장음표시 사용
461쪽
I. cor. 6. Galat. I. collo. 2.
LTbef. I. quemadmodum capax est motionis propriae rationis per habitus virtutum. Det itaque vobis spiritum sapientiae, In agni/tione eius id est ad contemplandum deum, quod est, illumi natos habere oculos cordis uesiri id est habere intellectum speculatiuum ae practicum diuitiitus illustratum, Vt mutis de sciendo iuste vivatis. Sciatis inquam, Quae 'spes vocationis uessirin hoc est bonum i peratum siue felicitas ad quam diuinitus inuitamur, Et quae diuitiae i id est,spirituales opulentiae seu plenitudines copiosae, Gloriae haereditatis eius tu est gloriolae felicitatis dei, quam exhibet, Insanctis,in patria. BeatI-tudo enim est status omnium bonorum aggregatione persectiis, iuxta Boetium.Vnde quanuis beatitudo dei in seipsis sit simplicissima beatitudo quoque quam electis infundit, secudum esse ut iam simplex sit, scilicet visio dei, quae est tota me ces et dicimus tamen secundum nostrae intelligentiae modum, quod in deo sit omnium bonorum copiosissima opulentia atque ditissima plenitudo. Beatitudini autem creatae quae communicatur beatis multa iunguntur perficientia eam , videlicet dilectio,delectatio,&c. quae dicuntur diuitiae gloriosae he. reditatis seu beatitudinis nobis promiss . Orat ergo apostolus ut beatitudinis huius diuitias magis perfecte cognoscat. sciatis praeterea Et quin sit supereminens magnitudo, hoc est, incomparabilis sublimitas, summaque gratia, Virtutis eius in nos id est diuinae potestatis gratiam latam cordibus nostris infundentis, Qui credidimus in Christum, atque primitias
spiritus sancti recepimus, Secundum operationem potentire utra tutis eius, hoc est secundum efficaciam eius diuinae potetiae, quae virtus vocatur,cum sit potestas consummata atque perfecta. Realiter tamenide sunt, praesertim in deo,potentia activa de virtus,quantiis potentia secundiam quosdam , dicat potentiam absolute: virtus autem complementum potentiae, Quam virtutem operatur est id est operando monstrauit. Inchraseo. mortuo ac sepulto, Suscitans illum a mortuis tertio die, Et constituens hoc est firmiter ponens eum Ad dexteram suam
id est, in potioribus bonis suis,videlicet in summo honore, dignitate& gloria, In caelestibus id est, in coelo empyreo, Super omnem principatum, ad est,angelos de summo,seu tertio choro infimae hierarchiae, Et potesatem, hoc est angelos
de infimo choro secundae hierarchiae, Et virtutem id est, angelos
462쪽
IN EPIIT. PAVLI AD EPHESIO S. My
. angelos de medio cboro eiusdem sierarchiae, ut dominatiοι Anem id est,angelos de summo ordine hierarchiae secundae. In hac aut horitate fundat te beatissimus theologorum princeps Dionysius, ponens frincipatus in infima hierarchia. Constituit quoque eum in die ascensionis, quo ad naturam assumptam, Et supra omne nomen. id est,ultra omne ens nominatum aut nominabile, Qitod nominatur id est,exprimitur,
scitur,vel esse perhibetur, Non solum in hoc foculo variabili, Sed etiam in futuro id est in patria nominabitur aut scietur, id est,ultra omnem creaturam terrestrem & coelestem,corporalem ac spiritualem, sublimauit Christum,quo ad humanitatem assumptam rimo sola humanitas Christi propter umo--gnem suam personalem cum verbo,praestantior est toto univer 'in simul accepto. Et omnia subiecit sub pedibus eius .i. uniuer- ' 'sa creata Christi potestati atq; imperio, imo & inferiori eius natura aue nomine pedum intelligi potest deus pater pleni u gsime subaidit. Vnde ipse ait, Data est mihi omnis potestas in M. .
