Theologia Germanica in qua continentur articuli de fide, Euangelio, virtutibus et sacramentis quorum materiam iam nostra tempestate controuerti solet Bertoldus episcopus olim Chiemensis

발행: 1531년

분량: 451페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

361쪽

ueluti eum filius peruersus clemosyna di,

stimuit pauperibus ad intercedendum Manima patris Puocandis: Huiusmodi et Omosyna poterit ais prodesse, inqirantum

pra res legitii me ad deum oraverint.

similiter ualida est insercesso eoru mceu ministri dei Necoesiae, ad ossicia diuina,pro uiuis defunctis necessario expedienda,deputati sunt. Et siquis mi ideo

non est acceptus, est tamen eius ordinata oratio,celebratio, sacramentorum porre

ctio Jc reliqua legiti ima operatio,ab ossi eio sacerdotali de dens, nihilominus fructuosa oc meritoria uiuis oc desuctis: qin huiusmodi officium ecclesiasticum non aministro sed a deo oc ecclesa oritur: nee deprauatur ob ministri uitium. Acsi probus dominus per seruum nequam erogat stipem egenis: elemosyna ob serui nequi. cim non deterioratur. Quippe firmum

est at efficax hoc Christi eloquium: Poris inseri non prsualebunt aduersus eam, uidelicet ecclesiam,sed quodcuta ligaueris aut solueris super terram, licatum aut seluium erit in coelis. Γ Occurrit quaestio, utrum papales aut aliae indulgentiae animabus in purgatcrio prosint Re pondetur.A solo deo purga, torij poena decernitur animabus ad expurgandas earum maculas oc ad resartienda ε debita quae non dum sunt persoluta, cum' legi nimis di diuturnis poenis, secundum

sacra decreta in primitiua ecoesia per trevoma. ν teres patres institutis quibus peractis aestimabat pro peccati reatu esse satisfactum. Porro eadem ecclesiastica decreta uiuo non defunctos concernunt: qm mors ou solui Paulo scribente: lex in homine do. minatur quanto tempore uiuit: nam quae sub utro est mulier, uiuente uiro alligata est legu si autem mortuus suerit uir eius,

luta eii a lege uiti. Pariter 5c hominis spiriciis a rarnis nexu resolutus non est amisplius sub papς potestate nec sub line eo. clellae militatis: in qua modo magis uiget misericordiae leuitas, quam iustitiae sque, ritas. Sed est sine medio sub diuino iudi.

ob ubi plus locum habet iustitia qua mi. sesicordia. Nam pro scripturae sententia:

, LXXXIII.

Animae sunt in manu de inquimus: Ec.

ce omnis animae meae sunt: Et est drus in coelo sursu nempe in ecclesia trisiphan te:& est deus in terra deorsum, nempe in purgatorio ecclesiae poenitetis subtus teris ram constituto. Christi insuper Petro es suo cleros gam poenitentem militante eoclesiam comisit, specialiter exprimendo: Quacunt ligaueritis super terraino sutatus terram in purgatorio. Et ait gelasius: Christus defunctum n Idixit esse sol.

uendum:Lazarum em reluscitatum orbis soluere iussit: deinde abiresiuit. Hine datur intelli super animas in purgato rio poeniternes nec paps cestem eccleis pastoribus competere superioritassi: sed Elideo: qui mortuos resuscitare Postest quorum ues,luxta euangelii testimo. Mim, ad alioru preces resuscitauit: uar. tum putat Gregorius non reperiti resus, citatum adomino: quia dcsuerunt uiui qui pro eo resuscitando dAm precarentur.

η Postquam autem generales di spectaules preces ecclesie de deuotorum hominu pro sidclibus deiunctis ad deum effusti proculdubio exaudiunturi est igitur creis dendum bullas papales ae orationes ec Puas operas,p papam suis ovibus impositas, tanqua sui tragia cora deo pariter ἔdesse es by in purgatorio subleuadis di a poena

redimedis. inueteri em testameto ad summi sacerdotis deprecatione remittebatur

omni multitudini filiorum Israel: ueniam quos pontifex obtinebat animae ignoranter peccant Ea ratione, solet papa sitas indulgentias provide extendere ad animas in purgatorio per modum duntaxat sus. fragi,non alictoritate clauium: Quarum rejectu uiuis, non desunctis ueniam Nabsolutionem debitorum promittere po. test. Siquidem huiusmodi claues ad ec.

clesiam duntaxat militantem, extendurutur, non ad purgatorium in quo solus de. us,non papa, ligandi 5c soluendi faculi tem habet. diem papa hicrelaxat,quod deus illic nectit. d autem deus hic in ecclesa terrestri liga nempe poena exigitta satissactionem: ad qua diuino decreto peccatores luat illudex causis urgentubus potest

in min.

roluissent

362쪽

li bus potest papa uiuis fidelibus remittere,a-ioustriue uerborum specialiter ad Petrum

expressorum: Qinlacuis solueris super

tetram erit solutum*in coelis. Haec quis dem soliuio opitulatur animae in purgatorio:Isto tamen discrimine : Exquo pGnbtetitia secundum cognitione canonici M.

dicit imposta peccatori qui tamen huiusmodi poenitentiam non peragit nec alio modosatisfacit post eius obitum in puris gatorio longe inius secundu cognitione diuini iudicit, erit complenda. Quando

autem eadem canonica poena inuita peccatoris auctoritate papali tollitur, ulterius anima in purgatorio non cogetur aliquid eiusde poenae complere.Hoc modo papa purgatori j futuras soluit poenas sua auctoritate a typlius extensa qua alioru episco, Porum. Poenam tamen adeo iam decre, tam papa nullatenus tollere potest arumsin purgatorio existenti. Anims aute corpi adhuc unite remittere habet oem poena

hic aut in purgatorio luendam: proberra indulgentiae papales nequaqua sum coru

temnendae.

