장음표시 사용
161쪽
se: 3e id esse mortale credit Sancher L e. tiori ration & multo mam permittere' licet alii apud ipsium dicant tantum id potero juramentum mihi ij nte,& abi non licere,non tamen asserunt sub mor que ulla mei inductione oblatum, initali,vel veniali.Et si inquam mihi,& ne- mei commodum, & ad tuendum jusmint,liceat eum inducere ad iurandum, meum, imo ad probandum verum,' ut si tamen absque inductione mea ille se in proposito privilegio, quotiescumque offerat Iudici ad id iurandum , quod ex sellitas juramenti ignorantiae causa est
ignorantia,& bona fide putat verum, li- tantum materialis, ut in casu inostro,neccet ego sciam falsum esse conducat ullam omnino culpam includit, neque ad probandam rem meam veram, ne venialem. Patet ex se consequentia haec; iure meo defrauder , licebit mihi talo .nec eget probatione . iuramentum permittere; quia in hoc ca- h i rsu iurans, nec venialiter peccat ς ratione PRIUILEGIUM QUARTUM Iignorantiae,& bonae fidei: Ego Vero per- imittendo praedictam circunstantiam , Iuramentum suum s r obligatorium in quam falsam esse scio, negative tantum evincibiliter ignorans, si iuret se alia me habeo,nec utor eo testimonio ad fal- quid facturum, vel non, vic oblia
sim aliquid probandum'; sed ad pro- gationem contrahit illud adimplemhandum id quod verum est, ac ius meu 3 i di, nec culpam non adimplen- s neuendum, quamvis ea circunstantia sit do , ignorantia ipsa ι . ifalsa Ita Sancheatide cum ipso Fagunderc. excusante . I. 134 Tradita doctrina confirmatur, i Q,
di privilegium propositum magis robo- - 13s π π Ujusmodi privilegiu adi
ratur. Et si fas non sit deferre jusjuran . m. mittit utique
dum ei, quem puto pejeraturum, qui Decal. par 2. lib. 3. cap. IO. n. I O. In teneor tantam Dei iniuriam, Se proximi ne, loquens de Iuramento, de lib. 4. c.
Peccatum Vitare,&impedire, ninilomiis p. n..hs. loquens de Voto sed eademnus iusta sebsistente causa licitum id est ratio de Voto, &, ramento) dum, est,ue Iudici si pars postulet, vel alias ra' docet expresse, talem igninantiam exatio ista egigat, Tu q. n. .-cusare in juramento,ut in proposito pri '8. art. 4. in corp. Caiet. ibidem,& com' vilegi de quoad QvNum etiam P ex- muniter D. D. de iuramento il praecipue presie dicit: Votum non obligare qua Lesstus de Iust. lib. 2. cap. 42. Dub. io. do vovens existimabat illud non esta Ubi quod possum pedario alterius uti in obligatoriumi, aut hoc ignorabat, quia meum commodum: etiam si norim illum de tali obligatione nunquam cogitavit.
iuraturum per Mahumetum, Del iialum: ut daniaeuum uitur Fagundere in vec in contractibus, m aliis causis, ubi est isa letum tom. p. Praecept. 2 μ' 2.-y. ratio ad damnum, mel iniuriam camen- n. i Probatur igitur privilegium prodam,'psum in his causis exigere, mel fissitum Quia jurans, re eraniarim,rtiam cogere ut iuret, non quidem determia obligationem per juramevinis intendit
nate tali modo ,sed absolute, in in genere e sibi imponere Se idemidae de vovente quod est quatidianum apud Mercatores, qui sed id solum enunciare: vis , quod per cum infidelibus eoa,trahor. Ita Lissi dub. juramenti verba Dnificarur, credens ea M. n. so. & alii communiter. Modo sita non obligare, vel ignorans obligatio Possum justa cum causa,& in meum cλ nem ipsam: : Hoc tamen intelligendum modum, ex Doctorum sententia, ut fur est ut advertunt etiam , citati J nisi pra, juramentum exigere ab eo, quem norans juramenti,& voti,ac promulo puto pejeraturum formaliter , ergo po- nis minam, velit in m o iurare dc
162쪽
promittere,quo ceteri iurant,& promit tunt , quia cunc viriualiter uide implicite te obligare vult. Aut nisi ignorantia sit vincibilis : eo quod scilicet, dubitans de obligatione hiraverit,& promiscrit,cum
ignorantia haec non auferax omnino vo luntarium , nam cum sic dubitans iura verit, voluit consequenter, & virtute quicquid bblisationis ex iuramento co- surgit ι & idem dic de Voto . Suaraede Religione tom. 2 Dm Iuramento lur. L. cap. 7. n. I 8. Videtur dissentire ab hoc
Wivilegio', dum existimat dictam ignorantiam no excusare, quia & si illa ignorantia, quando est invincibilis,excuset in obligationibus immediate directe pendentibus ex voluntate contrahentis, non tamen excusat in con uentibus naturaliter ex priori, achri, velit, nolit agens: nam si tune actus ex quo sequitur obligatio, fit voliuatarie, sequitur neces.sitate naturali, obligatio, non obstant
O Fagundes. c. θgo quoque cum ipse sed consequenter ad stram opinionem
quam habet idem Sisarae es t cap. 7. . onanum. a xι Vide damiae eodem. cap.7Im
an tum aestitum ex ignis-ia dam sera causam iisrandi, tunsurem non ligat , imo .cisipa eum Mero ignoraniaria*sa, ain: excusat, etiamsi is non .ci ponat sictum iuramenta premi m. 3
ν πω idem privilegium ad- . m. mitti a Doctoribus communiter nedum I verum etiam certi silinum esse, & a nemine negari, quando maxime ignorantia dans causam iuramento veruitur circa substantiam rei iuramento promisi est aperta, de expressisa conclusio Fagundet in 1. Decalogi cepi. lib. 2. cap. 1 I. u. 27. concius. p.
