장음표시 사용
281쪽
bolum autem non esse Deum , sitis evineunt Scripturis testimonia , ex quibus constat Luciferum a Deo creatum, ab eodem damnatum ad perpetuas flammas, nullamque habere
potestatem in praesens seculum; quod Dei selo nutu regitur. Insuper Dei Sacerdotes, diabolum suis nutibus obtemperare saepe cogunt, & cum diabolus Christo Domino huius seculi dominium obtulit in deserto, Christus ad eum dixit: Deum tuum adorabis, ct illi is servus; ergo diabolus
nullam habet potestatem in praesens seculum. 8. Virginitatem nullatenus admittebat. R. Ex Epist. D. Pauli ad C rint . in qua Virginitxs commendatur , quam Christus etiam disertis verbis commendat pIuribi in Euan-pello,cui Virgo voto se adstrinxit;cuius votum esse de meliori bono omnes SS. PP. & Theologi asserunt;cujus observantiam Deo esse gratissimam,saepe Deus miraculis comprob vit. Vide verbo sentimarianitc. s. Adolescentes citra naturς aetatem ad nuptias urgebat. R. ex his quae dicta sunt contra cuuinum, qui asseruit omnes obligari ad contrahendum matrimonium . Tum quia
pueri non possunt valide se adstringere vinculo indissolubili matrim nil, in in puerili aetate non habeant sufficientem cognitionem ad validos contractus faciendos . Tum quia in puerili aetate homo est inhabilis, &impotens acto ad sitisfaciendum obligationi matrimoniali, ergo cogi nequit ad talem obligationem contrahendam. Tum quia omnis contra
ctu de re impossibili est invalidus;
eonjugato divortium, & transitum usque ad septimas nuptias. R. ver Absinentes,& verbo Armeni, quoad solubilitatem Matrimonii. Caeterum licet Christiano, & cuicumque homini , quando solutus est ab uxore, vel viceversa, quod contingit per solam alterius mortem, non modo ad septimas nuptias transire, sed ad Octavas,
N nonas &c. Nullibi enim definitum est quoties liceat homini ad novas nuptias transire, qui quotiescumque solutus est a nuptiali contraetu, sem per remanet quoad hoc sui iuris consequenter seni per potest ad novas nuptias transire , & corpus suum alteri uxori .in potestatem tra
rii sola aqua , & azymis utebatur. R.verbo Aquari . ia. Nullum diem sellum ab Ecclesia praeceptum , praeter diem Dominicuae, observabat. R. Nam ut dictum est contra Confessismem Augu- sanam Ecclesia habet auctoritatem condendi leges; ergo potest praecipere observantiam festivam aliorum dierum, praeter Dominicum; Ecclesiam habere hane auctoritatem constat ex Epistolis Pauli, quibus obediendum Ecclesiae praecepit, Fcc. Insu per in lib.3.constitutionum Apollolicarum cap. I a. praecipitur observantia aliquorum sestorum , quae Praece pia confirmata suerunt in aliis Conciliis,& praecipue in Aurelianensi primo cap. 29.Tum quia in veteri lege nedu Sabbatha, sed etiam alii dies a Sacerdotibus praecepti festiva obse vantia celebrabantur, ergo etiam in Ecclesia, praeter diem Dominicum, possunt & aliorum dierum seriae praecipi, nempe in honorem praecipuo
rum Mysteriorum Christi, Virginis , & aliquorum Sanctorum, quorum specialiter intercessionem apud Deum adhibemus . Institutio Festorum in honorem Sanctorum antiquissima est lin Ecclesia; legimusque in aliquibus lEcclesiis, certorum Sanctorum dies j sesios fuisse celebratos, etiam primo lineunte seculo, ut constat ex historiis Eeeles1Ilieis: & videre est apud Eusebium lib. . his i. Eccles. cap. Iq. ubi asserit Ecclesiam Smirnensem festiva celebritate observasse diem Sancti Polycarpi. Nec valet objicere Apo
stolum cap.q. vers. & Io. reproba
tem Galatas his verbis . Dies o/ferivatis, O mensi, ct tempora; nam ibi Apostolus non improbat observan
282쪽
1 tiam festorum, sed Astrologiam iudit ei aeriam, & observationem dierum
Gentilium,in quo peccabant Galatae,& licet Exod. cap. ao. vers 9. Deus declaret unii diem in hebdomada epse sanctificandum , non tamen prohibet etiam sanctificationem aliorum dierum, quorum observantiana, sicut
praecepit Synagoga stimus enim festum Encsniarum , & alia extra diem Sabbathum observatum suisse ex praecepto a Judaeis in lege veteri ita
etiam aliorum dierum, praeter Dominicum , potest Ecclesia observantiam festivam praecipere , non enim maj rem auctoritatem habuit Synagoga, quam habeat Ecclesia; ergo Sc.