i. Ex singulisprqlibaus claret,coelestis et

terrestris ecclesiae suffragia necnon bono.' rum sidelium uota ec opera cedere in sa. lutem uiuorum desur istoru: non Q in. de eoru status mutetur: sed poena eis imis Posita sopiatur aut mitinetur sidust eoru Promoueatur.Nam sui Dccelscorum uel uota deuotorum non conducunt ad alicuius status leuationem utpote ad braatitudinem obtinendam uel damnatione euitandam: quae pendet in solius dei po..i toti, restate re gratia,homini iuxta suum meri. a. coris tu eccamcitate cocedenda uel denegada:

Paulo diu anteunusquilin yptia merce, de accipiet secundu sua labore. Et insta. ut res erat unusqui 3 ypria corpis prout auis., gessiit si re bonii siue malum.Sic qucis Sapientis elogiii accipit:Amor oc cuiu non habet parte in hoc seculo tam opere qd sub sole gerit: Aesi status hois nullo opere alieno imatari possit. Impo sibile itas est,peo: qui salutis incapax&cora deo imeritus existit:impetrari beatitudine aut diui.

na auxilia oeptima gratiam Gus sitara

giis alente.Quiaute eandem prima. pauenient E gratiam,diuino fultus auxilio, libere acceptat: eid mcdducunt aliena sus fragia homoeoperasui iniustu gesta. diis mirum hul modi era sibi appropriam

turacsi ipse ea gessui.

OCTOGESIMUM QVAst,

TUM CAPITULUM,

De fandiorum inas

ploratione. Eatus culps aboletur aut pro pria menitetia aut alieno suffra gio. De poenitentia praehabiissest a cap. γδ. uspad si . p. proximo me capitulo de lustragio. Quo continent ecaelesiae suorum; mebrorum ele nota tam terrestrisi qua Celestia orationes ec patiocinia: quibus enormes pctorum maculaedi gradia debitosv onera aliculant. Primo

dicendu de alieno terrestris ecclesiae sese fragio.Notum est diam thesum pcepisse,

ut oremus Pinuice,dicentes: dimitte m. λιι. F. iata, debita nostra sicut ec nos dimittimus φ. ... itoribus esis. Ecce quatum S ximo te osse elidiimitiis, tantu tui realytibi rela. xat,dno ulterius arini uete: dimittite di di. mamittet uobis In qua mora mensi fueritis remetiet uobis.Imo 5c aliad adiicies.Hoc pacto culparu maculi deletur &t paliis debita relaxatur uel diminuunt, no sola proprip Dibus sedetia alienis promotionibus tam uiuorsiqua defunctori. Vium ruina motione instituit Iacobus dicens: In in tuis

firmatur m i uobis, inducat presbyteros ecclesiis N orent super eum: ut si in pecca. iis sit,remittemur ei.Item orate pro invia

ut salvemini. Spiritussansus denis pollucitus est per Moysen: Si sacerdos orat pro more pro eius peccatis offerente tunc ei dimittetur,nempe culpae reatus uesti. gium: no ipsum peccatum capitale: quia lotus dem dimittere habet. ς luna opera apud deum prosunt tum operanti tum etiam ei pro quo fiunt. Iusti ec eleeu dei, viis austeritate re humilitiatis uirtute orationis contemplatione 5c laborolatare,pro se is mauerunt gratia

363쪽

orassentem di beatinidinem laturam. Ultra quon impetrant ijdem electi nobis supplicantibus a deo gratiam ec abolitio,

nem reatuum debitorum: necnon sua

intercessione siquidem eiusdem simus

capaces a diuina misericordia obtinet nobis in praesenti saeculo pacem di incolu, mitatem ac in futuro re iem echeatiundinem. Huius interceitionis efficaciam spiritus sanctus inscriptura incultat: a me me, do,Moyse pro populo ad dominum ora

tet ilescat ira tua'esto placabilis sustnequicia populi tui placatus est dominus

i. ' ne faceret populo malum. Similiter ad Nume.1i Preces Moyli,eiusseror Maria a lepra ec, ω'- ζα Popul inunitis serpentibus est libera, ωz' tus. Postea iterum a deo egressa est ira in populum ecpla quiem. quae cessauit ad ollationem ec deprecatione Aaronis.

Moyses itan NAaronsuis precibus populo profuerunt ec proculdubio inhi sis adeo mercede meruerunt: Paulo attestan,

te: usquisis propriam mercedem acci,aM. a et secundum suum laborem. David quo p sua contritione,oratione di oblatio. ne obtinuit pestis plaga a populo auferri. Et Stephanus pro lapidantibus orans,ini coeli apertionemrePaulo conuersionemo e i , impetiauit. Siquidem decem iusti, qui ν μ' Sodomitis orassent, Sodomssivisset: deus Sodoma non deleuillet propter eosdedecem. Unde uerisimiliter praesumitur: si iustus homo charitate di deuotioneasuo proximo uiuo aut defuncto ad dominum clamat aut suppliciter deprecatur aut eleu mosynam elargitur aut quodvis honum operaturihuiusmodi oratio,charitasta bonum opus cedat sib psi coram deo ad metitum: nihilominus ei pro quo orat, ad modum: nempead sui mali subleuame seu conscientiae admonitionem. Et quanato plus amorista laboris suo proximo aliquis impendit: eo maior sibi si merces ecproximo gratia acciescit. emadmodum mos est apud pios saeculi principes: qui quanto fre9uenuus ab aliquo pro reo

interpellantur & honorantur tanto acce,

piabilior est eis intercessor octanto ampliore gratia coris erunt reo Pquo inter diu.

