장음표시 사용
81쪽
bello ab ipQ edito Mitembergae ani. Dixerunt Baptisina nihil prono i 3 et .aserit praestare Insantes non desse parvulis, proinde eos rebapti- baptizari, quani sine fide propria ba-zabant in adulta aetate . R. parvulis pli1ari; sed cum jam anno antece- Deus vult salutem; ergo vult etiam denti, stilicet i Saa. Nitembergae conferri media necessaria ad ipsam Anabaptism grassaretur, dicendum obtinendam , cujusmodi est Baptis- Lucterum,Thomae Monteterii doctrimus, a Christo institus, ad expian- ,qus iam radices dilataverat,adhς- dum originale peccatum, & propter sile; & Brte data opera illam doctri- hanc rationem Concilium Florentinam ora dicasse, ad quam itembernum habitum sub Eugenio IV. de genses jam proclives detexerat, & in clarat conferendum esse parvulis eadem doctrina , ad quam Thomas Baptisuum, quia scilicet si deeede-Monizerius, I.uthero absente, Wirent sine Baptismo , non possient ob tembergenses induxerat, si, lidasse . tinere salutem , quam Deus vult lHoc enim ex ipsis Lutheri seriptis fa-
dare omnibus . Hac etiam de cau
cile colligitur, quod dummodo ponsa Sacramentum Baptismi prodesse set inducere Populos , ad profitendi
parvulis, declarat Conc. Lateran. bdogmata, Ecclelis Romanε contraria, Innocentio III., Se Trident. sess. 7. nihil inde curabat, sive propria haec, Can. 13. Insuper conserendum par- sive aliena essiet doctrina, quand vulis Baptismum,probatur argumen- cunque ad Euangelicae fidei, & Pato a sertiori; quia in lege veteri con-
patus destructionem conduceret .serebatur circumciso, quae utique
Anab aptistae, quod idem est, ac re- nonnisi cum multo parvulorum in baptizantes, a praecipuo errore quem commodo, suscipi poterat , ad ef
profitebantur,nomen Qrtiti sunt;quiactum purgandi eos ab originali; ergo stilicet rebaptietabant Insantes legia sortiori in lege gratiae debet con time baptizatos a Catholicis,creden- serri Baptisinus, qui sine incommodotes neminem posse valide baptirari , parvulorum sustipitur. Tum quis qui rationis usum non haberet; inocertum est sine Baptisino neminem
propria siquid em fide, non in fide posse salvari; ergo s non potest con
aliena , unumquemque debere bapti-
serri parvulis Baptismus, dicendum ietari asserebant; sc huic errori omnes seret desiperatam esse parvulorum Anabaptistae semper adhaeserunt, li- salutem, quos tamen Christus ad secet in varias fustiones divisi, quoad vocat, dicens: SIn te portulos oenire ire liqua, multi multa sentirent. Hi- ad me. Puer autem baptizatus, non isce adhuc temporibus in Olandia, Rest in aetate adulta rebaptietandus, ut
Anglia sunt Anabaptistae, dicti etiam
volunt Anabaptistae;nam cum Bapti si Menonitae, a quodam Simone, cujuΩma conseratur ad delendum orietinadain Menonis a Frisia stio, & primale , supersuum esset iterum baptizario modernorum Anabaptistaruntare illuna, qui cum Baptisinate iam est
Doctore nuncupati, quorum errores
ab originali ai sellatus; cessante enim utpote diversi ab illis primorum ,sne, cessare debet & mediorum ap- Anabaptistarum, & longe minores, plicatio. Deinde Ecclesa confitetur etiam insta adducemus . Moderni unum Baptistra; ergo eum Baptisnaenim Anabaptistat , qui sunt in Olan collatum pueris sit validum, ut condia, & Anglia, tum quatenus In se
sat ex supradictis, non est reiterantibus negant Baptisinum, cum veteridum . Iterationem Baptisini damnabus conveniunt , R alias illorum vit Conc. Carthag. i. Can. I. Licet il- enormitates rejiciunt. Quantum spe-lud Coneilium fuerit principaliter ad
ctat ad primos Anabaptistas Petr approbandum Baptisnuna collatum brusianorum , & Henricianorum hae- ab hare licis . In tantum vero Ana-reses omnes profitentur, quibus se- baptistae negant Baptismum prodessequentes addiderunt errores. parvulis, quia fidem non habent. I sth
82쪽
tamen , quod fidem non habeant per proprios actus elicitam, supplet nihilominus sues Matris Eceletiae, unde suscipiunt insulam,dignum nemphelt, 8c ad Dei spectat bonitatem , ut quibus fidem glas de hegat propriam, gratia prodrise concedat alienam . Neque obstat, quod legitur: ε' ι er diderit , ct baptizatus fueris fisus
erit. Hinc enim non evincitur omnes baptietandos, propriam debere
habere fidem, sed Qtum adultos, de quibus ibidem Christus loquebatur . Vide quae dicta sunt contra Agri
