장음표시 사용
131쪽
4ao De Borgiano Hebr. Samaritico Numo QAttamen nihil in litteraria re Phoenicum non modo absolutum fecerunt, verum etiam huic scien-
eas legendas arbitrentur . Qua de re mox videro . Qui porro ejusmodi Cossurenses numos protulere,plures Sane Sunt numero.Conser in primis Petr. Bu manni secundi Commentar .ad extrema D'Orvillii Sicula, pari. II. Tabul.XV.n. 8 - Io. ubi tres numi, quorum secundus cum Bouterouaeo plane convenit, eadem epigraphe insignes , aere incisi exhibentur, nurula quidem ejus explicatione data, sed ad Cossuram aure abs Re relati pag. 433 - 4Sy. Atque, quod Phoenicio- Punicam eamdem nunc Spectat epigraphen , quam ipse Hebraicis hodiernis
modo expressi literis, eam unam Se veram, Singulae inscriptae litterae in tanto lumine ponunt, ut mi rari subeat , eruditissimos fuisse Antiquarios, qui aliam tuerentur lectionem. Quamobrem Summo viro Principi de TorremuZEa non assentior το COSCHURCHIM esse legendum scribenti; etsi ea Voce Cossarenses ipsos intelligat, suis in supplementis ad Parutae numismata Sicula, sive Quinta aggiunta Oc. loc. supra Cit. pag. 17. Quod etiam Ill. scriptor in Siciliae veter num.ante allegatis pag. 94. repetit. Νam loco του a Nun, ipse legit το a Caph, at certe contra quam in epigrapho haec quarta describitur littera, nempe , & in id genus numis vulgo exhibetur . Vide paulo infra pag. AS.
Enim vero Cossurensis namus nullus est, minimum integer, ab Antiquariis haud paucis, quos legerim , recensitus , eademque Phoenici Punica signatus inscriptione; quin etiam nulla omnino est ab ipso-m et prestantissimo principe de T. M. Lancilloto-Castello producta ejusdem numi epigraphe , in qua Planissime expressa eadem non legatur littera a Nun, a que ad illum ipsum Phoenicio-Punicum characterem rectissime exacta non deprehendatur . Qua de re
conserendus Cl. idem vir, locis citatis , scilicet Quin-
132쪽
Phoenicum litteratura illustrando Q 4 artiae non minimam partem intulisse videntur incommodorum , quod de ipsis Phoenici Punicis
ta aggiunta &c. Τabul. Iκ. n. 16 - I9. T Siciliae veter. num. Tabul. XCVI. n. I - I6.; ubi praefati Cossurenses deseribuntur num i hac ipsa Postrema Tab. n. II. I .
di 16. Tametsi in suis aliquantum detriti compareant epigraphis; singuli tamen ipsam litteram a Nun, ape tissime reserunt. Quae reS ut magis magisque pateat, ad i. sis etiam Ill. Viri opus insigne alterum, iteratis typis ab se editum , a me jam commemoratum , cuique titulus este di Siciliae ct adiacentium insularum imscriptioniam nova collectio,&c. Class. X.n. V. pag. 3I8. Numismata igitur ejusdem typi Cossurensia , si quae sunt, in quibus ipsa epigraphe unam , aut ali ram iit eram exprimere videatur , quae figuram atque formam inducat plane insolitam; illud , quandoque quidem monetariorum ipsorum artificum sive errori, sive arbitrio, potissimum autem inscriptis hisce characteribus vetustate plus aut. minus detritis atque deformatis , quod haud raro accidit., omniso esse arbitror tribuendum . Quamquam & in eorum multis doctorum hominum, qui eamdem epigraphen nobis descripsere , majorem diligentiam si desiderarem , hanc illis dicam haud iniuria impingerem. Quo spectat Co Surensis numi Punica epigraphe ab Id. Scipione Mane-io , Osse vasoni Letterarie Tom.XV, b. I.n. 13. Producta ; eaque tam vitiose suis expressa litteris , ut ni hilominus ex iisdem , sed nullo auctore , nullo exemplo , lectionem νύ )N Ai, id est, insulae , nempe GAULI, Phoenicum Coloniae, pag. 29o. Seq. obtrudendam veniat . Id quidem quasi coniectans scribit; atque ad CPSSuram num tim Suum pertinere posse probabili quoque coniectura , sicuti De-Bo Eius fecit, non ini Ciatur . Attamen in caeteris epigraphes depravatis et mentis eruendis mirum quantum rem iesam miscet aceturbat doctissimus Vir. . . e
133쪽
422 De Borgiano Hebr. Samaritiest Numo
epigraphis nihil dilucide, nihil distincte, nihil.
