장음표시 사용
171쪽
lectu a te n5 Urimunt suas smilitudin eat in intellectum possibilcm:sed solum disponniit ipsum ad recipiendum mo esset comparatio lantasmatu ad intellectum possibilem scut colossi ad visus ut Aristo .pomi. 3 Cy ic ρ3hoc fantasmata is emt d se necessaria ad itelligcdu .et poseques nec sesu: h solv p accides usi ercit tia et pparuita l. tellectu possibile ad recipiadu q6 e opinionis platoice et Gπa ordine generanδia itellere' et scie que mit Bristo.i priori etap5. mi, ' Cet Urio postmov). dices et, re sesu fit memoriarer multis memoriis unu emunciuer natalus GPinactis vris acceptio si e scieeFturat et itelleci'. 'aut nec positio Aui. coso rei aut na bis d-g cratioe r natius dicit: oui ar' tui .n. omnia agoia iseriora solii P suasthi duo ac ioes preparat mam ad suscipi edas sor. .ne ee mas 4 emuut in mas ab intelliaetia agetene' ectu lapata.vii et eade rone pdie Φ fantasmata is iiiin, pparat itellectu possibilcfforme at intclligit biles stulit a substatia semia. filr at ιν p cogitatione disponunt fantasmata ad hoc in fiam ites ligibilia actu et mouetia itellectus. possibile eo uenies n5 vides si liniret' ages ponar substatia lepata hoc. n. vides re Ginforme posuist dicetiu Φ iferiora agena sui solii disponctia ad ultima sectione: vitia aut sectio est ab ame separo qs e cotrater. G. Dias. Aristo .in. .metaphid .n5.n. vides 28. ipsecti' se habere ala huana ad itelligcdum inferiora nature ad xprias opaciones.
4 EAmp. effeci' nobiliores in istis iserioribus . umns i 5 solii ab agentibus superioribus. sed requisiit agentia sui generis: Diem etiar generat sol et homo: et Γ militer videm' in aliis animalibus secus qν quedam ignobilia a talia er solis tantu acti Fegenerans absq3 principio activo sui gene ras sicut py m a talibus seneratis re putreia factione: intelligere autem est nobilissini' viticino qui est in istis inseristibus aio igi/tur sufficit ponere ad ipsum asseris rem ta rufi etiam poliatur agms .primu . hec aut ratio c5tra Suic.n5 edi0.na ipse it oe aiat posse gener ari absq3 semine .s EB dlanc interio effeci' demostrat agenre: via a talia Fracrata re putrefacti de nonsul er intclioe na inferioris sed superioris
tantum: propter quod zristo in. . meta i. .dicit ea fieri casu animalia auteque fiunt cr semine sunt re inretione nature sub co I praetoris et inferioris. Iric aute effectuoqui est abstrahere formas cles a falasma tibus est in melione nostra n5 solus in in tentione agctis remotragis os in nobis ponere aliquod primu principiu3 talis effeci' hoc aut est intellectus ages mδ est igit sub stantia sedata sed aliqua Dius a te nostre. 6 EItem in natura cuiuslibet moucris e principiu sussi ico ad operatione naturale
mulae:et fi quide operatio illa constar in actione adest ri pricipium activu3: scut ps de pinctius ale nutritiue in plantis: si operatio illa consistat in passione : adest ei principium patassis cur p3 de porcius scit stiuis in animalibus M aure est sectissemus inter via inscriora monesia .rius aut
xpria et naturalis operatio est itelligere qno completur fine passione quada inquantum stliberantellectus patitur ab it iligibi' nli et est et fine actione inquatu3 intellectus facit intclligibilia in potetia ee in clii Oblia in actu ops ira in natura hominis ec viri usq3.Pprium principiu3. s. intrilectum ase tem et possibiles et neutrum m in ab anima hominis separatum esse.
t ad c si intellectus agcs est quedaminaria separatamianifestu3 est v, in s - .pra naturam hominis operatio aut ua3 homo erercet solaaetute alicuius in pnaturalis substat te est operatio furaturalis: ut miracula sacere et promare. et alia huiusmodi que diuino munere boico operatur: cum igitur homo n5 possit intelligere nisi virtute intellectus agctis fi mi ellcci' ages
gere non sit opcratio propria et natis bominiri sic homo no poterit diffiniri per boc
est intellectivus aut rationalis.
8 si reterea nili. t operatur tris p aliqua virtutem que Drmaliter in ipso est. c a
de Aristo.m. r. de anima ).ostendit o quo ur. crimuimus et sentimus est forma et acius. scd Φ.et . s. viram actio.scilicet intillectus pessibilis et intellectus agriis conuenit honiam: hemo enim species abstrahit a fantasmatibus. et
recipit mere intelligibilia actum5 mn a liniano am rarum actissuma vcrusti
172쪽
vina nisi eas la sola reperircin .oport3 non est spossibile stillectu petibile et
igitur in principia quibus attribuutur nee actiones scilicri i illecius possibilis et agcsfint m tutes quedam in nodis formaliter ς' fim eristotes V Si aute3 dicatur Φ bee amo ramis. ucs ambuuntur homini inquarum predicti intelleciva cominiatur nobis vi Hurr ῖmpu- rors dicit. iam supra ostensum est in cosaatio. tinuatio inrcllectus possibilis nobiscunt fisit quedam substantia separata quales ipe intelligimon suscit ad hoc . ipsum inrclligamus .f Similiter eriam pater de in tellectu agente .comparatur cium intestectus agois ad 1pecies intestigibiles recreptas in intellectu possibilusicut ars ad BD mas artificiales que per artem ponunturiri materia. ut patet et erempto Aristote. in tertio de anima ). foririe autem artis non conlaquntur actionem artis: sed solu3 filii litudinem formale3 unde nec subiectu harum formarum potest y buiusmodi lar nias actiones artificis facererergo nec homo per hoc et, sunt in ipso species vitelligibiles actu facte ab itellectu agete potest facere operationem inicit crus agentis.
