장음표시 사용
431쪽
424 TRACTATES DE PAPA. de rebaptigandis haereticis sententia. Cujus argumenti vim ut bene perspectam habeat lector, praemittendum est duplicem extare textus graeci lectionem, quoad priores voces capitis tertii. In codice regio legitur : πρωτος τοτε Κυροριανος primus tune Cyprianus, CarthaginenSis Ecclesiae pastor, non aliter quam per baptisma in anteceSSum ab errore mundatos ad- milli opertere censuit . Sed in quatuor aliis codicibus habe
lionem merito sic interpretatus est annali Sta Cyprianicus :primus eorum qui tunc temporis rasilerunt. Vox autem nrimus
ibi intelligi nequit nisi, vel quoad tempus, vel quoad meritum Seu famam. Unde asSeruisset Eusebius CSprianum, vel primum fui4se tempore, vel primum fuisse fama ae merito, qui rebaptizandos esse haereticos propugnaverit. Atqui neutrum dicere potuit Eusebiu S. Primo, repugnat ab EuSebio commemoratum fuisse Cyprianum tanquam qui primus tempore, id est, ante alios quoslibet Episcopos, dictam sententiam defenderit. Nam in hoc ipso libro septimo historiar suae profert Eusebius DionIsti
Alexandrini epistolas, quae contrarium expreSSe teSlantur.
illud praeterea didiei ait laudatus Dionrsius in sua ad Philomonem epistola), non ab Afris solum hunc morem nunc primum inreelum fuisse; sed et multo antea, superiorum Episcoporum temporibus, in Ecclesiis populosissimis et in eonciliis fratrum apud Iconium et Synnada et apud alios plurimos idem sancitum fuisse. Quomodo LuSebius, qui haec verba refert et sua facit, scribere simul potuisset primum fuisse Cyprianum in propugnanda rebaptizationis doctrina' Praeterea ipsimet adversarii nostri salentur Cyprianum nequaquam primum fuisse in ea propugnanda rebaptizandi praxi, siquidem progenuina habent Cypriani ad Numidas Episcopos epistolam, in qua expresse asserit Cyprianus, non novam esse hanc Suam sententiam, sed jamdudum ab Agrippino os aliis Asricanis Episcopis sirmatam. Igitur Lusebius, qui ante Cyprianum agitatam quaestionem non tantum non ignoravit, sed per
432쪽
verba Dion3sii expresse asserit, non potuit, stolide sibi contradicendo, Scribere primum, Seu ante alios omnes, Cyprianum rebaptigandi praxim defendisse. Meundo, nec eliam Eusebio tribui potest dictum caput teritum, in lirpothesi quod vox primus ibi intelligenda sit, non
quoad tempus, Sed quoad famam Seu meritum. Iuxta illam Iirpothesim vera loelio foret, πρ-ος τωv τετε, primuS eorum qui tunc temporis extiterunt; et hisce verbis intellexisset Eusebius, Cyprianum primum, id est, illustriorem fuisse inter Episcopos qui rebaptietandos haereticos propugnarunt. Porro admitti nequit eo sensu loculum Eusebium. Nam ante praetensam Cypriani colluctationem exarserat controversia Stephanum inter et plures 0rientis provincias; et eo res processerant ut Stephanus excommunicationem comminatus esset Orientalibus Episcopis, inter quos eminebat Firmilianus. Contentio iuue, quae 0rientem commovit,
non minoris, imo majoris momenti Eusebio videri debuit, quam subsecula Cypriani et Afrorum Episcoporum idem propugnantium pertinacia. Non is suit Eusebius qui res Africae rebus 0rientis praeponeret, aut Firmiliano maj0rem Cyprianum saceret. Unde repugnat ab Eusebio dictum fuisse Cyprianum tunc tempori S primum, eo sensu quod Firmiliano et aliis
0rientalibus majorem eum Seu superiorem RSSeruerit.
Caeterum posterior haec interpretatio, qua vox primu3 in-lelligitur de merito, non de lempore, milii vera non videtur; et ei adversatur summarium capitis, quod Sic habet: Quo modo Cyprianus, eum aliquot sibi adjuncti3 Episcopis, eos qui
ab haeretico errore eonverterentur rebaptizandos primus censuit, πρωτος εῖοIiisettσε. Priorem tempore Cypriani earn contentionem
intellexisse ac asserere voluisse mihi videtur qui hocce capullertium scripsit. Sed quocumque sensu intelligatur, remanet illud Eusebio tribui non posse. Ergo censendum est Eu Sebiano lextui insertum; ex margine forsan, ubi primum Subsorma notulae appositum fuerit.
