장음표시 사용
501쪽
TRACTATΓS DE PAph. 494requireret. Sequitur tantum eum, si fidem ex cathedra definiat, errare non p0SSo. At bene potest desinitiones dogmaticas et generalis disciplinae decreta omittere, quae omittenda non essent. Ad quod si allendatur, facile perspicitur quanta esse possit conciliorum generalium actio ac utilitas, quamvissimul certa sit Romani Ponti scis ex cathedra definientis insallibilitas. Respondeo 2': 0bjecta dissicultas a Gallicani s3stematis propugnatoribus abS0nc prorSus opponilur. Nam ipsi admittunt Eeelesiae dispersae infalli filitatem. Unde praedicta dissicultas
contra ipsos sic retorqueri potest: necessaria sunt aliquando concilia cocumenica : atqui nunquam necessaria forent, si
Episcopi per orbem dispersi insallibiles essent; quia possent
tunc isti Episcopi sic dispersi absque concilio Oecumenico quaslibet controversias dirimere. Hinc qui Gallicano systemati adhaerent, coguntur et ipsi negare, et de laclo negant strietum generalium conciliorum necessitatem ; et admittunt dumtaxat moralem, id eSt, magnam utilitatem; cum qua, aiunt illi, stare potest Ecclesiae dispersae insallibilitas; cum qua, inquimus nos, Stare potest inerrantia Romani Pontificis. Respondeo P : Insallibiles erant, ex privilegio personali, apostolorum singuli; et nihilominu S, quando mota est qua)S-lio an gentiles circumcidi oporteret, opportunum duxerunt illam c0mmuniter expendere ac dirimere; celebraruntque JerosolSmilanum concilium, quo subsecuturis sorma indita est. Si utilis suit haec apostolorum sTnodus, licet eorum unuS- quisque insallibilis esset, cur utilia esse non possent concilia secumenica, quamvis Papa inerrantiae privilegio potiatur ΤHoc ipsum autem apostolorum exemplum allegatum reperimus in oecumenica quinta synodo, anni 555 scolla l. 8', fonciliorum Labbe t. I, col. 562 et 565, edit. Parisiis, 1671 , his verbis : a Licet enim sancti Spiritus gratia et circa Singulos
ap0Stol0s abundaret, ut non indigerent alieno eonsilio ad ea piae agenda erant, non tamen aliter voluerunt de eo quod movebatur, si oporteret gentes circumcidi, desinire, priusquam
502쪽
pQS Rc Dλ. 495 communiter congregati divinarum Scripturarum testimoniis unusquisque sua dicta confirmaverunt. Unde communiter de eo sententiam protulerunt, ad gentes scribentes : Visum est Spiritui saneto et nobis... Sed et sancti Patres, qui per
tempora in sanctis quatuor conciliiS conVenerunt ..., communiter de exortis haeresibus et quaestionibus disposuerunt, certo constituto, quod in communibus disceptationibus, cum proponuntur quae ex utraque parte discutienda sunt, veritatis lumen tenebras evellit mendaeii. v Ibi vides utilia esse concilia ut eaepellantur mendacii tenebrae. B retici nempe, tum solius Romani Pontificis tum etiam synodi oecumenicae desinitiones plerumque respuunt. Sed quando eorum errores et mendacia publice in concilio cecumenico discussa et explosa
suere, ipsis addictae multitudines facilius attendunt et intelligunt se deceptas fuisse. Non quod certior sit cecumenicaesrnodi desinitio quam solius Papae; sed quandoque aptior ad impediendam deceptionem.