cam custodiebat. R. verbo Sabbiatha T Ealom AE Novi Originem habuerunt in Lithuania , anno i 368. Sunt qui censent horum auctorem Gisse e fidamum Psorem , alii auctorem hujus sectae faciunt Budnaeum : Inter Anti-Christianos , qui totam mon
miam Christi , & prpcipua gratiae
oppugnant mysteria, reponuntur. a. Christum non Deum esse, sed purum hominem de Maria natum a L. firmant. R. verbo Cerinstas. Insii per Maria non peperit purum hominem, sed hominem Deum, unde Elisabeth ad eam dixit: Unde muIBoe, ut venias Mater Domini mei ad me,& Amgelus ad Mariam: mod nascetur ex te Sanctum , poeahitiar Filius Dei,
3c paulo post addit : Hic erit magnus , Filius Altissimi τοcabitur; ex quo patet Christum non fuisse purum hominem, nec Mariam peperisse purum hominem, sed imminem Deu. Vide verbo Arthemon , I durisae,
a. Legalia eum Euangelio esse observanda. R. verbo inrarius, 3c
rano nomen sortiti sunt anno I 368. qui a Gravina recensentur inter Lu- theranos molles, eo quod Lutherum molliter defiendant, & Melanctonem propugnent, quoad ea praecipue, quae i- de necessitate operum, R de caeren montis asseruit, ipsumque Melancto-:, nem commendant, quod multa Lus theri opera correxerit. Fuit Eberus - MeIanctonis sectator ; in Franconia ortum habuit, Witembergae studuit, i ubi cum Melanctone amicitia inita, t humaniores, & Theologicas stientia sibi publice docens,minister nuncupatur. Vormatiensi colloquio interfuit,
aetatisq; annorum IX. decessit currente IS9. ejus discipuli dicti sunt Eberiani. Errores hasuit cum Me- lanctone communes ; scripsit histo-l riam Populi Iudaici,S: Calendariuml historicum.
EctsoMus suit Rethor magni nominis tempore Iuliani Apostatae,
scilicet paulo post medium seculi g. l Hic primo Christianus, deinde factusi est Christianae Religionis desertor ,
t ut Iuliano Apostatae complaceret,cujus fuerat in arte Rethorica praeceptor, quippe qui tempori insierviens, pro Principum placito Religionem
etiam ipse mutabat,Imperatorum gemnio sese consermans: itaque sub Constantio Imperatore Christianum se s mulans, sub Iuliano Ethnicus apparuit; mortuo Iuliano iterum Christianuin se manifestans, in gratiam Constantii Ariani Arianae perfidiae sectatorem fuisse communiter creditur: ex Socrate, & Nicarph. EcHARDus natione Teuthonicus, 1 quarto decimo currente seculo institutum regularem pro sessus, Doctoris Theologi Iauream est assecutus, sed ad sobrietatem non sapiens, pernicio- s errores suis in concionibus,3c scriptis divulgavit: viginti,& Octo articuli ex ejus operibus excerpti sunt, ex quibus Joannes Ia. Pontifex Maximus Doctorum , & Cardinalium sententia,pronunciavit alios,tam ex verborum O, quam ex connexione
sententiarum labem turreseos continere ; alios male senare, temerarios
esse, ac de haeres suspectos,licet eum multi, expositionibus,multisque suppletionibus sensum Catholicum ser- mare queant, vel habere ; librosque huius aut horis Apostolica auctoritate
283쪽
damnavit. Sed ipseniet Pontifex declaravit Echardum in fine vitae suae ad meliorem frugem redactum, se, &scripta sua Saneis Sed x iudicio sub- milis te, & quidquid erroneum dixe
rat, vel scripserat revocaster ejus propositiones sunt sequentes. i. Quod Deus non potuit primo producere mundum, quia res non potest agere antequam fit, unde quam cito Deus fiuit, tam cito mundum
ab aeterno fuerit.' a. Quod siniui, & semel quando
Deus fuit,quando Filium sibi coaeternum per omnia coaequalena Deum genuit, etiam mundum creavit. q. In omni Opere, etiam malo, tam culpae, quam poenae, manisestari, R elucere aequaliter gloriam Dei.
s. Quod vituperans quempiam, ipso peccato vituperii laudet Deum;&quo plus vituperat, & gravius peccat, amplius Deum laudat. 6. Deum blasphemia laudari. . Cum qui orando singulare aliquid, & determinatum petit, malum petere,& male; quia negationem boni,& negationem Dei petitiae orat Deum sibi negari. 8. In illis hominibus honorari
Deum, qui non intendunt res, nec honores, nec utilitatem , nec devotionem internam, nec sanctitatem, nec prςmium, nec regnum caelorum, sed iis omnibus renunciaverunt.
