장음표시 사용
201쪽
mul cum natura induimus, peccatum uocat origin te,non ualde abhorrere uideatur a , multorum peri
tissimorum hominum mente, qui Augustini sententiam se tenere arbitrantur.quas tamen ijs immiscet, atq; ex iis concludit falsas, & sceleratas sententias, apertissime redarguunt Colonienses. Qualis illa est oratio, qua naturae corruptionem originis peccato cotractam ita exaggerat ut dicat, nihil a tali posse natura scaturire, praeterquam mala, nihilq; ab illa edi aut eis ci non peruersum ,& contaminatum, nihilq, non malum illi inesse arbitretur, ad quod efficiendum cum illo testimonio Gen. utatur, Cogitatio cordis humani mala est a pueritia.Inquiunt Colonienses, maluisse quidem,ut fuisset usus Hieronymi ue sone,Cogitatio cordis humani ad malum prona est ab adoloscentia sua. cum ita Hebraeorum uerborusensum aptissi in E contineat ut omnem errandi Occ sonem eripiat. Nam & si humanam naturam pem quam deprauatam esse, ad peccandum promptam, di expeditam negare nos non patiatur perenne illud bellum,quod caro cum spiritu, & Dei lege continenter gerit; hanc tamen naturae corruptionem tantopere amplificare, ut nihil in illa pium,nihil bonum, nihil no contaminatum agnoscamus,& a ueritate plurimum abesse,& ad Manichaeorum delirationes qua maxime accedere uidetur. Neque enim naturae illa
turpificatio,& deprauatio tollit, quin liberum arbitrium diuinis auspiciis, atq; munere possit lasciuientes animi motus, seq; contra rectam rationem erigentes comprimere,aliquas actiones rectae rationis lege
202쪽
LIBER Ol. ys consormatas edere,diuinae bonitatis amplitudinem, humanaru reru procuratione,sapietia plurimaq; diuini numinis mysteria cognoscere.Quae tame quaestio, quia est cum ijs,quae a nobis in 6.Axiomate,& de arbitrij libertate dicenda sunt,ualde connexa,& copuIata,non est quod earundem rerum crebra repetitione fastidiosi sinus. Qv o' o uerb spectat ad locum illuni Gen. Fig- Genes
mentum cordis hyimani malum ab adolescetia sua. c. Io. cuius uerum,& SUmanum sensum ex Rabinorum Commentariis depromptu Colonieses afferunt, per irrisionem uero referre Kemnicius uidetur, qui in Hebraicis literis uel parum fuerit uersatus satis itelliget,uocem quam diuus Hieronymus cogit tionem, reliqui uero figmentum, uertunt, saepe usu
pari in scripturis diuinis ad significassa metis desideria, animi commentationes,& concupiscentias. Quaquam si ex uerbo quod est fingere, ac formare etymologiam spectes, figmentum proprie significet. nam ut R.Dauit Κimchi auctor est ea animus fingi atq; sormat,quae concupiscit cuius passim est in diuinis literis exempla reperire.Quare haec Genesis uerba id est figmentum cordis hominis,non cor ipsum humanum, humanasq; oes actiones,sed
id, quod cor ipsum humanii primo conatu fingit ac sormat,significat: qua circuitione,& ani actu, hominu cupiditates,& desiderij igniculi intelligendi sui, qui non ab alio opifice quam a corde ipso humano finguntur.Quare siue figmentum cordis,sue quouis alio modo uertas, ad cupiditates certe,quae in humanis cordibus formantur,reserenda sunt. Neq; dissimilis
203쪽
ORT A DOM EX PLIC.lis huic sententia est illa, qua Moses causam reddit
tantae iracundiae diuinae, ut quem summo studio,&charitate hominem sormauerat, delere inundantibus aquis animo obfirmato statueret. Videns in quid Deus quod multa malitia hominu esset in ter-
figmentum, siue omne desiderium cogitationis co dis eius certe malum omni die; quo sane in loco uocabulum '. solam ad peccandum propensionem,
effrenataque desideria doctorum omnium iudicios gnificat: quae ideo a Deo crimini dabantur, quia diuinae gratiae, liberique arbitrii uirtute non erant coercita atque compressa, sed illorum impulsone ad atrocissima scelera omni impetu serebatur; quod quidem uerba illa aperte indicant. Videns Deus,
quod multa malitia hominum esset in terra. Quare idem prorsus Moses per figmentum cogitationu co dis Genesis.c. 6. & per figmentum cordis.c.8. intellexit, cupiditates scilicet, & desideria, quae mala, ac scelerata ideo dicuntur, quia ad malum propendent, di inclinant. Quare accommodatissime D. Hieronymus uertit,cogitatio cordis humani ad malum Prona est, atque propensa omni die. V r igitur ad instituti nostri rationem reuertamur; Κemnicius contendit, illam Coloniensium
