장음표시 사용
371쪽
. unam p artem vel 'id aliari ἐν Sed quod delibreor vel non deliberest, etsi eius Odi etiam sic domi . n ss , ohor et quod Mosit per dotabcrationi m praecedentem, cum Τνος on procedat in i nisuμ, o Amrtet q=dsin liter reueniatur ad hoc quod liberum hominis arbitrium moueatur ab ali quaeat priori prificessio, quod est futra mentem janam scilicet Deo in i ii
Dices , hoc solum proba e , voluntatem hΠ-manam debere praemolieri A lii ardeter mi ' Deo, ad voliti em boni in cormnlini, primam intentionem sinis , ex qu a poste' semouere& deternit nare potest ad elemolieni mediortini, & volitione in bonorum parilalila
Sed colim': A principi. andis requi indifferens'est , noli potest exire, deternu- :natus nisi prius determinettir ab alio, ut ait D: Tholarus locis supra relatis : Sed posita irrima intentione finis , & aniore boni in commi:- et ni, voluntas adlitic manet inditarens ad ele-
inion m huius vel alterius med ij, G ad vOE- itionem huius vehi ius boni particularis: Ergo adhuc eget a Deo determinari.Vmle S. Doctor I co citato selum intendit coiistituere discrimen inter motionem Dei in o dine ad bonum ut sic, in ord ine ad bona particularia, consi
stens in eo quod ad primam adaequale appli
372쪽
gr 1 Tractatus IV. dat & determinat voluntatem , ipsa soli in elicitive concurrente , sed non se applicante determinante : iti ordine autem ad bona particularia , voluncas creata non solum elicitiue , sed etiam applicatiue concurrit, appficando &determinando seipsam , non quidem ut primum applicans & determinans , sed ut secun-cuim , consequenter sub motione , application e , de praedetei minatione Dei, ut primi mouentis , applicantis determinantis . Ex quo non sequitur quod a Deo non praedeterminetiri' ad volitionem bonorum particularium , sed potius oppositim . Probatur tertio ratione ostendente necess- ratem physicae praedeterminationis in ordine ad actu supernaturales : Deus. pei gratiam praeuenientem vere & proprie eicit in nobis
determinationem voluntatis ad bonuina V.
ad credendum mysteriis reuelatis, vel ad diligendum D una stiper omnia : Sed id prastare nequit, nisi per gratiam physice praedet ei minantem : Ergo illa admittenda est. Naior est certa de fide , & constat ex Tridentino sess. 6. cap. 7. definiente exordium itistificationis; in dulcis, a pi acueniente Des gratia trimendum esse : tale vero exordium incipit a d erat inatione liberi arbitrii , qua infidelis se determinat ad credendum mysteri js sibi reuelatis , vel fidelis ad. consentiendum suae vocationi , & a. diligendi in Deum sit per omnia . Minor vero, in qua . est difficultas, sic ostenditur Motio moralis non est vera propria essic entia , sed impropria tantum metapholica , magis uepςrtinet ad genus causae finalis, quam ei icientis 1 mollet en m solum c bicctive bi& exhi
373쪽
De voluntate De . 3 r 3bendo voluntati bonitatem, qtiae conitententia sita eam alliciat ut constat exemplo pueri, qui ostensione pomi moraliter mouetur & exincitatur ad currendum; quis enim dicat, hanc moralem excitationem esse vel e & proprie caiisamessicientem cui sis illius Ergo Deus per gratiam moraliter tantiim excitantein , non potest vere & proprie in nobis efficere determinationem voluntatis ad bonum , sed duntaxat per gratiam physice praeuenientem& praedeterm mantem. Dices, Deum talem determinationem vereri proprie in nobis causare, per gratiam cooperationis & coefficientiae, seu per concursim simultaneum ordinis supernaturalis, quo Vna cum voluntate in eius consensim & determinationem influit. Sed contra prinio: Trideutiniim citat iam docet exordium nostrae iustificationis subii
deque detertiri nationem voluntatis ad credendum ve I diligendum Deum su per omnia, aqua exordium iustificat lonis incipit ) a Dei
gratia praeueniente procedere : Sed gratia cooperationis & coeffiςientiae , non est praeueniens, sed concomitans : Ergo ab illa non procedit primum nostrae iustificationis exordium .