5' Si capitis hujusce auctor foret Eusebius, citasSel ex lit-
433쪽
426 TR1LTATES DE PAPA. teris Dionysii si agmentum aliquod, Cyprianicam conlentionem commemorans. Nam praemonet Eusebius exscribi libram septimum ex DionSSii epistolis; et revera qu0ad facta caetera, non iam ipse narrat singula, quam Dionysium de iis scribentem inducit. At caput tertium, Cypriani cum Stephano Papa contentionem asserens, nullis Dionrsii verbis sirmatur. In variis scilicet epistolarum Dion3sii fragmen iis ab Eusebio citatis, nullum extat verbum de Cypriano, nullum de ipsius cum Sippliano contentione. Cum ergo in dicto capite asseratur Cyprianica contentio absque ulla Dionysii factum confirmantis citatione, signum est ab Eusebio hocce caput scriptum non suisse. Igitur hocce caput, Seu praetensum Eusebii de contentione Cyprianica testimonium, apoc phum censendum eSt.
III. Apocrypham esse historiam de praetensa eontentione probat Dionysii Alexandrini silentium.1' Sub numero pridcedent i exhibuimus quidquid superest ex epistolis Dionisii, de haereticorum baptismate. Poluitque
lector advertere, ne verbo quidem mentionem seri de Cypriano, duSve cum Stephano Papa contentione, aut celebratis Carthagine conciliis. 2' Si quis lamen de famoso ejusmodi conflictu loqui debuit, praeprimis DionSsius. Ipsius Siquidem epistolae versantur circa sexortam de hac ipsa re contentionem, inter Romanum
Pontificem Stephanum et 0rientales Episcopos. Quinam hi Episcopi fuerint, recenset: Helenum scilicet et Firmilianum,
ac caeteros omnes Ciliciae, Cappadociae necnon adjacentium provinciarum proesules. Ab horum se communione recessurum, nisi a rebaptigandis haereticis desisterent, comminatum Stephanti in refert. Hinc apud eumdem Stephanum et Succes-S0rem eius Sixtum mullis egit Dion Ssius, rogans ut rigorem erga dictos 0rientales Episcopos temperarent. Iam Vero Si exortus si inui fuisset ex parte Africanorum praeSulum, duce
Cypriano, Similis conflictus, Di 0nrsium sane haud sugisset, qui et ipse in Africa degebat, utpote Alexandrinus Episcopus.
434쪽
est Stephanus Papa, enumerationi procul dubio addidisset Africanam provinciam, et Cypriani nomen Ileleni ac Firmiliani nominibus subjunxisset. Porro de Cypriano et de ipsius
ac collegarum cum Romana Sedo conflictu omnino silet. Εquidem apud Afros etiam invectam rebaptigandi praxim commemorat : Di Dici, ait, non ab Afris solum hunc ruorem nunc
primum inrectum fuisse epistola ad Philemonem . Sed ibi
praxim dumtaxat rebaptigandi ΛDis tribuit, non aulem exortam dicit ullam inde contentionem, aut emissum a Sede apostolica decretum, aut in lentatam Cypriano et collegis ejus excommunicationem. Quae tamen, si revera conligi SSeni, non poterat Dionrsius, ubi 0rientalium de hac ipsa re contentionem describit, silentio praetermittere. Nec objiciatur commemorala forsan ab eo fuisse in alia epistolae parte, quam non citavit Eusebius. - Imprimis enim redit dissicultas quoad Eusebium, qui hanc sane partem non omisisset. Sed citat Eusebius locum ubi de 0rientalium contentione agitur. Porro in hoc ipso loco DionSsius Alricanorum eliam contentionem commemorare debuit, Si reveraeonligerit. Noletur autem non tantum ad Stephanum Papam, sed etiam ad ejus successorem Sixtum directas a DionSsio hac de re litteras. Γndo praecluditur adversariis effugium, quo Supponeretur nondum exorta CSpriani contentio quando scripsit
Dion sius. Anterior sane illa contentio, Si contigerit, litteris ad Sixtum Papam directis.lV. Saneti Basilii ad Amphilochium epistola rerum non pro-but factum Cyprianicum; inimo poliud probat eommentilium
Hac Basilii epistola quae est 188' Patrologiae graecae Migne,
tomo XXXII, col. 665ὶ certam probari praetensam contentionem, perperam exiStimatum est: quod facili negotio patefaciemus, subjecia prius ea . quae ad rem saei l. epistolie parte.