LXXXIIII.

ς Sic saluator noster Christus sua pallio. σε pro sedi nobis apud se Iimum ec cli.

tissimum deum promeruit dona ec tam ficia immenta Imprimis passio eius fri, ipsi profeci in eo cuius apostolus montinit daeens: Humiliavit semetipsum iactua τα.

obediens es ad mortem: propter quod deus exaltavit illum ec donauit illi no.'-men quod est super omne nomen, ut in nomine laesu omne genuflectatur. Aca

dicat Paulux Christus sua humili passi Moc spontanea morte promeruitsui exalta. tione id est esurrectionem dc ascensi nem ac glorificationem nominis laesu coram quo omiae genu flectatur. Christias denil promeruit potestatem iudicandi

reprobos ec premiandi electos. Deinde pinio Chrsiti nobis quos dupliciter conducit tum quia a peccatis mortalibus ocabaeterna stana liberat nos: inquantum eiusdem passionis participes simus tumeatiam inducit istis Iactionem residuorsi deshitorum: iuxta nostram tamen accommdationem. Propter quod Christus ad n nos ait: Hic est calix nouum testamentii in simul ne meo qui pro uobis fundetur in remiisionem peccatorum. Hic perspiacis Christi pastionem nobis esse salutare. Christus iras pro seipso meruit dinos re.

demit ac pro nobis superabunde est. Gae quidem sepabundantia est in ecclesiae thesaurus copiosus. Quamobarem dominus Ihesus semper est inuocanisdus quatinusimpartiatur nobis suae passi. onis meritum:quod nostrum unicum estat extremum suffragia. Is profecto sua henignitate coram caelesti patrei nobis intercedit,iuxta Pauli testimonium Christus interpellat pro nobis semper quia citaetemus sit sempiternum habet sacerdo.'tium: quita saluare in perpetuum potest, accedens per semetipsum ad deum sema uiuens ad interpellandum p nobis. e Cum ista 3 caput nostium Ihesus Chii. 3bbis., mispatrem coelestem pro nobisinterpel , . q. ut dicens: pater sancte serua eos: minime dubitandum est, quin sua membra εις is electa,nempe colliei Christo proculdubio

364쪽

. es terato praecepto, quo misera eius

membra 'epe mortales limes, pro inuicci orare iubet lucut 'smittit supra. s .imisi si deus a Blii Christi meritu ec suffragiul absi omni alia petitione oc alieno auxilio

beatificare nos pol seu diuinus tamen oris do habet: ut homo ceu infima creatura,

ad dia deueniat per superiores nobiliorest creaturasidem emest supremusta coaumens ignis: ut nos tanquam imbecilles merito timeamus a facie splendoris oc ca, loris eius: ne aeamus uti cera penes igne: ος. s,. Nam sicut fluit cera a facie ignis ita per in πη- unt peiores a facie de Qu mus igit m

diatores antes acie dei alii tes. Viaso. Ius Christus mediator est, attame ad i ceu districtu iudice nostra, per citeriora media 2 lenire, nobis neces latin est. Id iis psum in euagelio insinuatur Oc per Chri,

--. stum approbatu vado Centurio sui Peios serui sanitate a domino impetrare uoluit: misit ad eum seniores Iudaeorum,ma

Rameum ut ueniret oc sanaret serta eius t illi cum uenissent ad Ihesum, rogabat, eum sollicite pro Ceturio quem etiam Digulariter apud dominu promouerunt, e dicentes: quia dignus es ut hoc illi pratis sies: diligitem gentem nostra synago gam ip sdilicauit nobis. Ad illorum

intercessionem ibat laesus uersu doma Ceturionis: Qui iterum misit ad euami. cos dicen&domine noli vexare non enim sum dignus ut sub tectum meum intres:

propter quod re meipsum no sum dignuarbitratus ut lienire ad te: sed dic uerbo resanabitur puer meus. De tam firma Centurionis fide dominus Ihesus miratus estatas assiisse tantam sidem in Israhel non inuenisse. Ad preces deniet intercesso' Centurionis petitioni acquieuit 5c situm

seruum sanauit.Hic luculenter docemuri, ut deum inquiramus per sanctos tanquapios patres ta ecclesiasticos antecessores

se nostros.

3 Rursus si coelicosu promotio apud de. I uni nobis non succurreret: longe minust proficeret oratio mortalium : qui tamen γω ν ' pro inuicem orare iubentur. Hoc ipsim

retius dixisset,mulium ualere deprecati vinem iusti assidua inquantum nullius mi et salutifere utilitatis. Siquidem electi martyres,consessores ec uirgines: dum in corpore mortali habitarent ec pro seipsis selliciti ei sent:pro nobis orare debebant:

quanto plus, coronam beatitudinis nam ido adepti a nobis intercedere possunt, respectu amoris proximi quo ducimur pro inuicem orare r Quiquidem amor erga nos multo maior est in lanistis immortali bus quam in hominibus mortalibus. Et quamuis sanisti,hac terra exuti,electa sint membra caelestis ecclesis relinet tame c5 'munionem nobiscum ceu cum mortalib suis commembristerrestris ecclesiae. Qua de re apostoli tradiderunt credendam es isse comunionem Sanctoru, proculdubio deum rogantium pro remi ilione nostro. rum pectatori. Qui aute tanta insanium

p umptione ut suas apud deum preces estiment usp adeo gratas acii nullius semcti uel alterius egeant patrocinio: illi a sanis diis derelicti, in deteriorem incidunt seruuluae diaboli eos regentis. Queadmodum transactio tempore euenit subditoriim tua multu : Thur aricursu ac alijs nephar asin modis a diabolo seminatis inter nos Theutones qui ad salsa dogmata sanctos hactenus spernimus. Ex hoc ergo palet sanctos in deo esse honorados& inuocandos tanqua coram dco nobis perfectiores hcharitate 5 gratiores puritate. Nimirum domino sunt placabilia tiota iustorum: mst in. qui in uerbis suis etiam monstra placant.

