장음표시 사용
461쪽
TRICT1πS DE PAPA. 454 ea declarata suit salsa, et omnino contraria sacrae ac divinae Scripturae.
u Cumque postremo comparuisset hic liber Florentiae editus anno proximo praeterito, cujus inscriptio ostendebat lo illius authorem esse, siquidem litulus erat, Bialogo di Galileo Galilei deIle due massime sisterne dei mundo PtoIemaico e Cope nieano, cum simul cognovisset Sacra Congregatio ex impressione praedicti libri convalescere in dies magis magisque salsam opinionem de motu terrae et stabilitate solis, fuit praedictus Ιiber diligenter consideratus, et in ipso deprehensa est aperte transgressio praedicti praecepti, quod tibi intimatum fuerat; et quod tu in eodem libro defendisses praedictam opinionem jam damnatam, et coram te pro tali declaratam, siquidem in dicto libro variis circumvolutionibus Salagis ut persuadeas, eam a te relinqui tanquam indecisam et expresse probabilem, qui pariter est gravissimus error, cum nullo modo probabilis esse possit opinio, quae jam declarata ac desinita suerit contraria Scripturae divinae.
a duapropter de nostro mandato evocatus es ad hoc Sanctum 0ssicium, in quo examinatus cum juramento agnovisti dictum librum tanquam a te conscriptum et irpis commiS- sum. Item consessus es decem aut duodecim circiter abhinc annis postquam tibi factum fuerat praeceptum ut supra,eceptum a te scribi dictum librum. Item quod petiisti licentiam illum evulgandi, non significans tamen illis qui libilalem lacullatem dederunt, tibi praeceptum fuisse ne teneres, defenderes, doceresue quovis modo talem doctrinam. a ConseSSus es pariter scripturam praedicti libri pluribus in locis ita compositam esse, ut lector existimare possit a gumenta, ducta pro parte salsa, esse illi enuntiata, ut potius prae illorum efficacia possent adstringere intellectum, quam facile solvi; excusans te, quod incurreris in errorem adeo ut dixisti alienum a tua intentione, eo quod seripseris insormam dialogi, et propter naturalem complacentiam quam
quilibet habet de propriis sublili latibus, et in ostendendo se
462쪽
HRS StasNDA.4b5 magis argutum quam Sunt communiter homines in inveniendo, etiam ad favorem propositionum salsarum, ingeniosos et apparentis probabilitatis discursus. v Et cum adsignatus tibi fuisset terminus conveniens ad tui defensionem faciendam, protulisti testificationem ex autographo Eminentissimi Domini Cardinalis Bellarmini, a le, ut dicebas, procuratam, ut te defenderes a calumniis inimicorum tuorum, qui dictitabant, te abjurasse et punitum suisse a Sancto 0ssiicio; in qua testificatione dicitur te non abjurasse, neque punitum fuisse, sed tantummodo denuntiatam tibi fuisse declarationem factam a Domino nostro et promulgatam a Sacra Congregatione Indicis, in qua continetur doctrinam de motu terrae et stabilitate solis contrariam esse Sacris Scripturis, ideoque defendi non posse nec teneri. Quare cum ibi mentio non fiat duarum particularum praecepti, videlicet docere et quovis modo, credendum eSt in decursu quatuordecim aut sexdecim annorum eas tibi ememoria excidisse, et ob hanc ipsam cauSam te lacuisse pretinceptum, quando petiisti facultatem librum typis mandandi, et hoc a te dici non ad excusandum errorem, Sed ut adscriberetur vanae ambitioni potius quam malitiae. Sed haec ipsa testificatio producta ad tui defensionem, tuam causam magis aggravavit, siquidem in ea dicitur praedictam opinionem esse
