장음표시 사용
651쪽
DE IUSTA HAERET. PUNITIONE.nis defecta in praesenta arum tractZmuS, Ottendentes,
quod ille sit multarum haeresum causa In quos autem fit
huius defectus culpa rescienda, nUnc non inquirimus sed in aliud capitulum,in quo de praelatorum negligentia, indignitate agemus, rem istam do fierimus. Verum circa ea, quae in hoc capitulo diXImus,lectorem ad monere decreui, ne putet me defectum praeda cat1onis tanti facere, ut ex asta me allum esse primam hrsum cam, aut qre tanta,tam in potentem illam esti censea, ut 1 p
me quipdicationis Uerbi Dei indigentiam patiuntur, non possint impedire, ne in se ipsis aliquas haereses gi gnat. Nam Sc si ipsi sine praedicatione uerbi dei ut diximus non possint ueram fidem catholicam ad1 piscit filia ipsi a uitr)s omnibus abstineret,ut unum Deum Out naturalis ratio ostendit) adorarent, Milli se totos fiderent Deus illos non permitteret in haeretim aliquam la hi : sed aut Deus ipse interius illos doceret,aut praeo IcM . tores,& doctores ad illos mitteret, qui 1llos i fide catholica Males omnibus ad uita aeternam Alsequendam ne cessarhs in statueret. Pro cuIus rei confirmat: one fatis es Act. io se potest Cornelij Centurionis exemplum qu 1 cum Getilis homo esset: quia tamen a uitηs gentium alienUS, ob illius eleemosynas &orationes ex auditus est,&mrsesus est ad illum Petrus apostolus, qui illum erud1ret. Si tamen illi sunt peccatis ua simmersi, non est mirum, quod Deus illis nodet prςdacatoreS,cum s spe eo S, Uc Sha bebant, peccatis tr Sid eaeigent1bus, a 'populis sub trahat. Nam Ezechiel1 prophetae ad populum in trari m gratione Habylonica politum misso, Dominus uer bum prsdicationis propter peccata popul I subtraXit,ne illis praedicaret. Haec enim uerba ut ipsemet propheta Exec. 3 testatur Deus dixit ad eum Et tu 1 hominis,ecce data sui: t super te uincula, re ligabunt te in eis, A non egre dieris de medio eo &lingua adlistere faciam palato tuo, M eriS mutus,nec quasi uir obiurgans: quia domus exasperans est. Quae uerba interpretans Hieronym
652쪽
LIBER TERTIUS. 2Ioin comentar0s super Ezechielem prophetam, ait: QS Hiere. lingua prophetae palato, Uel gutturi cohaeret, dc mutus effectus authoritatem no habet increpantis, causa per-0Icua est: quia,inquit,domus exasperans est. Et est sensus antae sunt amaritudines, Sc tantae ad uersus Deum
contentioneS, ut obiurgantem Non mereantur audire .
EX quo perspicuum est,ubi multitudo laetit peccato fle. indignos e11e peccatores,qui ar Orio corrigantur. HaeCHieronym. Ex quibus uerbis constat peccatum non solum ut proXime praecedenti capitulo diximus esse causam quod Deus falsos doctores, L perueris praedica tores pCpulo permittat: sed etiam, Q boCOS, quos populus habet,ab illo subtrahat,ne habeat, qui illos docere possita Ha igitur,qui praedicationae uerbi Dei carent,si illam esuriunt, Scedoceri de 3 derant, a ui s abstinere,&Deum amare Sc timere procurent: Et Deus,qui ne
minem unquam ad eum confugientem contempsit, nodeseret illos: sed mittet illis doctores, a quibus doceri pol sint, aut ipsemet interius eos docebit: No uidi iustu POL, ό derelictum inquit propheta Regius) nec semen eius inreTS p Anem. Quae uerba non de pane materiali, quo PM
scitur corpus: sed de spiritali pane,qui est uerbum Dei, ikitelligenda esse, Cassiodorus in comen tarqs super psalmos optime conuincit, sic dicens: Legimus famis causa Abraham,Isaac, tu Iacob mutasse prouincias. Vnde Cassia. dubium non est egu1sse pane, o a PD penuriam loci comstat exteras eYpetit Te regiones. Sed redeamus ad intoriorem hominem, Scuera nobis sima salutariter APPRre