sententiam, quae nihil boni in ijs, qui nondum per Christi gratiam renati sunt ό reperiri posse negati ad iPelagianismum plurimum accedere , quod duo bus Augustini locis probat. principio enim inquit;
Pelagius ita locutus es, sicut recitat Augustinus libro secundo de Bono persiuerantia c. m. Ignorantiam, O domitatem, Die quibus
204쪽
nullus homo nasicitur, et primordia non supplicia naturae. O de Peccato originali lib. a. cap. I 3. Omne bonum, uel malum, quo uel lauda biles uel uituperabiles sumus, non nobiscum oritur,ssed agitur ὀ nobis opaces enim utri que rei non pleni nascimur, O ut sine uinute, ita sine uitio procreamur, atque ante actionem propria voluntatis id βlum in homine est, quod Deus condidit.Quibus Pelagi j uerbis, non oppugnatam modo, sed funditus euersam C loniensium sententiam putat. Quae cu legerem, & attentius cum Coloniensium uerbis conferrem, aliquantulum haesi, & dubitaui, an per incuriam somte Κemnicius haec loca, quae prorsus extra rem esse uidebam, attulisset. Neque enim fieri posse putabam, ut qui sui omnino compos esset, tantopere ballucinaretur, atque extra causam tam turpiter in re tanta ageret. Nam Pelagius, qui nullum originale peccatum in paruulis agnoscebat, hanc ad peccan-d um propensionem, concupiscentiam, atque pruriaginem dictitabar, minime ex peccato originis nasci sed naturae ipsius csse conditionem, ac necessarium modum, neque aliter nos affectos esse potuisse, si Adam ab omni scelere se temperasset. hominem Gnim exdiuersis atque prope cotrarijs naturis constatem, rion iis esse deformitatibus praeditum, prorsus dii ccbat impossibile. Quam Pelagi j mentem cxplicat , & refellit D. August. eo loco, quem Kemnicius referteκ lib. a. de Bono perseuerantiae. Quam recte tibi uero inde concludi possit, nihil in homine boni ines noperst- se, tu ipse, Κemnici, iudica. Nam fatentur qui- ueratisdem Colonienses cum Augustino, ignorantiam, ad ς peccandum incitamenta, diis cultates, quas pati.
m vn quicquid demum mali in homine inest, ex pec
205쪽
eato originis oriri, sed inde concludere, peccatum originale essicere etiam, ut nihil insit in homine boni, delirantis est argumentatio. Nisi enim peccato originis essemus infecti, &iustitia originali spoliati,, omnibus ijs, quae patimur malis, carpremus fateor, ut abunde paulo antea explicauimus. sed qua nam ratione colligi inde putas, tantas fuisse peccati uires, ut nihil in nobis boni reliquum feceritὸ o dise
tum,&argutum hominem Zo inauditum acumen PHoc tam late patens peccatum uniuersa haec nata secum inuexit, ergo omnibus nos bonis spolia uise naturam uitiauit, ergo funditus prostrauitὸ concidit ergo,necauit)uires perfregi atque debilitauit, ergo exhausit,& prorsus consumpsit Quis hanc argumentandi rationem facile ferat Θ quis tantam amentiam cum tanta insolentia coniunctam non irrideat C lonienses uero & si Monhemium reprehedant,quod significare uideatur, nihil in homine boni inesse,inatorum tamen tantam multitudinem, quanta premiamur, ex peccato originali fuisse prosectam, & non ex naturae ipsius conditione impressam, satis aperte docent, cum hanc rationem reddunt; quare post baptismum, quo peccatum originale, est plane des tum , & abrasum, concupiscentia adhuc manet, ut scilicet inqui ut agnoscamus, quatum malum si, Deum opti max. uel minima inobedientia offendere: dum aduertimus illud protoplasti peccatu,quod cum illo in lumbis eius patrauimus, tantam etiamnunc connexam habere poenam, quod maximis si doribus reprimere, laboribus, ac uigilijs superare,
ac totis deniq; animi neruis extinguere conueniat. Putas
206쪽
lv Ι B E R III. l Putas ne, Kemnici uoces hasce esse negantium cum Pelagio omnem hanc naturae deprauationem, & corruptionem ex peccato originis extitisse ξ Ad locum
uero libri secundi de peccato originali, sati Augustinus ipse respondet, cum mox addit nihil illis uer
bis aliud uoluisse Pelagium, nisi peccati originalis Σὸ i .