contrariam Sacrae Scripturae, et tamen ausus es de illa tractare, eam defendere et persuadere tanquam probabilem. Neque tibi suffragatur facultas a te artificiose et callide extorta, cum non manifestaveris praeceptum tibi impositum. a Cum vero nobis videretur non esse a te integram veritatem pronuntiatam circa tuam intentionem, judicavimus ne-GSse esse venire ad rigorosum examen tui; in quo sabsque praejudicio aliquo eorum quae tu conseSsus es, et quae contra te deducta sunt supra circa dictam tuam intentionem in re pondisti catholice. Quapropter visis et mature consideratis meritis istius tuae causae, una cum supradiclis luis consessionibus et excusationibus, et quibusvis aliis rebus de jure
463쪽
4b6 TR1CTATUS DE PAPA. videndis et considerandis, devenimus contra te ad infra- scriptam desinitivam sententiam. v Invocato igitur sanctissimo nomine Domini nostri Iesu Christi, et ipsius gloriosissimae Matris semper Virginis Mariae, per hanc nostram definitivam sententiam, quam Sedendo pro tribunali, de consilio et judicio reverendorum magistrorum
sacrae theologiae et juris utriusque doctorum, nostrorum consultorum, proserimus in his scriptis circa causam et causas coram nobis controversas, inter magnificum Carolum Sincerum, utriusque juris doctorem, Sancti hujus Ossicii fiscalem
proeuraiorem ex una pario, et te Galilaeum Galilaei reum hic de praesenti processionali scriptura inquisitum, examinatum et consessum ut supra ex altera, dicimus, pronuntiamus, judicamus et declaramus, te Galilaeum supradictum, ob ea quae deducta sunt in processu scripturae et quae tu consessus es ut supra, te ipsum reddidisse huic Sancto 0ssicio vehementersu Spectum de haeresi; hoc est, quod credideris et lenueris doctrinam salsam et contrariam sacris ac divinis Scripturis,
Solem videlicet esse centrum orbis terrae et eum non moveri ab Oriente in Dccidentem, et terram moveri nec esse centrum mundi, et posse teneri ac defendi tanquam probabilem opinionem aliquam postquam declarata ac definita suerit contraria Sacrae Scripturae; et consequenter te incurriSSe omnes . cel Suras et poenas a sacris canonibus et aliis constitutionibus generalibus et particularibus contra hujusmodi delinquentes statutis et promulgatis . A quibus placet nobis ut absolvaris, dummodo prius corde sincero et fide non ficta
coram nobis abjures, maledicas, et detesteris supradictos errores et haereses, et quemcumque alium errorem et haere- sim contrariam catholicae et apostolicae Romanae Ecclesiae, ea sormula, quae tibi a nobis exhibebitur. α Ne autem tuus iste gravis et perniciosus error ac tranS- gressio remaneat omnino impunitus, et tu in posterum cIulior evadas, et sis in exemplum aliis ut abstineant se
ab hujusmodi delictis, decernimus ut per publicum edictum
464쪽