que determinate tractarint . Sparsim praeterea
Quod vero Antiquariorum alter in eo genere
monumentorum eruendo , caeteroquin versatus ma
xime , de epigraphes lectione Ionge alia , atque innumo est, admittenda, nobis quoque obtrudenda cogitarit, legendo τι ciari N ISCHDONIΜ vel IsCHTONIΜ ;quam vereor, ne non multum erret. Hoc auteF verbo populum insulae ISTOS , sive Isteusis j Uet Isioneπ- sis, Africani maris a Libybus UDI NOE , vel EUDI PNEappellatae, ut auctor est Stephanus Byzantius , De UNbibus, voce 'Iστος, aut unam aliquam ex adsitis insulis Lopadusa , vel Ethusa , indicari pugnat vir doctissimus . Hanc autem sic appellatam insulam IsTos , c jus hodie situs ignoratur, ipsam mei COSSURA Μ sui se ipse coniectat. Eoque magis conjectura ille idem ducitur ad istud opinandum , quod hoc Posito j prima epigraphes littera , cuius vera potestas multum veniebat in dubium , nihil amplius habebit dubitationis , quin sit N AIeph, neutiquam Uero τῆ p Popst , ut quibusdam visum est. Huc autem recidunt quae de hujus Cossurensis numi epigraphe pluribus disputat CLΡ regius-Ηayerius, Dela Duus de Ios Fenices pag. 362. Seqq., quaequC ego summatim recitanda duxi. Verum cujus ponderis haec CL Hispani leetio sit, non multis est opus ostendere. Quacumque appellatione, etiam ab ultimis usque temporibus , Cossura insula vocata fuerit; illud certissimum est, Cossurenses omnes, quos noverimus, numos tam Phomnicio Punice, quam Latine tantum inscriptos,immo &unum bilinguem, de quo paullo supra, eamdem Pro sus fabricam, eademque praesertim symbola ut plurimum referre . At enim numi Latine solum descripti victoriam volitantem , mulieri, capite Uelato , coronam porrigentem , vulgo sistunt; caeteri autem Phoenicio-Punice signati,caput item mulieris, sed e
134쪽
Phoenirem litteratura illustrando Q 4χ3haud eorum pauci , & uti casus, ut ita dicam,se. rebat, & in manus veniebant, id genus nu:nis-ronatum, una cum eadem alata victoria universim exhibent ; epigraphen vero in aversa parte, serto inclusam laureae , si Graecam ab adversa excipias, perpetuo ostentant. Quod sane , mea sententia , haud leviori argumento est, licet in eius generis monumentis neque semper, neque nimio plus urgendo, Cossu.rensium numorum epigraphen Phoenicio. Puni eam cum τῶ a des Belidonim, seu Dehtonim, non solum
tomponi ne minimum quidem posse ; sed etiam ad ipsas litteras, sive Latine, si pe Graeee insulam , vel oppidum CossuRAΜ exprimentes, exigi τὸ ciari P XoIurnim , omnino debere . Idcirco ab hac lectione nequaquam recedendum . Consequens proinde fit, in primo epigraphes elemento & turtio ' , nullam aliam potestatem inesse atque vim, qdam litterarum p opst ,
suam eum figura που N Aleph, formam interdum comfundere videatur, uti in Μelitensi Phoenicio-Pantea inscriptione , in uno Gaditano num o , immo etiam
in aliis r quod quoque tertio elemento Reseli , in
aliquot id genus metallis accidere videmus . Exempli caussa , in Abderitanis numis a PereZio-Bayerio, loc. eit.pag. 3 69.n.III.IV.& V. prolatis, legimus Is yo. At quae hae in Phoenicio-Hispano-Punica etigraphe se eundam litterἰm esse a Beth, tertiam ' Daleth , qua tam denique Reseli , tametsi una ab altera ne vix quidem forma sua distineta appareat; a nemine tamen Antiquariorum, neque ab illo ipso Cl. Bayerio in quaestionem vocatur . Ergo , quemadmodum in Abderitano eodem bilingui numo, apud eumdem Bayetium, lae. eit. n. v. , Phoenici Puniee , nempe I999o, seu δ' may , Latine AgDERA in seripto , harum litterarum genuinam atque nativam potestatem tuto diguoscea-