bita Semen uniuscuiusq; hominis operam eis dies mUS, quam seminat, S metit aue bonam siue malam. Ergo Pperatu siti pane non indiget,hoc est uerbi Dei, quo iis V tu quo reficitur,quo intus re uera uiuit, Spascitur. Haec Cassiodorus. Et sapiens Eccriasticus ueram sapie-ΠRm promittit illi qui Deu timuerit, Sc iustitia sechatusu rit.Qui timet Deum inquit ille faciet bona: c qui Εαιενςddunens est iustitis apprehendet llam: Sc obviabit ci
653쪽
quas mater honorificata: Sc quasi mullera uirginitate suscip et allum. Cibabat illum pane uite,&intellectus S aqua Capientis salutari S potabit illum. Ex quibus uerbige uidentili me colligit u eos,qui uerbr Dei praedicatoribus,a qurbuS edoceri Pollent carcz, Te C IUETOS et se nec Deum timentes : qm si Deum timerent: tand1u illos in tenebris, & sine ullo doctoris lumine permanere Deus non permitteret sed cibaret illos ut dixit Sapiens pane uita re antelle Crus, Sc a Ias apicntiae salutaris potaretallos Nec mista ira eXculationem EpON MAlio M pastorum dicimus: qm illoS nihilominus peccAre censeo proptere A q, uerbo Dei no pascunt oues stuas: nisi forte specialem de hac re prohibitionem Ar De O lirent quem ad mod una Ezechiel 1 prophetae da tam fuisse, supra ostendimus. Deus. n. licet,peccatig populi exigent: bus, DmIttat,ut pastores anima' no pascat uerbo Dei oues fias, non tamen ipsis pastoribus praecip:t, ut a praedicatione uerbi Dei abstineant.
De secunda causa ex raaa haereses oriuntur. osse esἱinc ferens stra dicatio uεrbi Des per quosicunque f. ue ullo A crimine, et One ut a ex in
Multa certe est in toto orbe Christiano praedicati nis iterbi Dei penuria uin ut Saluator no 1 ter praedixir Irae: TrS quidem multa, perarii autem psuci Messis multa, ut beatus HieronVmUS interpretatur, omnis rurba
credentium est: Perarij autem pauci, & Apostoli, J
imitatoreSeON. hoc est,praedicatores, qua mittutur ad
mel Tem.EΣ quo ἔς paucitate eueni ut aliqua pars mesesis 'ereat: quia tam muligines 1i tam pauci operarij nota tussiciunt. Quae res non paruam doloris ansam praebet
his qui aliquam Christianar respublicae rationem linta Sed id maYime dolendum, ut isto in pari ore praedica tora maior pars tam indigna tu ad praedicationis octi exercendum, ut ipm offrn, quod est mire honora ficum, indignitate sua de honestent, Zd dedecore assiciant. N cum duo sint, omnium Canc ossi testimonio, ad mus i
654쪽
Plus etiam apostoli caeteri. Christi saluatoras rari discipuli eae illius exemplis, quam ex illius uerbas ad virtute capessendam profecerunt. Ob quam caulam Christus supremus omnium magiste quislaoW discipulom pro
sectum summe cupIebat pranaum ut Lucas tefert 1tu- Am. xdult ui faceret, dem de, ut doceret.Aci Christi igit exemplum,cuius locum in praed1catrone tenerar, oporterer Dcrcatores uatam suam opis me componere a Ut operest
S uerbo prςdicare procurarent. Nam qui Alios mundare debet, oportet,ut prius ipse sit mundus. Qui alios ar
dentes,et Dei amore reructes eff1cere optRP Tecesse es ut agnem colla stem in se habeat, quo AudatoreS Infamare postst. Ieri.n non potest ut qua frigidus est, Aut tepi cuS,allos calefaciat. Si ad carbones e Stictos quis allo Seiusdem condationis carbones iunxerit, T quam BC in Centur si in alias ardent1bus carbonabus illCS ad CD m: Ole ardebunt. Sac ci, qui prςda adorem,quem no
u. . elie uuiis infectum auditiisi Deus adsit, qui illi: int'
drdentem fac Iat,nunquam ab illo praedIc Atore accende
Hanc ecti, o de Christo sumiano predicatore Oium iu
655쪽
praedicato N magistro,ppheta Regius dixit: Ignis a sa,
hie eius exarlit carbones succensi sunt ab eo. Et aras propheta qm labia habebat immunda ut ipsemet dolens,