prohibeatur liher Dialogorum Galilaei Galilaei ; le autem damnamus ad formalem carcerem hujus Sancti 0ssicii ad tempus arbitrio nostro limitandum; et titulo paenitentiae salutaris praecipimus, ut tribus annis suturis recites semel in hebdomada septem psalmos paenitentiales ; reservantes nobis potestatem moderandi, mulandi aut tollendi omnino vel ex parte supradicias poenas et paenitentias . . α Et ita dicimus, pronuntiamus, ac per sententiam declaramus, Statuimus, damnamus et reservamus, hoc et omni alio meliori modo et formula qua de jure possumus ac debemus. Ita pronuntiamus, nos Cardinales infra scripti: - F. Cardinalis de Asculo; - F. Cardinalis Bonlivolus : - F. Cardinalis de Cremona; - F. Antonius Cardinalis S. 0nufrii: B. Cardinalis Gypsius ; - F. Cardinalis Verospius ; M. Cardinalis GineltuS. B
α Ego Galilaeus Galilaei, filius quondam Vincentii Galilaei
Florentinus, aetatis meae annorum 70, constitutus personaliter in judicio, et genuflexus coram vobis eminentissimis et reverendissimis Dominis Cardinalibus universae Christianae reipublicae contra haereticam pravitatem generalibus inquisitoribus, habens ante oculos meos sacrosancta Evangelia, quae tango propriis manibus, juro me semper credidisse et nunc credere, et Deo adjuvante in posterum crediturum omne id quod tenet, praedicat et docet sancta catholica et apostolica Romana Ecclesia. Sed quia ab hoc Sancto Dificio, eo quod postquam mihi cum praecepto suerat ab eodem juridice injunctum,
ut omnino desererem salsam opinionem quae tenet solem' esse centrum mundi et immobilem, et terram non eSse centrum et moveri; nec possem tenere, defendere aut docere
quovis modo praediciam salsam doctrinam; et postquam mihi notiscatum fuerat praedictam doctrinam repugnantem eSSe Sacrae Scripturae; scripsi et irpis mandavi librum, in quo eamdem doctrinam jam damnatam tracto, et adduco rationes
465쪽
TRacraTΓS DE PAPA 4b8 cum magna efficacia in favorem ipsius, non asserendo ullam solutionem ; idcirco judicatus sum vehementer suspectus de haeresi, videlicet quod tenuerim et crediderim, solem esse centrum mundi et immobilem, et terram non GSe centrum
a Idcirco volens ego eximere a mentibus Eminentiarum vestrarum et cujuscumque christiani catholici vehementem hanc Suspicionem adversum me jure conceptam, corde sincero et 1ide non sicla abjuro, maledico, et delestor supradictos errores et haereses, et generaliter quemcumque alium errorem et Sectam contrariam supradictae sanctae Ecclesiae; et juro me inpoSterum nunquam amplius dicturum aut asSerturum voce
aut Scripto quidquam, propter quod possit haberi de me
similis suspicio; sed si cognovero aliquem haereticum aut SuSpectum de haeresi, denuntiaturum illum huic Sancto 0siicio, aut inquisitori et ordinario loci, in quo fuero. Iuro insuper ac promitto, me impleturum et observaturum integre omnes poenitentias, quae mihi impositae sunt, aut imponentur ab
hoc Sancto 0ssicio. Quod si contingat me aliquibus ex dictis meis promissionibus, protestationibus et juramentis quod
Deus avertat contraire, subjicio me omnibus paeni S ac Suppliciis, quae a sacris canonibus et aliis constitutionibus generalibus et particularibus contra hujusmodi delinquentes Statula et promulgata suerunt: sic me Deus adjuvet et sancta ipsius Evangelia, quae lango propriis manibus. et Ego Galilaeus supradictus abjuravi, juravi, promisi et me obligavi ut supra, et in horum fidem mea propria manu Subscripsi praesenti chirographo meae abjurationis, et recitavide Verbo ad verbum, Romae in conventu Minervae, hac die 22junii, anni 1655. u Ego Galilaeus Galilaei abjuravi ut supra manu propria. .