135쪽
424 γ De Borgiano Hebr. Samaritico Numo igmata protulere . In ejusmodi igitur numis in lucem emittendis , litteraturae Phoeniciae fontes
dam ipsa Latina inscriptio viam nobis facilem atque e peditam commonstravit muniitque ita in Cossurensibus numis, de quibus disputamus, ad eorum Phoenicio-Punicam epigraphen evolvendam , eamque sine ullo erroris discrimine rite interpretandam , quare similis ratio non valeret, nullo modo prorsus intelligo . Una igitur in Dami Cossurensis epigraphe , του cia Dyadmittenda lectio est, altera vero του omnino reprobanda . Quod de alterius numi ab eodem Bayerio , lo c. cit. pag. 364. producti, epigraphe item dicendum . De quo quidem numo ad Cossurenses quoque reserendo , aliquid mox disseram . Quod autem Cl.Pelle rinius ipse , Recrteil de med illes de Huples dcc., Tom. III. pag. 2O. seqq. 6O. I 4 I. seqq. , de primae ejuaem litterae potestate in Cossu-ren Si num o , Tabul. XCVIIέ n. I., atque in duabus tribusve numismatis Tabul. LXXXVIII. n. 6. 7. obviae , disputavit, leviora sunt, quam ut reserenda nobis , aut consutanda videantur . Quam de hac ipsa littera, lociscitatis , errantem suam sententiam si Pellarinius non Palam reprobavit , post agnovit profecto , Tom. I. Supplement. I. pag. II. Seqq.; ubi variis numis & Cossurensibus, aliisque eadem littera inhio signatis, cum abs se , tum ab Antiquariis in. lucem emissis , qua potestate dc sono. ipsa efferenda sit, nimirum non aliter
atque το p Pπh , contra Cl. Barthelemyum , modo
illud affirmantem , negantem modo, pluribuS Statuit. Adde etiam eiusdem Pellerinii Tom. II. Supplement III. Pan. II 8. π Sunlement IV. dc postrem. pag. 48. 6S-79 - 8 I. Ioῖ - Go.et Leitres de PAuteur des Recuetis
de medailles de Rois de Peuoles O de Villes , imprimes
. Fit igitur, ut Phoenicio-Punicae epigraehes li
136쪽
o, Phoenicum litteratura illustrando as nobis commonStrarunt quidem ; de iis vero ape
riundis parum Solliciti , easdem litteras nulla
tera ν , de qua hactenus quaerimus, non QN Aleph , quod Pesserinius primum , aliique eruditi Antiquarii sine ratione opinati sunt, sed ea ipsa του praoph , vi ac potestate , quam ei jure tribuimus , & plures numieidem manifeste vindicant, revera heic gaudeat. Hoc igitur probe stabilito & fixo , ejusmodi nu-
mos eodem Phocnicio. Punico Signatos epigrammate , percussos a Cossurensibus suisse, uti re ipsa suere ;ab omni similitudine veri, omnique rationis con Secumtione abhorret, primum ejusdem epigraphes elemen
tum accomodari ad του N Aleph, valorem usquam posse; etiamsi το figura sua, uti paullo ante a jebam , eamdem ipsam atque του R Aleph, quibusdam in Phoenicio- Punicis ἐπιγραφαις sormam imitari videatur . Et quoniam in id genus Cossurensibus numis su mus , alterum , de quo supra pag. 4I8. N paullo ante, me quidquam dicturum promisi, non omittamus . Ab singulis, quos hactenus indicavi ego ipse, Cossurae numismatis, typo quidem suo in parte antica plane diversus hic mimus est . At in postica epigraphen s
stit , quae alteram Phoenici -Punicam , ante recitatam , Omnino exprimit. Videlicet in adversa : et figura virilis stans cernitur, sive, ut mihi videtur, milis zuo cinius gladio, dextra scipionem,sinistra vero lituum