a C Adbuc unumquodq3 quod non potesterire in propriam operationem nifi y hoc quod mouetur ab erieriori principio ma gas astur ad operandum : G quod ipsum
agatarrarios rasia enim magis aguntur ad operaridum qua seipsa agant: qiua omnia operatio eorun derelis a principio eririnseco mouerite sen'us autem motus a seis sibili erteriori imprimit in fantasiam:et fieper ordinem procedit in omnibus poterus usq3 ad motivas.operatio autem propna hominis est intelligere: uo primum in
t in forsali alicni boe esse in possibile et, via et eadeni sub Itantia. scilicet nostre anime fit in poteria ad omnia intelligibilia quod pertinet ad intellectu possibilam .et facit ea actu quod est intellectua agentis eum nisthil agat fini q, est in poterii a sed in actu unde nori videbitur in agens et res.sbilis lut ilectus possint in x id substant aaninae conuellire.i Si quis autem recie Cevi' inspiciat nihil inconueniens aut di te sequitur. Hihil enim pro in Doc res mba .ctu illius esse fini quod in potentiari fis ali 'ud in actu sicut in rebus naturalibus eidemus aer enim est aciu dum idus et poten. tia siccus terra autem econuerso nee auteoperatio inuenitur esse inter animaue intellectivam et fantasmata habet eni3 anima
itellectiva at ira in actu ad or Ut asina e in 'potetia et ad alim Q in far asinat actu inuenis: h3 eni substitia ale humane imate. rialitate. Et sta' et dictis patet). er hoe habet materiam intellectualem quia om nis substantia immaterialis est hunismo di. Et hoc autem nondum habet quod ase similetur huic usilli rei determinate quod requiritur ad hoc in anima nostra bane vel illam rem determinare cognoscat: oninis enim cognitio fit secundum similitudinem cogniti in cogioscente. Remanci igitur ipsa anima intellectiva in potentia ad detremi natas militudines rerum cogno
- .. - . . scibilium a nobis que sunt nature rerum
optum est intcllecius agens qui facit fisci sensibilium . et bas quidem determinatas es intestigibiles: a quimus patitur quodam naruras rerum sensibilim presentant no modo intellectus possibilis. qm factus in bis fantasmata que tamen nondu3pπu nerunt ad esse intelligibile cum sint similio
tudines rerum' sensibilim reiam secun/duin conditiones mamiales que sunt pro priciates indiuid tales. Et sunt etiarii in organis materialibus. Inori igitur sunt vi triligibilia actu et tamen quia in hoc horamine. Cuius similitudinem representant antasmata est accime naturam viuuer salem denudatam ab omnibus conditionibus indiuidnitibus sunt stelligibilia in po aau moua voluntatem. Si igitur mellectus agens est quedaue substantia ema minem. ola omatio hominis dependet a pruicipio ertrinseco.non igitur erit homo agens seipsum sed actus ab aliori fic non erit dominus suarum omarionum: nee meretur laudem aut ritumium .et perbi hir tota scientia moralis et cominiatio politica quod est inconueniens.non est igitur
hi lacrus agens substitia separa ab bola.
173쪽
inua: sic uitur habent intclligibiliate in
potetia. determinatione aut similitudinior in actu:α5trari o aut erat in antina in inlectiva. Est igis in anima intellectiva virtus activa in iantasmata facies ea intel
er nec Maritim ponere hilarem agenti intelligibilia. Si aut hoc eel ve*: oporteretor quato aliqua sunt m se magis intelligibilia magis intelligerentur a nobis. sq6 patet es salsum ma magis sui nobis intelligibilia acturi bre potetia anime vocator ligibilia que sunt sensui. miora si in se sue intellecius ages .i Eil et in ea potus d est minus intestigibilia:vnde Tristo.fuit m
Uoinia ad terminatas similitudines reu ---- ' -
sensi diliu et hec est micria intellectus postibilis. is eri tame hoc quod inueni inata ab eo quod inuenis in agetibus nῖiM.qr ibi mu est i potetia ad aliud sim eudem modii quo in altero inuenit actu naue materia aeris est in poteria ad forma aque . eo modo quo est in aqua.et ideo corda naturalia que c3icabant m ma eode ordine agunte patiumr adinvice anima aut intellecti no est in potetia ad similitudines rex o suthri fantasmatibno p moda illu quo sunt ibistam quod ille similitudines eleuans ad aliqd altius vi. sint abstracie a conditio nibus idividuatibus malim'er quo fiui itelligibiles atav.et i5 actio itelle getis in sata mare pcedit receptione intellectus possibilio ac sic principalitas actionis n5 attri buitur fantasmatibus sed intellectui ageti:, ter quod. Aristo.dicit que h3 ad possibilem sicut ars ad mina. Mutus aut em plu oino si te rei si oculus simul O hoc q6 est diapbanum et susceptiuus colou hcretrantu de luce quod posset colores facere visibiles actu sicut qda a talia dici uis sui oculi luce suffieicter sibi illum lare obstarea. ν
cui et simile est in intellectu nostro qui ad ea que sunt maiustitissima te hab3 sicut oculna nocive ad sol ren paruu sume intelligibile qs est nobis conaturale sufficit ad nostru intelligcre. Tot autem lumemtelligibile nostre aie c3 naturale susticiat
ad facicdum actione intellectus agetis p3 si quis cosideret necessitate poricdi intelleinctum agentcanueniebasai. aia nostra in potentia ad ii stelligibilia ficut scissus ad sensibilia sicut. n. no semper semimus: ita non semp inrclligimus hec aute uitelligibilia data it limiua huana intelligitulato posust de uesicibilia e stipa. idcas: no cratius ad pontau3 in ea que sunt nobis intri ligibilia no sunt aliqua erisicua intclligibi lia st seipsa sedla fiut er sensibilibus: unde
oportuit in ponerci Drute que hoc saccrete hec est intrilectus ages. ad hoc ergo posnitur intellectus ages ut faceret intelligibilia nobis. ortionata hoc aute G recedit
modii luminis intelligi hctis nobis cMalis de nihil phibet ipsi lumini Me ani Pi iume attribuere actionem intellectus agenis rara, tis.et precipue cum Aristotel. intellectum con agentem comparet lumini.