a. Negant Christum Dominum sumpsiise carnem de Maria Virgine. . verbo Eut obes. 3. Reiiciunt plures Scripturae libros. R. verbo Albanenses. q. Ecclesiasticos ritus a vversaniatur . R. ritus Ecclesiastiet ad Deum glorificandum diriguntur; plures ex ritibus Ecclesiasticis observantur ex tradi tione Apostolica, ipsi siquidem, plures ritus, qui nunc sunt in praxi, instituerunt, ut colligitur ex D. Paulo, qui cum plura iam docuisset, qu ad ritus Titum, de reliquis in aduentu suo dispositurum seripsit, quod aperte patet ex illis verbis : Caetera ea n venero inouam . Insuper Ecclesia habet auctoritatem instituendi ritu3, quos observare tenentur Christiani , ut dictu n est contra Arria nor, de Albanenses; ergo Ecclesiastici ritus non sunt improbandi. F. Dixerunt Magistratus , &Principatus abolendos, tanquam li- lbertatis suffocatores. R. ex Script. lubi legimus : Omnem potesatem a
i ordius σοι re M. Tum quia plura exempla habemus in Scriptura de si Divina vindicta in eos exercita, qui contra Magistratiis c principatus in-l surrexerunt, Vel orcidere ausi sunt,uti faciendum esse contendunt Anahal ptistat, ad vindicandam libertatem . Datam ese Principibus potestatem , t patet ex eo , quod dixit Christus Pil lato, Io: i p. versi I. Nou haberer ρ l resarem adseritis me suam, nisi tibi datum e et de per . Tum quia ubi sunt Principes , R Magistratus, ibi viget justitia , & nemo opprimitur;
e converso sne Principibus, R Magistratibus grassantur praHones , Iatrocinia , homicidae , & consequenter enervatur libertas; ergo &c. 6. Volunt non licere Christianis na temporalia possidere. R. vet- Aetiam, & Apsuhi. . Etiam non Iicere a praedonibus se defendere , sed hoc est contrajus naturae, ideoque ex hoc satis patet insubsistentia assertionis. 8. Uxorum communitatem in v xerunt . R. Verbo Bernardinus ore, lnus, & verbo Adamuae. 9. Angelis Apostatis, damnati sique hominibus veniam post Iudicium pollicentur. R. & quidem quoad Angelos spectat, veniam,non esse consecuturos, probatur ex illo MatthEi :Ite maledicti in ignem aetereum , qui
paratus es Dubolo, ct Angelis ejus; ergo si ignis aeternus, paratus est Diabolo, & Angelis ejus, Angeli Apostatae veniam non consequentur : neque peccatores; siquidem ad eumdeII , lignem erunt destinati. Urget instan- ltia,quia haec sententia comminabitur
a Christo in die Iudieii; ergo post Ju
dicium , nec Angeli apostatae, recPeccatores, veniam consequentur . Probatur item ex illo Isaiae cap. ult. Vermis eorum non morietur, di unis eorum non extinguetur. Item Iudith. cap. I 6. vers Io. 8c ai. Veh genti in- lfurgenti super genus meum ἔ α- minus enim omnipotens vindicabis in
eis, n die judicii visitabis Mos. Dabii
enim Ignem,ct vermes In carnem e rum , ut arantur, e sentiant usque
in sempiternum; erm si usque minempiternum nulla spes veniae remanet damnatis . Illud Davidis psalm. II. l
ver. 8. Non derelinques animam meam
in inferno non probat Insernum habiturum finem,sed refertur ad Chri-fluin, cujus anima non est relicta in Inserno, scilicet in Limbo Sani horum Patrum, quod probant subsequentia verba : Me dabis iunctis
tuum videre eorru Ionem, corpus lenim
83쪽
Venim Christi, resurrexit gloriosii u , t promittendo augmentum gratiae benec fuit corruptioni obnoxium . Igi- linh operantibus . Demum si Deus non iur Propheta illis verbis, prophet,liaugeret justitiam, superfluum est tuit de Christi resurrectionc ,non au- iEcclesiam orare: Da nobis ei, Dei, tem to euins est de inferno damnato- ct charitatis augumentum . ' fugetum . Item quod legitur psalm. 76. piis jussitam , &similes preces quas mur id in aeternu u profeIet Drar, Ecclesia effundit . aut obliviscetur misereri Deus. Non ii. Negant corpus Christi esse signifieat Deum in communi sensu al- realiter in Eucharistia. R.e scaciter legorico, aliquando daturum veniam s verbo Sacramentarii.Existentia re i damnatis, sed sunt verba, per quae lis in Eucharistia , tot, tantisque est S. Propheta praevidens quanta esset declarata miraculis, quae adhuc di- damnatorum multitudo , quasi ti- liversis vigent in locis, ut neque apud 'mens, exclamabat: possibile ne est Infideles esse possit loeus dubitatios tantam multitudinem e se damnan- tinni. Hanc veritatem adeo claris testi-l dam,ut admodum pauci debeant ob- limoniis unanimiter profitentur omnest linere a Deo misericordiam, & sal Sancti Patres,ut nullum sit hametic ltem. l rum subterfugium, cum verba Scri-ro. Sustinent per opera bona,& l ἰ pturae, ad hoc Sacramentum spectan sancta , justificationem nostram non tia,in diversum sensum exponere cia
augeri . R. Apsc. cap. a a. vers. m. nantur.
