Fratris Alfonsi a Castro ... De iusta haereticorum punitione libri tres

411쪽

DE IV ITA HAERET. PUNITIONE. semper seruemur indemneS,neque ullo pacto Permis ore debet 1s, cu1 gubernandae reipublicae cura incumbis ut quis alteri columeliam,aut iniuriam inserat. Quo Q 'ut siquis nocentiissimus ira iudice semel, M 1 terum ad monitus,ne alteri nocea noluerit δ' sua mala uita resorii scere: sed semper in sta S mRIrtia periisten S multis quoti die nocea iudex illum e uita tollere cogatur ne alfis amplius nocere possis. Ῥen et Ur.Π.reiPublicae gubernator magis toti prouidere reipublica quam mi, aut alteri ci

brum.Haec in intelligenda suntati nocumentum esset magnum: quia non pro QUOlibet leui nocumento licet in terficere : etiamsi esset in illo peris nax. Praestat in tur ut quiuis sceleratus ho occidat, quam quod tota resipublica pereat. Petiret autem,si quamlibet mali homines uia Fra. α' uere sinerentur. Nam Ut ait Salomon Homines pestiletes dissipant ciuitatem lapici uero auertunt furorem.

Furorem quidem auertiant sapientes: cum ipsos pestilentes homines euita tollun De ciuitatem illi dissipare ua Iean t. Haec cauta est, QUAE iustificat legeS,quae praecipiut occidi fures, piratas , sicarios, homicidas, Sc alios eiusdem notae holes. Si haec iusta est ca, ut ho sceleratus e' uita tollatur, consequens est,ut iustum etiam sit haereticuin corrigibilem e' uita toIlere: quia si superstes edet, alijs

catholicis uehementer nocere poterit. QuRntUm.Π.nO-a.Ti. a. cere polla horreticus,satis aperte eXpres sit Paulus dices: Prophana aute, Ac vaniloquia deuata, mulium D. proficiunt ad impietatem , Sc sermo eorum,ut cancer serpit.

Tbop. Sup quod TheophilaCtus ait:Violentu in ut Paul' hoc xia alii est,sppe cui ne mederi quo pacto pOr. Quida.D. uniuersia deuAfran Nec corrigi pnt. Cancer siquidem

morbus est,s βί circuieeta depascitur.Hsc Theophila chus. Et Aa tam apertum est nocumentu, qa hsre taci caetholicis conferat ideo Paulus Galatis scribens cie falsis lat. 3 sphetis,qui illoS seduxerant,ait Utinam abscindamur, Hi M. s uos conturbant.Et beatus Hieronymus ait: Resecan-

412쪽

eae sunt putridae carnes , M scabiosa ouis a caulis reps

dria una scint1 Ila fuit: sed ut non statim oppressus est ,

per totum orbem eius flamma populata est. Haec Hie xONYmUS,M hiar in capit. Rese Caindae. Zq. quae R.3.Htarcsri ae consonat, quod Egregius ille poeta drXit: Imme- Ouid . dicabile uulnus Ense recidendum est, ne P RrS fyncera trahatur. Altera inferendae mortis causa,quam docet GalenuS, est, ut alij limilis poenae timore deterreantur ad similibus criminibus Perpetrand1s.Prior Catam

respicit

ciuium index se pac1ficum conuictum,.M totius rea PublIcae consertaRtionem,per hoc, Nemo alte N Igdat. Haec uero causa secunda prospicit bonis Ipso φ cauetum mori bus, ut IideIicet nemo atrocia crimina, etiam si per illa nullus laedatur proximus,comittere audeat. O Ulti. N.

sunt ad crimina aliqua proni , atq; procliues: sed metiam orti S, RURm maXime horrent, Sc quam ali)s ob sim Iia patrata scelera illatam esse sciunt,ab 1liis criminabus deterretatur, Sc illa perpetrare reformidat. SAPIeS Nam Salomon in prouerb's ait Pestilen te flagellato stultus Pro. sis pientior erat Ob hac causam iusti ut ait propheta Regius) de punitione maloN laetantur: qaia agnoscunt se eae tali punitione non patu ad uirtute profec111e, Auz sPe rant se inpone IV. proiecturos. Laetabitur iustias inquar Propheta) cum uiderit uindietam: manus suas lauaciit

in sanguine sectoris.Sup quo Cassiodorus ait: Qu1d e It distho initIe qui praecepit orare pro inimicis,m Peccato sanguine pio' manus asserit abluendas c Sed hoc si dili

fit Ur manus iusti non crudeliter,sed pie tanguiS PCC Semundet sicut Salomon dicit: Stulto pereunte sapieUS

Ritutior fi .Haec Cassiodorus. Ex hac radice oratiar ziam

413쪽

numerosia legum multitudo Myscipientium homines oecidere sp crimina, quae nulli Alteri nisi ipsim et illorupa.

