장음표시 사용
81쪽
Tertius est eanon 3. de cons. dist. i. Apud vetustiores eollenores verba huius canonis sejuncta recensentur, ac separatim duobus Pontificibus Hygino, & Evari ito tributa. Burchardus in lib. 3. cap. ar. haec refert ex decretis Hygini r me Eecissae defrume, ubi aut plures sunt, quam necesse sit, aut majoris magnitudinis , quam ut ex rebus ad eas pertinentibus restaurari possint, Episcopi providentia modus in veniatur, qualiteν consistere pes sint. Et in cap. a . ex decretis Evarilli Papae ira habet. Omnes minicae cum Missa semper debent consecrari . Haec autem decreta frustra quaesieris , sive inter epistolas Evaristi, sive inter epiitolas Hygini. Potius pertistent ad Capitularia Regum Francorum , aut ad Longobardorum leges. Revera in Capitulari I udovici Pii apud Uvormacias habito anno 829. cap. 3. haec leguntur: De Ecclesis se. russis, ut Epiycepi, ω Missi inquistionem saciant, utrum per negligentiam, aut impos bilita. tem destructae snt. Et ubi negligentis inventa fuerit , Episcopali auctoritate emendare
cogantur hi, qui eas restaurare debuerant. Si vero per impossibilitatem contigit, ut autilarra snt, quam necesse si, an majoris magnitudinis, quam ut ex rebus ad eas peristisentibus restaurari pue sint, Episcopus modum inveniam , qualiter congrue emendari, tacens tere possint. His consonat Concilium V Vormaciense can. 3s. , liber tertius Iesum Longobardarum tit. i. cap. 4s., liber s. Capitularium cap. 273. ,& additio 4. cap. 97. Capitula Hlotarii Imperatoris tit. s. cap. 3 f., quibus addere juvabit Reginonem lib. i. de Ecelesiasticis disciplinis cap. 3 3. Quod vero Hygino, aut Evaristo tribuerentur, id Burchardo debemus, cui nimis grave erat apud Germanos scribenti Francorum Capitularia commemorare . Hinc non tam nomina auctorum ita inscriptionibus canonum hujusmodi de more suo immutavit, quam brevioribus verbis sententias Conciliorum perstrinxit; propterea juvabit eosdem cano. nes ad integros, incorruptosque codices exegisse. Quartus est canon et s. de consecr. dist. i. , quem primus 'gini Papae nomine recensuit Burchardus in lib. 3. cap. xi., S ra.' Melius inscribendum forte fuisset fragmentum Vigilio, quemadmodum ex Vigilio refert Ecgebertus Eboracensis in excerptionibus can. 141. ibi: Vigilius Papa: s motum fuerit altare, denuo consecretur hectoa. Si parietes tantum mutantar, G non altare , sale, ta aqua exorciZetur. Si homicidio, vel adulterio fuerit violata, diligenti me expurgetur, E, denuo consecre- ων . Exhibent haec disciplinam octavi saeculi, qua florebat Ecgebertus, sive ipse . Vigilii Papae deereta recte laudavit, sive falso. Illud interea memorasse juvabit, haec Hygini temporibus nullo modo convenire , sive quod tunc temporis aut nulla essent erecta publice templa, cove minus in usu essent templorum consecratio nes, aut reconciliationes, sive quod salis, dc aquae benedictiones nondum receptae forent, quemadmodum jam superius ostendi ad canonem ΣΟ. de consecr. dist. 3. Quod siquis amplius in hac re deliberandum putaret, ob oculos ego ponerem epistolam Anselmi Cantuariensis Episcopi ad Vuillelmum Abbatem, ex qua constat nihil in hae materie moti altaris apud veteres constitutum tum apparuisse, vivehat autem Anselmus initio duodecimi saeculi 3 , sed tantum nonnulla oret enus tradita acccpisse. Anselmi verba haec sunt: de quo quidem idest de moto altari neque in decretis, neque is canonibus memini me aliquid legisse, sed a quodam fulse
m audivi, quod in deerreis Eugenii Papae Iegitur , altare motum iterum consecrandum.