coelo & in terra, Et ipsum Christum , deus pater Dedit . i. - , '' constituit caput .i. principalem, Super omnem ecclesiam 'militantem ac triumphantem, Quae essi corpus ipsius Christi mysticum, quoniam unitur ei ut capiti per communionem
naturae, participationemque gratiae. Est quoq; ecclesia pleni, iudo eius videlicet Christi,vel quia ab ipso donis gratis adimpletur, vel quia facit ad hoc ut Cfiristus omnia inebra sua mystica habere dicatur. inii existens secundum diuinitatis
naturam, Omnia in omnibus non essentialiter aut formaliter,sed causaliter ac supereminenter,ut didram est plenius, Adimpletur quantum ad mysticum corpus suum, quanuis Cin seipso non perficiatur nec crescat. Aduertendum prGerea quod Christus dicitur caput ecclesis,ad similitudinem capitis naturalis. Sicut enim in capite naturali sunt tria,videliacet ordo,quoniam caput est prima atque superior pars homianis. Persedito quia in capite vigent omnes sensus.Virtuy,qu niam motus & gubernatio omnium membrorum dependenta vi sensitiva ac motiva, qu dominatur in capite. sic Christus prior & altior est aliis propter gratiς ius eminentiam,&in ipso sunt omnes sensus spirituales. Ipse quoque onanibus influere potest spiritualem sensum & gratiς motum . Est a ueChristus secundum utranque suam naturam caput totius ec-
463쪽
D eIesiae, sed secundum diuinam naturam inquit authoritatiue, estque capiat iure creationis atque excellentissimae gubernationis. Secundum humanitatem vero influit ilistrumentaliter: secundum quam etiam deus est caput Christi. Nec hominum x. Oriri. tantum,sed & angelorum quoque Christus , ut homo, caput Heb. 2. cesetur. Quemadmodum enim angelorum & hominum unus
est ultimus finis atque felicitas scilicet visio dei per speciem, sic una est eorum ecclesia. Multitudo nanque electorinir actibus officiisque distincta, mysticum Christi corpus vocatur. Quonia igitur Christus etia ut homo propter propinquitaia sua ad verbum , inquetia habet in suin mos ordines angelom, Diovsus & caeteros uniuersos,eos purgando,illuminando & perficien-d secundum magni Dionysii documenta constat quod sita eorum caput Christus. Iam enim inductum est,quod deus co- l. . stituit eum super omnem principatum & potestate.&c. Alibi quoque ab eo de Apostolo de ipso asseritur,quod est caput omnis principatus & potestatis. Postremo sciendu,quod Christus est caput omnium,non aequaliter,sed ordine quoda. Primo enim & principaliter est caput beatorum qui ei uniunturi per gloriam fruitionis. Secundo eoru qui uniuntur ei per charitatem vie.Tertio autem illorum qui sola fide ei iunguntur. Quarto vero qui uniuntur ei per potentia ad actu reducenda. Quinto & maxime improprie eorum qui uniuntur ei per P
tentiam nunquam ad actum reducendam. Damnatorum ve-
a ro Christus caput non est, sed existentium in purgatorio cas put Veraciter appellatur.
Cap. I r. Et uos eum egetis mortui in delictis s
In m Ntendens autem apostolus Epsesios ad gratia su rum actionem inducere, & gratiam dei comme- ut dare , commemorat quales. i. et vitiosi ac miseri,
in ex semetipsis fuerunt, & quales per misericordia
gratiam Christi effecti sint. vivis Ephesi,
Cum essetis mortui spiritu, In delictis omissionis, Et peceratir commissionis. De sic mortuis ait in euangelio dominus, Dimitte mortuos sepelire mortuos suos, In quibus vitiis, AI,
quando scilicet dum nondum credidistis in Christum, Am, bulastis
464쪽
bulastis inluste vivendo, Secundum feculum id est,conuersa- Αtionem seu vitia Hundi huius qui totus in maligno positus est, id est, hominum mundanorum. Nec solum secundum Hiere.x. seculum, sed& Secundum principem potestatis aeris huius hoc I. Dan. s. est, secundum suggestiones diaboli, qui potestatem suam e ercet, & habitat in aere caliginoso, qui Princeps hominum
impiorum est, Spiritus malignus , Qui nunc operatur infliοι disdentiae, id est, desperantes, incredulos, & induratos seducit ac possidet. Sequuntur enim pene in omnibus diabolicum instinctum, In quibus deliciis atque peccatis quantum ad genus eorum Et nos omnes Iudaei, sicut& Gentes, Aliquando conuersati sumus antequam gratiam Christi susciperemus, In desideriis carnis nos e id est, Roma.r. carnalibus concupiscentiis consentiendo , Facientes, id Best, actu implentes. Voluntatem earnis ita cogitationum id est, inclinationos sensualitatis ,& cogitationum prauarum. seu ea in quibus caro delectatur, vel cogitatio inaniter occupatur & gloriatur. Et eramus natura, hoc est, naturali propagatione ab Adam traductar secundum illud, Ecce enim in iniquitatibus conceptus sum . Filii irae, is est, noman. digni vindicta & poena propter originale peccatum,cui debebatur poena damni,no poena sensus,in posteris, Sicut ocoeteri imp ij sunt. Deus autem qui diues, id est copiosus. Est in miserieordia. Nam in seipso immensam habet clementiam,& effectus diuinae pietatis ineffabiles sunt. Iuxta illud, Miserationes eius super omnia opera eius Propter nimum des. t cetaritatem suam, hoc est,uehementem dilectionem, Qua di C roen. I xit nos. De qua dilectione legitur apud Ioannem. Sic deus dilexit mundum,ut silium suum unigenitum daret, cum ese femur mortui peccato. originali ac personali seu actuali, conuiuimauit nos christo, id est, simul cum Christo, imo & pes
Christi incarnationem ac passionem vivificauit nos liberando a morte culpae, & inquendo vitam gratiae, daturus ει--im vitam gloriae, cuius gratia, id est, gratuita pietate, dono ac merito, ulis saluati non propriis meritis. Eteonresuscitauit id est, cum Christo & per Christi resuscitationem resuscitauit nos a morte, nunc in spe, quod in die iudicii fiet in re. Capitis enim praecessio, spes membrorum est, Roma. .