irestui est, just cetur ad c , ad ia. Millenariorum errorem re-Plii lippenses cap. l. versi 9. Oro, ut novant. R. verbo M uenarii . charaiar vestra magir, ac magis abun- 13. De silute sua se seeuros ja-det . Item a. ad Cor. cap. 9. & ex l ctant,& jubent illorum singulos id det aliis Scripturae locis colligitur per seipsis habere indubitatum. Repr. ex j, bona opera de sacto justificationem l Apostolo, qui nos docet operari cum augeri; caeterum si non augeretur ju-Di timore, & tremore nostram salutem τstificatio, omnes essent in sanctitate quod superfluum esset si posset homo
pares, Sc aequalem reciperent merce- l certus esse de sua salute, ided legitur
dem , quod salsum est, quia Deus se- nuis scit utrὰm ignoscat,= nriserea-cundum merita confert praemia ; I tur Deus . Item : Nemo fit, an sit
super Conc.Trid. sca.6. cap. Io. Ca- dio, vel amore dunus quae omnia , none et . dicit Anathema negantibus evincunt,neininem posse esse certum
per bona opera justificationem auge- suae fallitis ; quim certitudinem siri; sed & ex ipsa natura gratiae, quae quis haberet, posset impune peccare, est qualitas supernaturalis , collata a s & sic sequeretur peccatores esse gi
Deo, constat justificationem nosse a risicandos . Tum quia ille est certus reciprre augmentum : qualitas enim J de sua salute, qui certo scit se nos suscipit magis,& minus; esto gratiam habere peccatum, vel certo scit pec- gratis a Deo conserri hinc non sequi- cata sta sibi esse remissa ,sed neutrumi tur ad positionem operum bonorum , ex his; nam quantum ad primum ait non debere augeri, quia Deus regu- Ioannes: Si quis dixerit se peceatumi lariter loquendo, promisit conferre non habere, mendax est, quantum ad donum gratiae magis,& minus,secun- secundum,Deus de via ordinaria hoc dum majorem, vel minorem quanti- non revelat, & selum ex singulari triena,vel qualitatem bonorum ope- privilegio vivit aliquis immunis arum; quia vero gratia est gratis data, peccatis, ut prae caeteris vixit Virgo licet Deus in calatione gratia ,respi- Iaei Genii rix; vel revelat Deus ali- iciat ad majora, vel minora merita; cui peceatori transtulist e peccat li semper stat,quod gratia sit gratis da- ejus, scut de Davide legitur .
ta, ec ex sua liberalitate quodammo- iq. Fuerunt ex Anabaptistis, quido fecit se Deus nobis debitorem, asci ueriuat, Christum in cruco dic n
84쪽
t peccato desiperationis. R. Verbo δε- HGripiam. I S. Sustinuerunt quamlibet f i, iram obligari et , qui illa concupierit servire, & viceversa. R. ex praeceptis
Adulterium in lege veteri erat di-l stricte prohibitum, sub poena mortis,
ut patet Levit. cap. 2O. PersIO. ergo
nulla est obligatio ficta ab Anabaptianis. Tum quia talis obligatio esset in praejudicium prolis , ad quam solam
procreandam, licet inter conjuges,la abere copulam carnalem. Tum quia ad Cor. 7. vers.4. Mulier fui eorporisi pol estatem non babG ,sed vir ; ergol mulier non potest tradere corpust seu an alteri, quam proprio viro: ergol non obliFatur Sce. Ecel. ap. I9.Ver. .
ui se juvit fornicariis , erit ne
l bunt illum ; sed nemo potest obligarii ad perpetra dam nequitiam ergo M. i s. Dixerunt temporibus Christi, Sc Apostolorum , verbum Dei pure traditum non fuisse . R. ver-l bum Dei tune erat abipso Deo, in i earne visibili nobiseu n conversantel prolatum, & per silos Apostolo , quil immediate ab ipso Christo didieerant , quae do zbant, ergo purissimum fuit verbum, quod ab ipso sen- i te immediate emanabat; et si liceret ldubitare de puritate verbi Dei, traditi tempore Christi, a sortiori posiset dubitari de verbo Dei tradito in llege veteri : sed illud , ut par est,
tanquam irrefragabile acceptatur :ergo etiam istud . Tum quia Christ iis , qui praedicabat, R docebat, est ipsa veritas; ergo non poterat nisi vera dicere ; & de facto Christum ,
in veritate docuisse, ex eodem con-
stat, qui cepe dixit: Misen A ne Lia: ira odibis, in orrItate dico vobis, cae tam, G terra transibunt, verba aut tem mea nou AraeteribuuI. De Anaia baptistis vide verbo Monteteriri. A vasTAsius Iacobita . Hiel An istasius, quem alii etiam Athana- ll sium vocant, mordicus Iacobitarum terrores sistinuit,& Sanctum Chalce- ldonense Concilium oppugnavit. Id ierapolim ad Heraclium prosectus ; tunc de Persis triumphantem , acce lpius fuit Imperatori , qui ut ad requpiscentiam Anastasium induceret , t
Patriarchatum Antiochenum eidem obtulit , quod S de facto obtinuit, sub conditione acceptandi Chalced nense Conc.Ab ampla promisi:one allectus Anastasius,Chalcedonesi Conc. acquiescere simulavit, S: duas naturas in Christo prosemis , unicam tamen in Christo operationem , quFm Dei siritiis vocabat, tdmisit, quae malitiosa, novae locutionis restrictio, Imperatorem ipsum , magno totius Ecelesiae Orientalis damno, decepit. R. veri o Monsumiae . ANAset Asius Presbyter Patria Antiochenus primo dogmatum Ju- idaeorum secta lor, deinde inter primari s Nestorij fautores, ab eodem Nestorio at naptus , ad eius haresim promulgandam Constantinopoli pertinax adiutor fuit anno 28. reseren- te Barat. Dixit Mariam non debere vocari Dei param . R. ex Conc. Ephesi-iro , quod salutationi Angelicae addidit laxe verba : Sancti Maria Moter Dei, orastro nobis Meectoribus puW, ct in hora mortis minae. Luc. i. zc nocetur ex te Sau9um vocalitur FA itius Dei. Tum quia illa vere est Ma- lter alicujus , quae illi, cujus dicitur Mater, ministrat in generatione materiam , ex qua coniicitur corpus, lsed Maria Filio Dei nascituro cum humanis membris, de facto ministra- lvit materiam siuam purissimam : ergo &c. Tum quia Christus est vere lFilius Dei, ut probant plures stripturae Textus ; sed Maria peperit