De his cum domno Papa irhano locutus sum , Ut missas quibWdam Episcopis: sed Papa
disebat, mensam altaris motam nec reconciliaIdam, nec iterum consecrandam, nec amisplius in altare reputandam. AIii vero dicebaηι taytum reconciliandam, nouam tamen
82쪽
atistoritatem ostendentes. In hoe autem omnes conestriam, quod vioIais principali tota Ecclesa eum aItari iterum consecranda es, nec Ecessa consecranda est sine consecratisne altaris, aut principalis, aut alicujus alterius in eadem Mese . In his autem --nes concordant, cum quibus locutus sum , excepta altaris mensa . Item s aliqua pars Ecclesin destructa rescitur, aut nova st, altari immoto, aqua taηtum ab Episcopo bene ista adspergendam dicunt. Ratio autem, quam a me quovistis, haec mihi videtu
super his r Auare non m propter Ecclesam , sed Eccisa propter altare Ge. Liquet ex his saeculi in . initio nihil ab Anselmo Cantuariensi prodi potuisse, quam canonem
quendam Eugenii nomine vulgo traditum, qui sane alius esse non potest, quar memoratus I9.. apud Gratianum paullo diversa inscriptione relatus , idest . non ex Eugenio , sed ex yginio , quemadmodum apud Burchardum, & Ivonem. Id ipsum etiam in hac re servandum tradebat Ivo Carnotensis in epist. a. Imo & in epist. 8 o. scribit de motione altaris, & rei te ratione consecrationis, se nihil in antiquis canonibus reperisse, sed tantum nonnulla legisse apud Burchardum nomine Concilii Meldensis. Deceptus hele fuit Ιvo: etenim , quae ibidem ex Burchardo laudat, eadem sunt cum dicto canone I s. apud Gratianum , seu cum can. D. lib. 3. apud Burchardum, ubi tamen nomine Hyginii Papae fragmentum ipsum refertur: deceptus, inquam, est ex inscriptione tum Pracedentis, tum subsequentis capitis apud ipsum Burchardum, quibus nomen Meldensis Concilii inscriptum est. Ex quibus magis, magisque constat fragmentum ab Ecesberto Primum Eboracensi editum non satis firmum esse posse disti plinae Ecclesiastiuae monumentum , licet ex eo apud Ecclesiasticos Scriptores nonnulla probari potuerint, ct consuetudine recipi, quemadmodum liquet ex memoratis tum Anselmi Cantuariensis, tum Ivonis epistolis. Quintus est canon. 38. de conster. dist. r. , quem sane ab Hygini temporibus , alienum esse vel materies ipsa demonstrat: sive quod consecrararum Ecclasiarum, sive quod monasteriorum ibidem fiat mentio, cum tamen Hygini tempore nulla dist. t. aut aedificata fuerint templa , aut constructa monasteria . Nomine Hygini Papae refertur tum apud Burchardum, cum apud Ivonem, qui tamen in postremis verbis scripserunt: in Iaicorum opera non debent admitti . Sed suspicor ubique erratum esse aut amanuensium , aut typographorum oscitantia , ut pro Hygini nomine scribendum sit nomen Eugenii, quod facile evenire potuit ex ipsa utriusque vocis consonantia. Id auguror ex fragmentis Petri Cantoris Parisiensis, qui duodecimo saeculo, & ipss Gratiani temporibus floruit. Inter fragmenta a Petito edita in observationibus & notis ad Poenitentiale Theodori Cantuarietas pag. x33. editi nis Parisiensis anni 16 3. haec reseruntur ex lib. de Sacramentis ex codice MS.
Petri Cantoris cap. .32uaerituν deinde de lapidibus sive de Iignis, quae fuerunt in fructura fabricae fictis fleae, utrum disrupta fabrica, sita possint ad communes usus sumi. Vi tentur super Me jura prodere Clemens ripa, ly Eugenius, est quas contrahendum quos non possit. Mη dubitatuν, utrum ad oscimus fratribus necessarias, p ta capitulum, dormitorium, sue resectorium post assumi, Quod primo non videtur verum , quia lapides illi, ta ligna saera sunt, Dea vero talia vel non profana, vel omnino ita facra . Ex hoc fragmento nonnihil luminῆς adsertur Gratianeo canoni, non tam ad illius auctorem dignoscendum , quam ad ejusdem interpretationem . Esquidem in primis hujusmodi jurisprudefitiae auctor una cum Clemente non Hyginus, sed Eusenius auctor indigitatur; quorum Pontificum nomina non alia de causta ad
83쪽
eam rem memoravit Petrus Cantor, nisi quod respexerit ad canones 38. , & 33. de cons. dist. 1., quorum Prior ille est, quem Hygino tributum legimus, pollerior, quem Clementi. Porro de posteriore jam egimus suo loco. De priore ita judicabimus, ut eum commodius Iribuamus Eugenio II., cujus aetate, & dedicari templa, di monasteria erigi Porueruns. Porro Eugenius II. in epist. ad Rath re- dum Favianensem Episcopum, aliosque haec habet inter cetera de Episcopist vobis pesteris se vestris poteruηι esse priscui, s ad restaurationem Ecclesarum propter nomen Domini de possessonibus vestris, quos redituι, δειesque earum fama divulgante quondam
sui se noueritis, aeternam suscienotam vobis comparantes equem Ecclesis iis confer tis tae. Haec Eugenii II. verba in cauila esse potuerunt, cur nonnulli traderent ex Eugenii constitutione, quemadmodum de ex sententiis Clementis Papae juxta di tum canonem 3ς. de cons dili. r. Ii8na di Iutarum Ecclesiarum in alium praeter Ecclesiarum earundem, usum converti non Posse . Circa decimum autem , aut undecimum saeculum dubitari coepit, num monaiteriis saltem usui elle possent; cumque tum obtineret bona Ecclesialtica facile monalteriis addici, quemadmodum erudite demonis strat wanespen in Parte α. jur. Eccles uniVers tit. 33. Cap. s. , id praeserti monachis ipsis urgentibus , facile exceptio addi Potuit de monalteriis , quasi lapides, & ligna dirutarum Ecclesiarum reitaurandis monasteriis aut erigendis comis mode inservirent: Si enim ob corruptos Clericorum mores iura Ecclesiastica Clericorum transferri potuerunt ad monachos, cur ruentium templorum fragmenta non eoncederentur monasteriis r atque haec ratio erat, cur monachi hanc traderent exceptionem regulae generali. Quae licet adhuc Gratiani aetate in dubio versaretur, quemadmodum probat memoratum retri Cantoris fragmentum; post recein tum tamen Gratiani decretum, in disciplinam vere Ecclesiasticam stivit, quasi ge
manum veterum Ecclesiae Patrum monumentum.