I cinerum post caput nostrum Chri. ostum imprimis imploranda est mater no AH. ., stra sanctissima Maria, ceu collu ecclesiae in ta otholicsqus sui no ex nati ira ueluti ho

Christi ed ex dimina gratia , absq; omni

culpaec maculatam actuali quam origis nati :ut iure omnis poenalitatis re incom moditatis exors esse debuisset. Cum autem in Christi passione S morte intole trabiles sustulerit dolores: necnon ob pcta nostra summopere contritiata suerit: ut non solum psius ultra coetu exaltati m ista etiam pro nobis grauam commerui

365쪽

CAPI

Suis igitur precibushinestis cora deo ec eius lilio ilicsu nobis exulibus hic ec insuturo ssciuo plurimum Prodesse potest.

mutua uirgilia in reuelationibus insuiuat beata iis . c uirginem Maria ro nobis deo assidueue iis . . supplicare,nemo Christum dicere: Qua, ιο ip in uis iustitia mea ultionem in peccatores clamet. tamen parco eis ec sustineo colae ad preces matris meae atem enimuero ec cies a mea sic a me recedit si oratio matris meae non interueniret Non esset sins misericord .Deinde mater Ihesu inieri: per meam misericordiam Prscedo tremendii

iudicium filii mei. Prsterea angeli pro nos hisdeprecantuniit in Zachatia qui uidit angelum dei perambique ciuitatem Iherusalem re pro eadem deo supplicare; auis

diuit posteaZachariasuerba Mna,verba Dbii consolatoria. In Iob deninsuadetur homi, ni ut habeat interceis E angelum: si emsuerit pro eo angelusioquens truserebitur eius deus. similiter Oc caeteri coelici p. . nobis orant qui sanetimonia uitae hic petia stae,pro seipsis merueruntheatitud. hemec nihilominusamore,que ad nos verunt possent coram deo nostri tanss Morum Proximorum Sc commembrorum interis cessores ta adiutores esse quodiuina ira a nobis auertatur ec a malis plagis nos liboremur uel saltem in illis refocillemur.Sanacti igitur sunt uenerandi in nomine domi.

- ni: qui de honoris re cultus ipsis exhibitiis me. non obliuiscitui teste Paulo: Non em imiustus est deus ut obliviscatur operis uras 5c dilectionis quam ostendistis in mismine ipsius,qui ministrastis sanctis re mi,

nil iratis.

autem uicissim sancti m nobis 5

ecclesia terrestri oren ppam in scriptuara dicenteQuatuor animalia,nempe quatuor euangelistae,ec inintiquatuor seni. ores ceciderunt cora agno. i. Ihesu Chri.

, Habentes singuli citharas ec phialas

aureas plenas odoramentorum: quae sunt orationes sanctorum. Et infra: Angelus domini stetitante altare habens thuribualum aureum: 5 data sunt illi incensa mul. ta ut dareide orationibus sanctorum

sua altare aureum quod est ante thronum

LXXXIIII.

des: di ascendit Limus intenso* de ora .

tiodibus sanctorum de manu angeli cora ideo.HRauende quam euidenter scriptu tra insinualpro nobisinundi oraties sanactorum anquam mediatorum inter nosta diuinam iustitia ne eius indignatio in .n sis lat. Ipse quidem dominus ait: Si steterini Moyses α Samuel cora me,non est anima mea ad populum istum.Cceleustium denis oratioes suffragantur in purgatorio animabus, praeserit illis quae se in Proenti culo adaptauerunt quo tali, fuminationum in alio saeculo iam sint cais Paces atm digne. Ausculta quid dominus de Iob, anctos repromtante,nobis peccatoribus iniugii: Ite ad seruum meum Iob M Qec offerte holocaustum pio vobis: Iobauis temtauus meus orabit pro uobis faciem eius suscipiam it non uobis imputet sultitia. Postea dominus conuersis est. ad indulgendum, super poenitentia ipsius Iob, cum oraret illex amicis suisad circo scitis, σPlura mandat, direm Voca cicosi est qui tibi resim eat, ec ad aliquemunctorum

conuertere. Item ut aduocentur nomina

Liriarcharum.s Ahialia, Isaac di Iacob.

aeterea angcli iusserunt ut Heliodorus λαε gratias ageret Onis ob cuius preces de.' us ei uitia donauerat. Imrtis Machaheus uidit eundem Onia qui olim suerat sanis rectae uitaeoc sum sacerdos manus proatendente orare pro omni populo ludo oriam.Uidit insuper Hieremiam: de quo Onias dixerat: hic est fratriam amator populi Israheli hic est qui multum orat Mpopulata uniuersa sancta ciuitate:nem pro ecclesia militante: proqua orat ad eo, minum omnis sanctusin tempore oportuno: teste psalmista.Eigo sancti, tan* ex. cellent creaturae, sunt uenerandi re m. 'vocandi discreto tamen cultu.sdulo. Sancti dum uiuerent, Christo min:stra λuerit eo deus ipsos honorat: iuxta pro, missium domini: Qui mihi ministrauerit, Iob, i. is honorificabit eum pater mcus. Siquidem deus sanctos honorat: cur no potius nos Qui minimum electum propter Christuueneratur , Christo obsequitur dicenti:

Quod uai ex minimis meis secisis, mihi' secillis:

366쪽

secistis: quemadmodum David se setis.