Em non fuit sententia A risto. de intestoctu agente . sit substantia separa laus magis in fit aliauld anime. 78.
imposite assentitat cre. Mentes ea fuisse opinime Aris isto.Osredendus est ex obis esse, ipse hoc n5 sensit de intellectu agcre . rusubstitia serata .r micit.ri .pmo g, ficut in ol natura est aliqd quasi mi in mo/ equom genere et hee est in potetia admia giat illius generis: et altera es e quasi effici ens qs facit oia que sunt illius generis: si cui se hab3 ars ad ma3 necesse est et in ala esse has differentiaoret 5i quide. mala est sicut materia intellectus possibir in quo fi ut oia intelligibilia ille No u in ala esicut efficies ci est i trilectus in quo est oia facere. intelligibilia in actu . i. mirilectus agcs qui est sicut habitus .et tia sicut pote tia. Qualiter aut direrit intellectu Ventem habitu reponit subiugcs qs est sicut
lumc quod1.n. modo lume facit potentia colores re actu colores triquaru .ssa it eos
sibiles actu hoc aut circa intelligibilia attribuitur citineritu ageri. Er his autes manifeste habes . intellectus agcs non sit substana sedata sed magis alio aie.erpresse em 3 dicit or intrilectus possibilis et ages sunt differme aicit Φ sunt in anima: ricu r
174쪽
m morarum est substantia separata. reudossibili direratisq6 MDminiis et
. WAdbuc ratio esus hoc ide ostendit: qr sit separatus .imium .sqs fit impassibilis in omni ma in qua inuenis potentia et ari' sub disdiu tri direrat. ostedu.n. primo . terim est aliquid quasi materia qs est in poterea qs n5 e passibilis fictu sensus. Et post/ cδ. ad ea due sunt illius generio: et ali ad quasi modu ostendit qs coiter accipiendo pati. immauens ris reducit potentia in actu. Sicut passibilis est inquatu est.s. in potena ad in eo. 4. in artificialibus est ars et masses aia intel. telligibilia. Quartu vero omo negaue- ter.c5. lectiva est queda n4 in qua inuenis potetia rat de intellectu possibili dicedo'd erat in terni. . actus euunm fit actu intelligens:et quae potentia ad intelligibilia et nita hos erat et. . dom in porcnua. est igitur in ni ala intelle actu ante intestigere.sic igit ut duobus prictiue aliquid quasi mi q6 est in potentia mis itellectus possibilis coumit m agete: od aia itelligibilia qs dicil intellectus pos in tertio parum cduenit.et partim differtet fidiori aliad quasi ci essiciens qs facit oia in quarto aut oino differt agens possibili. in actu.et dr intellectus ageris: uterm igil f Mas quattuor codit5esagenns Abat
intellectua fini demonstrationem Aristo. per una ronem subiunges. s P.n. no termest in natura anime et non aliquid separa. ε rabilius est agcs patiae et principi u .s. acii co . . tum sim esse a corpore cuius aia est actus. uum ma supra .n .diurat. qPmici lectus terra.
1 cr Amplius Aristote. dicit Φ intellectus ages est sicut ca efficies: et eossibilis sicut co .imagens est sicut habitus qs in hime:habi ima ). per hoc aut mediu cocludunt duotus aut no signatur H aliquid p se eristas: puma sic: ages est honorabilius pancte et sed alicuius babetismo est igit intellectus manes possibilis il est sicut paries et matemis aliqua suba separarem per se eristes: ria est separatus et mmirius. ut supraν est aliquid aie humane. - aut in tum est ergo multo magis acco alia x relligit ira Aristo. vi habitus dices re esse ' ro per hoc mediu sc ercluduni ages i hoectus inteste o agetiosed ut sit sensus in est honorabilius pariete et m ateria Φ copatellectas agcs facit holam intelligere ona. ratur ad ipsu3.sicut agcs et aau ens ad pania qs est sicut habitus. O .est diffinitio ties et ens in porcita.intellectus autem pol
habitum ut CFme. Averrois ibidem di/ sibilis est paties quod ino et poteria ens: cit .a, lino habilia intelligat per ipsum qs intellect' igis ages.e no panes et actu ens. est fibi in ptium ex ser et qn voluerit absq3 'patet aut Q nec er bis verbis Rristo.