n. m. De canone a oo. de consecr. diit. 4. nihil est, quod hoc loco subjiciam . Est
-- ille Theodori Episcopi Cantuariensis, non Hygini Papae; ideoque commodius agam ' de eo in tertia hujus operis Parte , ubi de eodem Theodoro specialiter disse.
84쪽
Pio Pontifici sequentia apud Gratianum capita tribuuntur. Apocryphi
Ex epist. 1.CM. 4. dis. 83. es potius Homi e Pontificis epist. as. n. 3. cau. 3. qu. 4. es potius I rei Hispalensi . Con. 9. cau. 6. qu. a. es potius binmachi, ω Isdori Hispalanss. Can a I. deporn. dist. 3. pertinet potius ad Homilias Caesarii.
Can. a. a. de cons dist. 3. non convenit temporibus Pii. Can. 23. de cons dis. s. idem es cum can. 21. D. pom. dis. 3. O - 18. ω - 11. F. a. exigendus ad Ieges cadicis Theodosani. Can. s. cau. 12. F. a. ostendus ad Ieges codicis I heodosani. n. 12. cati. 17. qu. 4. ex integra epistola supplendus.
Can. 6. dig. ix. non congruit Pii Papae temporibus. Con. 3. ἀνη. M3. es potius Loncilii xx. I setani. Can. 1 F. ωυ. sto. qu. a. pertinet ad Capitalaria Francorum . Cam Io . eas. 2M qu. I. pertinet ad Novellas Justiniani, ta ad Poenitemtitae Romanum. Can. 1. cas. 22. qu. s. es potius Theodori Cantuarienss. n. a. cati. 22. via. s. est potius Iheodori Cantuarisor. Can. T. cas. 33. qu. a. pertinet ad Francorum Capitularia.
Can. 27. de cons dis. a. ex Paenitentiali Romano Antonii Augusini; seu ex capitulis Triodori Cantuarioss. Viam apud vetustissmos scriptores controversa fuit, utrum Hygino Pius, an potius Anicetus successerit. Anicetum enim ante Pium recensent optatus Mileuitanus lib. a. contra Parmenianum, Augustinus epistola 16s., & Hieronymus de Scriptoribus Ecclesiasticis: vulgo tamen magis receptum est Pium Hygino , & Pio Anicetum successisse, quod ita scripserint Eusebius in chronico, Epi- Phanius haeresi a . , Nicephorus Callistus lib. 3. cap. 2s., & tres alii, qui eodem tempore vixere, Hegesippus apud Eusebium lib. q. cap. 2I., Irenaeus lib, 3. cap. a.& 4., & Tertullianus lib. 3. carminum contra Μarcionem. Itaque Pius juxta posteriorem hane fide dignissimorum scriptorum opinionem ab anno is 6. Pontia ficatum tenuit usque ad annum i 6s., vel, ut aliis Placet, ab anno Is 8. usqu ad annum 167. Plures autem huic Pontifici epistolae tribuuntur, & numero quatuor. Posteriores duae scriptae feruntur ad Iustum Viennensem Episcopum , eaeque - eb stili simplicitatem, rerumque, de quibus agitur, argumenta non inconvenientia primis Ecclesiae temporibus, nonnullis etiam eruditissimis viris germanae visae sunt, & authenticae. Μeum non est in hac re ferre sententiam, cum Gratianus ex duabus tantummodo prioribus capita quaedam excerpserit.