Sic dissicultas exhiberi potest : Betraetari nequit judietum
insultibile: atqui tamen retraetulae sunt dictae desinitiones eae cathedra prolatas; ergo desinitiones ejusmodi non sunt infallibiles. Respondetur ratiocinium istud esse merum Sophi Sina, quod totum nititur aequivocatione vocabuli retractare. Nimirum :I. Certum est duplici modo posse aliquod judicium retractari, id est, iterum ventilari ac expendi : 1' Scilicet ad videndum an male judicatum sit, et ad cassandum vel confirmandum judicium, prout repertum fuerit bene vel male pronuntiatum suisse; 2' ut, supposita ct nullatenus in dubium
503쪽
vocata illius judicii veritale, ostendatur nihilominus ejus Veritas iis qui eam negant, ac ejusdem cum Sacra Scriptura et traditione conformitas, utque solemnius promulgetur, ei essicacius ad executionem deducatur. Quod hoc posteriori modores raelari possit aliquod judicium, et in particulari aliqua d sinitio dogmatica, sive a Romanis Pontificibus, sive etiam a
conciliis cecumenicis pronuntiata, constat ex quotidiano facto. Enimvero doctores catholici, ut errantes haereticos ad saniora reducant , ipsos etiam fidei articulos, a conciliis aecumenicis definitos, ad crisim vocant; eo nempe consilio ut variis argumentis demonstrent eorum articulorum veritatem, et contradicentes ad ejiciendum errorem suum adigant. Quis
porro unquam somniavit a dictis doctoribus t)nquam saltibiles haberi eiusmodi donciliorum cecumenicorum desinitioneS, ex eo quod eas sic retractent Τ Igitur II. Si praesalae retractationes, in Ephesino et Chalcedonensi conciliis lactae, sint posterioris generis, nihil omnino probant contra definitionum sic retractatarum insallibilitatem, ut patel. Porro III. In dictis synodis retractatae sunt S. Coelestini et S. Leonis definitiones, non ut expenderetur num essent corrigendae ac mulandae, sed dumtaxat ut haeretici de earum veritate convincerentur, ostensa per pleniorem illam ac solumniorem investigationem ac concertationem earum conformitate cum Sacris paginis et cum perpetua orthodoxorum Patrum doctrina. Legantur integra illarum synodorum acta, et nihil omnino reperietur quod aliam mentem, scopum alium arguat. Immo plura occurrunt ex quibus manifestus sit assertus a nobis scopus. In Chalcedonensi concilio, verbi gratia, lecta sancti Leonis epistola, exclamarunt Patres unanimi voce : Haec apostolorum sides, Petrus per Leonem loculus est. Et dumtaxat post illam exclamationem caepta est epistolae discussio Seu retractatio. Ubi vides, eos epistolam retractasse, licet jam pro vera et orthodoxa haberent doctrinam in ea contentam. IV. Absone prorsus Gallicani systematis propugnatores dic-
504쪽
las sγnodos objiciunt. Nam seipsos confodiunt. Si nempe verum foret pro insallibilibus ab iis synodis non habitas suisso Caelestini et Leonis desinitiones seu epistolas, actum simul esset de Gallicano s7stemate, quo insallibilis pronumitatur definitio Romani Pontificis si fuerit ab Delesia dispersa, expresse vel etiam lacile Seu silentio, approbata. Enimvero dictae Caelestini et Loonis definitiones jam plane in tota generaliter Ecclesia receptae suerant, quando praelatae Synodi celebratae sunt. Ergo desinitiones illae, etiam juxta GallicanumsSslema, jam erant insallibiles. Errassent proinde Ephesinum et Chalcedonense concilium eas definitiones non habendo lan- quam insallibiles, et eas in hunc sinem retractando, ut disquireretur num essent corrigendae.
V. Εvidentissimis exemplis conflat, a conciliis seculneni cis fieri dicto sensu pontificiarum definitionum retractationes, quin vel minimum dubitetur de earum desinitionum veritale
et insallibilitate. Leo X, verbi gratia, per bullam Laurge, anno 1520, id est, viginti quinque annis ante Tridentinum concilium, multos Lutheri errores damnavit. Et bulla haec ab universis orbis catholici Episcopis recepta suit et approbala ;ila ut per illos viginti quinque annus qui concilium Tridentinum praeceSSeru't, eadem bulla pro regula fidei apud catholicos habita sit; nec dubitatum est quin falsa et haeretica
esset doctrina sic condemnata. Nihilominus tamen Tridentina synodus hos omnes damnatos articulos, per longum retractavit ac iterum condemnavit. Igitur si retractatio haec probaret contra Romani Pontificis insallit,ilitatem, probaret simul contra insallibili talem totius Ecclesiae ; quod prorSuS absonum est, etiam juxta Gallicanum STStema. - Ii Super, retractavit eadem Tridentina synodus et delinivit nonnulla, quae jam in aliis secumenicis conciliis desinita fuerant; verbi gratia, validitatem baptismi ab haereticis collati, quae jain a concilio Nicaeno pronuntiata suerat. Igitur sicut ejusmodi retractationes nihil probant contra synodorum generalium insultibili latem, ita nec contra insallibilitatem Romani Pontificis.