DOCUMEXTUM V. - Meerptum eae epistolis Cartesii quibus dycit, nondum a Papa AvTORISATAM fuisse eondemnationem Copernicani systematis. - Haec scribebat Bescartes ad reverendum
patrem Mersenne, die 10 januarii 1654, id est, labente jam
466쪽
fisante potir en latre un article de sol s sinuvi es philosophi-ques de Deseartes, sidilion dile Panth n litteraire, Paris, 1858,
DocvκENNκ VI. - Seriptum reverendi patris Olirieri, eommi sarii Saneti Ostieii, et praepositi generalis Dominicanorum, tibi
467쪽
testatur decreto, Copernicanum systema condemnanti, non ae-eessisse Romani Pontisicis. approbationem. - Reverendus pater Olivieri, quocum dominus B tot anno 1825 infra relatum colloquium habuit, scripserat de Galilaei condemnatione dissertationem, quae non fuit lypis mandata. Ex ea tamen dominus Bonetiy, in publicatione periodica i Enipersitd eatholique s novembre 1855, pag. 454 et sui v. edidit fragmentum
u En 1855, fur la liste i Amprimis a Rome des ourrasses dosendus, on ne vii plus ceux qui avalent etsi mis lovehant Po. pinion de Copernic fur te mouvement de la terre, et qui sontati nombre de cinq, Savoirci Copernie, Astuniea et Fosearini par decret du 5 mars 1616. Mais copernie et Astunica, Seulementdonee corrigautur iles corrections de Copernic avalent etsi publides avec un auire decret du 15 mai 1620, et redui salent bune simple hypothese te mouvement de la terre: mais it nos'sitait plus sali aucune sedition avec de telles corrections . Apres cst decret et uti auiro dii 10 mai 1619, avait etsi sigalement mis fur la liste Xoler pour son Epito me astronomiae
Copernieae. Finalement, dans la sentence pronon de contre
ment te sanielix Dialogue de ce meme Galilee. Ces cinq livressurent cependant raysis de la liste en 1855...u Le decret par tequel avalent sile dsisendus, Ou suvendus donee corrigantur, Copernic, Astunica et Scarini, comprenait egalement tous les au tres livres enseignant la msime doctrino omnes alios libros pariter idem doeentes . Mais on araitomis de satre approuper te deeret par se Pape, quand on re
468쪽
prouxe par te Pape Pie IlI, par tequel les eminentissimes inquisi leura gensimux, se conformant expresssiment au dicret de la sacree congregalion de I Index de 1757, et au leur de 1820, declarerent permises a Rome l'impression et la publication dyouvrages traiiant de la mobilite de la terre et de
Piinmobilite du soleti, selon topinion commune des astronomes modernes 0perum tractantium de mobilitate terraret immobilitate solis juxta communem modernorum aStronomorum opinionem . nBoc MENTυκ VII. - meerpta e Caramuele, Galilaei eoaevo; quibus liquet decretis eontra systema Copernicanum non aeeesSisse Pontisseis eae cathedra loquentis auctoritatem; et hae de causalieuisse ista deerela non habere infallibiliter vera. - a Quam
sint certae et indubilatae declarationes Cardinalium . . . Ego authoritatem practicam a speculativa diStinguo : et licet condendi articulos fidei, hoc est sentiendi et credendi, potestatem soli Pontifici eae eathedra loquenti concedam, condendi prae-tieos articulos loquendi, docendi, contionandi, dictandi et operandi authori latem concedo dominis eminentissimis, quos ad Ecclesiae regimen practicum adsumpsit sanctissimus dominus noster. Aio eorumdem authoritatem esse duplicem, interdictoriam et condemnatoriam. Quando liber vel sententia interdicitur, non asseritur esse improbabilis sed neque esse probabilis; sed, jussa manere in gradu probabilitatis in quo antea, ob bonum publicum vel privatum nec dictari nec defendi praecipitur. . . Quando aliqua sententia ab Eminentissimis dominis condemnatur, practice condemnatur. Iropositio sic condemnata non pertranSit in liceres ini, sed perdit omnem extrinsecam authoritatem et redditur improbabilis prae-tiee. Quid si condemnetur tanquam haeretiear Tune si hujus eondemnationis non siet haeretica, quae antea non esset haeretiea ;sed quae antea erat liceretica, condemnatione declarabitur esse haeretica; idque tanta certitudine, ut eumdem non esse haereticam maneat improbabile. In hoc et similibus casibus habent inquisitores authori talem interdicendi, praecipiendi,
469쪽
adjurandi; et subditi tenentur in conscientia obedire, sincere jurare. Ergo in ejusmodi casibus subsunt tribunali actus externi per se, et interni per accidens Theologia fundamentalis, libro I, landamento 5, n. 258 et Seq., tomo I,
pagina 104, edit. Lugduni, 1676 .
. De motu teme ab Eminentissimis dominis condemnatio ...