9. Ego, inquit, nuper recogitavi utrum vellem aliquid a Deo recipere , vel desidcrare; ego volo de hoc deliberare , quia ubi ellem accipiens a Deo, essem sub eo , vel insta eum , scut famulus vel servus, & ipse sicut Dominus in dando, sic vero in aetemna vita non erit.
mamur totaliter in Devin , R in ut mur in eum, sicut in bacramento E charissis panis convertitur in Corpus Christi, se ego convertor in Cum, quod ipse operatur me suuin esse ,
suo in natura hutnana dedit, hoc t tum, inquiebat, mihi dedit, nihil excipio, nec unionem, nec sanctitatem. ia. Quidquid sacra Scriptura ,
de Christo dicit, id omne de quo is homine sancto vere dici. 13. Quidquid naturae divinae proprium est,id totum hominis justi proprium esse; quamobrena illum operari quidquid Deus operatur, una cum ipsi, cstum,& terram creasse;Verbum aeternum generare , denique Deum
sine ipQ nihil facere poste. iq. Virum probum , sic debere
conserinare voluntatem suam voluntati Divinae, ut ipse veIit quidquid
vult Deus, dicatque quia Deus vult aliquo modo me commisisse peccata, nollent non commisisse peccata, hanc verana et se poenitentiam addebat ..is. Si homo mille peccata mortalia commisisset, si esset recte dispo situs, velle non deberet ea non commissse. i 6. Deus non praecipit ac una exteriorem,
i 7. Actus exterior non est proprie bonus, nec Deus proprie ipsum
18. Afferamus, aiebat, fructum
adiuuna non exteriorum , qui nos bonos non faciunt, sed actuunt interiinruna, quos Pater in nobis manens facit, & operatur. i9. Deus Animas amas,non opus
o. Bonus homo est Unigenitus Filius Dei. II. Homo nobilis est Unigenitus Filius Dei, quem ab aeterno Pater genuit. ia2. Pater, aiebat, generat me lsiiuna Filium,&eundem Filiunarquidquid Deus operatur unum est , propterea, inquiebat, generat me siuum Filiuni sine omni distinctione 23. Deus unus est omnibus mo dis , & secundum omnem rationem , ita ut in ipὶ non sit invenire aliquam multitudinem in intellectu,vel extra intellectum, qui enim duo videt, vel distinctioniem videt, vel Deum non
videt, Deus enim unus extra nume ruma
284쪽
XVI. I rum, & stupra numerum, non ponitur unum cum aliquo. Nulla igitur distinctio in Deo esse, aut intelligi potest.2 Omnis distinctio est a Deo aliena,neque in natura,neque in Personis probatur , qui natura ipsa est una, & hoc unum, & quτlibet Persi na est una,& id ipsum quod natura. 23. Dum dicitur Simon diugis me stas his sensus est, idest plus quamissos, x bene quidem, sed non perfecte, in primo enim & secundo,plus,&minus, & gradus est, & ordo, in uno autem nec gradus est, nec ordo , qui igitur diligit Deum plus quam proxi-nau:n,bene quidem, sed nondum per
e 26. Omnes creaturae sunt purum
nihil. 27. A liquid est in anima, quod est
increatum, R increabile,si tota anima esset talis, esset increata, sc increabi, lis, S c hoc est intelleictus. 23. Deus non est bonus, neque melior, neque optimus; Ita male dico, cum voco Deum bonum , ac si album vocarem ignem.
Non est necesse, quod hic sigilla
tim reprobentur propositiones, quas merito Sacra Sedes proscripsit, quarum insubsistentia satis per se patet, eo magis quod plures earum pias aures hominis,etiam rudis , & agrestis graviter flatim Ostendunt , aliarum vero implicantia cuicumque in Theologicis facultatibus , vel leviter instructo fatis per se innotescit,aliarum vero in substentia, alibi in hoc opere demonstratur . Vide Natal. Alex.l Tinu. 7. art. 3. cap. Ia EFRONTEA . Quidam haereticit circa annum III q. sectam sitiam exi tribus speciatim erroribus coagmen i larunt, quos ex Calviniana perfidiai progenitos esse creditur . Dicti sunt Esrontes, quia1. Frontem sibi serro abradebant, donee inde anguis emanaret, poste vero oleum apponentes se Christi nos, absque ulla alia forma pronunciabant. R. hic error ex necessitate
Baptistat, quem Deus pra cepit, sine quo nemo potest sibi Christiani no- l limen assumere . Scilicet per silum Baptistium liomo in Dei ovile introducitur
2. Dicebant Spiritum iam tum nihil aliud esse , quam quandam elevationem, aut motionem, quae in anima excitatur. R. ex iis quae dicta sunt contra Duitas , ubi de Spiritu sancto Ecclesiae revelatum esse ostendimus . Contra Atranos, ubi Spiritum sanctum Patri, sc Filio consiibstantialem esse probatur, ejusque Divinitas asseritur. Qito i s Spiritus sanctus esset elevatio,& motio, quae in anima praesentitur, tot essent Spiritus sancti, quot forent huiusmodi motiones ; sequeretur quini nonnisi ab homine semoto , & elevato, suum esse haberet Spiritus sanctus , qui ab aeterno est, de quo legitur Verbo DominI earia firmati freni, o Spiritu oris ejus omnis virtus eorum . Nihil dissicilius iuxta omnium SS. Patrum doctrinam, quam discernere, quando Anima a Deo mota sit, & elevata, facile enim est in his motionibus decipi.Cpterum
cuin vere a Deo anima mota est, &excitata , dicendum quidem per specialem gratiam in ea habitare Spiritum sanctum, dona sua aninis sic ele
vat sconserent en ;non autem asserendum talem motionem esse Spiritum anctum, squidem multo, & multo magis ditari motio a Spiritu sancto, quam differat donum a donante. s. Dicebant esse Idololatriam , adorare Spiritum sanctum , de quo nihil inScripturis extare mentiebam tur. R. verbo mire, st Grani. Flori-mond. lib. I. de origine haeresium. EGI Dius CANIOR.De quo scribit i XV.