Et cUedere fecit in coelsibusD Orim Iesu, id est,per fidem,
465쪽
D gratiam & meritum Christi iam preparauit nobis locum beatae quietis in coelestibus mansionibus: nunc enim consedere Lime. 2M nos fecit in spe. Unde & Christus ait,Ego dispono vobis regnum,ut edatis & bibatis super inclam meam, & sedeatis su- Apocal. 3. per thronos. Et rursus alibi, Qui icerit, dabo ei sedere me-Psal. ΙΑΑ. eum in throno meo. Vt Uenderet in seculis superuenienti-Ioan. IO. bM hoc est, in futuris generationibus vel io die iudici j. Abundantes diuitias gratiae suae ad est,copiosa munera cin-lestium gratiarum , seu gr. aliae habitualis, ex qua omnia alia dona gratisca aliquo modo dependent. Hae autem diuitiae non sunt nisi subliinia dona spiritus sancti nobis collata, In bonitate dei extenta, Super nos id est, ex diuina pi tate nos misericorditer aspiciente, In Christo Iesu, hoc est, E per Christi im ,& eius sacra mysteria. Gratia enim, id est, gratuita dei pietate, qui oes homines vult salvos fieri. Vel. gratia habituali omne meritum vestrum praeueniente. Vel I. GRI s. gratia, id est, gratioso merito Christi, utis suIuati apo-i.Tim. z. testate diaboli,& seruitute peccati, caeterisque animarum
periculis quantum est ex parte dei saluantis in Per fidem, Hebrae. Ii Sine qua impossibile est deo placere, & sine qua nulla actio' meritoria est, per quam etiam meritum Christi nobis applicatur . Et hoc non ex uobis, id est , non propria virtute estis saluati. Dei enim donum est saluatio vestri, seu fides. Et hoc, Non ex operibus, id est, non vestris meritis saluati nem aut fidem meruistis, sed deus misericorditer vos prae-s uenit, Vt nequis glorietur, id est, ne aliquis se propriis viribus iactet saluatum, sicque in seipso, non in domino glorietur. Et merito nemo in se gloriari debet. Ipsius enim dei sumuι factura, id est , creati adeo , quantum ad esse naturale , creati quantum ad esse gratiae ) recreati ac mere.'. regenerati, In chrisio iesu, id est , in sacramentis de fidei. r. . Christi. Sacramenta enim Christi gratiam conserunt, M salin. 9i. spiritualiter creant. De qua creatione ait Psalmista , Corn.Im. so. mundum crea in me deus. Creati inquam, in operibus bonis, id est, per opera bona virtuosa ac meritoria ad perfectarn regenerationem, de spiritualem existentiam ducti. Quanuis enim per fidem & gratiam renascamur & iustifi-
cemur , Oportet tamen ut tempore opportuno fides perdilectionem operetur, quoniam fides sine operibus mortua est,
466쪽
Quae opera bona, Praeparauit deus id est, in sua prae- Α
destinatione nobis dare disposuit. Omnia enim opera nostra operatur in nobis Vt in illis ambulemus, id est, conuersemur, procedendo de via ad patriam per semitam mandatorum . Propter quod hoc est, quoniam tantam miseri- Galat.s.cordiam consecuti estis, idcirco ut gratiores sitis domino Iacob. adeo, Nemores estote, quod aliquando antequam con- Uulin. 26. uerteremini ad Christum , Vos gentes eratis, id est, gem Ualni ligtiliter & infideliter conuersa utes In carne, id est, in peccatis carnalibus . Sic etiam accipitur caro ad Romanos, ubi dicitur, Vos autem in carne non estis , ' Qui dicebamini prinputium, id est, immundi & incircuncisi vocabamini, tan- qi iam habentes praeputium , Ab ea quin dicitur circuncisio, id est, a populo Iudaeorum circunciso . Vel distuicti apopulo isto. Circuncisio enim est signit distingites Iudaeos a gentibus In carne manufacta, id est , circuncisio asta in mem- Roma. R. bro corporis, ministerio manuum fiebat, Qui eratis in tem/ GL 1.pore illo sine chriso, id est , sine fide, charitate & gratia Christi, quan uis sine Christo, prout deus est, nihil possit in