in qua sic e stando error, sea ignarantia
antecedens, dans causam cantra i , in iuramento, est circas stantiam rei is ramento promisse, nihil prorsus. Datis ris ramentum, nec relaxatione induet: in Mas certissima, a nemine negatur . Se ita praeter Authores numero praecedenti ang ror, Pi absolvite loquuntur, speriatim docent naret tom. 2. de Religione tib. L. cap. II. n. s. Lese. D. p. de t. libri L. O . 42 adab. 7. n. 3 3. Sanciae rem p. Decia. lib. 3i orip. II. n. xl Exe Lissiquis quis iuret alicui dare rem , quam putu se πή-eream,in postea in emit esse gemma--- , non tenetur tali ruramento, uia est error rea sufflantiam. Idems iuris ruit se ducturum in uxorem Mariam putam fe--iham. Ratio est aperta, Maerror, stridi rahisa circa substantiam, tollis abfotatum eonsensum', ae proinde reddit irritam ' missionem,m Matrimonium', ut ri πυ-iat Sanchee libr. pr. de Mamm .di p. x S. n. I 1. Errantis emm eis subflantiam recnusius est eo sensus, nulla motantas ut es commune Iurasperitorum statum, isdia tum ex lege,Si per errore, F. de furi . Masati lud. in legi cum testam. in lege, Nidei iaco ce de laris, facti igno antia . Ita Fa- ,-re n. 28. cie. ubi pro eodem sumit ignorantiam,& errorem,licstuti met notet n. 24. ignora inhia latius pateat, quam error . Igitur si ignoramia ann cedens,& dans causim iuramento, lib14sdem facit irritani, de nullum, ita ut nec relaxatione indigeat,multo massa culpa excusabit iurantem,promi in iuriamento non adimplentem: si rum
Consequenter, ac indubie privilegium propositum.
ignorantia dans causam iuramento samr circa subtantiam rei iuramento Promissae) quia error, & ignorantia veriari potest vel cirea substantiam rei, ut si putes vitrum esse gemmam: aurichal cum esse aurum : & in Matrimonio, si putes, te ducere Beriam , cum Mariam
ducas. Vel circa qualitatem , ut si put vinum esse album,cum sit rubrum ; domum
163쪽
mum esie ampliorem, cum sit stricta ;gemmam esse maioris valoris, & minoris invenias, & his similia. Quando circa substantiam versatur ignorantia , eth iuramento causam dedit, nulli dubium verificari tunc , et a nemine reprobari nostrum propositum privilegium, ut di m est, et constat ex se, cum desit consensus iurantis, et sit irritum iura menrum. Posiet esse difficultas quando ignorantia versatur circa selam qualitatem rei iuratae , etiam si ignorantia sit antecedens, et dans causam promissioni, ac iuramento et an videlicet , quandoctiam circa rei qualitatem versatur ignorantia , antecedens tamen, et dans causim, etc. de ipsa pariter veri ficetur privilegium propositum, ad ipsamque ex- tenaciaur. Et quamvis aliqui apud F
gunde l.c.num. '. negative sentiant: dicantque iuramentum esie Validum , et obligare tunc in conscientia, conseque aer non excusari a culpa iurantem promissis non stantem , non 'bstante eiusdem antedicta ignorantia quia et si e mr , et ignorantia causam dederit jura mento, α promissioni, ita ut nullo modo filista tacta iurata promisio, nisi ad
falsiet talis ignorantia r tamen quia error , et ignorantia fuit ranrum circa rei
qualitarem, non circa substantiam illius, ignorantia ipsa non sustulit consensum abiblutum , nee serit actum involuntarium omnino circa si stantiam rei, sed
selum sistulit cor Mun secundum quid, id est, circa M; 4mtia, et qualis
em rei iuramento promissae,atq. adeo ad illam nec extenditur,nec extendi debet privilegium positum. Nihilominus. 233. Respondeo ego, extendi . Et dico, quotiescumq, ignorantia est antecedens , et dans causam promissioni, et mramento, quamvis sit latuum circa rei qualitatem excusare etiam sempςr a
culpa, ut in eroposito privilegio,H mi
nus ac excuset ignorantia circa rei su stantiam, Pro hac extensione sunt D
etores, qui apud Legum is M. libr. i.