505쪽
Ιlanc, non logomachiae sui nonnulli existimant , sed maximi momenti quaestionem expendemus quadruplici sectione, ut sequitur.
DE STATU QUAESTIONIS, ET DE NOVITATE OPINIONIS QUIE SUPERIORITATEM CONCILIO ASSERIT PROpostrio I'. - aestio de superioritate Romani Pontifieis relatire ad eoneilium duplaae esι, prout agitur de eoncilio deeernente eum assensu Papae, vel de concilio deeernente absque isto assensu. - Institui nempe potest haec quaestio : strum Papa superior sit concilio generali, cujuS ipse decreta assensu suo confirmat. Item institui potest haec altera valde diversa quaestio : Virum Papa sit major concilio generali, cujus decreta ederentur non assentiente, Vel etiam expresse dissentiente Romano Pontifice. In utraque autem quaestione supponilur papa verus et certus, ita ut hic non agatur de casu Papae
illegitimi vel dubii. caelorum probatione non indiget scum per se salis paleaii duplicis memoratae quaestionis distinctio. Nec
506쪽
p1RS TERTIA. 499 eam ego excogitavi, Sed mutuatus Sum a probatis auctoribus: inter quos sic Bellarminus : u 0bservandum est, duobus modis posse comparari Papam cum concilio: Uno modo, ut sumatur ab una parte Solus Papa verus et indubitatus; ab altera concilium generale cui praesit Papa per se vel per legatos, ita ut nihil definiatur sine consensu ipsius : Altero modo, ut sumatur ab una parte solus Papa; ab altera concilium generale, cui Papa nec per se nee per Suos legatoS praesit. Intelligo autem non praesidere per Suos legatos, etiam quando legatus quidem ab eo missus praeest concilio, sed agit contra ipsius Pontificis voluntatem ; tunc enim non est vere ejus
legatus, licet pro tali se gerat v Bellarminus, de Conciliorum auctoritate, lib. II, cap. Im). - Potest autem duplex illa quaestio sic breviori formula exprimi: 1' Utrum Coneilium- sine-Papa sit supra Papam; 2' utrum concilium-eum-Papa sil supra papam.
Psopostrio II . - In eoncilio Sine Papa superioritatem adseripserint Patres Constantienses, controversitur. - 1' Sic pronuntiavit concilium Constantiense, SesSione quarta : aBecernit et declarat ut Sequitur. Et primo quod ipsa STnodus ... potestatem a Christo immediate habet, cui quilibet, cujuscumque si alus vel dignitatis, etiamsi papalis existat, obedire tenetur in his quae perlinent ad fidem et extirpalionem dicti
schismalis. n Sessione autem quinta, sic addidit: u Item dc clarat, quod quicumque cujuscumque ... dignitatis, etiamsi papalis, qui mandatis, statulis seu ordinationibus aut praeceptis hujus sacrae Srnodi et cujuscumque alterius concilii generalis legitime congregali, Super praemissis Seu ad ea perlinenlibus lactis vel faciendis, obedire contumaciter contempserit, nisi resipuerit, condignae paenitentiae subjiciatur et debilo puniatur, etiam ad alia juris Subsidia, si opus sit,
2' Gallicani frstematis patroni tenent, concilium Constanti ense in his duabus sessionibus oecumenteum fuisse; et ibi tanquam dogma fidei desinitam ab ipso suisse concilii supe-
507쪽
500 TRACTAVS DE PAPA.rioritatem; et desinitam absolute, non autem dumtaxat quoad casum quo pluribus de papatu contendentibuS, nescitur quis eorum sit verus et legitimus Pontifex. δ' fit primo, salsum est Constantiensem synodum in quarta et quinta sessione aecumenicam fuisse; et harum sessionum decreta nequaquam confirmavit Martinus V. Id jam supra probavimuS parte secunda, secl. II, c. vi , ἶ5j. Γnde si revera dictam superiori talem absolute definivissent Constan-lienses Patres tanquam dogma fidei, sequeretur tantum eos
erraSSe. - Secundo, ex contextu potius concludendum est
dictam superioritatem non fuisse de initam ut dogma fidei,