Les. is tratori nocent. Qui declinata erat ad magos, ariolostis. 24 1ege Mosayca intersici iubetitatur. Eadem lege decretuerat,iat blasphemus lapidaret r. QuamuiS per haec crimina nullus praeter ipmill Orit Perpetratorem laedatur, ad illoν in criminum horrorem alηS iri cuti edum,moristis poena talis criminibus est A: Iege decreta, ut uidelicet caeteri intelligant ut grauia sint alla crimina, pro quibus tam acerba infligitur poena , Ic ut caeteri similis poenae horror et timore a fina1libus sceleribus p petrandis deterreantur . Nam haec est catam, PP quam in lege ueteri De. v. Deus prscepit rebellem sacerdoti Occidi. Qui superbis rit inquit lex nolens obedire facerdotis imperio qui eo me ministrat drao Deo tuo,eκ decreto iudicis morietur homo illa, Sc auferes malu d e Istaei, cunctus ppys a diens timebit, ut nullus deinceps intumescat superbia. In quibus uerbis hanc solam , quam nunc pertractam', expressit Deus Occisionis caulam. Hinc iam clarissime patere potest iustissimum,nedum iustum ei se morte punire hsreticum in corrigibilem: quia ut in principio huius operis diximus grauissimum petiti est haeresis. Quo

fit,ut ad tanti criminis horrorem, Sc odium alias in generadum ustum sit haeretico in corrigibili mortis poenam inferre,ut uel inde caeteri agnoscant, in graue crimen sit haeresis,pro quo tam tristis est dicta sinia,Sc ut caeteri .milis poenς timore, Sc horrore haeretie os esse reformi dent. Si iustum est per unius punitionem, ales alicujus criminis horrorem incutere, quanto crimen fuerit grauius,& atrocius, tanto iustius erit per maiorem, S Mcerbiorem punitionem, alijs maiorem eiusdem crimienis horrorem incutere. At nullum est ut supra libro primo docuimus)grauius haeresi peccatum,nullum est erego crimen, cuius odium sit christiano uiro magis in cutiendum, inde per Cori sequens sequitur, ut nullum

sit crimen pro quo iustius aliquis possit occidi, qua prψ

414쪽

LIBER SECUNDUS. I9x haeresi fixa, ct insanabili. Si martinus Lutherus cum primum coepit effundere uenenu suum, Sc legitime admonitus noluit resipiscere, lint ut decedebat capitis animaduersione punitus: csteri timorem habuissent, MMON prorupassent tot tam P pe infere hsreticovi faetio-NeS,quales, PrCh dolor,hodie Germania sustinet. Sed quia impunis euasit Lutherus, ausi sunt prodire in publicum, Sc suas effutire hsreses Oecolapadius, Auinglius, Carol stadius, Sc omnium tisretico N pessimi Anabaptists.Et hinc patet rΠsio cu1usdam argumenti,quo se tueri nos eXpugnare putant hi qui tisreticos quamlibet infanabiles ob crimen hsreseos occidi posse negat.Dnt enim inanem, Sc stultam est e punitionem, Ec delinqueritis correptionem,per quam nequit emendari delinques. At post mortem nequit hyeticus emendari, iniustu est ergo illum occidere. O ' bellum argmc Si hoc argm ali

Cu1USestetm C menti: etiam probaret nunquam esse l1c tum ob aliud quamlibet graue cramen aliquem occa de Te,non furem,non Adulte1ς,Nori homicidam, non sacri

Iegum. Nullus.n. isto)M post mortem emendari potest: sicut nec haereticus. Esset igitur iuxta acto' si iam neces sarium,ut nullus illo in iuste occidi posset.Rndemus 1giatur non OmNem punitionem esse ad solam delinquentis emendationem : sed etiam ad ali ON cautelam, ut uideIicet alη timore perterriti a talibus criminibus caueant. Ideo beatus August1nus super Ioannem ait: Nullus nostrum uult haereticum perire: sed aliter non meruithre

pacem domus Dauidmisi Absalon filius eius,in bello esset tinctus sic ecclesia, si aliquom perditione csteros colligit,dolorem materni sanat cordiS tatCIuer liberatio me populoW. inc Augustaeus . Tertia causa Pp quam ut dixit Galenus ) iustum est sceleratum hom1nem occidere,est ipsemet malus homo: quia desiperatur, Ec u dem merito ut ex illius uiis decursu conηci potest de illius emedatione, Sc timet ne si superstes fit,quotidie peior euadat. Ne igitur ultra ad grauissima quiw nagivia