-.im se testatutiMihi autem tumis honorifica. ii sunt amici tui deus nempe sancti ni, mis consociatus est principatus eorum. inobrem omnes di singuli sancti, qui in hoc saeculo deum honorificauerunt ocin coelo perpetim honorant recolunt: a nos omnino sunt colendi ac inuocapdi:earastione et olim in hoc sareulo doctrina saluishri oc exemplo bono Christifidelibus

prodesse quaerebant necnon modo in cς, testi euria cora deo sua intercessione nos Promouent. Attamen in eis solus deus stinaliter est glorificandus: Hoc uel simili modo: ut apostolos uel confessores inuocemus Zc colamus eatenus,quatenus deisus per eos nobis insinuauit ueritatem castholicae sidet: pro qua martyres fortiter, deo iuuante sustinuerunt mortem:Uirgines denis illibatam castitate diuino auxia Ito obtinueriit. Quippe nulli creatur ne. φ in coelo ne* alibi bonia opus ascribi po, test aliter *qi deus a creazuram bene opatus sit: de quo nome dei, G creaturalisanacti scandum glorificandum uenit. v Pariter angeli, ceu amici dei nil dis rub.i rectores, sunt colendi qua omnes sunt amministratorii spiritus, in ministeritimis linter eos a hereditate capiunt salutis. Si eapostolis ministrabat angeli diu: qui per noctem aperuit ianuas carcetis 5c eduxit eos.Sicta Print angelus eius liberauit. Et scriptum est: Immittet angclus diti in circuitu timentium eum re eripiet eos. Deus angelis suis mandauit de te ut . custodiant te in omnibusui, tuis. Astriactus est igitur homo suo angelo ceu praecessori suo seruire praecipue propter deisum: cuius minister est angelus. Deus ape angelos ad hominum auxilium 5c obsequium ordinauitquemadmodum ma, ior seruit minori. Aequum igit est ut nos grati simus oc angelis obsequii uicem re, continue inuocemus. Ex praemissis omisnibus est firmiter credendum S intrepi. desperandum Otones sanctoqr in coriis ecerectoqr in terris cedant imprimis deo

ad orta deinde ipsis oratoribus ad cha.

ritatis exercitium: illis aut a quibus o. tant,ad salutis commodum di augmenatum: eciali ter ad releuamen suaue poes natuet & debito si ipsitim: maxime hqs use lim5i orationii paces reddunt. Qua, tum autem essectus csonis aliquib. applicari nequit forsitan alieni suffragii non indigent ueluti beathuel incapaces sunt uoluti danati tin meriti orationis reponit in ecclesiae thesau*:des supra habitum est. ἔ.16. grDemum concludit reatum culpant de debita relicta aboleriae recopen pos. se per uariam poenitentiam re satisfactione praesertim propria contritione, conissessione, imposita em tentiata bonis mperibus veletiam alieno suffragio: utpote passione di intercinione Christi di suos telectorum. Quae quidem merita ex e clesiae thesauro nobis impedimur.Qui quid autem ex eo non consequimur uel in nobis descit istud erit restaurandum

arduispurgatorii poenia uuad dignam

satisfactionem.

OCTOGESIMUM QUINTUM CAPITULUM. De imas ginibus sanctoim.

Risco error inter Chri fideles de imaginib. pictis olim sedatri hoc ire item emergitta indutuu λtitur. utrum sanctorum imagines exuendae honoranda: snt, nec nec Equidem apostatae Iudaei acetiam gentiles quonadam sibi finxerunt imagines hominu authrutoue prodiis adorandas: ex frequenti .s c5cupiscentia di bestiali c5ditione: ad

quam quatenus peruersae inclinati sutarant,eatenus humanas aut brutales imagines formauerunt. Unde Paulus ait: Muarauerunt gloriam intorruptibilis dei in si m ritudinem imaginis corruptibilis hominis 5c uoluci 1 5c quadrupedum 5c serpeti': rpter-tradidit illos deus in deinderia cordis eoix in immundulam ut contumel is afficiant corpora sua in semetipsu quia mutauerunt Vitatem des in men.

367쪽

CAPI.

datium Fc seruimini creaturae potilus Ucrcator: Cum aut superioribus temporibus sterme holes praesertim pagani N. notan ill leues Iudaei, naturali peruersio, ne qtia inficimurupeii fuerint imagines adorare, ad consequedum eoες praua desideria. Diabolus igit deo infestus stim miscuit oc idolatriam .pmouit: si ipse ceu

deus nepe falsus colaethuerus deus dehonestaret. obre deus p patriarchas et L . ia prophetas pleri lueteris scripturae locisaeein io inhibuit imagines formari uel erigi. Con

oc auersa uolutate, suu creatore uel; et uiuum deu derelinquentes, creaturas depictas,d is exposueru coluerat & adora a. η Dauid ita vinsinuat, blum uerunt. deum Israhel et se adoradum,n5 alios: de v. in ly:Simulacra gentium argentumaudr,opa manuum hiam: os habent ecnon loquent aures liabent et non audiet: nares habent di non odorabunt: manus

habent ec non pati'bunt: similes illis stat eis. Sapiens reserto I bis i. aestimauerunt idola nationum eueia a. deos.Qtiare dns inMichca specialiter phibet adorari ulterius opera manuit. Vbi autem n5 crat periculum idolatrandi ibi