85쪽
Prodiit Epistola t. Pii apud Isidorum IIercatorem sub hoc titulor emmἷM E elasis, in eadem, qua sumus , Me doctrina manentibus, Pius Apostsicae Sedis A chiepiscopus. Et in fine: Data r. idus Aprilis Claro, est Severo viris cIarisimis Cossi Falsitas hujus consularis notae apocrypham hanc epistolam esse demonstrat. Siquidem temporibus Pii Papae nullus fuit Clari , & Severi Consulatus , sed Severus fuit Consul cum Sylvano anno is . , & Clarus fuit Consul cur Cethego anno I a. , & propterea Pio jam vita functo . Ex ipso Praeterea Archiepiscopi nomine, quod sibi Pius usurpat , placet nonnullis Μercalorem tanquam falsarium accusare; Munt enim nomen hoc in Ecclesiasticis ostis longe Tecentius esse, & vix audiri coeptum prope finem quarti saeculi apud Epiphanium
in Panario haeresi 68., & 6ρ. , & Gregorium Nazianzenum in oratione 2I. Pro pe finem. Sed & alia sunt argumenta, quibus ipsam epistolam tanquam supposititiam cognoscimus, videlicet sacrarum literarum testimonia ex interpretatione Hieronymi relata, congesta ibidem sententiae plures recentiorum Patrum, scripIO-rumque, Leonis Μagni, Concilii 1. Romani sub Symmacho, Hormista , Ilidori Hispalensis, Hadriani 1., & Sixti Pithagoraei. Id etiam constabit apertius, quoties analyticae epistolam expenderimus, unaque fragmenta Gratiani exe8erimus is Exorditur Μercator ex tribus Sacrae Scripturae fragmentis ex S. Paullo congestis , moi ex epist. a. ad Thessalon. cap. r. , ex epistola ad Colos senses, cap. 2. & 3. Ponde erus. quae haec sequuntur: Ceterum nosse vos molamus, quod Pastha Domini die Dominica dis. I. annuis solemnitatibus sit celebrandum. Istis ergo temporibus Hermes doctoν frii, ta scripturarum est μι inter nos. Et licet nos idem Pascha praedicta die celebremus, suis ta men qzidam inde dubitarunt, ad corroborandas animas eorum , eidem Hermae AngeIus Domini in babitu pastoris adparuit, ta praecepit ei, ut Pascha die Dominico ab omnibus ceIebraretur. funis ta mos apqstolica auctoritate in ruimus omnes eadem servare dc here , quia ta nos eadem servamus: nec debetis a capite quoquomodo diffidere. Hic est eanon ai. de cons. dist. 3. Auctor libri Pontificalis, qui Damaso tribuitur, scri hit Hermem fuisse fratrem Pii Pontificis , eundemque esse, qui librum scripsit Pastoris, mandatumque ab Angelo accepit, ut Paschatis dies die Dominica cel braretur . Si haec vera essent, etiam hac de caussa memoratum Gratiani fragmentum a Pio abjudicarem, quem credibile non est ita honorifice de fratre suo vin
Iuisse loqui, ut eum Ostorem Idei, est scripturarum ess se scriberet. Quidquid tamen sit, illud omnino fabellam sapit, quod dicitur a Pio Pontifice constitutum esse, ut Pascha sanctum die Dominica celebraretur. Etenim posterioribus temP ribus fuerunt de hic ipsa re gravissimae controversiae, quae non nisi post diutinas discussiones , concertationesque definiri potuerunt; quando facile dirimi potuissent aut ex hac dii epistola, aut ex Hermis traditione, si jam tum aut Pii epistola , aut indicata haec Hermis traditio extitisset. Nolo in praesentia investigare auctorita- tem libri Pastoris , quem ab Herme compositum dicunt: etenim suo loco de ipso sermo erit insthuendus. Tantum dixero in ipso libro, qualis hodie apud nos custoditur, nihil omnino de celebratione Paschatis reperiri, ut propterea vel alius Pastoris liber quarendus esset, vel de egregio, pudendoque mendacio Mercator Et iure, ac merito redarguendus. Post
86쪽
De PD. si Post haee rursum auctor epistolae nonnulla usurpat verba Paulli In cap. 2. epist. t. q. ad Colossenses, quibus fideles hortatur, ne traditionibus hominum decipiantur, sed Christum tantummodo audiant, qui Sedem Apoitolicam Ecclasiarum omnium caput elle praecepit, de subdit: Sine dubio qui contra mandata Des agit, peccat , ω qui consensum prae t erranti: quid enim prodes tui suo errore non pollui, qui consem sum prae sat erranti ' Hic est canon . dist. 83. Pol trema haec verba sunt Hormis dae
nil ficis epith. as. , laudata etiam in capitularibus Francorum Iib. I. caP. 386., M in additione 4. cap. 8. Oves enim sunt verba epistolae praecedentibus juncta, quae Gratianus refert i Gn. q. Can. 9. cau. 6. qu. r. pastorem sutum non reprehendant, plebs vero Episcopum noti v. o. sic Met, nec vulgus eum arguat, quoniam non est discipulus super magi rum , nequc
semus supra Dominum. Di copi autem a Deo sunt judicandi, qui eos sibi oculoa elegit. l
