratre pec

324쪽

ait: Si ecci etiam noti audierit,sit tibi sicut Ethnicus, NPublicRnUS.Et Paulo ante 1n eo. cap.d;x1t: Vs homini ilIi,per quem scRndalum ueret: expedit enim er,Ut suspendatur mola asinaria ad collum eius,5ί demergAtUr in Plandum mariS. At nulli sunt,per quos grauiuS DRscazur scandat Um,qURm per hereticos exped1ens igitur eit,ut suspendatur mola asinaria ad collum cius, Ss demergarin profundum mariS.Et Paulus apostolus pCeP2z haere Titu. ticum holam serriel, Miletu admonios fore ab Dominu consortio deUitanda Et Galatis scribens satis P Pertem sinuat haereticos ab holum cotone propeIlera I OS,uc in quiens Utanam abscindatur qui uos conturba Nulli Ra Cal. s. tem sunt qui grauiores de manis noxias turbatIOTeS in

rate colendui. Deinde &si in sacro euangelIo,Stat apiorum catholicis eseris nulla de iis retico N punitIONe repe riretur aperta doctrina non in ideo cosequens et tali Osse punitionem non esse 1ustam. Om tunc consulto, bc CXI'dustria,haeretico Bi punitio tacita fuit ne fides incri eua gelh humanae tri bueretur p o tetiae. Nam cum CS,Rfide Creduntur,oem humanum superent intellecto, o Porte'

bat fidem euangelij diuiniae ascribere uirtuti, Ac Non humanae DPlentiae Aut potetiae. Propter hoc S saluator

noster primos discipulos suos o quos fides mageiij p

dicanda erat,non sumpsit philosophos, aut tali OS uirOS doctos: sed simplices,&idiotas, Ac prorsus illiveraPOS. Ita etiam ne eadem fides humanae imputaretiar Poten'tiae oportuit fidem hanc non per Imperatore S , aut Re-LeS,aUt duceS,Aut quoslib et alios mundi potentes: sea Perii Oies pauperes Scinfirmos, cimpote te S Per totuorbem praedicari Postqnam aut iam semel per zotu Or

hem fides euangelij fuerat pridicata, Sc Pranci Pes terrς uiuificς crucis uexillu portantes sub xpi'nom 1 DC milita re coeperant, Sc diademata Regum obed1en vim fidei se

325쪽

DE IUSTA HAERET. PUNITIONE subsiderunt,iam tunc oportuit, ipsam fidem contra hἡ reticos,acerb1R1mos eiusde fidei hostes- rem Sc Pithetpum armis fouer Sc eo' authoritate, &maiestate c6 solidari.Queadmodum.n. olim Daulci licet Rex erat et ex mandato Dei per SAmuelem DPhetHm unctus,patieter expectaul &mBnsuete cum Saule egit, donec DeugSaulem de medio sustul1 quo C uita stablato regalia o mnia exercu1 sic et ecclesia no est a Principio ptate gladii materialis in suos subditos uis: seci Cia omni mansuetudine expectauit,donec De S iugo mo colla Regu terus subderet. Quarto argumetantur cor: tra nos ab exemplo apostolo', 'c alio in ecclesiae pro Ce',qui in princi- Pio nascentis ecclesia fide catholicam Verbo, & ex loperfectissime docuerunt. Illi. n. quamuis multitunc erat

haeretici,uidelicet Simo magus, men acie Saturninus, Cerdon,Ebion,Cerinthus, Martiora, Valentinus,atho

Plures,quoS enumerare no est opus) nunquam isti m tur Principiam terrae fauorem aut auxili tam cotra haere

licos implorasse,neque ab illis P etd1UE ut haereticos paena aliqua punirent, qua illos ad catho lica fidem redire compellerent. Non licet igitur Σpiariis Nunc fauore Principum haeretico S Psequi, alio an discedet longissime ab apostoloni imitatione, quod maxime reprobanda est. Hanc obiectione ut testatur Aug. super Ioanne Oppoesuetut Donatistae haeretici cotra catnoI1cos,qui Princi pum fauore iam tunc fisreticos perseu taehatur. Sed hac obiectionem facile refellit beatus Au es 1 cens, quod in princip1o nascentis ecclesiae ideo apri,M eoi t succella res non petierunt Principii fauorem contra haereticos: quia nulluS tunc Imperato aut Rex obediebat Euag Ilo,nulluS tu fidem vi redemptoris nostri susceperat.