415쪽

re, Sc pristat etiam stelestum hominem mori: 'daeS per Orem fieri. Sic. n. progrediens; sed α'

nectimin a quibus tune is sinu sth

Dr. 4 mit 3Πt linia. dicat Salomon: Placens Deo factus dilata cruS, &iuuens inter pCrores, tranStatu S est, raptus estne mairtia mutat et intellectum eius. Et post pauca P cita erat Deo antima illius , PD hoc properauit educo te illum de medio iniquatatum S1 hςc unquam iusta potest este causa ut pP illam qua S possit occidi, non est ubi iustior possit eme, quam occidendo incorrigibilem hereticum, Ne G1uere pernimus quotidie magis inlamat, ae peror fiat. Eitin. proprius hye Oft genius, ut nisi se rint pro habiti, quota d1e m Alatiam suam augeR P, Π γsemper fuscinando errores. De his.n.lo Quebatur Paulus cum dixit Mali homines,etseductores proficient in peiuS,errBnteS, N errorem mittentes. Huius rei, estimulta possimi dari exempla, pro omnibus in illis fatis erat un1us Martina Lutheri exemplum,cuius gestarquianc stro hoc tDe contingerunt, & contingunt, multa ex illis toti fere orbi Apiano sunt notiissima: multo sor tius tralabunt prsstare pro nostra finia testimonium: qui quelibet ueteN hqreticoN, quos non uidimus,exempla magis quidem mouet exempla u1sa,qua m audita . Hic enim Martinus I .utherus parua habuit io' erroN inietia,a quibus in tot, tamq; pestiferos ut nunc videmus)progressiis est errores. Principio quidem solum circa inedulgentias, quς per Eullas Sumoix Pontificum periri

416쪽

LI E R. S E C V N D U S. I92hus ad poenae remissionem concedi solent, errauit: neci

quidquam amplius tunc insanivit. Tunc siquidem be-De de factas ecclesiae sentiebat,omnem ecclesiastics Hierarchiae ordinem fatebatur Papam,hoc esse, Romanum Epm reliquis orbus Epis superiorem, re toti Orbi Xpia To Praelatum agnoscebat. Nam in ep1stola quadam ad Leonem decimum huius nominis,lunc summum Pontificem, haec, quae sequuntur cripsit: Quare prostratum me pedibus beatitudinis tuae offero,cum omnibuS QUO sum, α habeo,uiuificaboccide, voca, reuoca, approba, reprobavit placuerit, uocem tuam uocem ADt in te prssidentis,&loquentis agnoscam. Haec ille Post haec paulatim progrediens negauit fatis factionem VII Am O peccatis esse Decessariam: sed dimissa culpa, omnem Pror'siis dixit dim1tti poenam. Inde coactu S negatait purgat r1um quod in in principio sui erroris apertissim Sc pu latice in disputatione Lypsis habita conresius fuerat.De his erroribus cum fuimet a summo Pontifice Leone decimo admonitus: nec palinodiam ut tenebattar) cantare uoluisset: Deo dec1mus allum declarauit haereticum, Scit elut talem publice excoicauit. Videns tandem Luthe rus se haereticum declaratum, Jc danatum,in tot tale haereseS pror 1t: quot qualesin ante illum nullus un*haereticus docuit. Circa errores haeret1co' o1m inquired OS ut ex opere illo, quod aduersus omnes horreses edidi,tacale conqci pote1r tantam adhibui di Iigetiam ab sit uerbo iactantia) quantam quilibet alius Circa hanc rem unquam adhibiti t. Nullum in inter tot,etsi multitiati fuerint reperi, qui tot simam in pestiferas haereses do Cuerit.Μelius igitur illi fuisset ut statim a principio cum Iegitime admonitus obedire conlepsit, gladio,aut igne Puniretur,quam uiues in tot haereses labereturi per quas diuinam in se quotidie augeret iram, illam in thesaurizatam seruaret in die iusti iudicii De1, ut 1b1 tunc acerbius Puniretur. Mea quidem iuia nudus ei se potuit Crudelior