Ec emens fatet ur) purificara debuit antequam ad praea sa. s. dicandum mitteretur. Ad quam purificationem faciendam missus esit angelus, qui tollens carbonem ignis de medio altaris,tetigit labia illaus, Sc linguam, &fic purgauit eam,qua purgata statim missus est ad praedicandum. Quan diu labia immuda habuit, non esi iniunctu
Esaue praedicationiS opus,ut autem mundata suerulla
hia,e uestigio dignus habitus est, cui merito posset pdicatio demandari. Ascendes Xps saluator nr ad coelos: Nar. unde pro nobis descenderat Apostolos in mundu unibul. uersum mitt1t,ut praedicarent Euangelium Omni creaturae. Nec meos statim abire, Sc mandatum ad 1mplere
Asu. x omisit sed praecepit eis ut Lucas ait aD Hierosolymis ne discederent: sed eXpectarent promissionem patris,ut priusquam abirent induerentur ia1rtute ex alto, inflamare rur igne spiritus sancti, quo alios in amore Dei sedi UenteS eff1cere possent. Hinc est,cis David,ut uras Dei mI1OS recte docere posset, triplicem prius postulauit libidari spm,uidelicet rectum, dc sim,& princapale. Spinrectum inquit ille)innova in u1sceribus mei S. Et Iterum. Spm tam tuum ne auferas a me. Et postea: Spiritu principali siue ut Hieronymus transtulit potet , confirnaame.Et postquam hunc triplicem petht spm,statim sub didit Docebo iniquos uias tuas e re impq ad te con Ueretentur. Quo petit1onum ordine ostendit tripl1cem illa lassi necessarium esse,ut quis uias Dei recte docere polesit.Est quidem necessarius spiritus rectus, ut audatores rectauia ad collestem priam ire doceat: spiritus scius, Ut aud1tores iunctos,&Dei amore feruentes efficere ualeat. Spiritus principalis siue potens,ut aduersuS omnes
tentatIonum incursus constantem, Jc infractum sempei habeat animum ita ut nec minis terreatur, nec muCeri
bus flectatur nec dehciatur aduersis aec prosperaS erig/
656쪽
animum liae spe nauadunt. Hi dolo Rr grauitate mente absorbent ex in desiperatiorus harathrum saepe inqci ut, illae falsa quadam dulced1ne male securos nos reddunt, quo facilius interficere possint. Adtrersus utraq; machi nam Orn poten rem adeste oportet, qui praedicatorem docens sic illum in hono confirmet, Sc constan rem reddat ut nec minis terreaturi nec blanditqs seducatur: sed semperoisin proedicationis tibi comit Iam recce exequatur1ntrepidus.Duo igitur lira, bonitas. C. Sta doctrina ut satig ex h1S,quar diaeimus conitat, summe anecessaria sunt omni praedicatori,ut ille recte suam eYequatur OHc1u. Quae duo in coelesti 1llo igne qui in die penteco iteS B per apostolos defccdit,aperte designata sunt Est eni o
ignis natura luc1dus Sc cal1dus,et ideo in figura ignis spiti tui sancto super apostoIosuenire placuit, ut hoc ipibnos doceret,illis suo aduentu &la me doctrinae Scamoris Dei ardorem dedi 1 se. Rari in sunt ut enue loquar qui illa duo habeant, quo fit ut rari sint praedicatoreS up dicacionis om pro 1 Ilius dignitate Ec merito tra het. Na aliqui sunt male morigerati, qui etsi docti sint, seis in moribus praedicationis uires impediunt. Alt) sunt,faltem in his quae foris Var, uere stud1o si α uirtutis cultores,sunt in adeo indocti,ut potius illos doceri, in doce
re oporteret. Ob quam rem non paruam praebent ambitionis suspicionem, Ppea in onus suscipere non uerent, quod notissimum est uires suas longe superare. Quae res v ΟΠ paruum,ut ostendemus,fidei catholicae drsipedium eis cere solet. Sunt rursum alo tam ImpudenteS , Ut cuminec docti nec bon1 sint, quadam in effronti temeritate Pdicareret oti dubstant. Hom omnium non es et OPUS Pata'
cula qusdam exempla proferre quia plura in uellem GSq.Qtidie Sc passim o es videmus. Sunt. ntal 1 qui praedicax reS tm rudes,ut uiae Gramaticam degustaverinr, a