hoc in indigeat in eo aliquo extrinseco: α- in potet, intellectus ays lis Oa lubstam
russeolassimilat habitui no ipsu3 sacricq tia separata sed Q sit lepararus hoc modo
tellectu quo est ola lacere. xi e in in quo supra dirit de possibili.s. ut nonabeat inli da est oe intellectus agens fit habit' organii. aut dicit Φ es substantia per modur quo habitus est in scsa specie actu ens no repugnat ei * substanna anu qualitatis sin et quida direrunt intellectu me est in pote . H supra ostreum est . ca. O. ag te es habitu ptincipio*. qr habitus ille Deinde subiungit. Idc aut te riu.
probat Aristo. m. r.posterio et sic o3 qs tellectus ages a possibili. I intrilectu age- come. st effectus in lectus agetis: cuius est san te ide est intelligcs et intellcctumo aut ina
lasmata v sunt intellecta in potetia facere possibil0Soc aut maniscile est cotram m Mintillecta in atrii sed accipis habitus sm c. tentione Sristo. silma eade verba dire gnatio diuidi ξ cotra pilatione et poteria: sicut cis rat de intellectu possibili ubi dirit de uitet 'forma et actus pol dici babit .et hoc apse ima possibili. Φ ipse intelligibilis est sicut tertu. paret.qr dicit hoc m5 intellectu agente ee intesti bilia .in his . l .que sine materia sui co .ls.
habitu sicut lume habitus in . Deinde ide est uitelliges et uin intellis cietia nam subiungit. λ, hic intellectus.Lageno est se speculatim et quod speculatu in ide3 est). paratus et imictus et ipassibilis et substatia manifeste enim per hoc in inici lectus posactu est9. x aut quaanor q attribuit in s bilis prout est actu uitelligens Me est custellectui Meti duo supra erpresse de intelle eo q6 intelli f. liosic regintellectus
175쪽
possibilis intestigii sicut alia itelligibilia: et
terru. primu supra direrat in itellectus possibi
G. . lis est quodamodo intelligibilia: sed nihil actu est amessi intelliga0.ubi expresse dat intelligcre cupi cet, itelligit actu fit ipsaret. . . intelligibilia. nec est nastu si hoc dicit
de intellectu possibili ga hoc etia supra di rerat de sensu et sensibili ρὴ actu: sensus.n.
fit actu p specie sensata in actu:et similiter itellectus possibilis fit actu p specie itelligibile actu et bac ratio e itellectus in actu dices ipsu3 intelligibile in actu. Est igit dicendu m postqua Aristo. determinauit de intellectu possibili et agete hic incipit deterata. minare de intellectu in actu dicens. insci.zo. entia in actu est ide rei scite in actu. me inde diciti qui vero secundus potentiam tepore priori in uno est:omnino autenem in tepore).qua quide distinctione inter potentiam et actu in pluribus locis utitur cili actus secundis naturam est prior potentia tenipore vero in uno et eode quod mutatur de potentia in sau in prior potetia actursimpliciter vero loquendo non est potentia etiam tempore prior actu:qr petereano reducis in actu nisi per actum: dicit et
go et, intellectus qui est secundu potentia. possibilis prout est in poterea prior est tepore in intellect' in actu:et hoc dico in mox eode no tame omnino.i. Qite qr intellectus possibilis reducit in actu e intellectu agente qui est in actu ut dirit: et iterum statique intellectu post bilem factum actu. - unde dicit in . .prusicorum sti ante addi. scere indiget aliquis docente ut reducatur de potentia in actum sic igitur in verbis
istis ostendit ordinem intellectus possibi lis prout est in potentia ad uitellectum in actu. meide dicit. s, no aliqua eintelligit.et aliquado no itelligit).in quo ondit differetiam intellectus ut actu et intel
lectus possibilis. supra. n. dirit de uellectu
' ψ' ligit).qu sest in porctia ad itelligibilia:qnm intelligit qua . s. in actu ipsa: lutcllec autem per hoc fit actu et, est ipsa intestis bilia vi iam dirit unde no competit ei quin eode m intelligere et qῆq3 ito intelligere. taetextu. inde subiungit.' Sepatia aute hoc solii qdcoao. vere est quod troii p. t intestis de agcte: no. n. ipse solus est separatus. qr iam idem direrat de intellectu possibili: nec potest in telligi de possibili: qr iam idem dircrat de agente. Relinquis ergo in dicas de eo qs
prehcdit virum. de intellectu in actu de quo loquebas: qr hoc solu in anima nostra est separatum non utens organo qd Ones ad intellectu in actu.i.illa pars anime qua intelligimus actu comprehendens possibi
leni et agente Et ideo subiungit. λ eisi Glatu 3 anime est immortale et Primu J. Q si a corpore no dependens cum sit separatii. gcsi anima buana corrupto corpore non
corrumpitur. i no corrupi corrupto corpo
e. V O stensum est.n. supra oeni substantia intellectuale ec incorruptibilem: aia aut holo est qdam substantia intellectualis. Hostensum est . oportet is
tur animam humanam incorruptibile ee.
a EBdhuc nulla res corrupit ex eo in quo
consilit sua Nectio: bee.n. mutatiocs sunt cotrarie .s. ad Psectionc et corrupticiac: e-ctio aut ale humane consistit in abstracide quada a corpore Pfici .n. aia scia et virtute: scfm sciam aut ἰtanto magis 2fici . quato magis in malia considcrat virtutis aut p- sectio consistit in hoc ιδ corporis pactiones no sequa . sed eas m roneue teperet etio ale conὐstit in Si aut dicatur Instanresteiret: no ergo corruaeo hoc . a corpore scpares. Si aut dicatur An
et, sectio ale consistit in separatioe eius a tiacorpore scrini operatione.corrupti& aute; in separatoe struem G. V comi micter obuias operarioa .res demostrat substatia gratio et ee ipsius qr mu quod. operat scfm soata sectata opatione suas *ficii in relinquedo corpus:et corporea substamia sua in esse stomo deficiet 2 bocina corpore separas 3 Cyte propriu Psectivum i is secundus alatii est aliquid incorruptibile: propriam. opatio bois inquantu hinoi est intelligere:
per hanc .n. differt a brutis et plantis et in animalis. Statelligae.n. est rerum et incor
176쪽
ruptibiliu inquantu hinoi: sectiones aut oportet eine persecubilibus xportionatas ergo anima humana est incorruptibilis.