sed dumtaxat assertam per modum cor titutionum Synodalium, ut expresse habetur in actis Sessionis quintae. - Tertio, item ex contextu videtur citata concilii verba non absolute
pronuntiata suisse quoad omnes Summos Pontifices, sed Solummodo relative ad casum schi Smatis, quando nempe plures de papatu contendunt, et nescitur quis Sit verus Pontifex. ouarto, decreta sessionis quartae et quintae posse ita explicari et intelligi ut salva sit superioritas Romani Pontificis, tenet, inter alios, Petrus Balleri ni de Potestate ecclesiastiea,
Igitur, quod sTnodus constantiensis concilii superioritalem
proprie desitiverit revera controvertitur. Caelorum etiamsi definivisset, ejus auctoritas hac in re nulla prorsus foret, cum in dictis sessionibus secum enica non fuerit. PnoposiTio II P. - Concilium sine Papa, rase Supra Papam,suit error synodi Basileensis, et consentus eleri Galliennicuui 1682. - a 1' Basileenses Patres, qui desinierunt concilium esse supra Papam, Suum concilium Basileense asSerebant esse supra Eugenium Papam, eo tempore quo in concilio neque Papa neque ejus legatus aderat. Quin etiam Papam omnibus modis repugnantem deponere aggressi Suntn Bellai minus, de Coneiliorum auctoritase, lib. II, cap. Xmin. 2' Hunc eliam errorem aperie professus est Gallicani clericonventus anni 1682, in secundo scilicet e quatuor samosis
508쪽
articulis, cujus lenor est hujuscemodi : a Sic autem inesseu Apostolicae Sedi ac Petri successoribus Christi vicariis re-u rum spiritualium pleuam potestatem, ut simul valeanta atque immola consistant Sanctae secumenicae synodi Conu stantiensis, a Sede apostolica comprobata, ipsoque Roma-a norum Pontificum ac totius Ecclesiae usu confirmata, atque
a ab Ecclesia Gallicana perpetua religione custodita decretau de auctoritate conciliorum generalium, quae Sessione quarta a et quinta continentur; nec probari a Gallicana Ecclesia, quia eorum decretorum, quasi dubiae sint auctoritatis ac minus si approbata, robur infringant, aut ad solum schismatis tem si pus concilii dicta dolorqueant. n - Αdhaerent igitur Gallicani praesules decretis quartae et quintae sessionis synodi ConStantiensis, quibus pronuntiata suerat concilii generalis superioritas supra Papam. Proinde hanc eamdem superioritatem et ipsi prosilentur. Id autem intelligunt de Coneilio generali sine Papa: siquidem is sensus est decretorum con- Stantiensium. u Salis palet, inquit Schelstrales, in declar lione cleri Gallicani accipi hinc summum Pontificem sine concilio, illinc concilium sine summo Pontifice; cum declaratio decretis concilii Constantiensis nitatur, quae aliam Sententiam non ladmittunt o de Libertatibus Eeelesiae Galliennae, lib. V, cap. ij. Insuper intelligunt Gallicani praesules di clam concilii superioritatem, non ad tempus schismatis restrictam, sed absolute, id est, etiam quando nullum existit schisma, nullum de vero Papa dubium; et tandem contendunt decretis Constantiensibus sic intellectis plenam inesse auctoritatem; prout patet ex ultimis citati articuli verbis. Hinc de synodo quidem Constantiensi ambigi potest, num, extra casum schismatis ob dubium de legitimo Papa, pronuntiaverit concilium generale esse Supra Summum Pontificem ab ipso dissentientem. Sed Gallicani praesules, in comitiis anni 1682, errorem hunc apertissime professi sunt; siquidem decretis Constantiensibus ita adhaeserunt, ut benignam interpretationem, quae ipsis aptari s0lebat, expreSSe
509쪽
intelligit de Couellio generali improprie dicio, id est, seiuncto