hostiS marcino Luthero,quam qui potens iuste ab illo

417쪽

DE IVsTA HAERET. PUNITIONEu1 tam auferre, tandia iIlum uiuere permisit M. ire

re uolu1t imitari miseri Corda ana Uuae nc tabit et

Iob. 24 ait Iob dat s ad pniam quamuis illi abutun rui in si

ignorent hommes,non esit opus in illis Deum inuitati

iasi1d dicam de Anabaptistis, qui sub ovium pelle. libeelit,sub nomine Euangelij,&fraternae charitatis quae o mnia semper ore tenUS hiare, lupinam induunt per nam omni scelere, Scimpietate refertam si1quidem cum primum insanire coeperiant n nulla alia re quod sciami errabat nisi circa lacrm baptis ni, dicentes paruulis no prodesse baptismum,ac proinde eos, qui in infantia baptizati fuerant: diceti Hrit fore,cum ad annos discretionis peruenerint, rebaptizand OS. Quia in non fuerunt de hoc errore ut decebat)coerciti,ato puniti, licentio 1 a quadam feritate ad Pessam a progredaentes, in pestilentissimas haeresses praecipites se dederunt. Pristitisset igitur ipsi et Anabaptistis fuisse interfectos, quam ad tantas haeresium pestilentissimas faeces ebibendas, aut deglutiendas fusile serta atos.Ecce uidisti iam candidele eLOr tres caula S, PR QUAS haereticus incorrigibilis iuste prodest occidi. Prima, ne umens alijs noceat illos suo errore decipies.Altera,ut illius periculo alij cautiores reddantur, dc tantae poenae timore ab haeresi deterreantur.

Tertia,ne supersti tea p eiores in dies fian i, & maiore in se diuinam concitent iram. Ex quibus tribus causis apertissime colligimus, ut si aliquis homo iuste potest occladi,nullus maiori causa sit occidendus, quam haereticus, obstinatus, Minsanabili S. Lege diuiua olim praeceptu fuit blasphemum hominem extra castra educi,et ab uniuerso popul o lapidari. multo magis ergo haereticus est iuste occidedus O naeresis ut lib. 1. docuimus)lsit multo grauius blasiphemia pclara. Praeterea in Deuteronomiis pce Pac Deus spheta falsum,et soniam ut inuentore iter

fici,

418쪽

LIBER SECUNDUS. I93sci.Nam postquam praemonuit ut talem Γphetam ΠΟΠaudirent,haec subdit: Propheta aut ille, au fictor som- Deiis 3 niorum interficietur quia locutus est, ut uos auerteret a domino Deo uestro, qui eduvit uoS de terra Aegypti, Sc redemit uos de domo seruitutis. Qui aut uerius pro

pheta falsus, Sc u magis auertat ppriam ct deo , CesenduSest, s lis rictas,u auert1t c fide , sine qua impossibile est

placere deo ' Ille ergo merito iuxta Iege dei interficiet, Heb. xx ut pP ampliuS adeo auertere non PQssit. Rursum,Pri 3. Re σptura referete nouimus, , Semei siniam mortis accepit: quia contra prohibitionem Regis Salomonis egre sus est de ciuitate Hierusalam . multo iustius ergo esset haereticum occidere,qui contra praeceptum dei egreditur ab eccIesia,intra quam perpetuo se continere debuisset.Deinde Iosias ille Rex,cui nec ante eum,nec Postea 4.re. 23 fuit similis reX in Iuda, sacerdotes omnes, qui contra te gem Domini immolabant idolis hostias,occidit super altaria, in quibus illi lacrincabant. HAthali AS et im ille i. Μααsacerdos 1llustris legis, Sc fidei proprignator, illum,qui ad aram sacrificaturus accesserat, zelo Dei feruens, tru cidauit super aram. Quid putas hic mathatias, aut Io fias ille haereticis faceret Millorum alter superstes nunc esset Non dubito quin uter illonii pro honore Dei,et pro fide ecclesiae suae zelans: haereticos omnes ad Una usque capitis animaduersione puniret, Ut tolleret malude ecclesia. Iuste igitur imperatores legibuS suis sanxe runt haereticos oblimatos esse occided OS.I. Arriani C. de haereticis. iuncta.l. ultimum supplicium. T. de poenis. Ostendimus iam satis ut opinor aperte,iultum esse,ut horreticus occidatur,quo autem grae mortis sit occidendus parum ad rem facit. Nam quocunque modo occi datur, semper consulitur ecclesiae: quia semper tollitur vocumentum,quod uiuens aliis praestare posset, S aliis incutitur timor,ne similia docere aut quomodolibet dicere audeant. Propter quod apud diuersas nationes, diuerso, re uario me mortis' etici occidunturiquia nul