435쪽
Igitur ad varias ah Amphilochio propoSilas dissiculi ales re pondens Basilius, haec inter alia scripsit :u Corio et nunc cum de interrogalis tuis numquam hactenus sollicite cogitassem, coactu S Sum diligenter allendere, et , si quid a senioribus audieram, recordari, et cognata iis quae didiceram, per me ipse ratiocinari. Quod igitur ad Calliaros pertinet, et prius dictum est, et recte admonuisti uniuscujusque regionis morem sequi oportere : quod ii, qui tunc de illis statuerunt, in varias de ipsorum baptismalo sententias ubi erunt. Pepugenorum autem baptisma nullam mihi habere rationem videtur, ei miratus sum quomodo hoc Bi0ny-Sium, hominem canonum peritum, sugerit. Antiqui enim illud baptisma suscipiendum putavere, quod nihil a fide recedit; unde ullas quidem haereses, alio schismala, alias para- Synagogas nominarunt. lidereSes quidem eos qui penitus resecti sunt ei in ipsa fide abalienati; schismata vero eos qui propter ecclesiasticas quasdam causas et quu)stiones interutramque portem non insanabiles dissident; parasTriag0gas aulem conventus illos qui ab immorigeris presbFieris aut Episcopis et a populis discipliniae experlibus fiunt; velut siquis in delicto deprehensus a ministerio arceatur, nec Secanonibus submittat, sed Sibi principatum et ministerium vindicet, ac nonnulli una cum eo, relicta Ecclesia catholica, discedant, hoc dicitur parasynag0ga. Schi Sina autem est, de paenitentia ab iis qui ex Ecclesia Sunt dissentire. IIaereses autem, xul ut Manichaeorum et Valentinianorum et Marcionisla rum stl horum ipsorum Pepugenorum; statim enim de ipsa in Deum fide dissensio est. Visum est ergo antiquis, haereticorum quidem baptisma penitus reiicere; schismaticorum vero, ut adhuc ex Ecclesia existentium, admittere; eos landem qui sunt in parasTnagogis, justa paenitentia et animadversione emendatos rursus Ecclesiae conjungere. Adeo ut staepe et ii qui in gradu collocali una cum rebellibus abierant,p0Stquam paenitentiam egerint, in eumdem ordinem admitt-lantur. Pepugeni ergo Sunt aperte haeretici: nam in Spiritum
436쪽
ΡΛRS SELC301. 429 sanctum blasphemaverunt, Montano et Priscilipe Paraetoli appellationem nefarie impudenterque attribuentes ... dua igitur ratione eorum bapti Sina admittatur, cum in Patrem et Filium et Montanum aut Priscillam baptizent . . . Quare etsi hoc Dionysium magnum latuit, servanda nobis non est imi talio erroris . . . falliari Sunt et ipsi ex iis qui sunt ab issi. Caelerum antiquis visum eSt, CSpriano dico et nostro Firmiliano, hos omnes uni calculo Subjicere, catharos et enci a-titas et lirdroparastatas rix δελ ἐθροῦε τρα ἀρχαιρte, τρῖ: περὶ
υαξαλειv... ; propterea quod principium quidem Separationis per schisma laclum fuerat: qui autem ab Ecclesia se separaverant, non habebant amplius in Se gratiam Spiritus sancti.
Desecerat enim communicatio, interrupla continuatione ...duarc eos qui ab ipsorum partibus Stabant, lanquam a laicis baptizatos jusserunt vero Raelesiae baptismale ad Ecclesiam
venientcs expurgari. Sed q iam nonnullis Asiaticis omnino visum est eorum baptisma, pluribus conSulendi causa, Suscipiendum esse, suscipiatur. Encratitarum autem facinus oportet nos intelligere. Nimirum, ut reditum sibi in Ecclesiam intercludant, aggressi sunt deinceps proprio baptis-mBle praeoccupare. . . Exi Stimo itaque, quoniam nihil de illis aperte dictum est, eorum baptisma a nobi S rejiciendum esse; ac Si quis ab eis acceperit, accedentem ad Ecclesiam baptigandum . . . Scio autem DalreS IZoinum et Saturninum, qui erant ex illorum ordine, in Episcoporum cathedram a nobis esse SuSceptos. Quare eos qui ill0rum ordini conjuncti sunt, non possumus ampliuS ab Ecclesia. separare : qui scilicet communionis cum ipSis quaSi canonein, Episcopos Suscipiendo, ediderimuS. nuujusce documenti summa sic exhiberi potest: 1' Fatetur Basilius se nunquam antea huic quaestioni animum serio intendisse: P asserit ab antiquis habitum esse pro nullo baptisma haereticorum, Schismalicorum autem pro valido; δ' certo haereticos Pepugianos censet, nullumque proinde ac
437쪽
D1LTkTΓS DL pΑΡΑ. 450ilerandum ipsorum baptismum ; 4' miratur quod fleus visum sit Dionysio Alexandrino, quem evidenter errasse existimat; 5' Crprianum et Firmilianum nominatim commemorat hac formula : Antiquiis visum esι, Cypriano dito eι nostro Firmiliano. De ipsis autem hoc unum leslatur, quod scilicet nullum, ac proinde iterandum senserint Calliarorum, Lucralitarum et ΗΤdroparastarum baptisma: si' aliter lamen visum esse nonnullis Asiatieis Episcopis, id est, praediciarum Sectarum haptisma pro bono habendum, nec iterandum : T' hanc nonnullorum Asiaticorum praesulum Sententiam ipse amplectitur : 8' ad Eneralitas tamen quod attinet, putat esse rebaptigandos. Nihilominus non rebaptigandos eMe, Si ita consuetudo obtineat et secus oritura sint detrimenta; 9' duos Episcopos Eucralitas memorat a catholicis in communionem receptos ; ex quo existimat simul hoc ipso in communionem receptos caeleros Lucratilas hisci duobus Episcopis adhaerentes. Haec documenti Sumina. -c quid ex ipso colligendum veniat expendamUS.
