장음표시 사용
221쪽
Ipo Iuris Naturalis Elementa. rem aptissimus ille est , hic eamdem non possit praestare , qui id vicissim praestabit quod alter nequeat assequi . Naturalis itaque hominum inopia eos reddit alteros alateris obnoxios , & quoniam variis dotibus praediti sunt quibus potest alter alteri pro- , desse , hinc est ut alii aliis admoveantur
conjunganturque . Quae totidem manilesta , sunt argumenta natos ad societatem homines esse .
hobsi ,2 ATQUE si instam nostrae menti propenso-
pensone nem attendamuS , ad aliorum hominum so- societa- cietatem eXpetendam ultro nos impelli de-τςme Pe-prehendemus , nobis autem invisam solitu-xun β- ὸinem esse t squam derelictionis & taedii conditionem . Nonnulli quidem homines interdum extitere , qui vitam degerent omnino legregem, sed illorum ingenium aut adulteraverat superstitio , aut atra bilis infecerat , vel ea fuerunt indole quae a nais 'turali. statu abhorreret . Causam vero si quaeras nostrae hujus ad societatem propen- sionis , eam nobis propensionem intelliges a Conditore sapienter inditam esse , quinniam homines in societate , tum ea quibus egent, tum plerarumque facultatum suarum explicandarum aptam occasionem nanciscuntur οῦ atque praesertim in societate suus est. benevolentiae locus , amicitiae , miserico diae , beneficentiae , quos animi aflectus secit nobis natura suavissimos . Quae enim
222쪽
Para II. Cap. III. Istreharitas ex societate generatnr eas habet ilis lecebras , ut nihil sit prae illis jucundius . Nostram prosecto mentem jucundissime titillat haec opinio tum amicitia tum exstimatione caeterorum dignos nos esse . Ipsi etiam doctrinae novum aceedit pretium , quoties se palam exerit: nostri vero gaudii nunquam est: major alacritas quam cum eX-terius se prodit exultans , aut in amicum pectus effunditur ' crescit enim altera sui parte communicatum gaudium , quoniam Jaetantibus nobis ea supervenit jucunda coingitatio quod & alios laetos faciamus , unde fit ut nobis impensius studeant . Sollicitudo autem minuitur atque mitigatur cum altero communicata , quemadmodum fit le- ius pondus in quo ferendo ab aliis beni. gne sublevantii r . ' , ' Itaque ad societatem undequaque allicimur, quam reddit egestas necessariam, dulcem vero emcit innata nobis ad eam propensio, ac tandem ita natura comparati suismus uis de conglutinanda inter homines sotietate manifestum sit Dei propositum. XV.
SED humana societas quoniam non potest stare, nec felices exitus illos sortiri ob quos a Deo constituta est, nisi se homines mutua charitate prosequantur , consequens est 'nostri omnium Conditoris Parentisque voluntatem eam fuisse, ut quisque se mu
tuo diligat , & id praestet quodcumque inse
lium L gum ad alios ho mines spectan
223쪽
se est, ut humanae societatis utilitatem flecommoda tueatur, & accipiendis dandisque beneficiis hominum cum hominibus conjunis ctionem magis magisque devinciat. Itaque verum nobis principium statutum est eorum ossiciorum quae Naturalis Lex hominibus in homines praecipit. Quod principium SOCI ARI LITAΤ Is nomine ab iis
insignitum fuit qui moralem disciplinam
profitentur. Sociabilitatem vero dicunt abf Ium illum quo in homines benevoli sumus , iis profumus quantum in nobis es ,. durum felicitatem cum nostra conciliamus, εν ptiblia eam semper utilitatem anteponimus privatis Moseris commodis., Quo penitius nostram ipsorum naturam perscrutabimur, eo magis persuasum habebimus Sociabilitatis nexum cum divina vois luntate revera consentire. Praeterquamquod enim ex se necessaria sociabilitas est , eam mentibus nostris innatam deprehendimus . Altera quidem manu nostri ipsorum amorem, altera Vero in caeteros homines bene-voIentiam supremus nobis Conditor indidit. Quae duplex propensio , quamvis diversa sit, altera tamen alteri non adversatur, sed utramque nobis assinxit Deus, quo Concoris des agerent, sibique invicem praeberent a
micam manum , non ut altera ab altera
convelleretur . Quapropter quibus est ingenua & generosa mens , ii tunc potissimum delectantur , si quando, caeteris bene- secerint, in quo naturam 'ducem sequuntur.