momento subsistere , Alienati a conuersatione Israel, id est, a cultu diuino, qui tunc in solo Israelitico populo viguit, - Et hospites testamentorum, id est, extranei a veteri testantem. Quod pluraliter testamenta vocatur propter diuersitatem promi librum suorum , Spem promissionis id est, aeternari elicitatis nobis promissae, Non habentes sine deo vero, id est, sine gratia atque notitia dei In hoe mundo. Nunc autem, id est, hoc rem pore vestrae conuersionis ,seu euangeli- Ccae legis In christo Iesu hoc est , per dominum saluatorem. Vos qui aliquando eratis longe a deo, non loco sedi dissimilitudine , quam efficit culpa. Iuxta illud prophetae,
Iniquitates vestrae diuiserunt anter deum vestrum S VP . Lx, Udi.dissi Peccata vestra absconderunt faciem eius a vobis, rasti estis prope, hoc est, deo per charitatem v nati estis. In sanguine eius, adest, per preciosi sanguinis Christi effusionem. Ipse enim Christus Est paae nostra effective non ser- Hiere. 3i. maliter, id est, pacificator noster . Nam pacem fecit inter
deum & homines. Homines quoque per diuersas leges diuisos pacificata it, imo homines & angelos optime pacificasse cognoscitur, inti fecit utraque id est, duos populos scilicet
467쪽
Cap.1. D. DIONYs IV s CARTIlvs IAN.D Iudaeos & gentiles, Vnum in fide ac dilectione. Hine est
Dan. i7. quod ait ipse,pater sine serua eos in nomine tuo quos dedisti Uata. ii mihi, ut sint unu in sicut de nos. Christus quippe est lapis angularis, in quo duo populi concurrerat & adunati sunt. Ita ut Iudaeis Gentibusque conuersis constet una ecclesia. Pro-zacha. c. pter quod aiebat propheta, Consilium pacis erit inter duos illos. Et medium p rietem maceriae id est obstaculum accedendi ad deum, soluor, id est,per suam passionem de gratiam auferens. Abstul it enim a Iud is obseruantiam legalium agentibus autem idololatriam. de pro omnibus satisfecit. De psalm.ir. tali pariete ait Psalmistaan deo meo trasgrediar murum. Diricitur autem. hic paries maceriae propter suam infirmitatem. Maceria nanque est congeries lapidum sine caemento. Voca-E turque inediu'. quoniam diuisit populos istos ab inuicem , de
a deo. Non enim sibi concordabant inuicem, neque cum deo. staure pariete isto: sed erant omnes quasi oves errantes, unus-3. quitque in viam tuam declinauit. Gratia vero dei parietem istum destruxit facile, consumendo peccata ,& unitatem charitatis praestando, Inimicitias Iudatorum & Gentium in alterutrum , de in deum, In carne sua, id est, per cose poris sui mysteria. scilicet passionem & mortem soluensibin L ipse est enim agnus qui abstulit peccata mundi. Quibus ab- a Im. ς latis amicitia redit.& habitare facit unius moris m domo. Intuper Christus est, Legem mandatorum, hoc est, legem Molaicam , plenam mandatis triplicibus, scilicet moralibus, iudicialibus & caerimonialibus Decretis, hoc est, e-F uangelicis praeceptis, Euaeuanti id est, cessare faciens, quantum ad caerimonialia. De quibus decretis Iegem eua- Hatib. cuantibus dicit saluator, In his duobus praeceptis tota lex Rabbi pendet & prophetae, Fertur autem Rabbi Moysen dicere, , Tot esse mandata in lege, quot sunt ossa in humano corpo-Μ re, hoc est, sexcenta 3c tredecim , Ut duos populos, a se