419쪽

una est genus mortis ciuili, re imperiali loci c

mbus & pedibus ligati iussu Caroli tune GAT ''m flumen aliquod mittebantuρ uiui 'mberentur. Eodem genere morti; uitali tam

uos mitti in oleutimens, ue ab eo citissi- α'

sed tunc cum ego aderatota capitis obtrucatior ribant. In carteris chrismani orbis re is audiriἡ noua perpetua, ct in uso1abilis est consuetudo is igne comburere. Sic uidi fieri in Fracia,psertim Lutetis.,1cm Hilpama, Sc credo sic factum fuisse semper in Ita-I1a. Nam beatus Greg.11b. I.dialog.cap.q. narrat Basi- Dum quendam magum Romae cobustum esse, Scre oe1tam laudat. Et ut antiquiora reuoluamus)D1oscorus 1exandrins ur 1S epS,qui Gregoriu per aliquot secula prscessit 1n Chalcedonensi cocilio Actione prima, cum de error1bus Eutychetis ageret ibidc, dixit: Si Eutyches praeter dogmata ecclesis sapi non solu poena dignuse: 1ed &1gne.Haec alle. Exubus uerbis apertissime costat non es 1e recentem inuentronem sed antiummam sapi tum chrimanoN iam haereticos eme igne cremandori Panormitanus in cap.ad abolenda de haeret.refert FIO mensem,Sc Ioanem And in eod. c.dicere haereticos de bere igne cremari.Ad quod persuadendum adduciatib. 1ud,quod Saluator noster apud Ioanne dixit: Siquis in me non manserit: mittet foras,sicut palmes, Sc arescet, re coli1gent eum, Sc in ignem mittent,&ardet. Quo suae u1detur fauere idem Panormitanus Ioco praefato. dc m. c.Excoicamus ultimo. de haeret. Sed hi oes quam

420쪽

LIBER sECUNDUS. I94uis doc tissimi uiri ultipliciter errant. Primo, quia etsi haeretici sint occidendi, non in est necessarium 1lloR Coeburere: quia hoc uid1ximus)nulla lege praecipitur. Deinde, VH es et aliqua lex, quae horreticos igne cohuri P ciperet nihil in ad legem illam persuadendam Agereri zuerba 1lla saluatori S ex euangelio Ioan. citata. No. ricibi locutus est saluator de huius seculi igne, que his com1Soculis nunc Uidemus: sed Iocutus est de igneifemi, quo Hrdebunt perpetuo peccatores. Nec sermo illius aes so Ios illos dirigitur, qui per errorern fidei separant a Ο, ut siunt haetetici: sed loquitur ibi Us de omnibus peccatoribus qui PP detectum charitatis separantura'XDO,et non manent iri eo, S hos omnes perpetuo inferni igne: Diii poeniteant, dicit Arsuros. Siquis ergo quaerat quare

comburantur ligreti clam deo hoc non esse ulla Iege fir matum : sed sola consuetudine. Quam conmetudine, si quis iustam eae persuadere uoluerit: per hoc meliuS Dbabit, udd coucniens est legi diuinae olim per Mosem dato A punitionibus,quibus deus ol1m 1imileS pecca tores punivit. In Ged: cione quam suscitarunt Chore,Dathan, de Abiron,ducenti unquaginta uiri ex Proceratius Urael,qui illis adhaeserunt,igne desupera Deo mimo cosumpti sunt: quia schismatic1 fuerunt, α sacerdotale officium contra IUS &fas usurpare totarunt. OmniS aut haereticuS,schisimaticus censetur, Sc merito quia separat se ab unitate fidei, quam tota tenet eccria sanctON. Deinde,cum obptatam punitione a deo factam,ois multitu IMe.

do filio υ Israel murmuraret contra Moysen, Sc Aaron: dicens qu6d illi interfecissentppym domini, orta. seditione tumultus adeo incresceret,ut Μoyses , Ac Aaron pro uita saluanda ad tabernaculum foederis fugerent: Deus desuper incedium superpp misit,quod magna in ppso fecit stragem Fuerunt.n.qui incendio illo perierunt ut sacra refert scriptura) quatuordecim milia a tio eminum,dc septingenti: absin his,o perierant in seditio Ne Chore. Si deus nuc,deus ultionum ei Te ut olim igne