Dubia subsequentia propono : Olim fuit probabilis illa astronomorum opinio, quae terram movet, aut tantum diurno motu,
quod placuit Brigano: aut cliam diurno et annuo, quod placuit Aristarcho olim, ante annos paucos Copemico, et hodie sero omnibus haereticis, qui tribunal Cardinalium non curant. Haec opinio damnata est hodie a Cardinalibus. Et inquiris, an ideo sit improbabilis reddita Τ An qui putaret se habere firmissima momenta pro Copernico, posset illam in foro exteriore defendere' An in interno aut privato saltem An qui illam pertinaciter tueri vellet, accusandus esset de ino,
hedientia lanium, an etiam de improbabilitate Τ n ibidem,n. 262, pagina 105 .u Si ageretur lanium modo de motu qui salso adscribebatur terrae, non puto fuissent solliciti domini Eminentissimi. Quaestio erat physica, et per duo saecula tolerata aut permiSSa, quandiu intra philosophiae cancellos mansit. At hoc aevo inceperunt Sutores Supra cropidam sapere, astronomi supra
arithmeticam et geometriam, et velle torquere ad Sensa sua nulliori tales sacrae paginae, quae potius terram firmant quam volvunt. Et quia sacra non debent illota manu tractari, displicuerunt astronomi, qui temerario ausu salcem audacem in messem alienam immiserant. Sacrae paginae expositio proba bilis ad sacrae theologiae professores, et insallibilis ad Summum Pontificem spectat ... Defenditur hodie a Calvi nisi is motus terim mago nisu: et cur Ut caelo et sideribus qui ethna accenseant Τ Minime. Nihil enim est illis et caelo commune. Cur igitur Τ Nola bene : ut suggestum erigant, in quo suas machinas et bellica lormenta ponant, christianae religionis articulos oppugnatura. Considera sequentem discursum : Doctrinam Co-
470쪽
apparentem et opinativum: patet conSequentia, quia testimonia guae contra terrae motum adducuntur, nisi ad metaphoras eι abusus sententiarum trahantur, quietem epineunt. Ergo et poterimus nos eo8dem sensus admittere, eum sacram paginam interpretamur. Ergo et poterimus, dum proferimuε baptismi verba, infantes abluere per famulos; nos enim moraliter facimus, quae fieri per ministros jubemus. Ergo poterimus uti aqua artisietali in baptismo ;essi enim non, sit aqua vera, αι aqua apparens. Ergo poterimus ad metaphoram trahere tralimonia quae apud eatholicos eonfirmationis sacramentum evincunt. Peccata ergo teguntur, non delentur: gratia imputatur, non confertur : et loca Sacrae paginae, quae contra adduci solent, siqnisieanι quantum apparet. Consecrationis ergo verba sunt admitιenda metaphorice, et transubstantiatio neganda. ordo igitur eι matrimonium, politici et apparentra Italus Sunt, non veri: et quidquid de eaetrema unctione dieitur, praeter Romanorum opinionem nihil habet. Ecce haereticos ectheseon mirabiles textores, quam caute humana divinis immiscent, confundunt theologicis phTSica, pro sua haeresi undique argumenta corradunt. a Quid ad haec deberemus respondere catholici 2 Nihil occurrit facilius, nihil melius quam primum antecedens negare. Bebemus igitur agere gratias Eminentissimorum dominorum Cardinalium consessui, quod nos ab hoc argumento tam facili negotio expedierit, Copernici doctrinam condemnando.
u Hinc patet quid respondendum sit inquirentibus : In qui
tellurem ei reumdueunt, disendi sint inobedientes, an etiam haeretici, vel temerarii Τα Respondeo hanc propositionem, terra movetur, bifariam posse conSiderari; nimirum, ut haereseos damnatam ab Eminentissimis Cardinalibus, praescindendo a Pontilice : et ut damnatam a Summo PontilAee, seu Ecclesia Romana. Si tantummodo esset condemnata ab Eminentissimis dominis, qui