Sub illis quidem Tibus Principes Romani fuere Nero, Domitian US,Traianus, Decius, Math sinnies crudeles tyranni,qui OeS fidem catholica acemi 11ime sunt psecueti. Nondum luc impletum fuerat,quoci Spus sanetuSPpuI. 1 os Dauid P ditaerat. Et nuc reges intelligite, erudimini,

326쪽

rpora gentes seruient ei. Quo SPri, cicu illos prime sunt secuti,fauore, SI Auxa IIII tuc petere ab illis,quos sciebat esse fidei ianae antissimos hostes c Non D tam stupi di, dementeS erAnz apostoli: Ut ab his,quos optime nouerant: fidem catholacam ardentissime persequi, fauorem pro eiusdem fidei tutela contra heret1cos peteret. Quod ergo apostoli,&illo' Proxime uicini, non petierunt fauorem PrinciPum contra haeret1cos, non fuit Gahaeretici non fuissenu punitione digni: sed quia gladius Gentilium Pr1ncipum, Sc Imperato Ist nodum seruiebat Euangelio . Postquam aut Imperatores lacro baptismate sunt abluti,dc Claro nomiUR dederunt, Ec de eius no mine gliaci coeperunt:iam tunc Christiani fauorem Principum contra haereticoS Petere non dubitarim t. Nam a

magno Constantinb uiri catholici in concilio Nicaeno

petierunt auxilium, quo Pol TCULhTricos extirpare,quo

rum petitioni phisimuS ImperAtorii bentissime annuit, . sic Arrium cum si iis assecli S damnauit eiul1o: quia mdem Nicaeni concilii nolebat recipere. Theodosius Imperator puniuit haeret1cOS 'Hnichaeos priuatione olum bono' suo': priuaui za; alio S Omrii haereditaria successione. Ho1ν exempla sequuti alij Imperatores, Sc Reges Christiani, uarias successu in tam CC ntra haereticos leges

ediderunt: ut per legum seUCTitRtem,infanam haeretico Tum audaciam copescerent. HAEc etiam de causa ut Augustinus ait)cum multi eΣ septuagita discipulis a Dno , α saluatore nostro discedit Ierit, re arbitrio suae mal Aetimpiae discessionis ille eOS permisit Te csteris duodecim,

qui permanserant dixit: Nuri quid Scuos uuliis abire Hoc quidem tunc saluator UT fecit: quia quamuis magnam tiret tunc etiam PotestSzem, qua uti potuisset il- Dan. slOS puniendo, A compescendo, PTZUS in elerat comen dare humilitatem. Tunc enim sPretus erat Christus, Scrion dum adorabandillum Re Le S perrae , neque getesser

ae s

327쪽

Ps. t. utebant ei, Iucadmodum de illo propheta Rest uri fi- doeerat. Quae Prophetia quanto magis imoleturio eccleua Christ1 siponsa maiore utitur potestat, solum multet sed etiam compellat ad bonum.Nam haille, ut coenam magnam fecerR cUm illi,qui ad eam iri Luci, Urtari ruerant, uenare recusassent,ait seruo. Exi cito ibi a teas,& Lucos eius taUS,M P Ru P eres ac debiles, Sc ceco Ec claudos introduc huc. Et ait seruuS me factum es ut imperasti Sc adhuc Iocus est. Et ait Dns seruo Exim tinas re sepes: α copelle intrare,ut ampleatur domu mea. De has qui primo uenerant,dictum est: Introduceos. De posterioribus Uero dictum est compelle eos in trare. Quod primis dictum esit fad alla ipa referri debet iquibus fidem catholicam RegeS,S PrincipeS terre nondum susceperant.T c. n quilibet abatrio suae uolsitatis dimittebatur. inrod posterioribuS dI tum est possienora respicit tempora, qta gladiuSRegum, L Imperatorum seruire coepit Euangelao.Et in hi S tempor1bus, non solum inuitari debent haeretici sed compelli,ut fidem catholicam, quam semel in baptismo susceperunt, corde credant ad iustitiam, S ore confiteantur ad falutem.

