장음표시 사용
511쪽
501 TR1LTATES DE pari. Iegos disciplinares in concilio-cumlapa editae ligabunt ipsummet summum Pontificem, non lanium directive, sed etiam coercitive; nec poterit summus Pontifex, extra concilium, eas abrogare vel in eis dispensare, nisi lanquam minister et juxta facultatem ei expresse datam vel legitime praesumptam. Εcontra si auctoritas solius Papae aequalis sit auctoritali concilii-cum-Papa, non tenebitur summus Ponlisex legibus concilii nisi directive seu ex jure naturali; prout nempe tenentur principes servare leges ab ipsi sinet latas, nisi ex circumstantiis opportunior sit derogatio. At Papa nequaquam p0lerit hisce legibus constringi coercilive, id est, oh auctoritatem concilii. 0uia scilicet par in parem auctoritatem coercitivam
non habet. P0reo erroneum Gallicanismi STstema contendit, luna concilium-cum-papa, tum eliam concilium-Sine-P3pa, eSSe Supra Papam. Sana vero et orthodoxa doctrina, ut mox probabimus, tenet Papam esse Supra concilium ine-Papa; auctoritatem autem soli s Pontificis esse intensire aequalem auctoritali concilii-cum-Papa. Dicitur intensire, quia eatensire majorem esse in concili incum-Papa, EXtra controverSiam est.
Pnoposmo V . - Concilium esse supra Papam, fuit opinio usque ad saemium xiv inaudita: tunc sellicet primum Geogitata, quando post electionem Urbani VI, pertinuet annorum quadraginta schismate EeeIesia discissa est. - a Novitatem et seram opinionum originem in maleriis sidei certam esse erroris notam inter omnes catholicos convenit, ex principiis Tertulliani, Vincentii Lirinensis et aliorum Patrumn Petrus Balle-rinius, de Potestate ecclesiastica, capite xj. Igitur novam demonstrare dictam opinionem simul erit demonstrasse erroneam. Patebit autem novitas argumentis sequentibus AncΠMENTΓΜ Ι. - Generalia concilia usque ad octavam synodum oeeumenteam nullum prorsus vestigium dictae opinionis hibent: sed elontra Papae superioritatem in universam Ecelesiam, ac proinde in omnes Episcopos, etiam eollective sumptos, plurimis documentis adstruunt. - 1' Tentavit Bossuet isti opi-
512쪽
p1RS TERTII. 505nioni antiquitatem vindicare, atque in hunc finem diligenter expendit omnia vetera generalium STnΘdorum acta et documenta. Porro nihil reperire potuit, ex quo jus concilii generalis supra Romanum Pontificem colligeret. Excerpsit solummodo gesta quaedam, quibus conStat novum examen novumque judicium post summi Pontificis definitionem institutum fuisse. Istud autem nulla lenus probat concilia generalia superiori talem supra Papam sibi vindicasse. Enimvero institutum fuit ejusmodi novum examen ac judicium, non quod Romani Pontificis definitio dubiae ac incertae auctori latis haberetur, sed ut haereticorum pertinacia apertius ae magis nolorie retunderetur se quo vide Ballorinium, de Viae Ratione primatus, cap. xiiij. Sane conligit etiam ut conciliorum generalium definitiones in subsequentibus s3nodis secumenicis iterum tractatae fuerint. Quis autona inde colligat
concilium subsequens sibi superioritalem supra praecedem, aut majorem auctoritatem vindicasse Retractabant, id estiterum tractu bant, non ut corrigerent, sed ut renitentes ad obedientiam cogerent. Hoc sensu, et non aliter, retractatae in conciliis Romanorum Pontificum sententiae. Nec alia supponi potest conciliorum mens in ejusmodi retractationibus, cum
indubitata suerit in tota retro antiquitate Romani Pontificis in dosinienda side insallibilitas, et in regimine suprema auctoritas, prout in prima et secunda hujus ira latus parte pro