Nam a subditis, aut prava vitae hominibus non sunt arguendi, Qel are andi, aut lace- qu. 4. randi, ipso Domino Memplum darae, quando per se ipsum, ta non per alium venden- ζψη M tes Sacerdotes, ta ementes ejecit de templo, mensas nummulariorum proprio eveνιit
flagello, ω ejecit de templo; ta scut alibi peν Prsiphetam loquitur: Deus petit in Θ- cod. ii
namga Deorum, in medio autem Deos discernit. Gratianus nonnulla ex his omisit, δε cons
quae omnis Isidorus Mercator depromst partim ex Concilio .Romano s. sub Sym- 1'macho, ubi legimus, opes, quae pastori suo commisse fuerint, eum reprehendere non debere; partim ex Isidoro Hispalensi lib. 3. sentent. cap. 39. ira scribenter Ressores ergo a Deo judicandi sunt, a suis autem subditis nequaquam judicandi sint, exemplo Domini , qui per se vendentes columbas , ω nummulariorum mensas proprio e nuflagello , ω projecit a templo, vel etiam sicut dicit Psalmista : Deus stetit in S ago ga Deoνum, in medio autem Deos discernit. Pergit auctor epistolae . Siquis vero a suo propisto retrorsum exorbitaverit retulit haec Gratianus in can. 3. cau. 3. qu. q. ,
ω justum Apostolicae Sessis libenter transgressus fuerit, infamis efficitur. Reprobari ergostportet eorum redargutiones, qui in recto fide sospecti sunt: s ira autem , ω convers rio primum scrutanda est ta denuo qui irrepre,obiles adparuerint , sunt recipiendi,ta non prius. In his quoque imitatus est Mercator verba Isidori Hispalansis , qui loco nuper commemorato ita scribit: seuod I a Me exorbitaverit Redior, tunc erit arguendus a subditis. Post haec nonnulla adjicit Mercator ad accusatorum qualitates
Pertinentia, quos non aliter admittendos inquit, quam si probata fuerit eorum vita , addita ratione, quia honi semper infestamur a malis. Bθni enim cum malis, ait, Iicet misti Int, in Ecelsa iis concordare inveniuntur , quoniam disimilis es eorum cogitatio, voluntas , ω actus . ΝΟΠ enim prodest homini jejunare, ta orare , ta alia , religionis bona agere , nis mens ab iniquitate istocet ιν, ω ab oblectationibus clegunt alii Iobtrectari bus Iingua cohibeatur. Relata haec sunt apud Gratianum tum in ean. I. de Pinnit. dist. 3. , tum in can. 23. de cons. dist. s. Haec sine videtur depromisse Isidorus ex Caesario , qui in Homit. α 3. haec ajebat : No erimus nisu pro esse, s carnem nostram jejuniis, ae vix liis affligamus, ta mentem nostram non mendemus Quid enim prodest restrictio corporalis , s linguam nequiit14 , ει obtrectationibus polluamus t Progreditur Mercator unde ait Propheta: cohibe linguam .rsam a malo, ω fac bonum. Nemo enim bonum faciens alteri verbo , aut facto nocere τυις', quanto minus in suspicionem debet e nire fidelis homo, ut dicat, aut faciat ea , quie pati non ιυυ Τ quia omnis sust cis potius ν pellenda est . quam approbanda, vel re cipienda. Sunt hac, quae Gratianus retulit in fine dicti canonis s. cau. 6. qu. 1
87쪽
quaeque consonant cum sententia 168. Sixti Pithagorei ibi: Quod feri ηοά deret, neque in suspicionem veniat, quas id feceris: & sententia 169. Quod pati non vis ab alio, neque id facias. Quamquam vero optimae sint, & optimo viro dignae hujusmodi sententiae, quae sane ad ipsum naturale jus referri possent, tamen parum recte j dicialibus accusationibus Episcoporum accommodantur; si enim ideo nemo debet Episcopum in judicio accusare, quia nemo facere debet, quod ipse pati nollet, non
tam accusationes Episcoporum, quam ceterorum hominum forent reprobandae, cum ea ratio omnibus , & omnium accusationibus sit prorsus communis. Interea vero nemo in hisce fragmentis omnibus non agnoscit manum Μercatoris, qui in cunctis epistolis suis nihil pressius prosequi solet, quam Episcoporum accusationes praesertim coram intropolitanis, ut eas omnino vetustissimis canonibus reprobatas suisse doceat,
Eadem propemodum argumenta , ex quibus prior epistola salso tributa ostenditur Pio, demonstrant etiam falso tributam fuisse posteriorem, ad Italicos Fratre directam. In primis enim Pius se Romanae Urbis Archiepiscopum nominat, quae appellatio re centior esse ab eruditis dicitur; deinde usurpantur Sacrae Scripturae testimonia juxta versionem Hieronymi; & in fine epistolae consularis nota designat consules Clarum, & Severum, quam non convenire Psi temporibus nuper ad epistolam Priorem ostendi. Nonnulla praeterea sunt argumenta singularia , quae in e Pearis. s. dendis Gratiani fragmentis palam faciam . Post brevem epistolae praelationem haec Ieguntur . Ad Sedem autem Apostolicam periatum es , quod δει inter τυε ' contentiones , ly aemulationes . Et