Contra secundo: Concursus simultaneus .iivxta principia Adliersariortim , est indifferens, seu indis renti modo voluntati oblatus: Ergo tantiirn abest quod voluntatis nostra: d terminationem , vere & proprie causet, qui potitus eam a Yoluntate supponat vel expectet, ut Deus determinate in nostros actus liberos
374쪽
x Irraa aeus IV. spensio , & indetei minatio tollatur & res ij. Matur , ut constat ex dictis g. sequenti.
Trae determin alio physica es de mente
ΡRobatiix primo: Admita decreto praedeterminante, non potest negari praedeterminatio physica , clim illa sit ere ectitio S cat filitas tali decreti, & a b il lo , ut radius a S
te, rivulus a sonte , &emetiis a causa, pr - .fluat; Sed D.Thomas admittit decretum prae determinans , cuna asserat quod lib. I t. art. q. omnia a diuina prouidentia esse praedetermia nata , ut constat ex dictis q. I. Ergo & prae determinationem physicani. Probatur secundo: Concursus praeuius ,& . physica praedeterminatio, idem sonans: Sed D. Thomas admittit concursum praeuium: Esego & physieam praedeterminationem . Maior . constat , minor probatur ex D. Thoma quaest. 3. de potentia art. 7. ad ubi sic ait: In ope-
νιτ .ione qua Deus operatur mouendo naturam , inouo eratur natura , fed ipsa natura operaris , es etiam operatio υirtutis diuinae Quil uS Ver- ,
bis S. Doctor expresse distinguit in laeo duplicem concursum , vitiun qui est a solo Deo. id sa natura non operante, qui proinde praeuius est, &operationem catis, secundae, prim C. I'tate saltem natiirae antecedit; alterum qui sidentificatur cum praedicta operatione, & hic est concursus simultaneus, qui est iriamet Oee-x ia2 Pusae kcundae , prout a Deo simul in-
375쪽
stilente dependet. Vnde subdit ibidem in resp
ad 4 quod tam Deus naturae immediate
operantAr , licet ordinentse fecundum prini Ot 'rius. Probatur tertio : Nomine praedeterminati
nis physicae: saihil aliud intelligitiat Thomi
nae , quam virtutem quandain iluentem transeuntem , per quam Delis mouet & appliacat calisias sectandas ad operandum : Sed talem, virtutem admisit D. Thomas : Ergo & physi cam praedeterminationem. Maior constat,mianor probatur ex loco citato de potentia in resp. ad 7. ubi S. Doctor haec scribit: Vistus nἀturaliae ome es in xebus naturalibuae in fisa in
situtione collata, inest eis υτ qμα-m forma babens esse rarum , sed quod a Deo sit in re naturali quo naualiter agat,es ως intentios la, ha- , hens esse quoddam incomplesum, per modum 'ην colores sunt in aere nimirum in esse intentionali , ratione specierum quae illas repraesen- , tacit )- irtus artis in infrumento artificis. Hoc testimonium adeo inanitectum est, ut Co nimbricenses a. physic. cap. q. qilavi. Iq. ar tic. 1 . ingenue sateantur, D. Thomam ibi admisisse concursum praeuium, mouentem& ap plicantem causas secundas ad operandum,quae
est ipsa physica praemotio , seu praedetermina
tio, quam admittunt Thomistae. Illortim ver ha sint : Circa modum quo Deus eum ea usis fe-
376쪽
ais Tractatur IV. sit quasi esse intentio uale dili inae virtutia , q oad promendum actioner e xcitentis r , eo modo quae artium i=;frument et , dolabra. O fee uvis, irae --
uiam motionem a fabro accipi ni , e m ad opus. eonficiendum applicantur . Similia lubet AZorius lib. t. inst. morat. c i' ΣΙ quaest. S. ubi
haec scribit: si auo cysaeritur, an Deus, quando eum natura vel a luuxate operatur ipsam
moueat cir applicet ad agendum e S Thesmai aperte sie ait: Deur non solum dat formas rer Lus , sed etiam conferuat eas , applicat Oc. Creteriam mihi 'Midetur verissima D. Thomae Durentia , eam enim plane v. detur Augustinustyadere Oe. Item Pererius lib 8. de causis cap.