2' Inepto opponeretur anathema in Honorium Papam, a sexto concilio cecumenico pronuntiatum. Nam primo, tunc Honorius, utpote mortuus, jam non erat summus Ponti sex. Proinde hocce anathema, etiamsi foret proprio dictae jurisdictionis actus, non esset tamen actus jurisdictionis in Papam. At seeundo, ejusmodi anathemata in mortuos, sicut et mortuorum absolutiones, non sunt actus jurisdictionis relative ad mortuos, utpote qui ab ipso Deo jam immutabiliter judicati sunt; sed respiciunt dumtaxat vivos; ut videlicet vivi sepultura donare et suffragiis juvare valeant eos qui
513쪽
506 TRACTHΓS DE PAPA. post mortem ab excommunicatione absoluti sunt: itemque ut vivi a mortuis anathematietatis caveant, id est, ab eorum scriptis et auctoritate. Quod aulem dictum anathema nullatenus probet Honorium erronee desinivisse ex cathedra, vide supra sparte II, Seet. V, cap. in . 5' Neminem unquam jurisdictionem exercuisse aut exercere potuisse in Romanum Pontificem, et ipsamet concilia
cecumenica non esse supra, sed infra Papam, apertissime pronuntiavit Octava aecumenica STnodus. Sic enim habet a tione X, canone 15 : Si qua vero secumenica synodo collecta, de Romana etiam Eeelesia controversia ertiterit, lieebit eum decenti reverentia de proposita qrlaestione veneranter pereunetari, responsumque admittere, et Sive jurari sive jurare; non tamen impudenter eontra senioris Romae Pontistera sententiam dicere
Labbo, t. VIII, col. 1575, edit. Parisiis, 1671 . igitur nequitaeeumentea fria us Sententiam dicere contra Romanum Pontificem : et impudentia laret si hoc attentaret. Et ita pronuntiat concilium cujus secumenicitas extra omnem prorSus controversiam est. et Hoc cecumenicae synodi testimonium, ait Balterinius, nulli obnoxium controversiae, quantum praeSlet
aliis quibuslibet posterioris aevi, et inferioris mulio aul nu-lantis auctoritatis, quae ab adrersariis opponi solent, facile est judicare η de Potestate ecclesiaStica, c. v, ἶ 1, n. 7 .
Quid ad hoc testimonium Bossuetus Τ Dicil libro X Defensionis, c. xxij citatum canonem restringendum stSse ad casus
de quibus Photius contra Nicolaum Papam egerat. Sed gratuita haec assertio simul apertissime sals' probatur ipsiusmet
canonis verbis, quae generalia Sunt, et generalem regulam statuunt de quibuscumque controversiis circa Romanam Ecclesiam, quae ad secumenteam STnodum deserri contingeret. Nullam scilicet restrictionem patiuntur verba ista: Si qua eonti opersia ealiterit de Romana Eeelesia. - Dicit insuper Bossu et canonem intelligendum de casibus ordinariis seu vulgaribus, ob quos majestatem Pontificiam in sInodo incumenica laces-Sere es8et revera, inquit, impudentissimum; non autem de ca-
514쪽
PARS TERTIA. 50 sibus eatraordinariis a concilio constantiensi memoralis. Sed inane pariter istud effugium. Nam primo Verba canonis, ul- pote generalia, caSus omnes, proinde et extraordinarios, comprehendit. Non dicit canon, si Si qua controversia ordinaria, nsed impliciter, si qua controversia. Secundo, si concilium esset supra Papam in casibus eatraordinariis, a sortiori et in ordinariis. Qui enim est superior in gravioribus causis, non desinit esse Superior in vulgaribus. Et noletur in canone agi de causa contra Papam quae desertur ad secumenicam STnodum jam collectam, et de qua synodus jam examen instituit. Porro nullatenus impudens dici posset sententiam in tali causa contra Papam a concilio pronuntiari, si revera concilium esset Supra Papam in gravioribus. Ideo igitur octavae generalis synodi Patres impudentiae adscribunt si concilium contra senioris Romae Ponti tes sententiam dieat, quia persuaSum habent nullum prorsus generali concilio jus in Romanum Pontificem competere.