hominum intelligentiae institutor,natione Belga , Guillelmo de Hilder-nissem, etiam natione Belga, qui erat religiosus apostata,comitem se adiunxit ; Hi duo perditi viri,una simul sectani instituerunt, quae dicta est hominum Hieuigentiae. AEgidius novem protulit errores, quibus omnibus consensit Guillelmus, qui etiam ulterius progressus, adhuc quatuor addidit, 3c promulgavit circa initium seculi
285쪽
culi decimi quinti. Suos errores Guillelmus bis eiuravit, semel coram Episeopo Cameracensi, alia vice Brutellis coram hereticae pravitatis inquisitore.
i. Dicebat AEgidius se e se Salvatorem hominum, qui per ipsum visuri essent Christum, sicut per Christum Patrem. R. ex verbis ad Philippenses 3 .Salvatorem expectamus Dominum nostrum Iesum Christam , qui σe. & alibi; et nus est Recemptor, scSalvator noster Vesus Christis. Item Ter quem fatetati, o Iiberati sumus sed pene omnia novi Testamenti te stimonia perhibent solum Christum
esse Salvatorem , ac Redemptorem nostrum, quod ter supra decies repetit S. Paulus in suis Epistolis. a. Diabolum,omnesque homines tandem salvandos. R. verbo Anaha
ptisa, contra quos ostenditur semel damnatos post judicium nunquam
veniam consequuturos. Verbo Arnet ni, contra quos doemones, & damnatos cruciandos poena aeterna asseri
3. Actus carnalis copulae delicias Paradisi vocabat,& sine peccato pos se exerceri . R. Quia Deus semper
prohibuit, extra debitum matrimoniale, actus quoscumque carnales, ut conliat ex pluribus Scripturae aue toritatibus , & ex 6. R io. Decalogi Praecepto , ergo nequeunt citri peccatum exerceri actus carnales, unde Levit. cap. 2 o. versio. legitur: A forte damnantur fornicatores, & Ap
i stolus prima ad Corinth. cap. I 6. seri-
kitores Regnum Dei possidebun/, Ω
Tobias cap. q. vers. I p. ait: Attende
tibi siti mi ab omni fornicatione, cysrsIer uxorem tuom , numquam ρο- tiaris cx mensire. Denaum Deuter. cap. 23. vers. I . ad Thessal. cap. q. vers. 3,& q. Eccles ast. cap. I9. vers I. constat nullatenus licere actus carna.
les extra matrimonium; immo in ipso matrimonio, si finis sit si, la delectatio, peccato non carent. Neque ex illis verbis Gen. I . Crescite, ct multiplica--ini in serri debet,ut contendunt l,s- .
retici, Deum dedisje hominibus liber-ltatem coeundi, sed per talia verba lDeus dedit non sol uni hominibus,sed lei iam animalibus, & cuinctis planetis
suilla tempus Patris, tempus novae le- lgis Filio attribuebat, & tempus pro ximum Spiritui sancto, istud vocabat ltempus Eliae, quo reconciliabuntur lscripturae ; ut quae prius tanquam vera habebantur, jam refutentur; sicut Catholicae veritates, quae consueverant praedicari de paupertate,con linentia, obedientia, quarum oppos- tum , tempore Spiritus sancti praedicabitur. R. Quia S. Trinitas, quae unus
est indivisibili; Deus semper, & omni
tempore regit, atque gubernat inseriora,& superiora; quod si pro diverso tempore Personae Divinae divisim gubernarent,non essent semper in potestate aequales, quod implicat auerere de tribus Divinis Per Enis , quae unam & indivisibilem essentiam habent, omnipotentiam,sapientiam, bonitatem, justitiam in una,& eadem essentia indivisam: unde dici nequit, quod pro diveris tempore regant haec inferiora; neque contrarium veritatis Catholicae, quae semper praedicata est, aliquando praedicabitur , dicente Domino: Caelum, di terra transhΛυι,verba autem mea non praeteribunt. Tum quia post legem gratiae nullam aliam legem dandam esse hominibus certum est, haec enitar usq; ad seculi consiunationem est duratura , quia leges Ecclesiae Militantis a Deo sundatae supra firmam petram , iusque ad extremam discussionem vi- lgetant; neque conficto illo tempore Spiritus cancti, praedicabuntur ve inritates contrariae iis,quas nobis Christus per se, vel per suos Apostolos praedicavit, quia lex Christi est lex Patris, & lex Spiritus sancti; verba enim, quae Christus locutus est nobis, ipse perhibuit, quod essent Verba
t s. Asilatum Spiritus sancti in re-l bus etiam inhonestis ,&nesariis jactabat.