a capite suo Romano Pontifice, cui nempe non assentit, vel etiam adversatur Romanus Ponti sex. PsoposiTio II'. - 0uaestio, an concilium cum Papa sit supra Papam, rat minu3 praecipua; Sed quaestio, an eoncilium sine Papa sit supra Papam, summi momenti est. - et Quaestio praesens, ait Bellarminus ide Conciliorum auetonitate, lib. II, cap. xiiij, licet nonnullis videatur praecipue versari circa priorem comparationem id est, concilii cum Papa ex una parie, et solius Papae ex parte altera , quippe quod existimant concilium sine papa non esse Verum concilium, et
proinde sine dubio papam esse majorem tali concilio; tamen revera quaestio praecipua est de posteriore comparatione, s ideSt, qua conseruntur, ex una parte solus Pontifex, et ex altera concilium sine summo Pontifice Ι. duanii momenti sit quaestio, an eoncilium sine Papa sit supra Papam, facile advertet qui sequentes adnotationesis allente perpenderit. 1' Quaestio illa, quae primum agitari coepit paulo ante Constantiensem synodum, non est Subtilitas mere Speculativa, sed ducit statim, si assirmative solvatur, ad hanc conclusionem valde practicam : posse Summum Pontificem, etiam invitum, a concilio judicari, puniri ac deponi. 2' Hanc conclusionem amplexala est et ad praxim reducere tentavit sInodus Basileensis. 5' Legitime deducitur haec eadem conclusio e Secundo articulo declarationis, a conventu cleri Gallicani, anno 1682, editae. Nam ibi, ut Supra ostendimuS, aperte admiserunt Gallieani praesules, licet sub aliis terminis, eoncilinin sine Papa esse supra Papam; ex quo aperte Sequitur posse Papam
etiam invitum, a tali concilio judicari, puniri et deponi. 4' Ilem logice sequitur appellari posse a Papa ad suturum concilium sine papa, tum in maleria sidet, tum in materia disciplinae.
510쪽
PARS TERTIA. 5635' Tandem sequitur penes Romanum Pontificem non esse supremam regiminis ecclesiastici potestatem, Sed penes concilium generale Sejunctum a Papa. Quapropter omnino errant qui nihili faciendam existimant quaestionem hanc, an Concilium generale sine Papa sit supra Popum. Equidem verum est quod adnotant, concilium generale sine Papa, non esse proprie generale concilium; sed hoc non impedit quin revera ejusmodi concilio altribula suerita multis superiori las Supra Papam, et quin lanestissimum
errorem istum etiamnum Gallicanum SIstema pro landamento relineat. Maximi econtra momenti est, et Sedulo consulandus error, divinae constitutionis Ecclesiae ac catholici dogmatis plane Subve imS. II. Altera vero quaestio, videlicet, an concilium eum Papa. sit supra Papam, minoris momenti est. Nam latis concilii decreta sunt simul decreta summi Pontificis; nec potest tunc contingere conflictus Papam inter et concilium, cum Supponatur concilium nihil decernere nisi assentiente et cons mante summo pontifice. Non est lamen quaestio haec, ut nonnulli existimant, otiosa et ridicula. Enimvero prout admittitur conciliumQum-Papa esSe Vel n0n eSSe Supra Papam, fluunt diversa consectaria. Verbi gratia, si auctoritas solius Papae sit aequalis auctoritati eoncilii cum Papa, .sequitur desinitiones fidei a solo Papa ante concilium editas, non p0SSealiter a concilio-cum-Papa definiri; dum econtra si inferior foret, desinitionibus istis a solo Papa edilis, non inesset suprema auctoritas, et p0SSet concilium-cum-Papa expenderenum erroneae Sint, ac, Si tales exi Stimaret, eas corrigere ac reformare. - Item Si concilium-cum-Papa sit supra Papam,
Il) Verbi gratia, sic auctor Febronii abbrevisti pMLi p. vivi edit. Bruxell. 829l: a quaestionem utrum concilium sit Supra myam, vel contra Papa ait au-pra conci Ilum stenerale, ad inutiles disceptationes Pejicio a - Et de Maistro DuPsipe, cliap. 5ὶ : a cette notiora. .. expoSe dans tout son iour rimanense ridicule de la question si debattue, si Ie Pape αι au-de ua du concila, ou ιe concite auinessus Pam. 2 lLec minus considerate dicta videntur, etsi ab eximiis scriptoribus, et ad optimum quidem scopum.