praedia diminis ustas tradita quidam humanis oppIDanx obus, ta Domino Deo, cui tradita sunt, ea subirabunt , ut suis obur inserviant. Quapropteν ab omnibus Glius usurpationis rentumeIia depellenda est, ne prα-dia obus secretorum caelestium dicata a quibusdam irruentibus vexentur. Vuod s quispiam praesumserit, sacrilegus habeatur, Aut focrilegus judicetur. Huc reserendus erit canon s. Cau. I a. qu. 2. , quae tamen sententia temporibus Pii nulla ratione congruit. Quaenam enim tunc esse poterant praedia Ecclesiastica , de quibus haec constitutio intelligeretur Τ Primus Imperator Constantinus facultatem fecit Ecclesiae, ut bona immobilia possideret I. r. cod. de Sacros. Eccles, neque enim ante quar tum saeculum Ecclesia tanquam collegium lieitum haberi potuit, utpote Publica Romanorum auctoritate nondum probata, ut potuisset adquirere juxta ea, quae traduhtur in l. 2o. T de rebus dubiis, & l. 8. cod. de haered. instituend. Quod si fortassis fidelium nonnullorum largitate potuissekt Ecclesiae praedia possidere ad usus sacros, haec constitutio Pii non adversus Christianos, sed adversus Ethnicos potius lata vis deretur: Ethnici enim, non Christiani, occasionem dare potuissent huic decreto, utpote qui res Christianorum perdere assidue moliebantur; proptereaque frustra
Vii Papae intercessisset auctoritas. Video autem, undenam sidorus mercator nonnulla ex memoratis verbis excerpsit. Abusus ille fuit verbis Honorii, & Theodosii, qui in constitutione 4 o. lib. I 6. tit. α. in codice Theodosiano ita sanxerunt:
Illius usurpilionis contumeIia depellenda es, ne praedia obus seeretorum coelestum dicata sordιdorum munerum fasce vexentur. Idem
88쪽
Idem dicendum omnino erit de can. I a. cau. II. D. 4-, cujus verba in eadem Gn. 2.
epistola paullo inferius leguntur ibi: Et scut qui Eccles am Dei vastat, edi ejus prae, 7 Aa, edi donaria expoliat, edi invadit, sit 1 rilagus , se edi iue qui ejus Meerdotes in- i' ' 'sequitur , sacrilegii reus existit, ire sacrilegus judicatur . AEmNIamin ι , fratres , charismata meliora , , noIite talia agere , nec eis commisceri, aut consentire, qui talia agunt:
quoniam non solum qui talia agunt, sunt hujus criminis rei, sed qui facientibus consen-ttunt. Non ergo gravius peccatum est fornicatio , quam sacrilegium ' sed seut majus es peccatum , quod in Deum committitur, quam quod in hominem , sc gravius es sacrilagium agere, quam fornicari. Rursum hic de praediis Ecclesiasticis sermo instituitur, quae. sane nulla temporibus Pii esse poterant. Praeterea indigna Pontifice Pio est hujusmodi sententiarum conjunctio: quid enim commune habent postrema verba de sornicatione concepta cum iis , quae superius traduntur de illis , qui Ecclesias Dei vastant , aut expoliant i Facile noverit igiusmodi emblemata Mercatoris , qui Daymentum hoc integrum , quemadmodum descripsi, Perpenderit, non corruptum , sicuti apud Gratianum habetur . Facile praeterea noverit manum Mercatoris , dum nonnulla hic de more suo interserit de iis, qui Dei Sacerdotes insequuntur, sive
Postrema .epistolae verba haec sunt: De cetera Disa in omni us Apostolica austeν can. 18.νitate quaecumque sunt ad religionis observantiam pertinentia , locis suis, ta a Die ς η- Dioeceseos Θnodis audiantur. Ea siquis Sacerdotum , mes reliquorum Curicorum suo Epis q3 'copo inobediens fuerit, aut in idias ei paraverit, aut contumeliam, est cominci potuerit, mox Curiae tradatur . 9ui autem facit injuriam , recipiat hoc, quia inique myt; eorrumpunt enim mores bonos colloquia prava. Evigilate justi, tu nolite peccare . Ex his verbis restituendus erit canon i8. cau. tr. qu. I. Vellem autem scire ab Isidoro Mercatore, quid esse potuerit apud Pium tradi Curiae eos, qui Episcopo suo inobedientes extiterint, aut insidias ei paraverint, vel contumeliam. Non alito explicari haec singula possent, quam detegendo Isidori mendacia, qui ad suas sententias detorsit duplicem constitutionem Imperatorum , quae habetur in codice The dosiano. Prior est in lib. 16. tit. a. num. 23. ibi: Qui mos' est caussarum eivilium,
iidem is negotiis Ecclesiasticis obtinendi sunt: ut, squa sunt in quibusdam disses onibus, semibusque delictis ad νeligionis observantiam pertinentia, locis suis, G s suae Diaeeestos Θnodis audiantur. Posterior eli num. 3ν. ibi: Quemcumque Ciericum indignum octo suo Episcopu/ judicaterit, ab Eccissae ministerio segregaverit, aut siqui profestum Ioeν Hligionis sponte dereliquerint, continuo Isbi eum curia vindicet.