3,3 Iim fide de cultu diuisos puta Iudams & Gentes . condat,
hoc est, constituat in semetipso tanquam in saluatore ac capite, iungens eos sibi per fidem & charitatem, In uno nouo homine, hoc est, in semetipso deo humanato, nouo ordine genito , & omnia innovante, Faciens pacem inter R niti. populos istos adinvicem , di quo ad deum dc angelos, M --μ ι Mio corpore, id est nyropria corpo-
468쪽
ris passione. Vel, in uno corpore, hoc est, ad hoc ut sint Aunum mysticum corpus ecclesiae, quod est ipsa ecclesia, quae est mysticum corpus Christi, Per crucem, id est, crucis pas Ronem, Interficiens, hoc est , penitus tollens seu auferens , quantum in se est , Inimicitias, id est , peccata quae inimicitiam induxerunt. Odio enim sunt deo im- sapien. t pius & impietas eius In semetipso, hoc est, propria momte ac merito. Iuxta illud Esaiae vaticinium, Pro nobis do- Esaiae. Iens vulneratus est. Item & illud Petri, Ipse peccata nΟ- I.Petri. . stra tulit in corpore suo super lignum. Et veniens Chri Baruc.3. id est, in natura assumpta nomis apparens in terris, & cum Uri 33. hominibus conuersans ac ambulans, Euangelizauit,
hoc est, dandam praedicauit,& per Apostolos datam an- nunclauit, Pacem praedictam Vobis gentibus, Qui Blange fuistis, hoc est , multum a deo auersi. Vnde in Euan pelio, Alias inquit) oues habeo, quae non sunt ex hoc Oui- Dan. ro. Ii, & illas oportet me adducere. Et rursus ,Multi ab Oriente Hatib. I. ει Occidente venient, & recumbent cum Abraham & Isaac di Iacob in regno coelorum. Euangelizavit Et pacem bis qui prope, hoc est, Iudaeis unum verum deum colentibus. De quibus ipse ait, Non sum missus nisi ad oves quae pe- Hauh.Inrierunt, domus Israel. Hoc verbum Apostoli sumptum videtur ex eo quod per Esaiam dominus protestatur, Crea- Esauris'
ut fructum labiorum eius, pacem ei qui longe, & pacem ei qui prope, Quoniam per ipsum Christum tanquam per
Optimum mediatorem , reconciliatorem & aduocatum Ha/bemus accessum, hoc est, causam atque fiduciam acceden- Cdi corde syncero, Ambo, id est, nos Iudaei 3c gentes , In uno spiritu id est, instinctu & operatione eiusdem spi- tiran. 2
ritus sancti. Vel, in uno spiritu, id est, pari affectu seu anima I.mn. I. una per charitatem . sicut multitudinis credentium erat cor unum & anima una, Ad patrem aeternum , eum laudando , & operibus venerando . Vnde dicit alibi Apostolus, rideamus cum fiducia ad thronum gratiae eius, ut misericor- Ay. 4.diam consequamur. Ergo, id est, quoniam per Christum Hiere. q. reconciliati, & prope facti estis, habentes per ipsum acces- .sum ad patrem: sicut & ipse ait, Nemo venit ad patrem , nisi Per me, Iam tempore gratiae & nouae legis, cum estis
ad Christum conuersi, Non estis bospites, id est, aduentiiij. EPIST.