224쪽
Ex Sociabilitatis principio tanquam a Quae Li proprio fonte promanant omnes Societatis e es exso- leges, nostraque omnia ossicia tum peculia bilit3ria, Ium generalia. . eis princiali. Propter eam quam Deus in aer homi- :.hrenes Societatem adglutinavit, in illis omniis a. Sum bus quaecumque ad Societatem spectant m Lex
cujusque in suis factis PusL1cΑ Uri Lim Au ' pq summa Lex esse debet , & quisquis ita te- i
netur prudentiae monitis auscultare , ne unis quam privatum suum commodum quaerat in publicae utilitatis detrimentum. Natu- ram enim hominum decet eam sequi quam suademus agendi rationem , unde consequenseu ut ea quoque sit communis omnium Conditoris & Parentis voluntas. ' .. 2. iSOCIABILITATIS STUDIUM debet et. Sosi esse UNIVERSUM . Quibuscum enim homi bili xRti nibus potest nobis aliquid intervenire, eos ἡhs , somnes complestitur humana Societas, quoisse uni veri . .mam In communi hominum natura & cona sum .ditione fundatur. sa) 3. Ser-3. Docet nos deinde Ratio aequum & iuh lis ae-
commune Ius omnibus hominibus in uniis qualuas. versum competere, quoniam omnes ejusdem gradus generisque sunt , easdemque acceptarunt a natura facultates, ut simul vivantia eorumdem sint commodorum participes 'Itaque tenemur AEQUALES NOS NATURA I. I. Buriamaqur. N TUM 1 Uid. 'timend. de Iur. μδ. O Geην. Lib. n. Cap. IMy. I s. '
225쪽
naturam impugnat qui inter prima Societatis fundamenta non recenset aequi juris
. principium illud quod Iureconsultis aequa-- . bilitas Juris dicitur, qua juris aequabilitate
necnon haec simplicissima, sed quae latissime
patet Regula, debei e nos eo animo in alios esse, quo in nos ipsos volumus alios assici,& in smili causa, qua ratione cupimus haberi, ita & caeteros habere. 4. In ip- 4. Sociabilitas cum inter homines m sos inimi- tuae si obligationis, quorum ea malitia vel .ihil. iniquιtas , ut Vinculum abrumpant Scis bene.6 cietatis , ii non possunt jure conqueri, silentia . Vel amice non habeantur, vel ab illis etiam Licita est impetantur quos offenderunt.
ab;ὸ Ιgixur licita est intermissio exercendae In
non' hi h inimicum benevolentiae , cujus tamen nefas dicta. est radicem avellere. Quoniam enim ex soala necessitate paritur jus eum vi repellendi, qui nos contra jus impetit ' sic etiam ex eadem necessitate petenda est regula &constituendus modus est hujus mali quod cuipiam possumus inferre, quocum in gra- tiam redire semper parati debemus esse. ubi nobis satisfecerit, nec ab illo supererit quidquam timendum. Quocirca sui ipsus I UsΥA DEFTNs Ioa vindicta prorsus secernenda est . Effectus namque benevolentiae in tempus & ob necessitatem intermittit defensio, & sociabilitati non adversatur. Contra vindicta hen
volentiam funditus tollit , & odium insen
226쪽
Pars II. Cap. IV. 19ssumque animum generat , qui in se vitiosus & publicae utilitati contrarius est , quique diserte Naturali Lege damnatur . XVII.
Ex his generalibus regulis multa sane positorum consequuntur principioia Nemini verbis factisve nocendum, & illatum damnum sarciendum est: neque enim eonsequc
stare societas potest , si licitae sint injuriae' tiae. Hominum sermonibus debet inesse vertistas , & praestanda fides, est : quom modo eis nim credant hominibus homines , quidve si in societate tutum , si decipere liceat& fidem fallere ρUnicuique non solum id tribuendum est quod ad illum pertinet , sed praeterea fieri& coli quisque debet juxta suam conditio. nem dignitatemque ' quia alios aliis subesse societatis vinculum est , & nullus alioquin in familiis esset ordo , nec in civili administratione . LQuae subditos obsequi publica utilitas jubet , eadem quoque postulat, ut qui prae
sunt , jura tueantur subditorum , & in eo- . rum felicitatem habenas imperii moderenturi Quin imo non alia ratione quam beneu
volentia beneficiisque devinciuntur homines ; nec quidquam sic naturam humanam decet , aut ita prodest societati, quam misericordia , benignitas ., beneficientia , di generosa indoles. Unde TULLIO s. ' ΠΩ quoniam s ut praeclare scriptum est a N a P LΑ-
227쪽
1ys Iuris Natuνalis Elementa PLATONE ) non nobis solum nati sumus , omtusque nostri partem patria vindicar , partem
amici atque s ut placet floicis ) quae in terris gignuntur , ad usum hominum omnia crea ri , homines autem hominum causa esse generatos , ut ipse inter se alii aliis prodesse possent d,' in hoc naturam debemtis ducem sequi, communes utilitates in medium asserre , mutationσospiciorum , dando , accipiendo e tum artibus,rum opera , tum facultatibus devincire homi-m Lib. r. num inter bomines societatem .
Q.Vat. 7. Quoniam igitur non ob aliam causam student hominibus homines quam propter benevolentiam sequitatemque, tum ob actiones utiles justasque , nec aliter haberi potest societas stabilis , pacata , florensque , ideo colendae sunt dictae virtutes , ac totidem ossicia ab ipso Deo praetcripta : nam illud cum divina voluntate consentit, quodcumque confert ad exequenda Dei consilia.