4 gAmplius impossibile est appetitu3 traturalem ee frustra sed M naturaliter apperit perpetuo manere quod p3 er hoc φ esse est quod ab Oibus appetis: ho aut per intellectum apprehendit ec no solum .ut nunc ficut bruta at alia sed simpliciter c5 sequitur ergo bo rpetuitate secundum anima qua Me fimpae et sm omne lepus apphcndit .s CS te unu quodq3 quod recipis in aliquo
recipis in eo sc63 modu est in quo efforme aut rep recipiunt in intellectu possibili putlant ii uelligibiles actae lunt aut intelligibi
les actu prout sunt imateriales et uniuersa Ieriet per conseques incorruptibiles: ergo
intelleans possibilis est incorruptibilis. Sed sicut probatum est supra). Intellectus possibilis est aliquid anime humane.
Est igitur anima humana corruptibilis.
6 d e re intelligibile est permanerenso re sensibile. sed id qs se b3 in rebus sensibilibus per modu propriu primi recipietis est incorruptibile Dii sua substantia sma teria prima: multo sis sortius intellectus
possibilis qui est receptiuus forna ap intelligibilia. Ergo et anima humana cuius intellectua possibilis est pars est icorruptibilis. γ CAmplius facies est honorabili,' sacto. Optata taristo. dicit).sed intellectus stges iacit actu intelligibilia. Cur er premissis patet .cus igitur intelligibilia actu inquatitudinusmodi sint incorruptibilia: multo sortius intellectus agens erit incorruptibilis.erso et anima humana: cuius lumen est intellectus agens. ut ex premissis patet).8 Estem nulla forma corrumpit misi clamone contrarii vel per corruptionem sui subiecti vel per desectu sue cause. peractionem quidem contrarii sicut calor de struitur per actionem frigidi . per corruptione autem sui subiecti sicut destructo oculo destruitur vis visiva. T lper deseractum autem cause sicut lumen aeris desi in deficiente solio presentia que erat ipsius causa. V Sed anima humana non potes corrumpi per actionem c5trarii: n5 est .n. ei aliquid contrarium:cnm per intrilecim
possibilem ipsa sit cognoscitula et recepti
omnium contrariorum. TSimiliter autriem per corruptionem sui subiecti. ostensum est enim supra in anima humana est sorma non dependetis a corpore fim suum esse. Similitir aurem nem per deficientiam sue cause. quia non potest ba re ali qua causam nisi eterna vi infra esledet . nullo igitur mo ala humana corrupi mi. V EAdhuc si anima humana corrumpi opitur po corruptionem corporis: oportet in cius esse debilitetur per debilitatem corporis. Si autem aliqua virtus anime de bilitetur debilitato corpore hoc non est nisi per accidens: inquantu 3 scilicet virtus anime indiget organo corporalisicut visus debilitatur debilitato organo per accides ta men quod er boc patet. Si enim ipsi virtuti per se accideret aliqua debilitas nun mrestauraretur organo reparato. Iridemus autem Φ quantu cuq vis visiva videatur
debilitata si organum reparetur vis visua restauratur. unde dicit Aristote. in primo de anima in si sener accipiat oculum iuuenis videbit vlim sicut iuuenis .cum igitur intellectus sit virtus anime que non india get organo. Her premissis patet) .ipse n5 debilitatur nem per se: nem per accidens per scilium vel per aliquam aliam debilitatem corporis. Si autem in operatione intellectus accidit fatigatio aut impedimentum propter infirmitatem corporis hoc norit propter debilitatem ipsius intellectus. sed propter debilitatem virium quibus in tellectus indiget scilicet imaginationis memora lue et cognitive virtutum. Patet igitur in intellectus humanus est incorruptio bilis. ergo et anima humana que est intellectiva quedam substantias ' etia3 apparet per auctoritatem Hristo. dicit enim νς' . in primo anima. q, intellectus vidci que .M. dam substantia esse et non corrumpi .quod
aurem hoc ii 5 possit intestigi de aliqua substantia separata que sit intellectus possibi lis ut agens. er premissis haberi potcss. o Ulpreterea apparet ex ipsis Vbis Ari
se vero sormales lut simul cu bis quo* sui co .is. cause . qii enim sanatur homo: tuc sanitas
177쪽
1 rere preeristet e rebus.7 Et his di postmodu subdit. si aut et posteri' aliquid inanet pscrutddu eslata in abusta ni hil xbibet ut si est ala tale no omnis . SI intellcctus) . Er quo paret cum loquatur de formis Q, vult itellectu g est forma b minis post materiam remanere. s. st corpus. Patet aut ex pmissis vobis Aria o. q, licet ponat ala= esse form&no tame it ea no subsistente e P cosequcs corru ptibile. sic a rego .nissen' et i ponio.na agetieralitate aliaru sormap aiam intellectivi ercludit: dices ea post cors remanere et substantia quada GC Ibremissis autesilia cat lice fidei cocordat. dicita .in lubro de ecclesiasticis dogmaties . Solum iem credim' habere aias substativa q et eruta corpe vivit et scius suos atq3 igenia vivaciter tenet neq3 cu corpore montificiat arabo assertimem s modicu iteruallu ficoeno qr substitia di vivit. T' gber hut recludis error inop er is P a df. Sap . 2. Ex nihilo nati sum' .et post hoc erim' tam n5 suerim').et re quo : resona dicit Salom5 Ecclesiastes. 3. I ' e iterit' bolo et iumetop et M utriusq3 ditio . sicut moritur M: sic et illa morum fila spirant oia et nihil habet M iumcto ampli'. csimiber plana sua: 8 ipi op dicat patet phoc in fine libri quasi determinado subiugit .monec reuertat puluis in terra suas unde erat.et spus redeat ad eu st dedit. Snfinite etia3 sunt auctoritates sacre scripture que immortalitatem anime protestantur. QRationes xtantes anima humanam corrupi corrupto corpore. 8o.