cap. λ- da. 7inum. 3 4. in princip. in F guia. D.num. 26. ) non distinguentes de errore, olo,et ignorantia circa si1bstat tiam, vel qualitatem rei, de utraq. g neratim loquentes , docent simpliciter juramentum non obligare, cui dolus, error, et ignorantia causam dederit, nec relaxatione indigere . Sunt et alij, quidistinguentes etiam inter errorem dantem causam iuramento vel ignorantiam quo ad stubstantiam , et quoad qualitatem , expresie sunt cum nostria res'insione , et extelisione, et hi sunt Lusius uum. 3 3 3. et apud ipsum
'Camare. in Sum m. Latma cap. I 2. n. II,
ubi insinuat hanc eis sententiam communem . SFletuster Verbo iurameαum 4. 8. ex Archidiacono . Panormitano . Ioanne Andrea , cr Federico r item SaVerbo iuramentum 1 expresse Panormitanus in capite Cum conting t 28 .num. 3. 13. de IWriurando. D. AntoninuI 2.part..tιt. Io. cap. 6.,Quintus Casus,o Comarr. lib. r.Variarum cap. .num. 7. Ubi appro bat sententiam Panormitant. Hos omne citat,et sequitur Glsus allegatus, nec rς- robat Fagunde l. num. 3 o. in I I .Pro
atur ergo primo nostra responsio , et privilegii propositi extensio , cum e dem Lessio. Quia ubi error est, et ignorantia antecedens , et dans causam comtractes, et ramento, totaliter excluditur voluntasMe I. de Ais: Ubi auten excluditur voluntas absiluta, excluditu et consensus, et ubi non datur consensus , non datur juramentum . Secundo pro batur : Quia juramentum non oblivi extra mentem, et intentionem jurantis, sicut nec votum, evi , O a et assicapite, Veniens, deiureiurando et atqui in tentio iurantis non est se hoc casu obli .gare, nam eius mens tacite repugnat se senim sciret rei qualitatem nollet
mittere, nec contrahere, erg. cin.
tio , quia Deus non acceptat jurame tum , nisi secundum linenti Omm qius, ut bona fide iurat , non autem secunum inrentionem eius , qui fraudo ex
164쪽
138 . De privilegiis Ignorantiae
promittere,quo ceteri promiti erant, quia tune Vinualirer. i& implicite
te oblitare vult. Aut nisi notantia sinvincibilis: eo quod scilicet, dubitansael robligatione.iuraverit,& promiserit,cum ignorantia haec non auferat omnino v luntarium , nam cum sic dubitans iura verit, voluit consequenter & virtute
quicquid bblisationis ex iuramento c5- surgit; & idem die de Volo 4
Religione tom. E. Dei Iuramento libr. L. cap. 7. n. I 8. Videtur dissentire ab hoc
privilmo', dum existimat dictam ignorantiam no excusare, quia & si illa ignorantis,quando est invincibilis, excuset in obligationibus immediate,'& directe pendentibus ex voluntate contrahentis, non tamen excusis in con uentibus naturaliter ex priori actu , velit, nolit agemmam si tune actus ex quo sequitur obligatio, fit voluntarie, sequitur nece .sitate naturali, obligatio, non obstant
in Fagundeel. e. suo quoque cum ip sed con vetuen ad stram opinionem
. 313 6 F T Oc idem privilegium ad-- 1. I mitti a Doctoribus communiter nedum , verum etiam certisiimvm esse, & a nemine negari, quando maκime ignorantia dans causam tur mento versitur circa substantiam rei iuxamento promisiaciest aperta; de expres se conclusio Fagundet in L. Decalogi Me . lib. x. cap I 3. n. 1 QU. p. in qua sic e siuando error, sea issa ra licet ante eris , o dans causam cast actui, ter linamento,'circa sub intiam rei is ramento promisse, nihil pro quatiet tua ramentum, nec relaxatione iridiet e in haeso certissima, M a nemine negatur . Eae ita praeter Aut nores numero praecedenti aster rar,qui absolute imuntur, spinatim docturtia et tom. 2 de Religione tis. 2. cap. II. n. s. Lese. to. p. de sis. libr. 2. cop. 41orib. . n. 3 3. Sancia. ton ' p. Deca l .
iuret alitui dare rem , quam puru se mi oram,o' postea in emuit esse tem in , non tenetur tali mramento, uia est error ciri
rum in uxorem Mariam puta, --σμιham. Ratio est aperta, uia. ,, igno rantia Urcas flantiam , tulit a Statum ransensum , ae proinde reddit inrisam promissionem, Matrimonium', ut lata proabat Samiae libr. . de Masrim . r 8. n. x 2. Gramis emm circa subflantiam rei, nultas est consensus, nulla duntas V ut est commune Iurisperitorum statum , induc tum ex lege,Si per errore, F. do sim . - mlud. in legi cum testam. lege, Aonideis eo C. de iatris, famignorantia : Ita Fauganare n. Ego cit. ubi pro eodem semitignorantiam, e errorem,lli opulethsemet notet a. 24. ignorantia latiuς pateae, quam error. Igitur si ignorantia animcedens,& dans causam iuramento, illud
idem facit irritam, & nullum, ita ut nec relaxatione indigeat,multo masis a cunpa ex sabit iurantem,promista in tur me non adimplentem: si ueverum Consequenter, ac indubiὶ privilegiunt propositum.