Triplici IGITUR pro descripto superius triplicisv x l . statu hominis, tria quoque sunt Naturalium suti I Legum principia I. RELIGIO , 2. Nomnia reis STRI IPSORUΜ ΑΜΟR, & 3. SOCIABILI-quisita. TAs seu in alios homines benevolentia .
Quibus tribus principiis insunt omnia quae superius requirebamus . Equidem vera sunt , utpote deducta ex ipsa hominis natura , indole , statuque in quo illum Deus constituit . Simplicia sunt , & cujusvis captui accommodata , quod in praesenti mate-
228쪽
Pars II. cap. V. Istrr a praecipuum est: quoties enim de officiis agitur, ea principia constituenda sunt quae facile quivis intelligat inest enim semper periculum in ea mentis subtilitate quae semotas novasque vias sectatur . Ac tandem
haec nostra principia susscientia sunt & tiberrima , quippe quae nostra omnia ossicia complectantur, & hominibus in quocumque statu Dei voluntatem notam faciunt, sive homines in se ipsis spectentur , sive prout
se habent ad alias res creataS.
PuppENDOR FI Us quidem non tot ad' Adnota. mittit principia, & SOCIABILITATEM u. tiones innicum statuit Legum Naturalium fundamen. sententum , quae sententia merito improbatur ut
manca. Neque enim ex lociabiliIatIS prIncipio deducitur proprium proximumque OLficiorum nostrorum fundamentum: quoniam
quae ad Deum ossicia pertinent, vel ad homines singulos referuntur in se ipsis specta-LOS , ex proprio & proximo sociabilitatis fonte ducta non emuunt , sed habent proprium suum & peculiare fundamentum. Ponamus hominem in solitudine , erunt illi nihilominus servanda plura ossicia natura- ilia, quale est Deum amare & venerari, seipsum servare , & innatas sibi facultates quantum potest excolere . Sociabilitatis principium fateor latius patere, quocum eriam nostra alia duo principia natura cohaerenu, quae tamen eum sociabilitatis principio com
229쪽
sundenda non sunt, habent enim propriam suam vim, nec a sociabilitate pendentem. - Itaque nostrum triplex principium haberi debet ut organum triplex , eX quo totius humanitatis systemati iuus motus 3s actio est , quae tria organa aliud ab alio feceranuntur , sed conjunctis viribus conspiram ad exequenda Conditoris proposita XX. Pugendo VERUMTAΜEN plerique illi quibus imis dorsus probatum est Puffendorfit systema utpote pyui . qR' ipso suo principio mancum , plus aequu i VPς - efii 2 indulserunt, quod in excusationem ' ' Puffendorfit dictum volumus juxta rectam Bar Myracii adnotationem . Profitetur Nais turalis Iuris egregius ille instaurator Puia fendorfius se mutua hominum inter se omis' cia explicanda proprie aggressum esse: a )qua in re opus illi fuit unico sociabilitatis principio. Nostra in Deum ossicia , judice Putandorfio, pars sunt Theologiae naturalis in quibus . autem libris Naturale Ius disceptatur, Religio non habet locum, nisi quatenus est societatis columen firmissimum. Ossicia autem quae ad homines pertinent in se ipsis consideratos , ea Pussendorfius partim ex Religione deducit , partim ex so
ciabilitate. οὶ Cujus opus sane fuisset suis
230쪽
Pris II. Cap. IV. 19st partibus magis absolutum , si omnes status hominis amplexus scriptor ille, cujusvis sta. tus propria & apta principia posuisset , ut hinc singularia quaevis ossicia elicerentur. Haec enim legitima ratio est Iuris Natur iis explanandi.
Cur Naturalis Iuris explicandi rationi oui tanto magis insistendum erat, quod etsi oLossiet umficia nostra ad res diversas reserantur, deis nostrorum ducanturque ex diversis principiis, nihilo. in xst minu , ut jam indigitatum est, natura in ς0h sio teter se cohaerent, aliudque , ut ita dicam , se immiscet alii , sibique mutuam opem praestant, unde qui aliud colit, & alia colet facilius certiusque . Qui , v. g. Deum timet venerabundus, ejusque omnino Voluntati addictus est, is certe non 1 olum onficia ea exequitur quae ad se ipsum proprie pertinent, sed & singulis hominibus ac universae societati praestabit quidquid Naturali Lege praecipitur . Certissimum etiam est, quod quibus ossiciis nostra ipsorum agendi ratio temperatur , haec eadem ossicia plurimum conserant , ut in caeteros homines qualem decet agendi rationem ineamus. Quam enim utilitatem hominum societas χex eo percipiet cujus inculta penitus ratio est , & cujus ingenium animusque neque sapientiae neque virtuti assuefacta sunt. Conistra praestantissima sunt ab eis expectanda qui suas facultates dotesque ideo summa euis