1' Nullam contentionem, nullum conflictum, Cyprianum inier et Stephanum Papam, ibi memorat Basilius. Dicit solummodo a Cypriano et Firmiliano tanquam nullum habitum fuisse Calliarorum, Eucratitarum et IISdroparastatarum baptisma. Insuper innuit contextus eos idem tenuisse quoad baptisma quorumlibet haereticorum, secus quoad baptisma schismalicorum. Id, inquam, innuit conteaetus, p0Silo quod antiquorum denominatione Cyprianum et Firmilianum Basilius intellexerit. Unde id unum de Cypriano tradit epistola
haec, pro nullo habitum ab ipso suisse haereticorum baptisma. Quod ea Cypriani eliam mens et sententia suerit, non negamus. Sed inde nequaquam sequitur edilum a Stephano Papuadversus Africanos praesules decretum, rebapli rationem in- lentata excommunicatione prohibens; et huic decreto Cr-prianum cum collegis suis perlinaciter restitisse. De scanda-losa ejusmodi resistentia silet omnino Basilius, ac ne syllaba quidem eam innuit. Tola porro quaestio vertitur circa Scan-
438쪽
p1R8 8αΓNM. 45ldalosum istiusmodi conflictum, qualem illum exhibent prae- tensae Cypriani litterae, necnon tertii Carthaginensis concilii aeta, et furibunda Firmiliani epistola. Potuit Ciprianus nullum ac irritum reputare haereticorum baptisma, quin ullum ex parte Sedis apostolicae decretum, ullus ex parte Cypriani conflictus intervenerit. Et Sane videmuS Ba Silium ipsum, centum ei viginti post Cyprianum annis, ad hanc eamdem Sententiam accedere. Ex quo tamen absone prorsus quis colligeret,exortum Basilium inter et Sedem apostolicam, conflic
2'Nodum Basilii epistola genuinam probet praetensi constictus iustoriam, probat econtra eam omnino commentitiam esse. Scripsit enim Basilius Caesareae; id est, in illa ipsa civitate, in qua decessor ipsius Firmilianus centum viginti annis antea, sententiam de rebaptizandis haereticis propugnaverat. Et revera lune non mediocris hac de re controversia exorta erat inter Stephanum Papian et 0rientales Epi Scopos, prout ex Dionysio Alexandrino et Eusebio satis constat. Imo comminatus erat Stephanus se ab Asianorum praeSulum communione eam ob causam receSsurum. Quae cum olim, ut Supponitur, Caesareae contigissent, Basiliu S praecipue, Si quis unquam, apprime nota habere debuit Stephani adversus Africanos decretum, necnon Cypriani resistentiam. Nam ejusmodi decretum difficultatem omnino dirimebat : Si quis a quacumque haeresi uenerit ad vos, nihil innovetur, etc. Et hocce decretum supponitur a Cypriano ad Firmilianum transmissum ; immo a Firmiliano ita consulatum, ut Stephanum Papam ab Ecclesia separatum declaraverit. tiusmodi porro documenta et facia si commenlitia non fuissenti ingentem Caesareae commolionem excitare debuisSent; nec Supponi potest in Caesariensis Ecclesiae archiviis nulla remanSiSSe iStiusmodi documentorum exemplaria, aut Scriptam Saltem de iisdem notitiam aliquam. Insuper, iacentibus omnino archiviis, ad minus vivida
Basilii tempore adhuc permansisset de toto illo Cypriani molimine, cui adhaesisset Firmilianus, traditio. Cum ergo de-
439쪽
claret Basilius, se diligenter inquisivisse, quid circa illam de
rebaptietatione quaestionem antiqui tradiderint aut statuerint, debuit factum CFprianicum ediscere ae apprime notum ha
Iam vero ipsius epistola omnimodam arguit hac do re, id est, de supradiclo Stephani papae decretoignorantiam. Etenim quaestionem expendit Basilius perinde ac si nullum unquam intervenisset ejusmodi decretum; imo perinde ac si opinio CSpriani adhuc libere posset pro cujusque arbitrio admitti vel rejici. Postquam retulit irritum a Cypriano existimatum