ignorantia dans causam iuramento ve satur circa substantiam rei iuramento Promissa:) quia error, Ac ignorantia veriari potest vel cirra substantiam rei, ut si putes vitrum esse gemmam: aurichalcum esse aurum: & in Matrimonio, si putes, te ducere Beriam , cum Mariam
ducas. Vel circa qualitatem , ut si putes vinum esse album,cum sit rubrum ; do
165쪽
mum esie ampliorem, cum sit stricta igemmam esse maioris valoris, & minoris invenias, & his similia. Quando circa stubstantiam versatur ignorantia , ethsc iuramento causam dedit, nulli dubium verificari tunc, et a nemine reprobari nostrum propositum privilegium, ut diebun est, et constat ex se, cum d sit consensus iurantis, et sit irritum iuramentum. Posset esse difficultas quando ignorantia versatur circa selam qualitatem rei iuratae, etiam si ignorantia sit
antecedens, et dans causam promissioni, ac iuramento et an videlicet, quando etiam circa rei qualitatem versatur ignorantia , antecedens tamen, et dans causam, etc. de ipsa pariter verificetur privilegium propositum, ad ipsamque extenciatur. Et quamvis aliqui apud F.
gunde l.c. m. xy. negative sentiant: dicantque iuramentum esse validum , et obligare tunc in conscientia, consequenter non excusari a culpa iurantem promissis non stantem , non obstante eiusdem antedim ignoranto quia et si e Xor , et ignorantia causam dederit jura-a nento, et promissioni, ita ut nullo modo filisset facta iurata promissio, nisi ad
filiat talis ignorantia : tamen quia error , et ignorantia fuit tantum circa vel
qualitatem, non circa substantiam illius, ignorantia ipsa non sustulit consensum Bluriun , nee scit actum involuntarium omnino circa ii, stantiam rei, sed
silum sumisit coiansun secundum
quid, id est, circa Mia tua, et qui lita, res rei iuramento pro ii ,Mq. ad illam nec extenditar,nec extendi'deiat Privilegium positum. Nihilominus. a 38. Respondeo ego, extendi . Et dico , quiniescumq, ignorantia est adrecedens, et dans causam promissoni, Giuramento, quamvis si tatuum circa rei qualitatem excusare etiam sempςr a
culpa, ut in Proposito privilegio,nil minus ac exculet ignorantia circa rei su stantiam . Pro hac extensione sunt D
ctores, qui apud de Iust. libr. 1.
e .4α- dia. 7inum. 3 4. in princip. in F gund. Le.num. 26. ) non distinguentes de errore, dolo,et ignorantia circa substan tiam, vel qualitatem rei, de utra'. g neratim loquentes , docent simpliciter juramentum non obligare, cui dolus, error, et ignorantia causam dederit, nec relaxatione indigere . sunt et aliis, quidistinguentes etiam inter errorem Mantem causam iuramento vel ignorantiam quo ad stibstantiam , et quoad qualitatem , expresse sint cum nostra responsione , et extensione, et hi suntiassius num. 3 .cit.m, et apud ipsum
via insinuat hanc esse sententiam communem . Sybvser Verbo Dramencum qu. g. ex Archiaeacono . vanormitano . Banne Andrea , Federiso t item Samnia Iuramentum 1 expresse Panormitanus in capite Cum contietat 28. num.3. σ13. de Iureiurando. Antoninus I. pari. tιt. Io. cap. 6.f. auintus Casus,in Coma T.