Christum, ergo vere est Mater Dei. iNec valet cum Nestorio dicere: Deus non potest nasci ex homine,ergo Maiaria cum si homo, non potest esse Mater Dei , nam licet Christus, qua . Deus, si ab aeterno genitus, nec pocst nasci in tempore, nec ab homine,
attamen certum est , quod persena lUerbi unita est humanitati in tem- l
85쪽
pore, ex qua unione resultavit Christus Dominus, qui licet sit Deus, &homo , non duo tamen, sed unus est Christuς,qui de sidio natus est de Maria Virgine, ergo Maria vere est Mater Christi, ergo vete diei debet Mater Dei, cum ille quem genuit, vere sit Deus . Insuper Maria quando genuit , habuit terminum generationis , sed terminus generationi xsuit homo Deus,ergo Maria vere est Mater Dei, quia genuit hominem , subsistenten divino supposito, Argumenta vero adversariorum , pro-
bant quidem Mariam, non esse Ma-l trem Divinitatis, quod ultro concedimus , sed non evincunt haud quaquam esse Matrem Christi, qui verhest homo Deiis.Nam ut Maria sit Mater Dei, debet verificari, quod dederit initium existendi homini Deo ,sve humanitati subsistenti nibsistentia Divina, scut de sacto secit, concipiendo hominem subsistentem subsistentia Verbi, quia homo Christus,
eo quod subsistat subsistentia Verbi,
vere in concreto est Deus, ergo si
Maria vere dicitur Mater Christi, etiam dici debet Mater Dei.
cupatus a discoloribus oculorum pupillis , quarum una erat nigra , aliacqrulea . obtinuit Imperium post Leonem I iuri cum anno 493. lib. rum erat sub ejus Imperio, tu quacumque lege, aut haeresi vivere, excepta orthodoxa evangelica, cujus inimietissimus , in ejus odium plura scelera patravit, inter quae non est flentio praetereundum , quod trecentum quinquaginta Monacos, Romanae fidei defensores, iussit gladio perire. Qui plura de Anastasio des-derat , Barcinium consulat ab an no q97. usque ad annum II S. Quantum ad nostrum institutum spectat, fuit Euthichianae haeress acerrimus propugnator, supra, quam addidit aliam impietatem. I. Dicens non Trinitatem , sed
Quaternitatem adorandam esse in
Divinis. R. essentia non est quid realiter distinctum a tribus Persenis, caeterum nec Pater, nec Filius, nee Spiritus Sanctus essent Deus; ergo essentia Divina , si est idem realiter eum tribus Per nis, non quaternitas, sed Trinitas admittenda est in Divinis . Tum quia legimus : Tres esse , ut testIm Gntam dant in Caelo Pater , Verbum, ct Spiritus Sancm ; Items estentia Divina esset realiter distineta k tribus Perssinis, verus esset comceptus , quo quis conciperet PersB-nam Divinam, sne divinitate, sed implicat concipere Personam Divinam, reduplicative qua talem , snhdivinitate ; ergo implicat concipere egentiam realiter distinctam a Per- lsonis , R consequenter implicat con- icipere qilaternitatem in Divinis . lTum quia in Divinis, nulla potest es- li se realis distinctio, nis inter produ- l centem , & produAum , inter gene, i rantem , & genitum, sed essentia dii vina, nec est producta , nec genita,
nee est procedens aut generans, cumst eadem in tribus Perssinis , ergo non potest concipi, ut realiter distincta: ergo essentia divina non constituit quaternitatem in divinis , ut vult Anastasus. Nec valet dicere quod natura divina, in suo conceptu riuati,non est Pater, nec Filius, nec
Spiritus Sanctus, ad inserendum e se lrealiter distinctam a tribus Persenis; lquia licet natura divina, in suo conce- lptu formali, non sit Pater, tamet
i tam Pater , quam Filius, quam Spi- li ritus Sanctus includunt essentialiteri divinitatem , ex quo insertur quod ii natura Divina , non constituit quam liam entitatem ; caeterum si teneret iratio adversaria,non modo quattuor, sed sex entitates In Divinis essent ladmittendae, ut consideranti patet. lIn Deo esse solima Trinitatem, non lquaternitatem,desnitum est in Conc. l
a. Papam debere parere Impe- ιratori, quod asserens,renuit obedire
Papae, ejusque legatis, Sc Episcopo
Constantinopolitano. Repr. Potestas Ponti is, quae est immediate a Deo, nullum superiorem agnosiit. Impe
86쪽
rator est una ex ovibus Ecclesiae; ergo debet obedire Pallori, non enim ovis esse potest sema Pastorem, scilicet Pontificem , cui sisti Christus dedit potestatem super universes Christis deles, non autem hanc potestatem dedit Imperatoribus . Tum quia Imperatores Christiani, Ana stasi praedecessores , Pontifici Romano se submiserunt, eique.Obtemperarunt, ut colligitur ex Annalibus Ecclesiasticis . Tum quia Summus Pontifex est Supremus Iudex controversiarum , ut probabitur contra
suum de Pudus , nec potest ab aliquo iudicari, sed hoc non subsisteret , si Papa deberet parere Imperat Ori .