Certa igitur conclusio haec : In conciliis generalibus usque ad octavum, nullum reperitur VeStigium opinionis quae contendit concilium esse supra Papam p et econtra prorSUS explosa reperitur eadem opinio in aecumenica octava STnodo, siquidem in cilato canone pronuntiatur, non illicitum dumtaxat, sed et impudens fore attentatum, Si oecumenica STnodus sententiam contra Romanum Pontificem dicere praeSu
iiensem s7 nodum viguerit et pro indubitato receptum fuerit principium istud, Papam nulli humano tribunali subjacere nee posse ab hominibus judieari, merito colligemus ignotam fuisse opinionem quae concilio generali jus et auctoritatem supra Papam adscribit. Porro extra omnem controversiam fuisse praelatum principium, evincunt subjecta documenta : videlicet :1' Quando ad Romanam sγnodum III, impellente Theodo-
515쪽
508TR1CTATES DE PAPI.rico rege, delatae sunt accuSaliones in Symmachum Papam, hujus srnodi Patres late judicium sibi non competere declararunt ex ea ratione, quia nee ani edictae Romanaein sedis Antistites minorum subjacuisse judicio in propositione simili Deile forma aliqua testaretur. Duo ibi notanda : 1' Declarant judicium synodi contra Papam, lare judicium minorum contra majorem ; P Asserunt absque exemplo eSSe quod Papa sic ab inferioribus judicatus fuerit. Equidem sInodus ista particularis suit; et ex eo quod Papa non Subsit partieulari concilio, prout in consesso est apud omnes ivi de Bossuel, lib. II
Defensionis, c. iv , non Sequitur ipSum non Subesse generali. At modus loquendi Patrum salis innuit eos existima SSe, neque per aestumenicam etiam synodum Papam judicari posse. Secus enim aliam incompetentiae suae rationem protulissent, videlicet: Suam synodum non esse aecumenicam, et non nisi per aecum enicam synodum posse Romanum antis litem judicari. Porro de hoc silent; et asserunt dumtaxat Romanae Sedis antistites nunquam minorum sediumὶ judicio subjacuisse. Haec autem propositio generalis est, ita ut non minus includat judicium contra Papam in generali quam in particulari synodo.
Nam in generali etiam Srnodo sententia contra Papam lata, esset Sententia minorum sedium contra Romanae Sed is Antistitem. Caelerum hoc sensu intelligenda esse citata verba, quod Papa nequeat per ullos homines, ac proinde neque per incumenicam sFnodum judicari, omnino evincit testimonium sequenS, nempe:
2' Εnnodius diaconus, postmodum Ticinensis Epi Scopus, apologiam pro Symmacho Papa Scripsit, quam approbarunt concilii Patres, et synodi gestis adnumerari decreverunt. Iuliae porro apologia sic legere est : Si vera est Episeoporum
assertio, Sedis apostolicae praesules minorum nunquam subjacuisse sententiae, cur ad judicium districta conpentione productu3 est y Numquid gloriabatur seeuris eontra eum qui secat in ear Et infra : aliorum forte hominum eausus Deus volueris per u mines terminare. Sedis istius Praesulem suo sine quae8tione re-
516쪽
p1RS TERTl1.509 servavit arbitrio. Igitur tunc temporis, ab Ennodio, a Patribus sγnodi qui apol0giam istam approbarunt, generaliterque ab omnibus, tanqua in principium inconcussum ei siue quaestione habebatur, Romani Episcopi causas non posse per homines terminari, sed soli Deo reservari. Profecto qui timuit judicari per homines, nec judicari p0test per concilium aecumenicum.
Proinde concilium cecumenicum non est supra Papam. Et cum ratio cur judicari Papa nequeat per homines haec adducatur, Romanum praesulem minorum sententiae; non subjacere, Sequitur tunc temporis minorem seu inferiorem relative ad Papam existim alam suisse ipsam etiam secumenicam STn dum, qualenus a Papa sejunctam. 5' Sanctus Nicolaus I, in epistola viii, ad Mich elem imperatorem scribens : Cum Secundum canones, ubi est major auctoritas, judicium inferiorum sit deserendum ..., pateι profecto Sedis apostolicae, cujus auctoritate major non est, judicium a nemine fore retractandum, nec cuiquam de ejus litet judieare judi-elo Labbe, t. VIII, col. 510, edit. 167 l . Ibi absolute et sine restrictione et tanqusui quid certum ac nulli controversiae obnoxium pronuntiatur, Romana Sedis auetoritate majorem non Mistere; quod salsum rei, si concilium oecumenicum in Romanum Pontificem iurisdictionem haberet. Nec ita sidenter loculus esset sanctus Nicolaus, si vel paucorum catholicorum opinio suisset, concilium esse supra Papam, et ei licere de Romani Pontificis judicio judicare. Sed nondum orta tunc temporis erronea haec opinio. 4' In Quintilineburgensi concilio, cum ausus eSSet quidam clericus asserere, Romanos Pontifices, non divino jure lidereditasse, sed sibi usurpasse praerogativam hanc, ut scilicet nullus de eorum judicio judieare debeat, nee illi alieujus judicio subjaceant, unanimem totius s3nodi repulSam ex perluS eSt. duod sic narrat s7nchronus annalista Berloldus, in appendice ad Hermannum Contractum, ad annum 1085 : u Cum omnes juxta ordinem suum consedissent, prolata sunt in medium decreta sanctorum Patrum de primatu Sed is apostolicae. . . Qui