lib. 1 .ririqum cap. um. 7. Ubi appro bat sententiam Panormitant. Hos omnes citat,et sequor Legius allegatus, nec m-robat FagundeLignum. 3'. in I I .Pro
atur ergo primo nostra responsio , et privilegii propositi extensio , cum eo dem Lesstro. Quia ubi error est, et ignoranti a antecedens , et ans causam coi
tractili, et juramento, totaliter excluditur voluntas 1 I. de dolo: Ubi autent excluditur voluntas ab luta, excluditur consensus, et ubinoe datur consensus , non datur juramentum Secundo pro batur : Quia juramemm inini obljut extra mentem, et intentionem jurantis sicut nec votum, .ma assi in capite, Ve ens, visureiurarido et atqui in tentio iurantis non est se hoc casu lingare, nam citas meristac crepugnat ;isi enim sciret rei v litatem nollet -- mittere, nec contris A ergo et tib , quia Deus non acceptu juramen tum, nisi λundum intentionem eius, ut bona fide iurat , non autem suu am intentionem edus , qui fraudo casn
166쪽
14o De privilegiis Ignorantiae
torsit, sapite , giamine aures 22. P. 1. 23'. Exemplis res confirmatur ex PRIVILEGIUM SEXTUM
eodem Lession. 33. Prinnoc Iuramento
promisisti puellae nuptias , putans est Virginem ; postea intelligis talem no
esse, excusaris a peccato non exequens, quia non teneris juramento , ut omnes
fatentur, & tamen error est circa qualitatem persenae, non circa substantiam , nec circa ipsam personam. Et ratio est, quia error, & ignorantia antecedens dedit causam promissioni, & juramento non enim promisisses, nec iurasses, si scivisses;& prudentum iudicio hic castis ce-setur exceptus . Secundo , iuramento
promisisti emere domum Pctri, quanta putabas bonam, firmam, & postea d prehendis vitium in fundamentis, vel
esse subiectam' spe stris , non teneris ob eandem causam . Tertio, Puella dolo,& ignorantia inducta a fratribus renuntiavit haereditati paternae cum iuramento pro certa dote, non tenetur tali iur
mento si putabat haereditatem esse mediocrem , & postea inveniat multo plus valere . Quarto, vendidisti domu tuam , & iuramento promisisti starci, contractui ; postea reperis te graviter laesum , potes ugere ad supplementum pretij , non enim iuramento intendisti cedere iuri tuo' ,'si ex ignorantia deceptus esses in preti6 . ' Haec exempla' assert;& approbat 3 3.ti t. dcini omnibe or , & ignorantia est circa qualita
tena, non circa substantiam rei, ut patet: eontra illius sententiam sic explicatam ita concitidit n. filii. gundet consequenter contra eiciensionem hbstri pro-
-fiti privilegii μ) sunt aliqua argumen
ts dissicilia. An vero sic se habeat etiam in votis: hoe est, an sicut quando igno t,esia est circa substantiam rei, antece-d- , & destis ebul,GVoto , excusat aevi, s 'non 'adimpleatur votum ita etiam exesisses eadem ignoraiatililariterantEe*jens; & dan causam circa quali ratem, aut circa e ruinseca accidesilia ipsius Voti,videbimus iusta; ms .nΛ 7.
Irnorantia etiam concomitans, quando Lee mersatur circas stantiam rei iuran-nto promissae v non circa qualitatem ipsius, excusata culpa non exequentem promissa cum
1 o. T Dem sinat omnino hoc pria A vilegium ut patet , ac id quod asserunt ii, qui affirmant non ligat.
re, irritum esse, nec relaxatione indigere iuramentum,ex errore, dolo,& ignorantia praestitum, quamvis haec non dederit causam promissioni , contra Hii, de rei iuratae, sit tamen error . dolus, de ignorantia concomitans, & circa rei sit stantiam , non circa qualitatem illius
Quod docent consequenter approbane
propositum privilegium ) Sanciae in
Decalog. lib. 3.cap. I L. num. 3.o' likV. de Matrim. disp. 18 . num. s. ubi probat huiusmodi errore ,& ignorantia concomi tante irritari Marrimonium L S Mec αά. de Relii. tib . M id Iurameλιυμ cap. iv. nuri. mater vel ne de finis ticap. 2. dub. I . num. 9. aliis pluribus ibi allegatis) Fiuguncte in L. Decalogo praeceis plum libr. 2- cap I3 . Eum.18. Cas,o Patio par. 3. de iuram.dispus. Σ. punctis Unum. 6. ubi, quod haec sit omnium scnrentia. Et ratio est, quia ad valorem iuramenti necessarius est consensustuli δε illius obligatio pendet ex voluntatis coia sensa positivo, hic autensi esse noni potest cum adest error . '& ignorantia quamvis concomitans' circa substantiam rei, ergo neque obligaetio :'ergo non exequens
psernina iuramento ι ut in prsvilegio propositό, exeus itura culpa,nec culpam ullam contrahit Non refert autem , quod huiusmMi ignorantiascon m tans hisn essciet actum esse iiivoluntariuna positive proc est ) contra voluntatem propriam repugnatateri s.ficit in men iiivoluntarium regativo , hoc est,
167쪽
non e positive Voluntarium, cum efficiat aetiam esse non voluntarium , ac
roinde sussciat si continget sirca iubantiam rei ad tollendum consensum ab lurum , et necessirib requisitum ad
valorem iuramenti,promissionis,etc. ita Samiae n. 43. cit. & cum ipse Fagundae: n. 28. cir. ubi addit: Hoc adeo verum esse, ut nec etiam valeat, aut obliget iuramentum factum cum errore, et ignorantia concomitante si sit circa substantiam rei, quamvis iurans, tempor ipsius iuramenti hunc actum eliceret, iuraremsi seirem dari er rem circas se tantiam rei iuramento promissae, o esse aiareia rem ab ea,quam modo promitto, ortet enim ad iuramenti valorem, ut eo