ANAsTAsius Abbas Monasteriit S. Euthymii in Siria,anno 749.extin-l istam haeresim perditissimi Gnaph gi
in lucem revocare studuit , cui malo opportune occurrit S. Ioannes Da mascenus, qui eumdem consutavit. Ex Barona ANATocius Patriarcha Constantinopolitanus, ae urbis fretus potentia , voluit se totius Ecclesar primatem constituere, detrahendo Sedi Romanae, cuius urbis Episcopus S premus Pontifex , & totius Ecclesiae Caput agnoscitur. Haec Anatolii haeresis,colligitur ex litteris Leonis Papae ad Marcianum Imperatorem; vixit circa annum Aso. R. verbo A meπι , contra quos probabitur Episcopum Romanum,esse totius Ecclesiae primatem. ANDREAs SMID Lr Nus in Ducatu mitembergensi ortus anno II 82. parentibus pauperrimis,alioru ope ,
qui pueri ingenium mirabantur, studiis suit addictus, in quibus cum murabiliter prosecisset , Cancellarius Universtatis Tubingensis constitutus, unus suit ex potioribus Ministris Protestantibus, Lutheranἴ sectς propugnator acerrimus , & pro unione Principum Augustanae confessionis, nullis pepercit laboribus: plura opera edidit, quorum potissimum est inscriptum Liber Concordiae . Sunt qui in extremis positum , respuisse asse-
rant,& sentibus orthodoxis mortuum anno I 39o. Ex vita Theolog. Germ. ANDREAs Duoi THius Lpiscopus Civitatis Quinque Ecclesiarum in Hungaria, regnante Sigisnundo Augusto Poloniae Rege, novorum Arria norum, & Semiarrianornm erroribus suit insectus. Ex hist. Regni Hungar. Dixit sufficere ad salutem credere in solum Deum, & legem servare naturae. R. Praeter fidem , & obser-Vantiam legis naturalis necesse est fprimo ad salutem servare praecepta lpositiva Euangelii, S: leges Ecclesia- isticas, quae obligant in sero interiori lconscientiae, & quidem leges Eccle- lsasticas, imponere veram coram Deo obligationem,habetur ex Script. nam Matth. i 8. dicitur : Si Dessam non
aurieris, sit tu fleui EIhnicus, O' Publicanus; sed qui tanquam Ethnicus, & Publicanus haberi debet, eo lquod Ecclesiam non audierit, graVis peccati coram Deo reus est;ergo &c. Luc. io. sic Christus suos Apostolos, eorunaque in Episcopali ossieto su cesseres alloquitur: mi vos audit, me audit; ergo qui non audit Eccle- .sam, aliquid pracipientem reus est, iquas Christuna ipsim non audierit.
Idem ostenditur ex Conc. Cecumeni- lcis, quae nonnunquam in eos qui Ec- lelesiasticis legibus non parent , siu- lspensionis , depositionis , imo & an, lihematis poenam comminantur, at
gravissimae poenae non inlliguntur,nisi iis , qui coram Deo gravem habent i
Necesse est secundo ad salutem, lservare leges civiles, quae etiam sub- lditos obligant coram Deo , quod sic lprobatur ad Rom. II. expresse Pau- llus asserit eum,qui potestati non ob- ltemperat, Dei ordinationi resistere .
Itaque sinquit) qui tesati resipit, Dei ordinationi resimi; sed ille, qui
Dei ordinationi resistit, coram Deo reus est, ut ibidem ait Apostolus : tui autem resistini, ibus bi damnationem acquirunt. Et iam monet fideles, subditos esse oportere potestati, non tantum propter poenam , sed etiam propter conscientiam . Ideo lG ait:
87쪽
him proster Iram ine etiam propter
conscientiam . ANDREAS TIRAQuζLLus ad cap.
a . lib. s. Alexandri ab Alex1ndrogenialium dierum; putat Doemoniim
apparitiones, & spectra mera, ese somnia. R. ex Gen. I. versi .psel. 9 . versS. Matth. .i .ex quibus textibus comprobatur,de saetoDaemones realiter apparere in corporibus assumptis, eorumque apparitiones, non ecse somnia; quae veritas toties comprobata est experientia, pluribus in casibus a Sac. Congregatione examinatis , ut jam nullus remaneat dubiatationi locus.