517쪽
TRICTATΓS DE PAPA.5 ddam Barbungensis clericus, nomine funibertus, Romani Pontificis primatui derogare volens, in mediam STnodum se contulit, asserens Romanos Pontifices hunc sibi primalum adscripsisse, non aliunde concessum haereditasse, videlicet ut
nullus de eorum judicio judicare debeat, nee illi alieujus judieio
subjaeeant. Qui cum aperte a tota synodo consularetur, praecipue tamen a quodam laico convictus est per illud evangelicum, non est discipulus Supra magistrum. Cum enim hoc generaliter in omnibus ecclesiasticis ordinibus observandum deputetur, ne major a minore judicetur, qui hoc vicario sancti
Petri denegare potuit, quem omnes catholici pro Domino et magistro venerantur' n Igitur quod nullus, nec proinde etiam oecumenica sTnodus, de judicio Romani Ponti ieis judieare debeat, quodque Romanus Pontifex nullius, nec proinde etiam cceumenicae sTnodi judicio subjaceat, adeo inconcussum saeculo xi principium reputabatur, ut Quintilineburgensis concilii Patres quasi inauditam et absonam contrariam funiberti clerici opinionem statim unanimiter reiecerint. 5' Testimonium Ivonis Carnotensis. - Praemittendum qua Occa Sione S. Ivo citanda verba scripserit. Cuin a Paschali II per vim extorium fuisset privilegium de investituris, coadunatum est Viennae provinciale concilium, anno 1112, in quo pro satum privilegium rescissum est. Scripta etiam epistola qua Patres a Paschali Papa decretorum suorum confrinationem postulabant, adjecta, Si renueret, hacce comminatione: u Si, quod minime credimus, aliam viam aggredi caeperitis, et nostrae paternitatis assertiones roborare nolueritis, propilius sit nobis Deus, quia nos a vestra obedientia repelletis . nNolandum quaestionem de investi iuris mullis tunc ad sidem pertinere visam suisse. Item passim admittebatur Papam, tanquam privatum doctorem, haeresi adhaerere seu haerelicum fieri posse; aliunde autem Papam notorie haereticum, hoc ipso Papam esse desinere. Hinc non adeo mirum est Viennensis concilii Patres ad praecitatam comminationem devenisse,
cum Paschalis II ipsis videretur in haeresim lapsus. Laeterum
518쪽
nullatenus probat comminatio haec praesules illos sibi aliquod jus vindieasse in verum et legitimum Papam ; sed dumtaxat in Papam haereticum qui jam verus Papa non eSi. Non ergo ipsis exprobrandum quod adeo stolide erraverint, ut partieulari etiam concilio ius supra Papam competere existimaverint.
Hac autem occasione scripsit sanctus Ivo famotensis epistolam ccxxxiii ad Henricum abbatem; in qua de Paschali Papa et de lugenda ipsius concessione sic legere est: a Familiaribus et caritatem redolentibus litteris admonendus mihi videtur, ut se judicet aut factum suum retractet . . . Si autem in hoc languore insanabiliter ἴθgrotaverit, non est nostrum jud, eare de Summo Ponti Aee. DItem postquam convocata suisset, ob idem negotium, synodus Lugdunensis, scripsit sanctus Ιvo cur ipse ac alii Senonensis provinciae antistiles ad talem sDodum ire nollent :u Non videtur nobis, inquit, utile consilium ad illa concilia convenire, in quibus non posSumus eas personas, contra quas agitur, condemnare Vel judicare, quia nec nostro, nec ullius hominum probantur subjaeere judieio v epist. ccxxxvij. Et infra excipit dumtaxat casum quo Papa manifeste ab erangelieaveritate diseederet, id est, notorie haereticus evaderet.
Liquet ex isto Ivonis testimonio tunc temporis indubitatum fuisse principium istud: Romanum Pontificem nullius hominum fac proinde nec etiam generalis sInodii subjaeere judi-eio. Ivoni prolixe respondit Lugdunensis praesul; ast ipsius assertioni, quod nempe Papa nullius hominum judicio subjaceat, nihil prorsus opposuit. 6' Testimonium Philippi, anno 1206. - Cum nempe Philippus de imperio certaret cum 0ltone III, scripsit ad Innocentium III his verbis: α Si nos in aliquo vos, vel Romanam Ecclesiam offendisse videamur, nos pro honore Domini nostri Iesu Christi, cujus vicem in terris geritis, et ob reverentiam beati Petri principis Apostolorum, cujus vicarius estis, et ob
salutem nostram, nos ad Satisfaciendum vobis supponimus.