fuisse Calliarorum et Lucratitarum, nec non ΠΤdroparastatarum baptisma, addit posse nihilominus contrarium teneri, et iid hac sua sententia nullam aliam rationem asseri nisi, quoniam nonnullis Asiaticis omnino visum est eorum baptisma suscipiendum esse. Sane si notum habuisset Stephani Papa decretum, quo Validum decernebalvi' baptisma ha reticorum quorumlibet quaeumque haeres enientes , et sub excommunicatione iterari prohibebatur, non dixisset dumtaxat quoniam nonnullis Asiaticis visum est, Sed poli SSimum et ante omnia provocasset ad hujusce decreti auctoritatem, ac de eo
Ignoratum a Basilio dictum decretum arguit etiam ejus de Encratilis sententia. Nimirum etsi pulet invalidum esse eorum baptisma, pro bono nihilominus admitti posse concedit, ratione consuetudinis et oeconomicie dispensationis. Profecto neque hanc emisisset opinionem, Si a Stephano Papa sancitum scivisset, valere et iterandum non esse quorumlibet hae- relicorum baptisma. Sed neque scripsisset verba liaec : Pepiraenorum autem baptisma nullam mihi habere rationem videtur; et miratus sum quomodo hoe Dionysium fugerit. Posito enim quod Stephani do-crelum noverit, validum declarans quodlibet haereticorum baptisma, numquid ausus eSSel Basilius oppositum decernere, ne facta quidem Pontilicii decreti mentione 3 Et praeterea, sciens sibi adversari, tum BionJsii opinionem, tum proprie
440쪽
nta Statam. 453 dictum Stephani Papae judicium et decretum, numquid prioris auctoritatem objecisset, prorsus tacita auctoritate posterioris, quae, juxta ipsammet Basilii doctrinam, omnino praecipua erat Τ Baec qui perpenderit, lateatur necesse est ignotum prorsus Basilio suisse Stephani decretum, et lolam praetensi conflictus' historiam. Simul autem edocet Basilii epistola qualis fuerit exorta illa Stephanum inter et 0rientales Episcopos controversia. Etsi enim non medioerem illam tradat Eusebius, et addat intentatam a Stephano excommunicationem, colligendum est nihil ab illo Pontifice, aut ejus
successoribus decretorie hac de re definitum fuisse; siquidem videmus Basilium de quaestione perinde disserere, ac si nondum a Sede apostolica ullove concilio cecumenico decisa suisset. duam Sed is apostolicae agendi rationem praecipue procuratam existimem a sancto DionTSio Alexandrino, qui enixe apud Stephanum et Xisium Romanos Pontifices egit, ut liberam tolerarent controversiam et variam praxim. Et sic intelligitur quomodo potuerit sanctus Firmilianus cum 0rientalibus Episcopis sententiam suam de rebaptigandis haereticis, servata omnimoda erga Sedem ap0Stolicam observantia, propugnare. Cum nempe ipsis Stephanus Papa Significavit, cogitare se de abrumpenda cum ipsis ob eam causam communione, haud mihi dubium quin prompte Se obsecuturos, Si
quaestionem deliniret, responderint. Cum vero postmodum idem Pontifex eisdem denuntiasSet, supersedere se a dirimenda controversia, innocue potuerunt Suam quisque opinionem ac praxim retinere ac defendere. Hinc inter sanc-lissimos etiam viros opinandi varietas; verbi gratia inter Firmilianum, qui non valere, et Dionysium Alexandrinum qui valero baptisma Catafrigum seu Pepurenorum, teste Basilio, existimavit. Hinc in ipsa Basilii epistola, instituta disceptatio perinde ac si nondum eo tempore ulla universali decisione quaestio decisa suisset. Igitur epistola haec, nedum factum CFprianicum testetur, illud ad sabulas amandandum evincit.