ANGELICI . Circa annum Dominil aSO. apparuerunt quidam haeretici, dicti Angelici, cujus nominis diversam assignant causiam Auctores; alii enim volunt dictos Angelicos, quia in Angelorum ordine se constituebant, alii quia persuadebant Collo si sentibus superstitiosam Angelorum Venerationem ; alii quia in finibus
Mesopotamiae,e loco, cui nomen Angelines, prodierunt .Quatenus se constituebant in ordine Angelorum . R. ex disserentia specifica, quae est in te hominem materia,& forma compositum, Κ Angelos, qui sunt spiritus
sine corpore . Quatenus praedicabant superstitiosam Angelorum venerationem. R. verbo A Idani.Demum quatenus
Dicebant Mundum ab Angelis esse factum. R. ex sacris paginis, ubi omnia a Deo fiasta esse legitur : Ite sprincipio ereavit Deut extum,ct Iemram. Orenia d Deo facta sunt , σηπὸ Vs DBtam es nihil . Tum quia
Angeli sunt creaturae; ergo non pos- lsunt creare, quae potentia creativa lcompetit soli Deo . Si dicas non esse
creaturas, ergo sunt Dii, & tot erunt Dii, quot sunt Angeli: ex quo, pluralitatem Deorum , quae repugnat ex intrinsecis principiis, opus erit adstruere. Vide verbo Arrenties. Sunt qui afferant Angelicos ortum habui si
se initio secundi seculi, sub Vidi ore I.& Severo Imperatore , cum potiori tamen,eos seculo tertio constituimus.
De Angelicis agit S. Epiph. haer.6 . ANCEM CINovI . Alia Angelicorum species, ex secta Anabaptistarum,prodiit in Silesia, & in Boliemia anno I 396. reserente P. Joseph de
Turre tit . . quaest. 7. art. S.I. Dicebant habere unumque
que ex illa secta Angelum similiarem , plura secreta revelantem; sed gratis asserebant, quod tamen ut v rum esse ostenderent, eidem Angelo
similiari supersitiosa verborum sormula fidem , obedientiam , & hona Dgium, qui sunt actus Deo debiti,exhiabebant . Utique Christiana Religio docet unicuique concesssium fuisse a Deo Angolum Tutelarem ; sed tanquamDei ministros, in nostrum subs-dium Angelos destinatos veneratur , & in ipsis Deum honorat, non vero tanquam Deos esse docet, quos constat esse opera manuum Domini. ANGELITAE ex Niceph. lib. 8. cap. 69. emerserunt anno 49q. scdicti a loco, in quo coeperunt pro pagare suum errorem,cui nomen Angelii, prope Alexandriam . Eorutria
Dux fuisse creditur Theodosius Me. nophistarum haeresis princeps ; aliquando vocantur Sabellant; quia S belli erroribus adhaeserunt: cuni quo negabant quidem Trinitatis mysterium,sed d iverib modo suam haeresinexplicabant. Dicebant Patrem, Filium,& Spiritui Manctum,non tantum habere
communem Deitatem,sive Deitatem
in eis existentem , quemlibet esse lDeum; Fc esse unam solam substantiam,sed etiam esse unam solam Persimam . R. Deitatem sine Deitate existentem assercre , idem est, ac Deum , qui non sit Deus adstruere; ergo &c. Insuper s essent una sola
Persona Pater, Filius, & Spiritus Sanctus, quidquid dicitur de Patre, dei eret posse asseri de Filio, & Spiritu Sancto. Quidquid praedicatur de Filio, posset praedicari de Spiritu Sans o, & Patre; sed hoc est falsum, quia de una Persona dicitur, quod sit generans, de alia, quod si genita, de alia
88쪽
1 alia quod sit spirata . Nee potest dicit de genita, quod sit generans , vel vi Ceversa, vel de spirata, quod si spirans: ergo falsiuna est,quod Pater,Filius,& Spiritus Sanetus sit unica tan tum Persona. ANGLOCALVr Ni Axi , de quibus Natal.Alex. agit sec. I S. art. I a. q. 3. intersectas, quae ex Calvini schola prodierunt videntur mitius contrai om. Ecclesam sentire , magi sique ejus ritibus adlinete; sed tum in disciplina, tum in dogmatibus toto caelo differunt a Lutheranis , & Re r-matis . Admittunt ergo Anglocalvi
niani Episcopalem ordinem de jure
Divino caeteris superiorem , quamvis nunc temporis veri Epistopi ibi non
reperiantur . Uenerantur sgnum Crucis,quo utuntur in Baptisino; multum consermantur in ordinatione Presbyterorum cum EccIesia Romana . Habent Ecclesias Cathedrales, in quibus sunt Canonici,qui celebrant Matutinum, & Vesperas: Superpelliceo utuntur in suis lanctionibus ;nullam tribuunt Regi facultatem , quoad praedicandum, vel conserenda
Sacramenta,sive quoad serendas censuras, quamvis I. Tanquam Summum Ecclesiae
Caput, Regem Angliae agnoscunt, in
quo censent esse unitam, cum Regno
omnem jurisdictionem Ecelesiasti- cain . R. Tum ex his, quae dicta sunt verbo Anasusius. Tum quia si summa potestas esset penes Regem, cum plures sint Reges, sequeretur quod summa potestas Ecclesiae,esset in pluribus Regibus , & consequenter non unum, sed plura suprema Capita haberet Ecclesia: nec una foret, sed tot essent Ecclesae,quot sunt Regna Sed Ecclesa, quae est una, non potest habere nisi unum stipremum Caput; ex quo liquido infertur hunc non possees te Regem . Tum quia si Rex esset