u busta ronibus posse proibari aias humanas no posser aere post cors. St. n. aie humane multiplicans secundum mulatiplicationem cor ἔκ F. ut supra ostensum est . destructis ergo corporib' non possunt
anime in sua multitudine remanere: unde . ortet alteru duoru sequi aut op totaliter anima humana esse desinat.aut in renis mat una tantu quod vides esse secundum opinionem eorum qui ponunt incorrupti
Mescin id quod ea unum omnibus b
ni intuor siue e sit intcllectus avo tarsetum vi alerander dicit: siue cum agete etiani possibiliari dicit Averrois. r EAmplius r5 formalis est ca diuersita. tis fini specie.sed si remanet multe anime
post corporum corruptione: m eas ec donerias ficut.n. ide est quod est muni secundum substantia: ita diuersa sunt que sunt multa secundum substantia: n5 pol aut rein aiabus renianctibus post corpus diuer sitas nisi formalis.nda .sunt composite et ma et forma. ut supra probatum est de omni substantia intellectualio. Nelinquis i quod sunt diuerse secundum spc .n5 aut per corruptione corporis mutans aie ad aliam spe :qr oe quod mutat de spe in spe corrumpit. γέ linquis ergo in antem edita corporibus separate erant scfm spem diueriscoposita aut sortiuis spem scom forma ergo et idiuidua hominu erat fi spem diuersa in e inc enico: ergo ipossibile vior ate Dumae multe remaneat post cor Pa.
3 Adbuc vides olim ee impossibile fiue ponentes eternitate mundi Ponere . aie humane in sua multitudine remaneant post morte corporis .si .n. mundus est ab elemomotus fuit ab elemo.Ergo et generatio esteterna. 0 si generatio est eterna: infiniti homines mortui sunt ante nos:si ergo anime mortuorus remanet post morte in sua multitudine.o3 dicere animas infinitas Gaue in aciu notum prius mortuorumdaoc autein ipossibile. tra infinitu actu nomisi in natura. inquit tuis si mundus est cierinus in ale n5 remaneat mite post morte.
4 Este quod aduenit alicui et discedit ab
eo pter sui corruptione aduenit ei accidet aliter. c.n .e diffinitio accidetis. si ergo ala humana no corrumpit corpore abscedeterseques . aia humana acciGraliter corporimias: ergo homo est ens P accides qui est compositus er ala et corpore et sequet viterius . no sit aliqua spes huninna. . I .et
his qcoiungulis p accides fit spes Damabonio albus non est aliqua spectes.s Amplius impossibile est aliqua substanam ce cuius no sit aliqua oratior 6 ominnis opatio anime finis cum corpore:quod quide patci 2 inductione na virtutes ani me nutritiae orirans Per qualitatas corro
178쪽
reas et per instruimenia corporeu:et in ipse3 corpus qs perficis per alam qis nutritur et
auges et er quo decidit senae ad generatio nem .operaroes eria ota mina* que prinent ad alam sensitiva coplentur P organa corporaliatet quedaea* cdpletur cu aliqua trasmutari5e corporali. sicut que dicuntur
dependet. et si se mittas. Si aut no erit m necessariu multiplicari forma sim multiplicatione n ae. i. simul cu materia etSportione ipsi'ia aut ita et, depcdeat mitas vel multitudo iesius forme a materia. osteriis sum est aut θ.quod ala humana est semiasm suu esse a materia no dependis: unde
ale passiones: ut amor gaudiu:et huiusmo/ sequi multiplicans quide anime fini erdi. Sntelligere aut et si no sit opatio per ali multipli alia eorpora. tame multiplica quod organu corporale exercita.tame obiecta eius sunt fantasinata que ita se habent ad ipsa; ut colores ad visum: de sicut vi suo n5 t videre sine coloribus: ita ala intellectiva no p5t intelligere sine santasma.nbus. Sndiget etia ala ad intelligenda vir tutibus preparantibus fantasmata ad hoc sp nant intelligibilia actu s. virtute cogita trua et memorantia. de quibus costat ut cusnt actus quoruda organop corporis perque operantur q) no piit remanere post cors es iras de et Aristo. dicit Φ nequassi sine a tis intelligit ala et in nihil intelli- git sine intellectu passivo que vocat virtu/-. tm cogitatiua que est corruptibilis. Et .la tri yprii oc dicit ni primo de aia. q, intel
es, o bois corrumpitur quodd interrius corrupto. lantasmate vel passivo intelle
hair Er quo etia de facili patet resposio adsecuta ratione n5eniquelibet sorina*diuersitas facit diuersitate sim specie .scd solu illa qinfim pricipia formalia vel fim diuersa3 ratione sorme costat.n.ς alia cainentia forme huius ignis et illi'mec tameest ali ignismem alia forma secudu specie: multitudo ima iam a corporib' sepatarucosequis quide diuersitate forma* sin substalia 3:qr alia est substatia hui'aie et illius: n5 tame ista diuersita pcediter diuersi late lyncipio* essentialiu ipsius aiemec est m diuersa3 ratione ipsius ale sed est diuersa 3 c5m csuratione aiam ad corpora: cit .aia in c5mensurata huic corpi et nori .et in temo de ala dri qs no remini. illi:illa aut aliin sic de olb': huiusmoi aut scamur post morte eop que inuimus in vi/ cmestraties remanet in alab' et pestit . sic t fp, in nulla oratio ale pol reman e post morte: nem igit suba eius manet O nulla substatia possit ee abs m opanoe.mmprobatio predictarum ronum. 8L