286쪽
ctabat. R. ex epistola D. Iacobi:Driuerim intensator malorum es , sed an quisue tematur P concus,semus. Tum quia inter alias virtutes,quas in nobis diligit Spiritus sanctus, excellit castitas, unde dicitur quod caste,& pie viventes templum stat Spiritus iancti. Tum quia Deus prohibet inhonesta, & nefaria,ergo nequit esses matus Spiritus sancti, in hii quae Spiritus sanctus expresse prohibet 6. orationes, 1eiunia, praecepta
Ecclesiae,castitatem maxime Oderat. . Nullam esse in mundo virginem asserebat, praeter unam, quae sapientia vocabatur. R. Nam praeter alias virgines , quas nobis cominendant historiae Ecclesiae, Mariae perpetua virginitas comendatur in sac.pag.
vinam referebat voluntatem. R. ex
his quae dicta sunt supra num.I. Tum quia omne peccatum essective procedere a libero hominis arbitrio probatur contra Valentinam ; esto quod Deus permissi ve se habeat ad peccatum, quatenus sinit causas secundas agere motus suos, nullatenus autem essective vult peccata, quae districte prohibet. Uide verbo Sustus. s. Circa existentiam In serni, &Purgatorii perverse dogmatiravit. R. quoad existentiam In serni,& Pur. gatorii. Verbo Albanen L
i. Quidquid agit homo asserebat non ei cedere ad salutem, neque adi damnationem, quia passio Christi sal tissecit pro omnibus. R. quoad ne ieessitatem bonorum operum ad salui tem Verbo G υμ-Augustana,Amri dorsans, Antinomi; opera autem l mala causam esse damnationis nostrael constat ex his quae dicta sunt contrat Aruald ω de V uanosa, ubi ostendi: tur Deum punire peccata non minus lpublica, quam occuIta, ergo peccata li sunt causa damnationis ; quod si non li essent causa damnationis, quia, ut aiti GuilleImus , passio Christi satis secit
pro omnibus; sequeretur quod post Christi Passionem licitum foret om-
nem iniquitatem committere, & Ω- j perfluum suisset Christum peccat prohibere, si pro peccatis nulla poenae stet inserenda; neque deberet secularis Magistratus punire flagitia, si neque Christus illa corriperet.
a. Dixit hominem exteriorem non maculare interiorem . R. Nam peccata, quae materialiter corpore committuntur, formaliter coinquinat animam, quod si homo exterior non macularet interiore, sequeretur omnia peccata esse interna , nec ullum esse actum malum externum, consequenter sine reatu posse hominem exercere actus maIos peccaminosos,
sed Deus prohibet tam actus intem i
s. Dixit Deum ubique esse membris hominis, in lapide,in Inser-no , sicut in Sacramento Altaris. RQuia in tali casu eodem modo deberet venerari Iapis, ac Sacramentum Altaris, in quo Qtum vere,& rea Iiter est Corpus,Anima,& Divinitas, ratione unionis hypestaticae; neque dici potest quod Divinitas sit realiter in lapide, eo modo quo est in Sacramento , quia non datur unio inter lapidem, & Divinitatem , quae est inter Corpus Christi, Sc Divinitatem; & lia ect Deus sit ubique per immensitatem, peculiariter tamen est in Sacramento per transubstantiationem. q. Dixit resurrectionem non fore amplius sperandam , quod jam sacta sit in Christo, cujus membra su
mus,cum caput sine membris non re-
sarrexerit. R. Verbo inarius, de Nasidiani;Ex eo autem quod Christus resurrexerit, sequitur nos etiam restirrecturos, ut ait Apostolus, non autem si trexisse eum Chrisso, quia nos cum Christo non facimus unum
corpus reale, sed mysticum; ideoque nulla est illatio Guillelmi, asserentis
corpus sine membris non resurrexisse.
Resurreximus quidem spiritualiter eum Christo, R etiam realiter in extremo judicio resergemus; quod totum explicat Apostolus in Disolat
287쪽
anno i 366. qui tandem factus Ana baptistis exonis, ab eis excomunieatus est: mox palinodiam canere adstrictus , tandem Antuer piae capite plexus suit: ex Gravin1. i. Re baptizabat ad eum accedentes. R- verbo Auaboptipae. a. Solum Baptismum ab ipsio collatum verum esse Baptismum afferebat, S: i singulis quos bapti 1abat tres
nummos exigebat . R. Verbo S m n Magus. Et THALEs Arii socius, cum aliis
Epic opis Arianis liter alia subscripsit, quam Arius ad Alexandrum Episto, lpum Alexandrinum direxerat, in qua epistola Arianae blasphemiae continebantur. ex Baron. ann .s I S.