De hereticorum2 panis, Gr Rrιmo de corporatibus,deinde de stiritualibus sigillatam tractatur,stnunc primo de bonorum temporatium conmcatione. Cm sondimus iam manifestissimis ut opinor) argumetis iustam &nece Ariam eme haeretico' punitionc upes

Ut poenaS,GuRSi arct haereis cis decernunt, sigillatim pertractemuS,et merito allaS esse decretaS conuincamus,ut

uel sic obmutescere faciamus impudentem quorunda hominum audaciam, qui Pontifices, & Reges de nimia aduersius 'freticOS seueritate notat. Multae, Scuaris sutar poenae,quibuS ecclesiasticae fanctionesnmperatorum pleges haereti OS Plectriubent. Quaedam.n. sunt spuales poenae, us animam solam respiciunt. AI 1ae lint corpora Ies, quae corpus affligunt. De singulis suo ordine d ce

anus, S primo de corporalibus, posite a uero de spiritata

328쪽

L OE R SECUNDUS. Igglibus poenis disseremus. Inter corporaIes poenas,um et quae non pa' haereticos uexa est bono' omnium prostraptio,de confisicatio. Nam qui haereticus es Pso Iure omnium bonorit suom dnio prauatur, M in eius locum fiscus subrogatur,si lirticus est secularis,et in terris drion secularium. Si uero haereticus est secularis in terris ecclesiae,aut est clericus,bona eius applicantur Mco eccies, nisi clericorum bona essent ecclesiae uel ipsi haberent stipendium ab ecclesi quia applicat, tantur eccleus, cuius

erant,Uela qua stipendium accePerAUL, CRp. excomuni

camUS,Paragrapho damnati. extra de haereticis . Iusta quidem poena,Sc merito contra tam graue scelus statu ta,ut hu1IS tam acerbae poenae metu, haeretici suas lirses alηs palim facere reformident. Diuitiam siquidem cupido, de amor multorum animo S adeo uehementer in cellit,ut pro illa1ς tutela nullum praetermittant labore, nihili intentatum relinquant, etiam si pro illavi conseruatione oporteat pericolose eXPOΠere mortis. Quatus autem est diuitiant amor,tanta inde succedit titia, Muoluptas cum possidentur,& tantuS dolor cum amittutur, postquam fuerant semel possessae. Aequa. D.lance

Pentantur odium Mamor: gaudiuna Sc dolori titia de tristitia. Quantum quisque rem aliqURm ama gaudet, cic istatur de illius prssentia,tm habet eaeo iam eiusdem

rei priuationem,dolet,& tristatiar eNea. Et haec euenit, Ut quotquot diu1tias ardenter amant, stasipatiosi reddantur Sc timidi. In omni siquidem negotio formidolo11or

est diues, qua m pauper,cauca HS municaedes fulse metu. metuit tempestates os frumeUzR, quae habet in agris , et D merces,quas habet in mari. metuit amicos,ne fortat se 1lI1s rogantibus aliquid donare cPgatur.Hetuit inimicos,ne ui aut fraude aliqua allata, Sirq Ua ex parte no ceant. Timidius, M parca uS conuiciariar metu mutet e.

Omnia denique circumsipecti US facit, oc dicit metu ca lumnis,quae potissimum diuitibuS strui solet: quoniam

habent, quod illis aularii postr. Ob hanc causam sapita

329쪽

fiamme obseruatas esse cupiebat,aliquam pecun Imam earundem legum transgressoribus statuerunt metu mulcitae pecuniae homineS ab illarum legum transgressione deterrerent. Solon,qui nunc in ter septem Grὰ