469쪽
Cap. i. D. DIONYSIVs CARTHUS IAN.D & cito abeuntes a deo & ecclesia Tt aduenae, id est, a deo ScIoari. iq. electis extranei. Per fidem enim de charitatem,& caetera dona spiritus sancti firmiter stabiliti estis in deo, atque in ecclesiastica unitate. Ideo subditur, Sed estis ciues functorum, id est,
de numero electorti, tanquam eius dein iuris ac dignitatis cuin
illis in domo militantis ecclesiae , Et domestici dei, id est. deo familiariter copulati, & in domo eius scilicet ecilesia . recepti,temperque mansuri, superaedificati, id est, mente fortiter innixi, radicati atque fundati siue instructi, super fumdamentum aposiolorum o prophetarum, id est, super Christum, qui est primum fundamentum , in quo apostoli & prophetae fundati fuersit per fidem & gratiam singularem. Potest quoq; i. or. 3. per fundamentu intelligi sacra scriptura noui ac veteris testa- E menti, in qua fidelium corda fideliter constabiliuntur. Aedificati itaque estis hoc modo, Ipso summo angulari lapide existente, curisto Iesu, id est, ita ut Christus in aedificio isto e Daηiel. Aesiue spirituali sit lapis summus & angularis. Lapis quidem, quoniam firmiter sustinet S conservat credentes in se. Summus,quoniam perficit eos. Angularis,quia in ipso sicut in capite uniuntur duo populi, Iudaei videlicet & gentiles ad con- struendam unam ecclesiam , quemadmodum duo parietes in lapide materiali in angulo posito cocurrunt atque cohaerent. Psal. ii 7. De hoc lapide ait Psalmista, Lapidem quem reprobauerunt ad ificantes, hic factus est in caput anguli. Quod Christus de Hare. M. se praedictum testatur dicens Iudaeis,Nunquid legistisZLapidem quem reprobauerunt aedificantes &c. In quo Christo. F id est,in cuius doctrina, fide & gratia, Ommis aedificatio, id est, domus,videlicet fidelis quilibet, seu multitudo fideliu, Con structa, id est, spiritualiter erecta & confirmata crescit, idi est, proficiendo procedit de bono in mesius, In templum fun/ctum, id est, ad hoc ut sit templum purum a vitiis,in quo deus .cor.3. per gratiam habitare dignetur: iuxta illud, Templum dei sanctum est,quod estis vos, In domino, id est,adiutorio dei, vel secundu voluntatem ipsius. In quo domino, id est cuius sub-L sidio, Et uos coaedificamini, id est, simul cum aliis fidelibus mdificantini, intus in anima, virtutibus, donis atque scientiis, In habitaculum dei, id est . ut sitis templum inhabitationis diuing rnipiritu sancto, id est,uirtute spiritum ancti,qui huius a dificationis artifex est, dc sine quo nullum acceptum est opus.
470쪽
e Quaeritur circa praedicta, quomodo ei quod dictum est, AIa in non estis hospites & aduenae consonet, quod de sanctis scriptum est alibi, Confitentes quia peregrini & hospites sunt Hebr. ii.
super terram. Item quod ait Petrus, Obsecro vos tanquam adia I.Petri. 2.
uenas& peregrinos. Et illud denique Davidicum, Ne sileas, Uri. 33. quoniam aduena ego sum a pnd te Sc peregrinus, sicut omnes patres mei. Et respondedum, P sancti iunt peregrini & aduenequitum ad seculum istud, in quo peregrinantiar a domino, spirantes ad patriam supercobtestem. Mundus enim carcer est atq, exilium elactoria. Non autem sunt hospites peregrini aut aduent quoad regnu & domum seu ciuitatem militantis ecclesiae, imo & triumphatis ecclesis ciues & domestici sunt in spe. Cap. ID. Hui rei gratia ego Paulus vinctus ruis v. christi. ARTiCvLvs O I. R A N s praeterea sanctus Apostolus pro Ephesii . . t τ' in . ait, Huius rei gratia, id est, pro hac causa mihi ... grata. & Vobis gratiosa, videlicet ut a diseemini in habitaculum dea in spiritu sancto secundum intellectum iam expretium , Ego Paulus vinctus iesu chrisi, id est, propter Christum Romae incarceratus,&vinculis strictus, pro vobis gentibus, id est, ob hoc quod v. - t .Vi . bis gentibus euangelizo. Et hoc vobis constare potest sic essb. Si tamen audisses dispensationem gratiae dei quae data est ruit i, id Infra. . est gratiam mihi ex diuina dispensatione seu dispositione collatam videlicet apostolatum,& c cera dona gratis data atque C gratifica, mihi impensa, In vobus, id est, ad vestra ni salutem dc instructionein. Quoniam secundum reitelation mi id est, ex 2. r. I. supernaturali&clara illuminatione Christi, Notum mihi fu/ctum est sacrametum, id est, humanae redemptionis mysteritinae seu occultum dei consilium de saluatione homnium, sici supra videlicet in pt. aecedenti capstulo, Scripsi tu bretri sermone,dicendo doChristo. ipse est:pax nostra,qui fecit utra . que unum, Prout potestis legentos verba illa, Iret elligere pru/dentiam, id est,sapientiain, Meam in mysierio Christi cogno- sup Mscendo, id est, in descriptione, praedicatione, stir cognitione huius diuini secreti, seu summae mentis consilij. ut puta quod