supremum Caput, sequeretur auctoritatem Ecclesiae, iure haereditario in Regibus, de patre in stium transire; sed Deus nemini dedit hoc jus haereditarium . Succedit enim ad regimen Ecclesiae, qui est canonice electus per suifragia electorum. Tum lquia ex ipso Christo patet, quod Reges non stant Caput Ecclesiae. Dixit enim ad Apostolos et Reges terrae δε-
Ex quo potest in serri, diversam esse jurisdictionem, & regimen Regum,ajurisdictione,& regimine Ecclesiastico et quandoquidem Apostoli docentur diverso modo se gerere,ac se gerant Reges terrae. Demum non dixit
Christus ad Reges, sed ad Petrum: Tibi dabo ela ι; ergo &c. a. Dicunt Regem posse condere
novas leges circa cfremonias, consentiente Metropolitano, bc judicare posse de causis fidei, cuni quis ad Tribunal Regium appellat . R. ex his, quae antecedenter dicta fiant; nam cum lixc agere spectet ad caput E
larem , non polle esse sepremum in ,
Eeclesia Pastorem , sequitur quod neque possit instituere cςremonias, vel decidere in causs fidei , quarum appellatio , non potest devolvere ad
Forum Regium , cum non sit com- lpetens Tribunal pro decidendis cau- lsis fidei , in quibus ab ipsa sundati ne Ecclesiae, usilue ad haec tempora, lsemper omnes consueverunt appe lare, & recurrere ad Pontificem, non ad Regem . Exempla harum arpellationum copiosa colliguntur ex annalibus, ex quorum serie satis confutantur haeretici. Praeterquamquodsi Reges possent condere novas leges,& judicare de causis fidei , jam non
amplius esset unus in Ecclesia consem sus circa Divinu cultum; diversi enim Reges, diversi sentirent, &diversimode de causis fidei judicarent, ex quo non eadem esset apud fideles noran a fidei, quae tamen una tantum esse ldebet,& potest. Uide verbo Ruritani. l
noruiri, Canonicorum , Abbatum, ialiorumque Praelatorum gradus Observant, & repraesentant, in superpelliceis suis, templa frequentanteS, in caeteris autem plerumque Calvino adhaerent. Ex Gault.
89쪽
ANGLus innominatus: ex Spon-dano anno I 2 o.Apud Cantabrigiain
captus fuit, qui gestabat habitunta
Carthusianorum, licet esset Phanatieus, Ec sub ementito Religionis habitu , contra veram Religionem , sequentes promulgabat inanias , ob quas ductus ad Othonem Legatum, inclusus est Turri Londinens. I. Dicebat omnes Ecclesias esse profanas, ideo illas intrare renu bat. R. Nam forte Ecclesias omnes dicebat esse profanas , quia omnis, Ecclesia , in qua orant Christiani, Averum Sacrificium Deo offerunt Sacerdotes, tam est aperta iustis, quam peccatoribus; sed per hoc quod pec-l catores ingrediantur Ecclesiam, E
l clesia non est profana , quia ideo
aperta est peccatoribus, ut per Sacramenta , quae ibi ministrantur, reviviscant , non ut ibi per opera peccaminosa pollutam reddant Eccle- lsiam, quae similis Virginibus prudentibus , & s tuis esse perhibetur, quia
tam justos recipit, quam peccatUres . a. Papam non esse caput Ecclesiae. R. verbo Armeni.
3. Christum carnem sumpsisse , in Virgine, non de Uirgine . R. Nam non modo in V ii gine, sed ex Virgine carnem sumpsisse Christum , probant
omnia argumenta, quibus evincitur Christum esse verum hominem, verbo Eut ches. Insuper omnibus rationibus , quibus evincitur Mariam esse veram Christi Matrem , etiam probatur Christum assumpsisse carnem de Virgine . Vide verbo A fusus Pres0ter. Demum Fcclesia se orat: Deus, qui de Beotae Mariae Virginii utero, Verbum tuum Angeis annuntiante arnem suscipere totaisi . Vide verbo Albanenses. ANNA COMNνNA GrscorumIm-lperatrix , vixit XI. currente seculo, ilitteris dedita, Alexij Imperatoris, isti Patris, vitam scripsit,in I s. libros divi iam in ea fuit opinione, ut censeret primatum Ecclesiae ad Constantinopolitanum Episcopum esse delatum . R. Nam cum Ecclesiae Primatus constanter permaneat, ex Christi
institutione , in illo, qui succedit Pe- ltro in Episcopatu, & hic solus sit Ro- lmanus Pontifex , consequenter Romanus Episcopus, non Constant in lpolitanus, habet Ecclesiae primatum, quam praerogativam in Romano Pontifice,agnoverunt ipsa Concilia Con- istantinopoli legitime congregata , in quibus praesentes aderant Patriarchs lConstantinopolitani , nullo ex ipsis
reclamante; ergo Scc. Ratio autem,
propter quam Anna Coinnena, vole- lbat primatum Ecclesiae esse delatum lad Episcopum Constantinopolitanum lerat, quia ad illam Urbem delatais serat Sedes Romani Imperii, sed nulla est, quia quando Christus creavit
Petrum Ecclesiae caput , nullatenus respexit ad Urbem Imperii Sedem , caeterum debui stet illum non Hierosolymis , sed Romae statim crear , l&constituere suum Vicarium, ubi tunc sedebant Imperatores. Demum Plimatum Ecclesiae esse in Qlo Romano Pontifice, probabitur contraia