in u1ta Solonis reteri siquis lacris in loci ies in iudicio uel apud magiitratuS,aut cu certamiNum spectaculura staret n uiuum aliquem esset maledictis inuectus eum quino drachmis mulctari,quarum lxesselle , qui fuisset iniur1a affectus,duas al1as aerario publico soluere iussi. Siqu1s etiam raptae liberae mulieri uim intuIisse eum docem drachmis mulctati praecepit. In Romano aut imperio multae uariae sunt Ieges,quae aliquo0 scelerum patratotibns aliquam certam pecuniae poena decerntit. multae etiam siunt al1ae, que pu graurora al1a scelera,eo' qui illa perpetrarunt,omnium bono N dnio,et possessione priuant. Siquis enim crimine laeta maiestatis fuerit infectus,eum I iubet eo ipso omnium bonoavssiorum possessione esse priuatum.I. quisquis. . ad legem Iuliam maiestatis. Quae poena adeo uim suam, E potestatemetatendar,ut etiam ualeat post mortem. QD, M si reus nofuerit de hoc crimine accusatust uita, pol post morrem accusati, iksi fuerit tunc conuietus,tunc honn esuS repe tentur ab his qu1 possident. Sicin. sancitum es in l.pen. Mult. eodem tit. Fallitii monetae eo ipso Oium bono

QON POSeluonem amittunt. I. pen. C. de falsa moneta. Eona contrahentis incestas nuptias, risco sint iure ipse

applicata,Ut Patet in authent. in cestas. . de incestis inutilibUS nuptηs. Raptor ingenuae mulieris,11ue illa uirgo tunc fuerit,i1ue desponsata siue uidua, re qui illum comittatus est in inuasione, Sc rapina , omnium bono rum suoIn cinio priuatur, &bona eius ipsi raptae app cantur.l. unaca. Par. α siqu1d em. C. de raptu u1rgὶ Cum

330쪽

L I B E R s E C V N D V S. Iς Omitto alia municipalia iura,quae cum multa, Jc uaria sint,vix tri Ullum ex illis tam multis reperietur , quod ad crimina aliqua coercenda certam aliquam pecunignauictam non statueri his qui talia crimina comm1sissent. Si in his omnibus iis aths id genus legibuS, quae comuni totius populi consensu probatae sunt StictamS , certaepe Viae mulcta aut Omnium bono in priciatio, ad crimina talia coerceda iuste decreta eme drim talio austius est, ut haeretici quont multo grauius est,quarm aliora P zm, omnium bono' suo R, proscriptione cohibeRntur.Nam ut optime diciturin.l. Gazaros. C.de haereticis,& Ma nichaei S longe grauius est aeternam,quam inalem ossendere Maiestatem,Ex quo apertissime codagatur, Ut multo etiam iustius si haereticos: qm diuinam Oaerendiat Haiestatem,omnium honora proscriptione PUnire, quam eos, qui humanam maieitatem quouis talio cr1m1ne laedunt. Ad idem, si fessis; monetae luite OmniUm bono Niuo Hr dominio priuantur,mulio iustius est, Ut conlimili poena feriantur haeretici qui multo peiore S tali avij sunt , Quam illi. Quia haeretici falsa, dc erronea clo mata pro ueris dii seminanc, M sacram scripturam ad salium , Ac longe a' Dei spititu alienum,detorquent fera sum . Non Nemusto pretiosior est scriptura facra, GHm quaevi S,Scquantalibet mundi pecunia Multo ergo mRlignior eit, u scripturam lacram falsificare contendit, falsum illi adhibens sensum,quam qui falsam creari PCC Diam. Quo

se,ut multo etia grauius fit puniendus. PTCeterea nustum est,ut Poena rndeat culpae,&in eo quivi e Puniatur, in quo Peccmi aut in eo unde peccati tum P sit occasione, HRC enim ratione Salomon in l1bro Saprentiae probatiastas ruisse plagas, bus Deus Aegypti QS idololatras

afflirit , sic inquiens: Quod quidam errRUzeS colebant. muzOS serpentes,&bestias superuacuas , immitriti ill1s Sq. multitudinem muto in es alium in uincuctam , Ut scitent: qui ' Per quae quis peccat, per haec Sc tor Qtae zUr. NON .ir. impossibilis erat omn*ocens manus tuS,HUS creassit Pr