657쪽
DE IUSTA HAERET. ΡVNITIONE tini sermonis prorsus Nes η, qui nec Euangelβ QS in r a legitur solam superfic1em intelligere ualent.Tales
dem multos, testor Deum ego noui, qui habentes al1- quos sermones in linguam uulgarem ab alijS trastatos, eos tanta cum audacIA Sc maiestate pyro referebat, ut qui illos no cognouisset, putasset eos doctissimos uirosel 1e. Quia in Aliena lingua more psita coN loquia tu stat1m se produnt,quia eandem sepe repetunt cantilena, et si de has quae dixerunt, interroges,non magis qua psita c1 rndebunt. ST uero Ut de re al1 a diiserant, petieris , ob mutescentian Orias ignari, aut forte ne coram ppro apud quem sapientes uideri uolunt,se escire fateantur, non dubitabunt mille meptias effutire. Et sic impudenti audacia loquentes suam produnt inscitiam, qui PAcetes potuit Tent docta existimata. δεί hoc genuS hominu per tinent fere oes quaestuar Indulgentia N praedicZrore qu bu S uix unum aut alte N inuenies vi Fuer doctum, usciat de re, quam praedicat uel mediocrem reddere r nem. Nunquam Aut fidem aut mores sua praedicatione
docere intendunt, sed is illas praedicationis suae scopus est plures ab auditoribus non solum haurire sed extor quere pecunias. Oct ut alsequantur,indulgentiaS quaSppro praedica plus debito exaggerar, qua qua Uersum
se Vertunt, plangunt,tamen tantur, miniantur, IideTt, in
hil denique pro pecuniis extorquend: S intentatum relinquun etiam si cum fidei periculo id faciant. Nam tapeindulgentias quas prςdicant adeo eYtollere cuP urit,ut pro illa fit laude eae ecrandas ex ore scio hςreses effundas. Q aTtum ZUtem nocumentum ex hoc glie hominum fuerit Christianae reipublics illatum, tota GermAIara Potest ei se testis. Qin haec prima radix fuit, unde tota haec Lutheran ON pestis orta suit. Nam cum rabulas quoi dam indulgentia N prsdicatores Lutherus audati et, qui Pitara quam par erat de indulgent as dixerunt adeo horrenda illi sunt u1 a ut impium, 1mquucveLstimaueririJcere, Scilla S non obviare,neq; impedire. Zelo igitur N
658쪽
non secundum d1scretionem motus in pubIicum DdMG contra hos ocSptaeda cauri non ueram indulgentiaru1ntell1gentia ut oportebat edocens, sed eas oris euerten S drcens eas null1us prorsus es Te utilitatis. Cui cu aliqua tinci docti repugnarent, suaderenti ut pal1nodaacanta et, im Abia1t ut id facere uellet, ut multo peiora quam prius effundere non dubitauerit. Ab istis igit Questuarias indulgentiaN pd1catoribus primam ansam ha resis su Lutherus accepit. Quod nomen an latam iamandi infamiam apud probos Ac cordatos uiros, ut nul lus aut rarus sit uir bonus, &doctus, qui indulgentias praedicare dignetur,non DP ipfaS indulgentiaS,sed pro'. P ea Issctrum praedicatores qua ossim prsdicationis 1llam dehonestarunt Ec reddiderunt infame. Ego quidem in dulgentias, si recte dispensentur, sanetas Sc ualde test mancas esse censeo,illa' tamen praedicRtoreS,ut Qua dam Clitisianae reipublicae mon1tra abominor. Con sulerem qu1dem prancipibus ut eas non nisi per probos
e ri Vi L- Px0 Picerentam plus ut existimo)c libetius bonis Sc doctis uiris tribueret populus, quam his blateronibus, quibus raro aliquis nis nurtius alaqvid pro indulgentia conser qua pecia sem
ἡ D Vti de nunc diximus, sed medio momisi sua sorte uestent esse contem possent pro sua med1ocritate p pro satisfacere, Miltu in side Sc
659쪽