s. in εο inquit quod adi ingit V. Thomas ,
causas fecundas, in his νοluntatem nostram, a De ε moueri , applicari determinari ad regendum , licor non Isi d mentiant Theologi , ego tam eu manib s, pedib isque, in eam sententiam per quam libenter eo . Similia scribit Bellarni imis lit, d e lib. arbit r. cap. IK. Al: era
nam cum cooperatione diuina , e fortasse etiam probabilior, est irrata sententiam S. Thomae , quῖά-et eooserationem diuinam ita concurrere eis mcausis secundis , eriam uberis , vi non folum eis dederit eonferuet virtutes operatrices , fed etiam eas moueat O applicet ad opus, ma cognosci potes ea parte qγω. IO s. art. s. lib. 3. contra Gen. c. 7o. eis quaest. de potentia irr. 7. . 'ae sententia valde eo entanea est , itum Scrippura, quae dicit nos in Deυ est e, γ ue- ire , O moueri ue tum etiam rationi O ordiniquem Mibet ea in prima cum fecundis : Dc-
muni libesius de ratione studiorinia compositus f.
377쪽
a sex Patribiis Societatis impressis Romae in Collegio Societatis itistii Praepositi Generalis , anno Is 86. qui pro regula Lectoribus
omnibus Societatis traditur , 6. De opinionum delectu in Theologia a saeuitate , sic dicitur : In Theologia doctrinam S. ThomM, 't caue-.trix parte eonsitutionum cap. I . nostri ρ quantur, excepit paucis ε Et postea explicans quae sint illa pauca quae sequi non tenentur, Dum. 6. inter alia , istam D. Thomae secatentiam recenset: Caufax seeundas esse proprie crvni uoce infrumenta Dei , ct cum operantur , in eas primum influere , aut eas mouere . Haec
de verbo ad verbum ex exemplari huius libri editionis anni 1186. quod in ConZenni nostro Tolosano asseruattir transcripsi. Vnde mirum est quod aliqui Patres Societatis, haec in tali libro haberi , negare ausi fuerint. Haec testimonia aperte deinon strant , conculsum praeuium quo Deus mouet & applicat causas si Cundas ad agendum , esse de mente D.Thomicum firmum ut ait Nouatiantis c. 18.de Trin. genus probationis sit , quod ab Aduersaris fu
Probetur quarto . Iuxta D. Thomam Deus physice mouet omnes causis secrendas: Ergo& illas physice praemouet & praedeterminat.
Antececens constat ex I. parte quaest. Io, . ar tic. s. ex prima secundae quaest. Io 9. artic. I. ex libro I. contra Gent. cap. 7o. & ex quaest. do potentia:artic. τ . ubi docet Deum omnes causas secundas ad suas operationes moue re , quod non notest intelligi de motione morali cum caulae naturales , ut patet rationis
378쪽
3rt Tractatus IH expertes , illius capaces non sint sed' solum de physica . Consequentia vero probatur ex eodem S. Dinstore '. contra Gent. cap. I '. ubi sic habet: M uio mouentis praecedit mor ummobilis ratione O causa , id est prioritate rationis & causalitatis. doctanam desumpsit ex Aristotele . metaphys textildicCnte r Movens uatum prius est moto et Eroo si Deus physice mouet omnes causas secundas ad operandum , physice illas praemouet . ' Probatur quinto: Motio ab intrinseco eLficax , cum qua non potest componi disiensius est physice praedeterminans. Sed D, Thomas talem motionem admittit: Ergo & motionem physice praedolei minationem . Maior constat, minor probatur ex eodem S. Doctore 2. 2.