persuasionem ex hominum animis conuellere, cum omnia haec, quibus confitetamur animi,& corporis incommoda non ex peccato originali, sed ex natura ipsa effluere dictitabat. Quae quantum contra eos faciant,qui & peccatum originis in omnes pervasisse,& ab illo omnia nostra mala & incommoda profecta
esse fatetur, uidere quiuis iam facile poterit. Quartum Kemnicij Axioma illud est,
Ass EvERANT Iesuuitae ,post susceptu baptima, peccatum in Axio- renatis nullum remanere uel quod apertum sit, uel etiam quod tegatur, ma. O operiatur. Bone deus, quanta enimpudentia illorum hominum cum Rom. q. consiensu ueteris , noui testamenti hic constituatur, Mati quorum tecta sunt peccata. Iesumta contra dicunt, Beati,qui nullum habent peccatum, siue tectum , siue apertum.
S I truculentissimae sunt & mortiferae maxime inimicitiae, quae amicitiarum simulatione geruntur, nulli profecto magis seri, & immanes hostes diuinae misericordiae esse possunt,quam perditi, &profligati homines, qui amplificandae, d illustrandae illius simulatione, inaniq; ostentatione, meritorum Christi sanguinisque pro nobis fusi, uirtutis, atque potestatis augendae specie , illam enervant, debili - tan de gradu deijciunt,& proculcant.Nam qui nul taulairi orationem parem reperire possunt diuinae misericordiae commendandae Christi meritis amplifican
207쪽
ret ORTHODOX. EXPLIC. dis, sanguinis ipsius potentiae extollendae, &praedicandae,cum docent eos, qui uel minima fide Christi passionem suscipiunt, omni esse mox crimine liberos , & solutos,neque esse quod incestuum turpitudinem,sacrilegiorum impietatem, caedium imm . nitatem, rapinarumque conscientiam amplius u
reantur ; quippe, quia sanguis Christi sola fide susceptus, omnia delere crimina, omnia tollere, radicitusque extrahere', omnemque potentiam Inferni infringere facile potest . qui temeritate marima dictitant quod quan uis innumeris se quisq; sc laribus audacter contaminet, si Christi merita sola fide, & firmissima spe susceperit, ipsiusque sanguine
crimina asperserit, omnem mox impietatem in excellentissimam quanda iustitiam immutari: qua oratione peccandi licentiam, & impunitatem afferunt maximam: ij inquam cum de sacramentis set monem faciunt, quae&fidem habent'coniunctam,
& Christi sanguine ita rerspersa sunt, ut quas promptuaria esse uideantur, quae illius merita continent, atque efficiunt utin omnes copiose, & abunde permanent, infirma illa, debili , atque ad peccati foeditatem abstergendam, maculam eluendam,potentiam emolliendam ualde imbecilla esse dictitant, tarofiprio rasque esse peccati uires arbitrantur,ut nulla possint omnia sacramentorum vi, atque uirtute superari. Quid prorsus enim,amabb te Lemnici, aliud est, sacro lauacronepcccssta gare uim abstergendi poccata,quam Christi sangui-μι δε nem imbecillum, illius merita infirma, redemptiOnisque nostrae mysterium, quod nobis baptismate
communicatur, impotens dicere Cum enies Chria
208쪽
' LIB. ER III. l s 8stus mortuus fuerit ad multorum exhaurienda peccata, quibus id, quaeso, alijs quasi instrumentis cf. fici quam nouis sacramentis ueteribus antiquatis,& reiectis a se institutis ibus cum sanguinem suum diuinum incluserit, nihil certe est aliud, aqua baptismatis corpora aspergi, quam animam Christi languine respergi, & perfundi. Quare qui sacramenta exhauriendi prorsus peccata potentia priuat, non quidem sacram entis,sed Christo ipsi iniuriam facit,
qui omnem meritorum suorum uim sacram entis impressit. Si sacramentum baptismi ut caetera taceam crucis, mortis, meritorumque omnium Christi uim non continet inclusamque habet, quae tanta est eius potentia ut peccata possit tegere ut ais diuinamo; indignationem ita retardare, & comprimere, ut ea