519쪽
512 TRΛGkTΓS DE PAPA. Si vero vos in aliquo nos vel imperium laesisse videmini, conscientiae vestrae Super iis vos relinquimus. Cum enim nos pie credamus, ct ante paSsionem et post passionem Dominum nostrum Iesum Christum beato Petro claves regni caelorum
contulisse, et tradidisse jus ligandi atque solvendi, scimus et protestamur, quod vos, qui in locum suum cum plenitudine polestalis successistis, in hujusmodi articulis ab homine non estis judieandus; sed judicium vestrum soli Deo reservatur, cujus judicium et examen, quod sibi soli debetur, nobis non quaerimuS usurpare s sapud RaTnaidum, ad annum 1206j. Huic ergo principi persuasum ac indubitatum prorsus erat, Papam ab homine non esse judicandum, et ejus judicium soli Deo reservari, ac proinde Papam judicari non posse a concilio secu
7' Equidem sub hoc tempus, id est, saeculo xiii, audiri coeperunt appellationes a decretis Pontificum ad generale concilium. Sed catholici qui sic appellarunt, non intellexerunt concilium carens consensu Papae, cuive jus coactivum in Papam competeret, et a quo Papa condemnari ac deponi posset. Ideo scilicet postulabant recognitionem causae in concilio generali, quia sperabant lacilius per Patres concilii obtineri poSSe remedium gravaminum, quae sibi a Romano Ponlisce illata suisse conquerebantur. Non appellabant proprie, quia non majorem agnoscebant auctoritatem in concilio Papae
unito, quam in Solo Papa ; sed postulabant a Papa qui judicaverat, ut iterum causam revideret in concilio. Porro etiam hodie Papa quandoque concedit ejusmodi revisionem, qua conceSsio vocatur restitutio in integrum; et similiter oli in sinpremi principes nuntiunquam indulgebant ut causam quam ipsi met judicaverant, iterum tractaretur, quasi judicata non suisset. Hinc Petrus do Marca, diligenter explorata quoad id antiquitate, concludit proprie dictas appellationes catholicorum a Papa ad concilium cecumenicum, in veteri disciplina
8' Ipsa eliam appellatio, quae occasione dissidii inter Bo-
520쪽
blanisadium Illi et Philippum regem conligit, non probat hoc tempore viguisse opinionem de Superiori tale concilii supra Papam. Equidem Galli a Bonifacii decretis appellarunt ad generale concilium et ad futurum indubitatum Ponlisieem. At sic appellabant in hypothesi quod Bonifacius IIII non esset indubitatus, id est, certo verus et legitimus Pontifex. Quidam
scilicet erronee censebant praedecessorem Caelestinum V Pontili calui renuntiare non potuisse, ac proinde Bonifacium ei legitime non successiSse. Cum igitur appellatio fuerit a Papa dubio ad Papam certum et ad generalem sTnodum, non Sequitur ab appellantibus admissam fuisse superiori talem concilii supra Papam eertum, sed dumtaxat supra Papam dubium. Praeterea non appellarunt ad solum concilium quatenus a Papa sejunctum, sed ad concilium simul et suturum Papam corium; ac proinde ad concilium cuius decreta essent simul decreta Summi Pontificis. - Εt tandem ipsosnael Bonifacit VIII accusatores prorsus alienos suisse ab opinione quae concilio supra Papam auctoritatem tribuit, apertissime constat ex eorum libello, qui Clementi V oblatus suit, ei in quo sic legere est: u LStis enim vos,' Paler Sanctissime, Jesu Christi vicarius totam Ecclesiam repraesentans, qui claves regni caelorum habetis; nec congregatum totum generale con-eilium sine vobis et nisi per vos poteSt cognoscere de negotio vi apud Balterinium, te Potestate eccle8iastica, cap. v, ἶ 2, n. 18 . Sane qui existimat totum generale eoncilium, siue Papa et nisi per Papam de aliquo negotio c0gn0Seere non p0SSe, hoc ipso lenet concilium non esse Supra papam. 9' Unus lamon Gallicanus theologus, nempe Ioannes de Parisiis, erroribus ac devia in mullis doctrina celebris, libro de Potestate regia et popoli, quem lucubravit ob dissidium Bonifacit VIII cum Philippo rege, Papam deponendi polosia
talem adscribit, non s0lum generali e0ne illo, Sed elia in cardinalium collegio, immo et Saeculari principi, licet indireete tantum, id est, subditos ab obedientia Papae subtrahendo, i laut Papa cedere compellatur. At u nullum alium quem no v