quaest. 24 art. o. ubi sic ait: Virtur Spiritus Sancti infallibiliter operatur quodcumque voluerit: γnde impossibilo es haec duo simul ossa
'duera, quod Spiritus Sanctus velit aliquem mo- . Mere ad actum charisaxis , quod ipse char satem amittat teceando : Et I. 2. quaest. Io. a 'tic ad 3 . Si Deus mouet voluntatem ad alia
ijciunt primis Aduersari j : D. Th. in
di st. q. 'I. a. a. in corp. sic habet: Ipsa potentia ' iunx ris, quotum in se est; imaei sereris est ad ρ tura , sed quod determinare exeat in hunc. actum iei utum non es ab auis
379쪽
sad as ipsa , In mater Ergo itixta D.Thomam, voluntas non praedeterminatiir a Deo ἀ Respondeo cum erudito Patre Nicolai,. ininota marginali ad hunc locum , S. Doctorem, ibi selum negare , quod ut voluntas determi- rate in hunc vel illum amim exeat, non est ab alio determinante creato, naturali,ad iden, genus vel eundem ordinem pertinente ; sed non excludere , essest Deo ut primo agent z ,. determinante voluntatem creatam , sibi stibo dinatam, determinatione conio mi eius. con- nati irati exigesntiar, hoc est non cessitante silesiiciente ut in fallibiliter agat libere . ἰEx hoc facile intelliges aliud D. Thomae te Mimonium , desumptum ex quaest. de malo
artic. r. ad ubi sic ait : UHuntas cum sit ad ' mirum tib et , per aliquid determinat ur ad γ - ni m , scilicet peν consiliu in rationis , neque' oportet hoe esse peν aliquod agent extrinseca ..
380쪽
nari a causae inferiori , quia hoc Ipso non erors perio , non est a tem contra nat fram eius determinori a cansa superiori , scilicet Deo .
Obi ciunt secundo Aduersia iij duo S. Th
mae leuimonia desumpta ex lib. a. sent. Priamum habetur dist. quaest. I. art. I. ad 3. ubi sic ait : Determinatio actionis Osinis in ρο- tostile libeγi arbitrii constituit r, unde remane; bi dominium fui acti s , lices non ita sicut pria , mo agenti. Alterum dist. 28. quaest. I. art. I. ubi haec scribit: esset homo liberi arbitγῆ nisi ad eum determinatio sui operis pertineret , ως ex protrio iudicio eligeret hoc vel illuἀ .
Verum haec ne leuiter quidem attingunt physicam piardeterminationem . Nam in priai mo loco S. Doctor solum intendit γ quod et elio & determinatio actionis est in pnaestate Jiberi arbitrij , tanqtiam secundi liberi, & s ctindi deteriit inantis, ac proinde non excludit subordinationem & dependentiam a inotione& determinatiniae primi lilieri, sed potius iulam iucludit. Quare subdit: ita μcut primo agen i . Quae Vltima verba apertε declarant, determinationem nostrae voluntatis
non ita esse in eius potestate, quod non etiam . descendat a suprema Dei potestate, illam catissante ; quia donlinium quod habet voluntas in suos actus, non est supremum,sciit illud quod competit primo agenti. Vnde. idem S Doctor. q. 3 de potentia art. 7. ad I 3. Voluntas die tur habere dominium I si actu. r , non per exclu- Aon mea e prime , sed et ia causa prima nom
ita agit in voluntatem , ως eam de neceotate ad - ωnum determinet,sicut determi nat naturam, O