De reliquis capitibus Pio tributis .
Dissicilius est suis auctoribus tribuere assa, & quidem plura fiagmenta, quae
apud Gratianum Pio adscribuntur. Exhibetur in primis canon 6. dist. I., quem Gn. s. quidem ad antiquiores capitum Ecclesiallicorum collectores reducere, & ex ipsis dis. H. supplere fas erit. Labbeana editio Conciliorum Veneta anni t 728. habet Dagmentum hujusmodi, ut ibi dicitur, exceptum ex codice sexdecim librorum lib. 3. cap. I9., quemadmodum etiam habetur apud Burchardum In lib. 3. cap. 124. his verbis τ' Petistis enim peν PIFIarium ebarilllarium nostrum a beatae memoriae decessore nostra, ueemes vobis retro temporum cθη vcsudines servareοιών, quae a B. Petri Apostolorum .
89쪽
Principis ordinationum initiis hastinus vetustas longa servavit. Et nor quidem iuxta seriem relationis nostrae consuetudinem laudamus, quae tamen centram Idem catholicam nihil usurpare dignoscitur. Caput illud ita integre descriptum conjecturas gravistimas habet, quibus illud a Pio Ponti fiee abjudicemus. Institutum enim in primis Chartularii Romanae Ecclesiae officium indicat jam pacatas fuisse Romanae Ecclesiae res: non enim hujusmodi munera aut institui, diltribuique, aut expleri commode poterant , nisi post redditam Ecclesiae pacem . Deinde non potest convenire Pio Pomtifici, quod dicitur a Beati Petri ordinationis initio vetustatem longam intercessisse .
Vix enim a Petro ad Pium centum circiter anni effluxerant ut proinde caput hujusmodi recentiori Pontifici commodius tribuendum videatur. Fortassis autem 'referendus erit ad Gregorium Μagnum, qui in epith. s. lib. a. ita ad univereos Na-midiae Episcopos scribebat: Petisti, per Hilarium Chartularium nostrum a beatae memori Wardecessore nostro , ut omnes vobis retro temporun consuetudines servarentur, quas a Jι. P rri Apostolorum Principis ordinationum initiis Dactenus vetustas longa servavit. Et nos Fidem juxta seriem relationis vestrae consuetudinem , quae tamen contra Idem Catholicam nihil usurpare dignoscitur, inviolatam permanere concedimus , si e de primatibus constituendis , ceterisque capitulis , exceptis his , qui ex Donatistis ad Episcopatum perveniunt, g os provehi ad pri tus dignitatem, etiam cum ordo eos ad locum eundem. deserat, modis omnibus prohibemus. Sisciat autem illis commissae sibi plebis tantummodo curam
Minus integrum retulit Gratianus canonem s. dist. 33. , qualis habetur apud ile'l' Vetustiores canonum collectores. Nam Burohardus in cap. 71. lib. 3. ita scripsit: Ex decretis Pii Papae cap. 6. Bene Auidem majorum regulis donitum est, ut daemoniis , aliisque passionibus irretitis insteria sacra trassare non liceat, cui praecepto conseUM rationis adhibito id communiter donivimus, ut nullus de his , qui aut in terram arre i a daemonibus eliduntuν, aut quolibet modo vexationis incurstas seruntur , vel sacris as deant ministrue altaribus, vel indiscussi se divinis ingerant Sacramentis, exceptis illis, qui corporum incommoditatibus dediti, sue hujusmodi pasionibus in terram approbantur
elis. Qui tamen ta iis tamdiu erunt ab osseti sui ει ordine , ta loco suspens, quo*μος
unius anni spacis pest discretionem Episeopi inveniantur ab incursu daemonum alieni. Sic ad melius, pleniusque exemplar exactum Gratiani se agmentum, minus aptum Vi detur, ut recte Pio Pontifici tribuatur. Etenim auctor canonis non novum quid
Piam se constituere profitetur, sed id renovat, quod jam majorum regulis donicum fuisse dicit: quod sane Pio Papae tribui nequit, cum nemo ex Pii ejusdem majoribus adduci possit, ad quem hujusmodi constitutio referatur . Praeterea auctor canonis idipsum tradit consensu rationis adhibito eommuniteν D ipi se, quae verba significant in pleno Episcoporum Concilio editam sanctionem. Qui eumque igitur haec Pio Pontifici tribui posse adfirmaverit, docebit prius & locum & tempus Concili ab