EiuL ANTEs in Superiori Belgio emersierunt seculo i6. secta lue sunt Anab aptistae, fulantes diisti, quia
asserebant nullam esse orationem Deo gratam , quam perpetuo letcry mari, & ejulare . R. ex Prophetare ali. Sert se Dom no in Istica, alibi in exultatione, alibi in iambalis j hilation=s . Apostolus etiam hortatur nos, ut semper in Domino gaudeamus, ita tamen ut modestia nostra nota sit omnibus. Tum quia Deus est fons totius exultationis, & prohibet nos sacere tam qua hypocritas,qui exterminat faciem sita,ergo neque vult externain eiulationem, sed vult lal crymas cordis, A compunctionis. Vil de Sonderum haeresi a C. ELCAE AiTAE Ducem habuerunt i Elzai, & selummodo origenis tempore, scilicet anno 239. detecti sunt, non vero exorti, ut ait Prateolus, emerserunt enim tempore Eltat, &serte occulti vixerunt usque ad ori- genis tempora, qui eosdem egregie consutavit. Singulari honore colebant Elcheγaita: Elzai, & ejus fratrem, omnelque ab illis progenitos; Tem pore Ualentis Imperatoris duae adhuc vivebant sorores,ex stirpe Eletat progenitae, ad quas Ι:lcheZaitae,quD-tieseumque egrediebantur, certatim currebant, ut illis comitatum ex hi berent , porro errores,quos ab Eletai didicisse gloriabantur, sunt seque
r. Immenstati Dei illudentes, ldiccbant Deum habere mensuram
milliariorum nonagintasex in longi - tudinem , 3c vigintiquatuor in latitu- ldinem , erassitudinem quoque corpo- iris, illiusque partes metiebantur. R. lQuia Deus est inimensus,& ut ait Scri-l plura, altior Caelo, profundior Inser-no,quem Caeli Caelorum non capiunt. Ins per Deum non esse corporeum probatum est contra se tros omors iat, & consequenter metiri non potest.2. Spiritum sanctum vocabant lQiorem Christi, taminea figura praeditam . R. ex his quae dicta sunt de Divinitate Spiritus sancti, contra Ae- l
s. Dice hant non nitido Christunt, sed Spiritum sanctum diversa corpora assumere , & unoquoque tempore varia exhibere. Hoc purum ei se figmentum satis per se patet. . Christum simplicem creaturam esse , & apparentem dicebant . R. quoad Christi Divinitatem ex his quae dicta sunt contra Cerinthum , &alios haereticos;quhd autem Christus non fuerit apparenter homo, sed realiter, constat ex his quae dicta sunt contra e Libanenses, Bonidiami, edi Dosithrum. s. Plures statuebant Christos, lunum quidem sursum, alterum deorsum, quem in multis antea, deinde in lMetriae silio inhabitasse dicebant. R. ex li verbis Matth. a 3.3. Unus est Mosylers seriade Christis Iesus: in x quo etiapatet quod Christus non fuit alius 1 lJesu Mariae Filio, quidquid enim in is acris pag. de Iesu Mariae Filio dieitur, hoc etiam de Christo asser iiii r : iJesus enim dictus est Christus, id est itinctus Domini. Neque Christus in il aliis apparuit, sed tunc sidum n anifestatus est,cum natus est de Virgine,& cum hominibus est conversatus. Verum quidem est, quod Deus in te ge veteri multifariam, multisque mo-l dis locutus est in Prophetis, sed solum
288쪽
lium Incarnatus visi is est novistinae, i euin de Uirgine nasti dignatus est,tii cui testantur sata pag. li enim aliis temporibus Deus in carne apparuic set, non semel, sed pluries fuisset incarnatus ; sed scimus ex Scripturae praedicationibus unum tantum fuisse Messiam praenunciatum,qui semel natus , semeI mortuus, semel de resium
6. Dixit Elgai Christum primum
quidem Q atum esse in corpus Adam,& rursus induere quando vult. R. pluribus Scripturae textibus, ubi asseritur Christum veteris Adae culpam expiasse, ergo non potuit esse se atus in corpus Adam, cujus culpas abluit. Cluillus enim est impec-leabiIis. . Llcheraitς saepe inter se discrepantes, aliquando asserebant Ie- έum a Deo extitisse, R ex Uirgine
Maria natum esse, aliquando nega bant.