tempore, quo iuramenrum fit,actu detur intentio iurandi,et non sufficit quod id iuraretur , et intentio promittendi haberetur,etiam si sciretur dari errorem, et ignorantiam rei promisis. Sicuti ad valorem matrimonii cum errore con comitante persenae, non sufficit, quod tempore matrimonii istiusmodi actus eliceretur, Ducerem, se utem esse ad riam, Mam puto se Annam; sed oportet ut sit actu consensus de praesenti ; V. g. te dare etiam s* Muria . Et ratio est, quia ad Matrimonium, et iuramentum exigitur consensus de praesenti, et non susscit defuturo,qualis datur in eo consensis eonditionali, ducerem, o iurarem etiamsi scirem dari his errarem , in igno. rantiam circasus tiam: ita Fagundet; quod docet etiam expressὸ in Matrimonio Sanctit n. O. est. multis aliis allegatis. Et in terminis iuramenti Suare: de
x8. item Tamburinus in Decasu. libri cap. 3. de Aoram. promss. n. 23. infine νadvertens in principio, quod non solum quando error, sta ignorantia est in accidentibus talibus , ut ex se redundet insiubstantiam, nullus est contractus,nulla promissio, et irritum iuramentum, sed etiam quando similis error,vel ignoram
tia in accidentibus,dat causam contrac- tui , quando scilicet iuramento promi tens,vel contrahens,ideo contrahit, quia
illam qualitatem vult quod et nos superius insinuavimus) et concludens in fine quod approbat ad literam privilegium nostrum J quod puto habere lo
cum tum in errore, seu ignorantia, vel dolo antecedente,ides sine quo promissio,vel contractus non fieret, tum etiam in concomitanti,id est, quo errore posto,vel ignorantia, fieret, sed tamen non fit promissio iurata,vel contractus . iam enim utrobique non adest consensus iuramento,promissioni, vel contractui es sentialis e consequenter praestitus cum dicta ignorantia non est obligatorius, etiam H iuratus, redditque a culpa immunem non ponente actum iurat ii ex ignorantia tali. Tinclam aliis omissis, tum veteribus, tum receivioribus ιidem docet Patio n. .6.cis. ex qua doctrina inseri n. 7. iuramentum ex tali ignorantia praestitum, i et promissioni, sive conitiva appositum, uritum tule,
et bene: quia appositum sisit ad firmam dum id,quod iuratis in mente habebat, non quod de facto fuit sub juramentqpromissum. Et cum iuramcntum uota.
extendatur ultra id, quod. cogituum est, et in mentem venit x Dotest,sQtendi ad firmandum pronus ex deIT PIre,et ignorantia lubst retallaxhibiti celebrata. Et hine est, quia sponantur, nec exequantur,r nulla inter
venit culpa, ignorantia ips hexcus urui ut in privilegis .proposito , . 1 1 Et ex his facile intelliges,qu rdo iuramentum contractibus, et prosmissionibus appositum, obligationem inducat. Inducit namque obligationem quotiescumque ipsam inducit contra
rus,vel promissio quia ad illius firmit
tem assumitur ν secus vero quando conatractus nullus est, nullaque promisito. Quae nullitas qdia saepe provenit
ignorantia antecedenti,vel concomisanrite, et cir substantiam rei: mx toti iri,
168쪽
hoe, et aliis praecedentibus privilegiis riterror, &ignorantia, non autem dictum est ideo tune ignorantia i Ha, pectu alterius, iuramentum noti obligat
reddens irritum iuramentum, aufert il- respectu illius partis, circa quam admithus obligationem,& culpam conseque-- error, & ignorantia, et circa hanc currit ter,si non exequatur res iurata. Video privilegium robligat autem respectu aLPalaum pandis 1. cit. n. ia. -s ex his terius partis , quia respectu alterius ad oe P. Det Sene Δό. i . ubi n. 8. Versis filii verus consensus, uti sipponitur. Ita Suppono advertit, & benemihil referi vel Bene n. II. est. addens N. I 6. idem re , virum iuramentum praestetur dolo prorsus dicendum esse, etiam si huiuia alterius, an mera ignorantia, aut dolo modi ignorantia, vel error circa subrumero iurantis, absque iniuria aliqua s- tantiam rei iuratae, non sit quidem dansbi illata, quia iniuria sola, aut dolus so- causam promissioni, et rei iuratae, sed lus, non deficiente consensit, non suf- concomitans,seu incidensi quia ad vat scit ad impediendum valorem iura- rem iuramenti, et promissionis requirimentie & in auferendo, vel non aufe- tur consensus, et voluntas positiva : Atrendo consensum aequalia sunt dolus, & ignorantia, et error concomitans quam- ignorantia,vel errondis runt autem se- vis non essiciat actum esset involuntalum quoad iniuriam, in sella dolo con- rium, efficit tamen esse non voluntariia, prehensam, quae se sob non confert ad et tollit actualem consensum in rem i tollendum valorem iuramenti, ut di ramento promissam, ct circa quam er- tum est. Quare ad discernendum quan- ratur.Et hoc idem est quod et nos sis prado dolus, ignorantia, vel error censea- assirmamus; et habet D. D. quos sequuntur talis ut excuset a culpa non exeque- tur Suarem, in Sanciae supra et item rem rem ipsam iuratam, videndum est, nacina de Iuram. disp. q. qu. p. punct. 8 an fuerit talis quod abstulerit eonsen- n. 3. in De Contractib. per dolum celebra- sum iurantis in rem iuratam, defectu tis disp. I. u. p. f. s. enim huius consensus redditur nulla. promissio, & iuramentum nullum, ac proinde immunis etiam a culpa redditur is, qui ob id non adimplet, nec pos . se rem iuraram, ut in hoc privilegio, α
praecedentibus etiam ponitur . video Mee de Religione to. 1. Triai. de Iu-
L 1 Antequam autem huic eidem privilegio cbuturam ponam, advertat Letor cum eodem γ. vel Fene dia.