cludunt. Her premissis ostesum est ). temptandu est sol uere ac primo sciendu est que cum oportet ec inuice coaptata et propor tionata simul recipiunt multitudine ri mitate ut q6m er sua ca. Si ira re mede εpendeat ab altero: itas vel multiplicatio eius etia et illo depende alioqn et alia caintrinseca. forma igitur et materia sempoportet re adinvice proportionata et quasi naturaliter coaptata. cir proprius actus in propria materia fit. de semper m si maereria et forma consequatur semulce ui mulritudine et mitate.si igitur e e lame depcn det a materia multiplicatio ipsi'a materiabus corporib': sic et ipse eam substat te manet usi a corpibus sim esse no deperiactes: sunt. . a te sura substatias suas forme corpo .alias accidetaliter corpori mirea: et fiere aia et corde no fieret mu P se:sed mu nactas inquam aut forme sui oportet eas esse corporis com uratas:vnde paret Pipse diuerse comesuratioes manet in ala bus semus .et P colaqucs pluralitas. o cocasione aut tertie ratiois inducte alia eternitate mundi ponentes in diuersas opiniones ertraneas inciderui. Quid deni 3 coclusionem simpliciter cocesserunt dic cico μψδaias humanas cu corpori penit' iterire. Alii vero direrut ca, de omnies ala oremaei alim diu sepani qs in otes coe. intelleci' agens sin quosdarvel cu eo intellectus possibilis G alios. VRlii aut posuerat animas in sua multitudine post corpora remanere. sed ne cogerentur animarus ponere infinitatem dixerunt animas easde
179쪽
diuersis eaepostas miri post determina ea' .83. tuue lepus et hec suit platonicox opinio. de vi p' qua insta agetur). Quid a 3 vero Oia prediem. cta vitantes direruiit no ee inconueniensaias separatas actu eristere infinitas: esse
enim infinitu actu in his que no hiit adin. uice ordine est ee infinitu per accidens:qsponere n5 reputant inconuenieno et est
Tuice. sitio Huiccne et Alpaselis. Quid aut hoc. mece rum Aristo senserit ab eo expresse no inuecapo nitur m tame erpresse naudi eternitate por ' ' nat. y Ultima tame predicta* opi 'ionur' principiis ab eo positis repugnat. na in I. phisico* et in primo celi et mundi . probat
infinitu no ee actu in corporibus naturali. O .n5 aut in substantijs imaterialibus. Tertiu tame est circa boc nulli dissi aetate
pari catholice fidei professores qui et itatem naudi iid ponunt. R5 est etia necessa
rium et, si ala manet corpore deliructo . MUM suerit ei accidentaliter unita. vi quarta ratio concludebat . accidens .n. describis qs pol adesse vel ab ee prcter corruptione subiecti c5positi ex ina et forma: si aut reserat ad principia copositi subiecti vex no inueis
tam et in corruptibile α. ut xbat Aristo. eo 8r in primo Discopo. unde recedente forna amanet in sua essentiatrio tame sorma acci. dentaliter ei uiuebahsed essentialiter: mie batur enim ei scrina ec mussimiliter auresaia unitur corpori scrim ec unum. vi su .pra ostensum est θ. unde licet maneat post corpus substantialiter ei unitur no accideraliter .qs aut materia pria remaneat actu post formam aio est nisi scom actum alteritis forme. aia aut humana manet in actu eodem: et et hoc contingit in ala humana est forma et actus materia aut prima pote. .ω tiaenon aut quinta i Oxponebat nul
lam operatione posse remanere in anima. si a corpore separetur: dicimus re falsum amni .n.opera Ilolles ille que per organa noerercentur:bmbi aut sunt intelligere et velale:que aut per organa corporea erercetur. ficut sunt operat oes anime nutririue et sensitiue .et hee n5 manent. TSciendum ui
est in alio mo tutelligit ala separata a cor por: et corpori unita scut et alio modo est:
unita. et si fit absolutum a corpore non de pendens. ranae stram tu3 quodda ipsius et subiectum ipsu3 recipiens est corpus: unde et consequenter Uperatio propria eius 4 est intelligere .et si nue dependcat a corpore
quasi per organum corporale erercita Mobet tame obiectu in corpore. fata sina. uti
de Gdiu est ala in corpore n5 pol intelligere sine fantasmate.nec etia reminisci nisi nvirtute cogitativa et memoraliua per qua fantasmata preparanturIm et dictis pc. et propter hoc mi lugere intus ad huc modv. et similiter reminisci destruitur corpore destructo citi vero anime separate est ipsi soli absq3 corpore. vlide nec eius operatioque est intelligere replebitur per respectus ad aliqua obiecta in corporcis organis eristentia que sunt fantasmata sed intelliget nseipsam per modu substantia* que sunt totaliter scrini G a corporibus separate. me