Eis .is im/ginea fieri praecepit, ad Moysen

inquiens Facies in templo) .ppiciatoriit, duos j a Cherubin aurcos: Cherub unus sit in latere uno oc alter in altero. Rursus

II. i. M seres ac serpentem eneum tapone eum a signo. sanandia morsu ser.

v ses. . pentum.Salomon denicvmultas sculptasta celatas imagines fieri secit ec in teplo ac in domo sua erexit : ueluti in pluribus reperitur scripturae passibu Ruoniam intemplo archa dei fuit ubi uero deus adorabanir nec imago P idolo colebat. N mi in si hodie in ecclesia alicuius imaginis abusus sieret iste abusus esset inhibend uel imago perimenda: quemadmodum Ezechias ob huiuscemodi abusum, que Iudaei dicto aeneo serpenti factificates comiserunt eundem serpentem confregit.

I inobrem spiritus sanetus nobis praeci,

pit ab idolorum sugere cultura: quom a imagines idolorum ostentabant sceleo

LXXXV.

turpitudine: ad quam heses suapte proni

sunt. Ad instari abs modi malae assectio, 'nis imagines sunt formatae ait culiae: prout Iupiter inuocatus est pro excellentiata mundi glorias Iars a uindicia disset guinis effutione:Venus .ppter luxuriam ec pulchras foeminas: Mercurius P nuis misWingentibus diuitiis:Etylures conamiles malas cupiditates puelli s mulabat Quinymoechodie haeretici idolatria cosmittunta suo more noua sumenta introducentes ec ad suum iniquum proposita torquentes necnon sedi suos sequaces a communibus constitutionibus oc eccles. asticis conclusionibus scismatice separantes ac singularibus vij incedentes. Quoad modii olim quilibet idolatrar sua cuspiditate singulare idolum elegit: ita hoo die hqretici ex sicra scriptura singunt singulares sententias pernendo concordem dc comunem catholicum intellectum.

Consimiliter oc reliqui pistores sibi imagi.ncs depingunt contra legis scriptu ec pri muni dei prsceptu: No habebis deos a. εω. . lienos coram me ne v sacies tibi sculptilenti ni similitudine quae est in coelo de . super ec quae in terra deorsum, nec ectu lquq sunt in aquis sub terra non adorabis Io ne P coles. Huiuscemodi deos alienos ita sculptile similitudinen iningunt mauliuoli Christiani: nepe ambitio i sursum lin cflocum gloria munduatiari decisum in terra temporalia appetentes: Lubrici luxuriose spumantes in aquis: Subterra,

gulae oc accidiae uacantes. Ad hoc spiri, tui randii quadrat dicium: Ome quod in in

mundo est, concupiscetitia carnis est taconcit pisce tuta oculorum de superbia uitae. Carnali concupiscentia designantur carnalia peccata,veluti Lixuria,tia, gula, accidia: Concupisceritia oculorum est a. uaricia: sub superbia uitae comprehendie in iidia θc arrogantia. Haec omnia sunt Iis dolorum simulacra.

I Suntoc aliae causae ob quas ueteri lege limagines prohibebantur. E quibus una teshq, initi sibilis, incomprehensibilis, spi. ritualis deus quem nemo uidit unib) nuli ila imagine nec pictura sigurari potest: esis oper

368쪽

opertum qua specie Abrahim

s uel reliquis Prophetis apparuerit. Si a care me. dem Moyses populo dixerat: Vocemborum eius audistis di formam penitus non uidistis: Non uidistis aliquam simili, tudinem in die qua locutus est dominus in Oreb de medio ignis: ne forte decepti faciatis uobis sculptam similitudine aut

imaginem masculi uel foeminae: similitii, dinem omnium iumentorum quae sunt super terram uel auium sub coelo uolantium nes reptilium quq mouentur in terra siue piscium in aquis ociane deceptus adores ea colas. Postψ autem diuinasiibstantia in persona sil l humanitatem a sumpsimon amplius occultatus appa so ruit deus:sed' occulta sapientiae suae ma, visestauit nobis: nam in uera uisibili hu.D- ' manitate habitauit in nobis,usus humanissensibus: quos etiam ad salutem nostra accdmodauit. Cum uero suae uisibili prae

sentiae non omnes homines interfuerint

nec Christi corporalem specie uiderint: ordinauit deus opera, in sua humanitate exhibita, per firmum testimonium Eua.

gelistarum alioruml sancto veris qui

eum uiderunt,audierunt et sensibiliter cognouerunt:nobis innotescere scriptis,serismonibus Sc ueris traditionib. Siquid deus suum silium oc increata irrugine in Christo uisibilemoc sensibilcm secertit:deinde pleras. imagines creatas nepe san. stos elegerit oc in coctum assumpserit. Angelos quot inuisibiles st penumero in specie uisibili apparere concesserit. In ecclesia igitur non inconuenienter eruiitur

imagines ad gloriam dei ad laudem sanis istorum nobii. mortalibus ad reminiscetiam de salute: n5 ad uanitate idolatri re, luti apud Iudaeos oc gentiles steri colue, Alia insuper ratione imagines no uiti sunt postea gandaαDeo existente omnia scientiarum oc uirtutum creatore di omsicein quo intrinsecus est immensa &im tomprehensibilis scientia ec uirtus des ras prodiens in homines, non quidem coso itera sed prout quis, diuinae capax est influentiae. Cuilibet datur donu san,

ct pus praecipue ad dei honorem: dein

LXXXV.