8. Lirai dicebat rem esse indis.
serentem fidem negare necessitatis tempore, modo eam quis mente reti neret quapropter mendacium in causa Religionis licitum esse propugnabat . R. verbo Diacinus, ct Duliciari. Utebantur Elcheraitae invocationibus, ac incantationibus d monum. R. verbo Basilides.lo. Dicebant negare Christum
non esse peccatum.R. Matth. ro versys. autem ne veru me coram hominitas, negabo ct ego eum coram Putre meo e ex quo constat negareia Christum esse peccatum; non enim Christus esset negaturus coram Patre
eum , a quo negabitur, si Christum
negare non esset peccatum. ii. Elchezaitae duas sceminas quibus nomen erat Marcus , 8c Ma
thana ex Pseudopropheis Elzai genere oriundas adorabant ut Deos, quarum altera etiam tempore Sancti Epiphanii vivebat, & illarum exerementa adhibebant ad sinandast infirmitates, sed stiistra. ra. In rebus omnibus judaia I hant. R. verbo Cerinthar. II. Libellum quemdam a Caeso
ut ipsi mentiebantur) acceptum ge
stabant, cujus verba quicumque audiret, remissionem peccatorum , ab ea, quae per Christum est instituta disismilem, obtineret. R. Nam pro re missione peccatorum adhibenda esse la remedia a Christo Domino instituta, qui selus potest peccata remittere,certum est. 1 . Scripturas sacras truncabant,
reiectis ex integro D.Pauli Epistolis, Prophetis, & Apostolis. R. verbo M. banensi .i3. Pluribus ,& diversis Baptis,mIs utebantur. R. Nam unum esse Baptismum, & hoc a Christo institutum profitetur Ecclesia in Sym Io Nilagno i 6. Aquam quasi Deum adora hant. R. ex Scripturis ubi praecipitur ut stat Deo adoratio Iatriae impen
i . Aliqui Elcheralis abstine hant ab essi rerum animatarum.R.ex his quae dicta sunt verbo Graeci, ubi ostensum est non esse peccatum C medere de suffocato. Tum quia in novo testamento Christus non prohibuit esum animalium, quae creavit ad humanum subsidium. Christus ipse comedit agnum Paselialem eum Discipulis, & pisces distribuit turbis sequacibus, quos miraculose multipli
I 8. Mortem pro eis, qui erant ex genere Elaal,libenter obibant. I9. Solebant nudis pedibus incedere. R. verbo indisedes. ao. Pro juramento septem testes pra cripsit EIetat, nempe cauum, Elem, lunam , ventum, aquam, ter ram,& panem. R. Matth. s. vers 3 q. Ego autem dico vobis neu 'rare omniu),neque per caelum, euia thronus
Dei es, neque per terram, quia se belIam pedum dur es, neque m.
Jacobi cap. s. vers. I 2. Ante omnia --iem fratres mei nolitejurare, neque per caelum, neque per terrom, neque aliud quodcum ue; ex quibus 8c aliis textibus prohibetur hominibus jurare per creaturas, quia cum juramen-
289쪽
tum sit altus quo vocatur Deus intestimon Ium veritatis , per λlum Deum iurandum est, cum dignis de eaulis exhibendum est iuramentum;
ideo Deuter.cap. Io.vercao. legitur:
Tum quia iurare per creataras est actus Idololatriae, quia cum iuramentum sit actus Religionis, o Deus invocatur in testem veritatis, qui invocat ereaturas in iuramento,maniseste probat se creaturas tanquam
Dean adorare . vide verbo CaraaryM. I. ELExAl, sive ELΣAi fratrem habuit nomine Iexeus; ex Judsis oriundus tempore Uespasiani Imperatoris, anno scilicet 74. Coepit debachari, multasque haereses sive potius haereti- eas fabulas e ut ire sub Traiano Imperatore, initio seeundi secuit,praecipue in Palestina uiguit haeresis diffeminata ab Elexat trans Iordanem , ubi adhue temporibus S. Epἰphanti vigebat. Elexa, cum Ebione societatem iniit e ex his pravitatis porten iis simul unitis, magnum monstrum effigiatum est, in unum coeuntibus sub istorum ductu pluribus haleticis, scilicet Samaritis, Iudaeis, ossenti,
Ebion simul collegit, & praedicavit. Elexit, homo dissolutus, 3e dolosius, ortum sinitus est in Nabatho Regione, quae est ultra vallem salsam,
quae etIam appellatur mare mor
tuum. Pseudopropheta apparuit scripsit siquidem librum secundum Pr phetiam, sive secundum divinitus revelatam sui ipse dicebat) sapient iam,
sed in re secundum diabolice inspiratam doctrinam ; homo fraudulent smentis, ut ex erroribus, quos disseminavit,facile colligitur. Eius seetatores voeati sunt Elcheraitae, sive Sampsti. Vide verbo Elchraalax. III. Exuca . Sicut Ecclesia orthodoxa universum populum in duas partes distinguit, nempe laicos , di clericos,
ita Manes suos sequaces inter et istos,& auditores partitus est Ex et
eiis erant tantum duodecim,quos ainpellabat Magistros , & a Magi siris Manichaeorum Episcopi ordinabam
ritus ius natione Ciχieus,Cietiei IV. in Propontide Macedoniorum Ecclesiae praefuit circa finem secuti tempore Theodosi Primi. Plura in eumdem crimina obiecta uit ab ipsis hireticis , a quibus suit exaut horatus, Gquidem a Macedonio haeretico, cuius errores profitebatur, Cizici Episcopus suerat constitutus . In locunt eius Q ectus suit Eunomius haeresiarcha .
Sub Iuliano Apostata multa passus est Eleusius, quia fana Gentilium v lstaverat; Alix uisque in suis angustiis Isuturus, si listes Ariana non fuisset lcontaminatus , dc Macedonianum, jdogma non propugnasset. ELEusius ALTER una cum Conia v. stantino,de Constantio Monachis,Eutychetis procurator constitutus,accecsit ad Conciliabulum Constantinopolitanum Chrisapit Imperatoris Eunuchi dolo convocatum,ad quod Eutyches nonper se ipsum,sed per dictos procuratores causam suam erat propugnaturus: ideoque praedictus Ele sus una cum sociis Eutychetis libe, tum detulit. In Conciliabulum intro ductus, se Eutychianum comprobavit, quandoquidem causam H resiaris chae Eutychetis propugnandam a sumpsit. ELEurΗEROν ApisTAE inter Anti-lXVI. I ut heranos , qui communi voeabulo in baptistς vocantur , R in multis a lLuthero discordam, plures m sectas ldii isos, reponuntur a Gravina, unam li ex praedictis sectis constituunt , & iemerserunt anno IIqq.