quibus insta agctur .a quibus etia tincta superioribus uberius influentia recipere ' poterit ad perfectus intelligendum. Cuius signum etiam In viventibus apparet nam lanim a qii impeditur ab occupatione circa corpus proprium. redditur debilior ad in telligendum aliqua altiora: unde et virtus temperanue que a corporeis delectatioci' retrahit animam precipue facit hemineo 'ad intelligendum eptos.Momines et mdonia lantes qn corporeis sensibus no utut .nec est aliqua perturbatio humo ii aut sumofiratu in alens percipiunt defuturis ex superio* impressione aliqua qmo in dum ratiocinationis humane ercedunt et hoc multo magis accidit in sincopis anti bus et erta sim passis: quanto magis fit re tractio a corporeis sensibus. ec immerito hoc accidit. quia cum ala humana, ut risi i libsupra ostensum est). sit in eonfinio corpora ' iet incorporearum substantia* quasi mortis 3onte eristes et iratis et teporis recedes ab infinito appropinquat ad sum v. unde et qu totaliter erit a corpore separata placuassimilabis substantiis separatis quantum ad modum intelligende et habendi influentiam eau recipiet.sic igitur . et fi intelligere nostrum scdm modii presentis vite corru Pro corpore corrupat .succedet ui ci a
180쪽
dus intelligendi altior. meminisci autem
cum sit actus per corporeum organum ero myri in libro de memoria et reministraitia Aristo. promo .no poterit post corpus in ala remanere.iasi reminisci equi uoce sumas pra ine ligetia eo* que us prius
nouit. quam oportet anime separate ad reetiam eorum que nouit in vita. cum species intelli diles in intellectu possibili inde militer recipiantur . ut dictus eli supra .άirca alias vero anime operationes sicut est ana are gaudere. et alia limbi est equivocareo cauenda. nam quandom sumuntur. vi sum anime passiones .et sic sunt act' sensibilis appetitus secundum concupiscibile vel irascibilem cum aliqua permutatione corporalis Sic in anima manere no possunt post mortem. ut Aristo. probat in si bro de anima).lumuntur auten qu dompro simpli ci aciu voluntatis qui est absora. vitio passione. unde Aristo .in. . ethicoru .m cap .8. deus una simplici operat e gaudet. Et ea a. m. r. iu in contemplatione sapientis est delectatio admirabia is f Et in.8. amorem amicitie ab amatione que est passio distingui 6. Cum vero voluntas sit potentia noviens organo. sicut nec intellectus: palam: est huiusmodi secundum et, sunt atans vo luntatis in ala separata remanere. Sic igitur er predictis rationibus concludi n5 potest animam hominis esse mortalem. Cca anime brutorum animal tu non sunt
- .sque dicta sunt euidenter ostem I .viditur brutorum animas non esse imortales. Iam enim ostensum est et, nulla operario sensitive partio esse sine corpore potestui animabus autem brutorum ti5 est inuenire aliqua ope rationem superiore; operationibus senstiue parti sar O.n. intelligunt mem rocinatur: qs er hoc apparet.qr oia animalia eiusdespeciei similiter operantur. quasi a natura
mine et non ex arte operationes. cinnis.n.
Wundo finiit iter facit nidum .et ois aranea similiter ictam .nulla igitur op rt:o est an me brutorum que possis sine corpore ec cu
beat non poterit anima bruti ab 3 corpo re esse ergo pereunte corpore perit. I EIte Ois sorma serata a ma est intellescia in actu sie.n. itellectus ages facit spes itelligibiles actu iussitu abstrahit eas. uter sit pradictis patet .sed si ala bruti manet corrnpto corpore: erit forma a mate ria sedata ergo erit forma itellecta in actu:
sed in separaus a materia ide est itelliges et intellectu. ut Aristo. dicit in x de at a). ergo anima bruti si post corp' manet eritisu. intellectualis quod est impossibile. 3 Esdhuc in qualibet re que pol pungeWre ad aliqua Fectione inuenit naturalis appetitus illius placilois:bonu mi in q, oia
appetunt ita tame . mii quodU Pprumtbonum in brutis autem non inuenitur aliis
quis appetitus adesse perpetuum: nisi perpetuens secundu specie inquanta in eis inuenis appetitus generationis e qua spcs perpetuarquod quide inuenis et in plantia et in rebus inanimatis n5 aut quatum adpropitum appetitu animalis inquantum est animal qui est appetitus apprehensio nem consequens nam cum anima sensiti m non apprehendit nisi hic et nucum possis bile est si, apprehendat esse popeluu3:nem ergo appetit appetitu animali: non est is tur anima bruti capax perpetui esse. Amp. cu delectationes operati5eopficiant. ut paret per Bristo.m prio ethico ea. M. νυθ. ad hoc ordinas omito cuiuslibet rei si et eario cui in fine in quo sua delectatio figit:dcle sed clationes aut brutorii aialiu oco res runt ad coseruatia corporis: noM. delectans msonis:odori MN alpemaeuufi ' et, sit indicatiua cibocti vel venereo circa que e ois eo* delectatioIota igitur operatio eorum versatur ad esseruationem esse corporci sicut in finem: igitur in eis aliqs esse ab seorpore. Muic autem sententie doctri na cat lice fidei concordat: dicitur enim. Oririti, Gen.' deatalibus brutis. Ria illius msanguine est .quasi dicat er tangunis permanetia re illius de detJ Et in lib. de ecclesiasticio dogmati in Sola homine dicim' aiam substafiua habere. i.P se vitalcibrato* vero animas cum corpotis interire . Rristo.et id in .r.de aia dicit Φ teria.