Ignarantia in trincibilis,etiam crassissima , imprudens, versans tamen circa se stantiam rei iuram to promisia, exca sat a culpa non exequentem id quod is Pramento promisit.
LI suit noster P. Tulina . est. n. t s. quod quando Doctores di- suo tradi. de Iuram. eap. a. Δ b. 14. n. I 'ἐcunt, nosque supra cum illis, iuramen. dum ibi doeuit sic Nihil refereth e ignori tum respectu rei circa quam versatur tantia, error, mel dolus sit inmiscibilis, minorantia, aut error, esse irritum, excu- prudens ,sime crastissimus, in imprud M ssari a culpa, ob eandem ignorantiam 3uia uterque circa sui tantiam rei contis non exequentes illud , &c. intelligi de- gens irritat iuramentum . Aufrari enim di bent, uti & privilegium ipsum proposi- rectum Urafum sirectamque uiantatem, tum,de re ex ignorantia,vel errore iura- Si ergo huiusmodi ignorantia, quam ista , quae sit individuat nam si res eirea crassistima, et imprudens aufert consen' quam quis errando iuravit esset dividua, stim,quam utique aufert, et irritat iura respectia unius partis tantum adfii mentum,in ivit consequente et excu
169쪽
sat a culpamon exequentem rem, ethim Hramemum voto superacsditum indu iuramento promissa. Ergo verum pri- cat novamobligationem. . Votum erum vilegium propositum, quod videtur ad- est voluntaria promissio Deo fictri P deis missum etiam a Sanciae Γόν - . δε-- meliori bono, ut communiter Docto
' quae promisito fieri potest Deo, cum , PRIUIL E G IUM OCTAVUM & absque iuramentor si hoe s undo
modo fiat , tenebituri promissionem Non adimplens Vreum, etiam iuristum, Deo fictam exequi, sed obligatione ,
emssum ex ignorantia inmincibitiare substantiam rei mota, exc cusatur a culpa, in transe, gressio ima, dictae igno
Voti tantum;quς obligatio bollitur emissi se Volo ex ignorantia , ud in privile gio: at non ob id aufertur onligatio quam inducit iuramentum , si hoc sua peradditur voto ut in casti nostra, γquia haec obligatio distincta est ab illa ut dictum est, & adeo distincta, ut dux Ommuniter admittitur e plici vinculo implere quisque teneatur , a privilegium a Doctori- & peccatum duplex committat non bus, ut videre est apud ipses agentes implendo: quod utrumque peccatum,
de Uoto, & Iuramento. Et una om- necessariis etiam in consessione est exprianium ratio est: Quia error, & ignorano mendum, ut docent praeter alios) S itia antecedens, & invincibilis , reddunt Net A. de Relig. Γλα 'De Iuram. cap. hu tum involuntarium , invalidum , & n. 3. Castra Palaus paro tract. i . dis psis me consensu , qui eoim errat, non a . s. p. San et de Maraim. ab. 7. 46 videtur consentireta. Nisi eonfens. 116. 27. n. , s. in v. p. a 3-α α c in Mae Regulis iuris. Adde, quod tum de M. s. c. p. s. n. g. O P. Pistaechisibet es si omnino liberum , emissum au- De Iuram. cap. ix. n. a. . Esto igitur quod tem cum dicta ignorantia , & errore, , transgressio Voti ex ignorantia emissi caret libertate, cons uenter etiam obli- non eiset culpabilis, taM erit causa iurata
fatione . Igimr si dicta ignorantia tol- menti saperadditi, sicque ruit privit iit validitatem Voti, aufert consensum, gium propositum. Huic tamen obie-α obligationem; excusat utique etiam ctioni respondeo,negando abiblute cona culpa ipsam transgressionem , si trans in sequentiam . Ad antecedens, concedo gressio proprie non pari potest, quan- quidem tam votum, quam iuramentum do istum sim validitate caret. Gobat voto seperadditum inducere. propriam
an uadruplici Alphabeto, plura congerit, distinctam obligationem, & eulpam si
De Horis I inamium,er errantium Casa . non im pleantur) & utramque etiam ne- videatur . Sed - i : i cessari ὀ in consessobelesse exprimen-α s Fortasse hic immediate es,jiciet dam, ut assumitur, At ivrc unam, nec quis . Si non est culpabili dicta tum . alteram, in casu, privilegio posito, ini gressio ratione voti sic emissi ι ignoran- tervenire dico, ignorantia ipsa utram-tia excusante ς erit saltem culpabilis ra- que culmm excusante'; Et ratio est evi tione iuramenti voto stipperadditi, de dens: ia iuramentum in privilegio quo supperi ddito item loquirumptivit ea appositum, debet intelligi a positum ad gium propositum , ut patet. Tam et uimandum votum,quod ipse vovens ex nim votum , quam iuramentum, proin errore Deo promisit, cum iuramentum priam continet obligationem , & unae. ut dici solet,' & advertit etiam Lessius obligatio distincta est ab altera, ita ut de Iustit. lib. 2- P. 42. b. 7. num. ' .