esse si baptizari velit, eti1m s si in
adulta aetate. R.ex his quae di a sunt contra Armenor,& Bucteram ad probandam necessitatem Baptistii; sicut etiam ex aliis rationibus adductis c&tra Anabaptistas circa Baptismunta parvulorum,sequens Eleutheropapiastarum error reprobatur in quo a. Afferebant nullum nisi adultum esse baptizanduin . R.Quia cum
290쪽
Baptisinus sit omnino necessarius ad salutem, ut alibi dictum est; in sententia Eleutheropapistarum nullius parvuli saIuti potat Ecclesia consu-Iere,&qui parvuli decederent,omnes privari deberent Dei consortio,
qui ait intra murior venire ad me. inde verbo Ameri, T. erat. ELTMAs MAGus, ille est,qui si dens avertere Pauli Procoruulis con- verilonem, sitit a D. Paulo caecitare
percuisus ; sed tantum abfuit, quod
lumine orbatus mentis oculos aperiret ad veram fidem, quam D. Paulus euangelirabat, discernendam, ut pertinacior factus, teste D. Dionysio,
libru ediderit adverses Pauli praedicationem, & Christi fide. Huic Mago
nomen erat Bar.Iesu, sed voluit Elymas diei, quod interpretatur Dei ine mens ra;iat tali nomine assumpto, Dei nuncius ab hominibus crederetur. Ecras. Quaestio de tribus capitulis Synodi Chalce riensis, sub Vigilio Rom.Pontifice exorta, diu Ecclesiam dilaceravit. orta autem est haec quaestio inter Epistopos Cath licos , quorum aliqui pro bono fidei credebant tria capitula esse recipie
da, alii autem sed de Ius ) ne stili.
cet, ut dicebant, magis ad iram excitarentur haeretici, esse reiicienda asserebant. Haec autem erant tria capitula d a. damnatis Τheodori Mops
Uestent: a. damnatio Epictois Ibae Epistopi Edessensis:3. damnatio striptorum Theodoreti Episcopi Cyri
contra Cyrillula . Inter praecipuos Episcopos, qui haec tria rapitula contra Pontiscis sensum reticenda esse asserebam, & hac de caiisa sthisna secerunt, unus suit Elias AquileienssEpiscopus, quem,sed frustra ad sust pienda tria dicta capitula, hortatus est Sanctus Gregorius Papa, qui sub Pelagio praedecetare Pontifice eruditieturum librum super trium cap taeorum causain conscripserat. Vide
EitPANDus . Archiepiscopus T letanus, regnante Carlo Magno h disim Nestoriana instaurare studuit.Sut
qui asierant Elipandum a Felice Ut-
gelitano petiisse eonsilium , quid sentire deberet circa Christum ut hominem, & responso accepto Christutia ut hominem dicendum esse Filium adoptivum , & non proprium , ac naturalem, juxta Felicis erroneum documentum, etiam per scripta hanc promulgasse sententiam , in quam
adducere voluit Adolindam SiIonis' Galitiae Regis Viduam , quae in sensu Catholico perstitit, & eadem pro
curante adversus renastentem haere
sim statini siripserunt Et lacrius OxoAmeniis Epicopus, Ac quidam Sace
dos nomine Beatus Sanctitate con
spicuus; Sed his salutaribus montiatis haudquaquam correptus Elipamdus Nestorianam hetresina, datis ad diverias Provincias epistolis , pr pugnare non destitit, praecipvh in , Assuria, S: GaIetia. Damnatus pro inde in Concilio Toletano, celebrato anno Is r. Praeside Paulino Patriarcha Aquileiensi sanctimonia eeIebri, &Iterum in Ratisponensi ; postremo in Franc rdiensi celebrato anno 79 ., R prope hac tempora in suo errr re obstinatus decessit. Ea Spond. In
Asserebat Filium Dei secundum , humanitatem dicendum esse Filium adoptivum, Ac non proprium, ac naturalem, ac proinde duos constituebat Dei Filios in Christo, naturalem unum,adoptivum alterum . R. Quia
nullibi in Scripturis Ieritur quod Christus sit Filius Dei adoptivus, sed
ex iisdem colligitur Filium esse natu ratem , quapropter Divinus Pater in monte , Christum ηocavit FiIium assium dilectum : Hu es Fiatas memdiu fur, in γο mui ben/ complacia ;& D. Paulus ad Rom. 8. asserit Chri.
num esse proprium Filium Dei, mi proprio Fitu suo non 'sercu ; Filius
autem proprius est naturalis, non
adoptivus. Insup r m Psalino Iegitur: cu metires tu, oro hodi/genui te; Sed Filius seeundiim generationem est Filius naturalis, non adoph us. Tum quia in Christo unita tantum est
periona, ut asseritur contra Nest rium, ergo unica tantum fiIiatio, sed haec