de ad comunem utilitatem, non ad prospriam gloriam: uti Paulus desci ibit: AIq Leontiquidem per spiritum datur scimo sapienti oratii autem sermo scientiae secundum eundem spiritum: alteri fides:alii gratia sanitatum: alii operatio uirtutum alii .sphe

tia:alii discietio spirituum: alii genera linguarum alii interpretatio sermonii. Om. nia haec dona profluunt a Deo in hominem. ut ea conuertat apprime ad dei honorem:consequenter ad proximi comos

dum sui Ppsius salutem. Cum ital Ceus ad imaginem suae diuinae scientiae creat porrigit homini humanam scientiam:

nimide ut ea utar maxime ad honore diuinum: ut scriptura infert in typo Tubal eme. kain: qui fuit malleator faber in cum csta opera aeris diserri. Decet ergo aurius abros, limitarios, pictores,celaiores apicidas caeterosi artifices,ad decorem ecclesiasticum principaliter adductos, sua operam 5c scientiam exponere ostent noni diuitis laudis. Scriptum estn. Deus scientiarum dominus est: qui creauit ecdedit hominibus scientiam ut in suis mi rabilibus honoretur.Qui uero scicntiam eurim sibi a deo datam diuino honori non applicam uani sunt,quibus non subest sciaenua dei. Illi autem,qui appellant deos o Samia pera manusi holm Moelices sunt. Ecce

scriptura manifeste munuat opa manuuindustriu esse sienda ad honore dei noad uanu idolom cultu nec ad litam popa.

Redempti denis sumus per palsone

5c alia corporalia opera Christi: decet erigo ut eadem opera cognoscamus 5c cie damus tan* nobis salutaria: quae autem nobis non innotescant aliter * concione,

scriptura aut pictura.Cum uero non omnibus locis nec temporibus concionato,

res sunt multis literas norant: Ecclesia itur noui testamenti per patres ec in uis niueis ilibus Concilijs: nempe Nicaeno,

Constantinisolitano oc Laterano admio sit, ordinauit Uc approbauit ad imperito, tum informationem oc ad promptiorem

reminiscentiam gesta Christi saluatoris nitima bus 5c picturis praefigurari. Postea ais. υη. in concilio Germanico, i

369쪽

praesente Grolo magno Franclabrdiae

circa Menum celebrat aduersiis imagis num aduertarium Feliciamuri finaliter deteri natum est fandi om imagines in ecclesia admittendas. Quod hactenus in omnibus ecclesijs Alcmaniae laudabiliter inoletiit usi ad proente pestifera sectam. Sanctosv ecenim imagines a ciuiati m. Peritis ad informationem: prudentib. ad exhortatione di ossius simul ad salubremaeuocationen . Extinctis aut imaginibus, mox desides obliuioni tradent passionem ec mortem Christi: in qua nostra pendet salus. Seposita crucis imagine, evanescit in nobis crucis contemplatio. Inspecta autem cruce deuotio nobis augetur ati memoria uers oc amars passionis nostri reo demptoris. Qui non frustra interrogauit cuius imago et set in numismate: ec desuser iussit Caesari dari quae Caesaris sunt. ariter uisa crucis imagine instigamur ut debitum deo praestemus obsequium. Nonnullς sequuntur utilitates ob quas ecclesia diuinitus 5c catholice concedit Sanctorum imagines erigi de uenerari. Primo exteriora imaginum signa possutinusitatos homi ncs interius commouere

ad fidem 5c drilotione ad piam imam. nationem di contemplationem ac ad simi . . lia. Pari modo imagine, sicut sermone seu scriptura, ad orationem tiel deuotio, nem quis allicitur. Nam Christus sui ima de or ba ginem ueluti Eusebius ec Damascenus resert)non frustra panniculo impressit et regi Abasaro misit ratione salutis. Eadeimago Veronica nuncupata per Tyborium Romam est allatanabi multis annorum centenams m no honore est uene.

rata. Lucas deni v Gangelista iuxta utaridicas historias domini Christi ec Ma.riae imagines iaepenumero depinxit. Vnde satis liquet, a tempore Chri isti uu huc licitum sui isse imagines N picturas in e

clesia admittendas ec honore licito colenis das. Praecipue ante imaginem Christi scsuae crucis meditandum est, pro nostra salute Christum es. incarnatum : bi. sciam conuersatum praedicassie:uerbo ocfacto nos docuisseaei passum ad mor

rem, resurrexisse, ascendisse ec demuni

suturum iudicare implos ec saluare i nos. Sobrem crucis ec aliorum Chrisu operum imagines conuenienter in ecclesia eriguntur ec coluntur ad fratam ecassiduam memoriam suae pallionis et nostrae siduus: prout ea gesta Euangelium nobis suggerit. Non tamen depicta crux

uel imago fines: tercolatur uel inuocetur

sed Christus qui in ea pependit oc signiucatus est iuxta prouerbium: Nam Deus est quod imago docet,sed non deus ipsa. Hanc uideas, sed merue colas quod ceranis in ea. Eo modo materialem Christi crucem Helena omni inquisiuit diligem Daunuentam exaltavit ac mirifico coluit honore. Quam etiam deus eorunc ec r stea sayius crebris prosecutus est mira: culis. Eadem insuper crux: ceu signum 5 uexillum nostrae redemptiurnis cantat ecclesia erit in coelo cum dominus ad tua dicandum uenerit. hic omnis cultus sit propter dominum:'ui ipsam crucem tulit ec nos in ea redemit.