170쪽
inresu me semeruia) sequarur naturam Sancti Augustini. Vel putans disciplinam
aetas super quem ea sit: non enim ad- Religiosim ibi esse integram P cum in ditur ut mutet qualitatem actus ; sed ut men ipsius eswntialia non sisvemr- M- illum secundum suturam ipsius confir- cus vero, si ignorantia , & deceptio es-met. Unde cum ipsum iuramenrunia set selum circa alia minutiora : alias . si non extendatur ultra id quod voventi in mentem venit, & excogitavit quando promisito cum Homiserit ex errore, de ignorantia circa. substantiam rei votae ,
hinc est quod si non exequatur promisso votum,nullat intervenit culpa, nec iurametuo respondens, ignorantia excusante, ut in privilegio. . Pro quo concludendum ergo, & pro vera eiusdem sit stantia; & sustinendum, dictam trans
resilonem nec unicam culpam inclu- eae, nedum duplicem. . a 46 res primo, quaenam ignorantia censeatur esse cito substantiam isti eu rei votae, ita ut reddat irritum Votum, excusetque a culpa ita transgres,sione eiusdem. Respondeo cum .Fdeein to.' bb. 2. η-- , L. cap. 13. . n. 3ι. F. Pistaec TM ritu to. 'tract. p. cap. B. L. & aliis apud ipsos. Quod ignorantia circa substantiam v li,eae Prinis, .quando ignorantia est circa partem notabilem rei voto promissae. Ut si vovens peregrinationem Lauretanam,
putet illam esse decem dierum, & sit viginri. Voto non tenerur ,: quia nonnisi ad dimidiam operis inrtem intendebat se obligare. Secus vero esset, si error, tria ignorantia esset solum circa modicam
partem respectu totius, quia tunc excesrus ignoratus non censetur exesusus, nisi conuel de contraria intentione voventis;
ut si intendebat sebinsiaute ad talem peregrinationem se obligare, non curando quantum esseraut quot dies in tali peregrinatione esient insumondi. Meunia, contingit circa substantiam Voti, qua do ipsa ignorantia versatur circa mare' riam operis promissi Ut si quis voveat
certum numum,quem argentum putar,& aureus eae Vel si voveat ingredi ce tum Monasterium, quod putabat esse
ordinis Sancti Be cti, & est ordinis
horum ignoratio irritaret votum , ut a
adprim. Iumentum. Et excusaret acutilia violationem, ejusdem , eo quia in il-o etiam minutiora inent agnoscenda, nullum simplex Religionis votum sit garet ; cum labores maxime, & difficultates, etiam non principale quae sunt in Religione, nunquam satis clua experientiam percipiantur. Tertia, quando ignorantia est circa per nam cui opus praestandum est: ut si vori elargiri eleemosynam hinc, quem putas esse C tum, cum sit ditius . . arto, cum ignorantia est circa causim formalem ut Lvoveat quis dare eleemosynam Petro squem putat esse pauperem cum sit di veri tunc enim nonslatast ratio form lis eleemosynae, quam vovit, quae filii milesia Pupertatis, quam sublevare in. tendebar, quae eis non potess ,1 ubi opes sunto non est paupertas, quae elevetur .
Unto,quando ignorantia, & error ve satur circa causam finalem vovendi existrinsecam,quia hoc modo ignorantia, Asterror etiam in substantiam Voti redua- dat, quamvis non semper, sed runci.-lum, quando Votum fit ad aliquem fi nem a Deo imp trand*m, inquam merces operis voti. Ut si voveat quis peregrinationem pro siluae Matris, quam putat aegrotare, cum non aegmtet, Vel jam obieritiquia 'regrinatio non vove
tur abGlate,sed ut medium ad expulsionem morbi Maternvergo est ignorantia,& deceptio circa substantiam eius, quod vovetur . Adde quod tale votum habet tacitam conditionem: si morbo laborat: si tali bono careat; mregrinatio namqu non vovetur ab lute, sed cum restrictione ad talem finem. Idem dic,qnando votum fit ad aliquem finem principwlem obtinendumM postea animus ma-