DE IV ITA HAE ET PUNITIONE qui audaciores sunt, Ac mitius mysteriareUerentur, pro suo arbitratu interpretabantur Sc errabunt.Et hunc prs dicato 1 defeetiun Haeremias Opheta deplorat, dices: Tre. 4 Paruuli petierunt panem, Ec non erat qui irangeret eis. Non dicit paruulos petηsse lac: sed panem, Qua ano solis apertissimis legis praeceptis erant contenta: sed uelut Iam grandiores e fecti pane hoc est,occulta aliqua mystema illis reuelati petebant. No dicit,non esse qui pane daret: sed qui frangeret eis-Erant. n. qui Panem,hoc est, latas graues porrigerent, sed no erat qui frangeret,hoc est,qui interpretaretur Sc bn illas declararet.Vnde Ηὰ Hera. xOny.in comenta's super lamentationes Hieremiae pinlata uerba interpretans ait: Iuxta allegoria lignat, in hiqui infirmi adhuc sunt intellectu, Ac minus ualidi ad pera r.i. cipiendu fortiorem cibum,qualibus ait apys:Lac uobis potum dedira inertiam Sc def1diam docROIsr,spiritu,
Iis intelligentiae carent alimonia. Paruullonquit, Petie runt panem Sc non erat qui frangeret cis: id est, infirmi quique scripturae lacrae fortiores sententias pet1erut 1 Dhi exponendo comminui: sed qui exponere studeat,noualet inueniri.Haec Heronymus. Sunt iterum alij praedicatores,uiri quidem erudita Ec uere docti, qui ea quae populo predicant quam uas sint sublimia dc occulta mysteria, optime interpretantur re exponunt, carent tZme discretione 3c prudentia, qua iuxta capacitatem audr' torum sciant temperare sermones,sed semper etram coram rudi populo dicere res grandes affectant. Qui basrecte dici posset id,quod poeta Satyricus ait.
Dicere res grandes nostro dat musa poetae.
Persius Qua intentione id faciant ego diuinare no possum, quia M. x. illora corda intueri non ualeo. Si maliquis hic concecietur suspicioni locus, suspicarer ego eos , res ta subum eScoram p pro rudi praedicaremi a p pro pro doctis habeatur,&in magna sint apud illum admiratione. Non Uri gloriam aut ppri util1tatem, sed suam im exist1mationc
quaerunt,& io non ut ppis doceant sed ut ab illo Gai
660쪽
L I A E R T A R 'T I V S. 3Mmeutur, praedicant. Nec tamen hoc de omnibus huius modi praed1catoribus sentio: sed credo aliquos esse,qui ideo semper de rebus sublimibus praedicantes tractare uolunt: quia ingenia sua talis sunt conditionis, ut mini
ma quae P Sc aperta allis uilescant, &ideo de illis disse
rere dedignantur. Quacunque illi moueantur causa ego non curo, nec nostra aliquid interesse puto: hoc tamen certo scio, SI Ideo constater asseuerare non erubescam, eos oes longea'scopo praedicationis aberrare,&quamuis docti ill1 1 an ossicio praedicationis esse indignos, qui
iuxta capacitatem audientium nesciunt temperare se monem. Quis enim no censeat insanum esse eum qui in paruum aliquod uas immensam aquae aut uini mensura infundere conaretur ' Sic mea quidem sentetia indiscretus Ialtem aut imprudens cesendus est praedicator, qui
sublimia oc occulta fidei mysteria praedicat populoru di, dc lato Fuer mysterio' prorsus incapaci. Natura enim ipsa aliter agendum esse docet quae cuique animali proprium c sibi connaturalem Sc comensuratum creauit cibit. Alijs cibis uescitur 'alijs ursus,alijs vulpes,alηs denique aues uescuntur. Et holes ipsi non eundem ora appetunt cibur sed pro sua quisque complexione & corpotas aetate cic habitudine aptum sibi Ec competentem uiribus suis expetit cibum. Ab his igitur rerum corporalium exempl1s, intelligentiam spiritualium sumamus. Omnis natura rationalis prop*s Jc competentibus dedet nutriri cibis. Verus aut animae cibus ut pcedenti. c. ostendimus) uerbum Dei est. Sed sicut in nutrimentis corporis multae sunt differentiae ita Sc homo cuius anima uerbo Dei pascitur,non omnis uno atin eo dc uerbo nutritur. Nam aliqui solo uerbi Dei Iacte potantur, hoce Octrina lamplic1ore re clatiore, ut de moribus esse
Vonsueuit his G prima rudimenta indiui Saradris suscip1unt. Alii uero u fortiores sunt,&in do