eodem Pontifice celebrati. Ego, ut verum fatear, video hoc fragmentum recen . tius esse Gelasio Papa, & ad decretum Gelasii, quod habetur in can. s. dis . 33. reserendum esse , quod initio capitis dicitur: Majorum regulis de finitum est, ut L πoniis fri. Quod si Gelasii decretum majorum regulae adpellari potuit', non dubitavero hujusmodi caput pertinere ad saeculum octavum, aut nonum, quibus scilicet temporibus similia aut condita, aut renovata fuisse decreta scimus. Plane Reginoia libro de Ecclesiasticis disciplinis id ipsum commemorandum arbitratus est , Minerum suum erudiret lib. I. cap. 4r3. In libris etiam Capitularium Francorum reno-
90쪽
. De Pio. 81varem idipsum est lib. 7. cap. 69. editionis Parisiensis anni 167 ., 8cwnemarus
Rhemensis in epiliola ad Clerum, & plebem Bellovacensem, in qua formam h ifinuabat rectae electionis Episcoporum ac Clericorum, monebat inter cetera , ut caveret populus, ne daemoniis, smilibusque passionibus irretitum eligeret . Posset huc etiam referri canon 29. Concilii Giheritani: ibi: Energumenum , qtii ab erratico spiritu exagitatur, hujus nomen neque ad altare cum oblatione esse recitandum , neque permittendum, uι cum sua manu in Ecclesa ministret . Verum Eliberitani Concilii canones parum conferre possunt ad stabiliendam Ecclesiasticam veteremia disciplinam , quemadmodum tradidi. suo loco . Quid vero plura huc adferam, cunatandem invenerim memorati fragmenti Gratianei germanos auctores ' Sunt illi Toletani Patres in Concilio tr. anni 673. , ubi can. a 3. eadem ipsa leSuntur, qvri superius integra retuli ex Burchardo . Tantum heic subclam verba illa Concilii rmajorum regulis donitum es, posse etiam referri ad canonem 16. Concilii Arausicani I., ubi haec habentur: hnergumeni non solam non astumens sunt ad ullum ordianem Clericatis, sed edi tui, qui ordinari jam sunt, ab imposto officio sunt repellendi.
Non opus eli, ut ad hanc rem demonstrandam , & minus probam Burchardi s.fidem Ostendendam aliunde petam argumenta; cum id perspicuum adpareat in ea-Une 1 s. Cau. ap. qu. a. , quem primus Pio Papae Burchardus tribuit in cap. 18. lib. 8. ibi: Ῥt virginea non velentur ante xo. annos a latis , nisi sorte nec I tate periclitantis pudicitiae virginalis, est non sunt consecrandae alio tempore, nisi in Epiphania , ω albis Basehalibus , N in Apostolorum natalitiis , nisi caussa mortis urgente. Haec Porro Pil Papae esse non pollunt, quum illius aetate nulla essent condita sacrarum virginum monasteria, in quibus velatae custodiremur . Potius autem d promtus erat ex Capitularibus Francorum, juncta collectione Reghaonis . Porro
in Capitulari Caroli Μagni anni γ89. cap. 4 s. haec leguntur : Item in eodem ideli Africano Concilio ut virgines non velentuν ante vigintiquinque annos, nis ration bili neces tate cogent. Cui subjecta sunt Antiocheni Concilii verba ibi : Item pla-- cuis, πι quicumque Episcoporum necessitate periclitantis pudicitiae virginalis , cum veι petitor potens, veI raptor aliquis formidatuν, mes si aliquo mortis periculoso scrupuis
compuncta sueris , ne non velata moriatur, aut exigentibus parentibus , aut his, asForum cusam pertinet, velaverit virginem, seu velavit intin uigintiquinque annos aera
tis , non et o si Concilium, quod de isto annorum numero constitutum est . Confirmatum id fuit in Capitulari anni 794. cap. 44. , redactumque in lib. t. Capitularium cap. sis. de lib. s. cap. aa . Regino Prumiensis haec eadem in suum codicem relaturus lxudans quidem ex Concilio Antiocheno, quemadmodum & in Capitularibus laudabantur, ita scripsit in lib. m. cap. t . it virgines non velentur ante vigesmum quintum sunIm aetatis , nis sone necessitate periclitantis pudicitiae virgiηatis; ET ut
Gelasiur rapa sistit . nis in Epipbania , id in Albis Paschalibus, ta in Apes ρω-
rum Natalitiis non sunt consecrandae, nis caussa mortis urgente . Apparet itaque, Bur chardum tam ex Capitularibus Francorum, quam ex Reginone caput integrum
composuisse, ipsumque in causa fuisse, quod recentiores Collectores Burchardum imitati Pio Pontifici 'triba rint, quod illi tribui minime poterat, sed potius recentioribus auctoribuς acceptum ferre debuissent . i
Canon Io. au. 2a. D. r. licet ab Ιvone, & Burchareo etiam Pio Papae ul- .io. Matur, pii tamen nullatenus es' potest, eum mentio fiat Synodi, ad quarn spe- cov. 13.ctet judicium de iis, qui per ereaturas' Iurent, quod sane non alio tempore statui