Si modo dedicta crux nullius esset efii Rcauae: pariter frustraretur benedictio resignatio in modum crucis Dictata aeque Christum significansae depicta crux. Tantum quos ualcret simi surca in ma/num morituri data, quantu Christi crux:

quae tamen signum G uexillum esse deis bet animae a corpore decedentis ec coratribunali diuino comparcniis. Caueanet crucis inimici dogmatisantes indignumellaut coram lignea cruce,ceu coram laciminis opere, caput denudetur uel genuflectetur: bos tamen confiteri oportet in nomine Ihesu omne genu esse fledian. dum. Nimirum denominatio Ihesu sit ore humano ergo i st opus hominis: equidem sicut nomine thesu, sic cruce iliciudesignatur saluator noster sedens a doxtris Dei. Quocirca non minus uenit crux colenda δ nomen thesu: prouisuta ditus arma uel sigillum principis aeque ueneratur ac principis nomen. Di ii ideo pictam crucem contemnit, dehonestat

CHRISTUM in ea siguratum. Hinc euenit, aliquandoplaga percus sella irrores

370쪽

esse irrisores imaginum sanctorum pro sit.Nam ineri Ioseph ec Maria uoto sa.

sertim crucis contemptores. Post imagia cto in uirginitate permansit.Praeterea Eanem Christi est suae genitricis imagoptu scias testatur perpetuam Mariae uirginia Nais,. rimum ueneranda nati consideratione. ratem ante partum, in partu di postpM. Prima Sc praecipua praerogatiua creatu, tu dicens: Ecce uirgo concipiet&p: rae est ψcum Deo in homine Clito una riet filium. In Ezechicle quo u spiritus. in M. sit persona in qua suprema natura diuina sanctus inquit: Porta haec clausa erit ecta insima humana conueniunt in uno non aperieturae uir non transiet per ear Chio deo ec homine. Altera praero quoniam dominus Deus Israhel ingres. gatiua est creaturae: quae naturalis geni sus estper eam,eriti clausit principi. Hietrix esscitur eiusdem diuinae psons. Qua patet Mariam sine humano semine tare eadem creatura colitur si lari hono carnali libidine alua uirginitatis iraegris

re nempe cultu hyperduliae: Unde patet late, Christiam concepisse ec peperist , admiranda dignitas Mariae: de qua scim Sicut Christus clauis Maris utero intra.

uis' plura escindete rege Salomone. i. Chim uit,sic exivit. Quocirca apostoli in si in in diademate,quo coronauit illum mater is quottidiano apposuerunt domine Ibesua nempe Maria. sum Christum natum ex Maria uligine. ν' Quibusdam peruersis uidetur superfla Itidem pro irrefragabili ueritate ecclesia 'um ei se oc non necetarium beatissimam tenet Se ab omnibus tenendii praeci oeuliginem uenerari aut inuocare ac si ei in Metillima Maria ad dextram Dei in suus filius thesus hunc honorem,a deso. residens prae omnibus creaturis su uene, tisin hac calamitate exhibitum, minuasa randa, inpleri scripturae locis insimia,ueat. Cui tamen idem filius nihil negare tur,prccipue in Salomoer ubi sipitio, in potest: quinymo positus est thronus , perrum Mariae, inquit: Qui creauit me, tris regis,quae sedet ad dexteram eius: Sc requieuit in tabemacudo meo: Ab initio dixit ei rex: Pete mater mea: neDe enim Nante saecula creata sum. Hoc uerbum fas est ut alienam saciem tuam. Profecto non simjiciter de sola aeterna intelligit idem sancinimus sti ius thesus Christias sapientia quae est dei proles, non creatu. merito eraudit suam dilectili imam ma3 ra Ideo finaliter extenditur ad Mariam trem: prout suuratii est 'in Salomone di uirginem:quae est dignissima creaturai matre sua Batsaba. inobrem horum im ante Reulaci rata: nempe hamati

pia praesumptio est aduersa eccle ire ca/ filii dei electa ta ab aeterno praedistinata. tholicaeae antiquis pati ibusdactoribun Propterea Sapiens loco Maris alibi ait: orthodoxis: qui omnes ac singuli praediis Ab cremo ordinata sum & ex antiquis cauerunt ac scriptis 5c uerbis insinuaue anto terra fieret nondum erant abylli srunt oc adhuc inlinuant,nullam totius orε peccatorum ec ego iam concepta eram,

histinguam posse sufficienter exprimere nempe ab originali labe prsseruata. it dignam laudem Mariae. Insuper repuntI enim idonea ais capaxtot coelestium datat detestanda damnatas haeresis Eluidis norum ut potuctit iteri gratia plena: qua qui contra gloriosissimae uirginis integri prsparata re dundicata est concipere et

ratem impie detorsilisc Euangelica uer parere nostrum saluatorem ac eius dici hacto eph non cognouit eam donec pra malo.Quaiam eius aduersarii eosdem ami perit silium suum primogenitum. Quae hos plures alios sol urs locos, ut nicti quidem tierba nulla ratione contra eius a Mariam concemcntes non ad ipsam ma. t libatam iiirginitatem exponi missum: in riam sed ad diuinam sapiemiam aut ad . ipsa Maria angelo respondcrit: quoniam quiduis aliud torquent, uterae inhqrcimuirum noncognosco: acst nullo uiro car. hoc tamen abusundamento moliuntur, .naliter copulari uelit, sed perpetim uirgo sesa ducti malunitate diaboli: qui undi V φ permanere: prout ecclesia de ea praeconi, conatur dehonestareta carpere stram

SEARCH

MENU NAVIGATION