flagitia puniri nunquam possint ξ si continet 'quod nemo unquam fidelium negauit, Quae tanta est fanguinis Christi infirmitas, & imbecillitas, ut peccatorum foeditatem, & turpitudinem tollere nullo modo possit ξ Cum legis apud Diuum Paulum, Christum semel oblatum fuisse ad multorum exhaurienia Ho da peccata, quid , exhauriendi uerbo intelligis ita ne operiri, & non imputari: ut integra tamen peccata maneant ξVt homo Christi oblatione sanctissicatus, dc liber, peccatorum sit nihilomninus turpitudine infectus, scelere contaminatus, pedore corruptus , dc uere sceleratus ac flagitiosus dici possit Non uides quantum id cum exhauriendi uerbo pugnet ξ Nam quorum uel tenues reliquiae manent exhausta dici nullo modo possunt. Paulus uero non
peccatorum suppliua, sed peccata ipsa exhausta es et . Bb a sedi
209쪽
ORTHODOX. EXPLIC. se dicit. Si igitur Christi mors multorum peccata exhaurit, prorsusque tollit, quo nam id modo em-cere putas Θ An solitin quia id essiciendi uim habeo
At non iam multorum, sed omnium peccata exhausisse Christi oblationem dicere debuisset. Nam cum pro omnibus mortuus fuerit, mortis illius tanta est uis, tanta potentia, tamque inexhausta uirtus, ut nunquam tantum possit uniuersias generis linmani extendi, & dilatari, aut peccatorum multitudo crescere, ut cum illa exaequari ullo modo possit. Cum igitur n6 omnium,sed multorum dicat Paulus peccata esse exhausta, de illis sane uerba facit, qui crucis,& mortis Christi fructum percipiunt, neq;illius ut irrita in seipsis,atq; uana faciunt. Quos quo na modo consequi tantum Dei beneficium posse existimasΘDe coelo te repentinum illud & inexpectatum delabitur, nulla sacramelorum uirtute,aut humana Operatione interueniente ξ Inania igitur sunt sacramenta inutilis prorsus est illorum opera, & institutio.
Quod si uera sunt Christi uerba quibus, salutem sopiternam j, uitam ijs solis pollicetur, qui crediderint, & baptizati fuerint, felicitatis aure aditum sola
peccata occludere,Christi uero sola merita recludere possunt,an non satis constat baptismatis sacram tum, Christi passionem,& merita ita habere colligata, ut animam peccatis expunctissantificet, & beatitudinis aditum aperiat ξ Cum igitur ex Pauli sententia, Christi oblatio, & mors eorum, quos santificat peccata non quomodocunq; tollat, sed exhauriat,&baptismatis sacramento ad id quasi instrumeto Christus mentium sanctificator utatur, quantam putasi e effe
210쪽
. ': LIBER III. 'sesse impietatem negare,post susceptum diuinum Iauacrum,nullum remanere peccatum cum sit apem
te D.Paulum,medacij,& Christi mortem, infirmitatis, & imbecillitatis arguere Θ Quod si te ista parii mouet,Kemnici,quid,quaeso illa Pauli uerba significat
in ea epistola, quam ad Hebraeos scripsit Purgati mb.c.I. ne peccatorum per se ipsum facta,sed & ad dexteram is maiestatis in excelsis An purgatae illae mentes dici possunt,quae sceleribus sunt infecte, & colaminataeξ an purgare non est,quod sordidum erat,abstergere, quod impurum mudare, quod turpe, & maculatum abradere ubd si passionis Christi uis peccata, quae ex Adamo contraximus, non delet omnino, sed ita operit, ut perpetuo illis maneamus cooperti,& insecti, quomodo eum purgasse nostras mentes Paulus dicere potuit Quod si scripturae sacrae uerba luxarect extra proprios sensus in alios longe alienos abducere fas est,omnibusq; uestris commentis patere illa potest nihil profecto ex ea ueri, nihil,quod certum, ac definitum sit, habere unquam poterimus.In epistola uero ad Romanos cu idem Paulus confert incommoda , quae nobis Adae peccatum attulit, cum com-
modis a Christi morte proscctis,longe superare quae a Christi morte dona acceptinus, ab Adamo illata damna, aperte ijs uerbis asserit, Sed non sicut delictum ita & donum . si enim unius delicto multi mortui sunt multo magis gratia Dei, & donum in multos abundauit. Minime uero Christi bonitas in eo Adae malitiam superat, quod illa plures seruentur homines, quam ista perdantur.Nam multos solo Adae crimine interire, quibus Christi sanguis salutem