AMNiANus Celedensis Diaconus, secta Pelagianus, quam toto conatu defendere studuit, plura scripsit , ut hanc propugnaret, & promulgaret; praecipue impugnavit S. Hieronymum . De eodem mentionem facit S. Doctor in epistola ad Alpium . Summoque eferbuit odio in S. Augustinum. A NOMA i, sive Anomi.Idem sonat haec vox , ac in quales , sive dissimiles , sc dicti, quia circa medium quarti seculi , dixerunt Filium dissimilem in Deitate esse cum Patre. Pex sunt Arianorum . Ducena habuerunt Aetium, Ac Eudoxium; unde etiam Aeliani, &Eudoxiani appellantur; quia tamen ex Aelii , Sc Eudoxi sectatoribus, plures hunc nan dicus profitebantur errorem, quo Fblium dissimilem Patri praedicabant;
h inc Anomsorum secta originem habuit , quae praeter hunc errorem, etiam alium propugnavit, asserens
Christum nullam legem instituisse ,
ex quo errore, alii censent Anomaeos esse dictos, bc volunt nomen Ancmaei
90쪽
signiscare, virum sine Iege , potiusquam explicare inaequalitatem . Caeterunt sunt, qui Anomaeorum sectam omnes errores Aetii, R Eudoxii amplexatam esse relerant, quos verbo eritis, Se Eudoxius reprobatos cxl hibemus. Agit de Anon is S .Epiph. l haeres 76.l i. Dixerunt Filium esse dissimilem Patri in Deitate. R. Filius est consubstantialis Patri: Deus de Deo, I men de lumine, Deus verus de Deo vero', Vt constat ex his, quae die a sunt verbo Aetius , verbo Acaciant , dc ex his , quae dicentur verbo Arius,
ergo non potest esse dissimi lis . Tum quia si Filius esset dissimilis Patri in
Deitate, vel non obstante hae dissimilitudine,adhuc esset Deus,vel non. Si primum ergo duo Dii, si secunduin ergo Filius non est a Deo Patre genitus , quia Deus Pater, non potest generare,nisi Filium Deum, sibi consubstantialem. 2. Christum nullam legem instituisse, ideoque nulluin eius praeceptum admittendum. R. ex sacris paginis,ubi Christus praecipit observantiam mandatorum suorum, dicens: Haec mando vobis. Hae es praecestium meum I ex quibus locis constat Christum princepisse observantiam eorum,
quae ipse instituit; se praecipit omnes baptizari; Lex autem de Baeptisitio instituta est a Christo ; non enim inveteri lege,erat talis institutio; sie de laliis pluribus legibus Evangelicis, quis Christus absilute instituit , Ec observari praecepit disturrendo . li Euangelium autem veram legis ra-l tione n habere, probabitur contra Brentium. Caeterum, quod legitur: Non veni fluere legem , sd adimplere', non suffragatur Adversariis,llinc probare conantibus, Christuml nullum dedisse praeceptum ', potiust enim contrarium evincitur; nam cuml lex Moysis esset imper ela, Christus, per nova praecepta,addita super legem Moras , legem secit persectam. Sic cum in lege Moysi, solum esset praeceptum de diligendo proximo,Christus addidit praeceptum de
diligendo etians inimico, ut patet ex illo Mat. cap. 7. versqs. Nec verba lApostoli ad Rom. 6. intelligenda sunt lde solutione legis absblute , sed restricte, scilicet quoad legalia , &delibertate a servitute peccati , & a
morte aeterna: ut alibi ident Apost lus exprimit. ANTEI. Aps Astii dicti sunt illi, ex Calvinianorum secta, qui docebant Deum ante lapsum hominis , aliquos ad vitam, alios vero ad mortem aeternam praeordinasse ; Illis C pronuntur Post lapsarii, qui post lapsi mduntaxat hominis, eoque supposito, docent Deum aliquos nolle salvos se. ri , sed aeternis addicere suppliciis. Ortum dedit his duabus sectis Calvinus, cum enim in suo Opere, de aeter
na praedestinatione , pagina doceat Deum nolle omnes homines silvari, nee satis constare sibi videatur, ut sta tuat , an illa Dei voluntas , qua ex
ejus mente, Deus non vult omnes
homines salvos seri, prior sit, vel posterior praevisione peccati originalis , hine ex illa , non satis perspecta Calvini sententia, subortae sunt inter
Calvinianos duae istae sectae, quarum error confutabitur verbo Praedes
natiani, quo in loco probabimus Deum , supposto, vel non supposto Adami lapsu, vere , & proprie vel, lle omnes homines salvos fieri,qua de ire ad Theologos Scholasticos Leet
rem remittimus . . ANTI CALVINiANi . Prodierunt
anno II 33. a Joachino V vestialo; se- ista sunt Consessionistae rigidi: in omnibus conveniunt cum Calvino , &in hoc disserunt, quod Dicunt Corpus Christi verum, Senaturale esse in Eucharistia , sed iterum postea culta Calvino , dicunt solum esse praesens in usu ; negant insuper ullam fieri transbbstantiationein . R. quoad permanentiam Cor. poris Christi in Eucharistia verbo cerus , quoad transubstantiationem verbo Lutherus. ANTICA THOOer omnia reiiciunt , quae docet Rom. Ecelesia cir- lca ritus, & caeremonias, & solum l