tenens. I Epigraphe , seu Dan P, 1. e. Surenses . In qua quidem Punica inscriptione , litin-ra a Nan , hanc sibi formam induit, nempe h contra atque in aliis Cossurrensium num orum επιγιαφαοῦς idem elementum vulgo comparere, saepe numero ipse
Quod autem hanc quoque epigraphen esse legendam existimarit Cl Peregius-Bayerius loc .cit., perinde atque το Ischaeonim, ipsa exprimeret, sicut ille idem de altera contendebat ό non ost cur morer . Num-
137쪽
4 6 ly De Boetiano Hebr. Samaritieo Numo Q collustrantes luce , tinmo etiam eas haud semel tanta insolentia abs se descriptas proserentes no-
quam sane id arbitror Cl. virum scripturum fuisse, si diligentius considerasset , quid ex Cossurensium morum typis ac symbolis,ex eorumque tam Graece quam Latine inseriptis litteris cum eorumdem epigraphe collatis Phoenieio-Punica,esset consequens. Vidis set profecto, quantum instituta abs se haee eollatio leo etioni , quam commentus est, non adversaretur m do, verum etiam illam convinceret plane saIsitatis. Quum vero huiusce alterius numi epigraphe ad Cossurenses omnino pertineat, facile intelligitur magno in errore illos Antiquarios suisse versatos, qui eundem numum modo ad ulterioris Hispaniae urbem SERPAΜ in provincia Baetica, adiudicarunt, ut Iaeob. de Bary inani sane conjectura arbitratus est,Epistol. ad. Hadrian. Relandum Palestiuae sacrae eiusd. Relandi
lib. III. pag. 94o., & in I. Clerici Bibliotheque choisieTOm. XI. pari. u. pag. Ia7. Sem. ἰ modo autem ad HisPALIM retulerunt, sicuti perperam feeit Cl.Bartheis lemyus, Letire a m. te Marquis Olivieri, pag. 43. seq. Tabul. Iv. n. 4. s. Quorum doctorum hominum opinationem ne similitudinem veri ullam sustinere posse,animadversum quidem a Cl. Peregio-Bayerio est loe. eit pag.36 s. ad unam tamen suam usi tuendam lectionem intentus, Cossuraene, an alteri ex proximeariaeentibus insulis, de quibus supra dixi pag.421. nu-mus sit tribuendus,haesitans scripsit pag. 364. De nu- mi autem typo in parte adversa conspicuo , in quo sane exponendo editor Catalogi numorum D'Enneo, n. 364. pag. D8. minus feliciter versatus est , ne unum verbum habuit Cl. Hispanus, neque Cl. Franciseus Neu mannus, popuIoram ct Regum nuras. veter. inedit. pari. II. pag. Iao. Quo loco eruditus Canoni ' eus Regularis ad S.D. , Nuseo Caesareo numorum rem centioris aevi praesectus die.,etat id genus numos inter Disiti su by Corale
138쪽
P Phoenicum litteratura illustrando Q 427
bis, ut totidem aenigmata dissicillimo solve da negotio appareant; in illa , qua iamdiu in-
Cossurenses recenseat, nihilominus eosdem una eo iunctos sese Tabul. IV. n. IO- I . proposuisse ait ,
ut aliquis eorum patriam felicius eruat atque facilius stabiliat . Quasi ipsa Phoenicio-Punica epigraphe ,
qua iidem numi, Tabul. ead. n. II. I 2. 23. & I4.s insigniuntur , in aliquot tamen suis elementis minus bene descripti, dubitandi locum relinqueret , utrum Cossurensibus essent adiudicandi, necne . Num ruinigitur haec epigraphe si e se habet , ut ne ambigendum quidem sit,quin ipsi Cossurae,hodie Pantelaria, uti supra notavi pag. 389. aliis Pantellaria & Pan talaria, adscribi debeant . Mirum porro, diligentissimum I. Christoph.Rasche in suo Lexico unsversae rei numariae vet. de eorumdem num orum epigraphe atque typo nihiI omnino dixisse, ad voeem Cossura . Ut cumque ressit; hane nostram de eodem epigrammate sententiam sustus aliquanto enarrare eo magis debuimus, quod ad litterarum Phoeni ei o-Punicarum Diagramma suo loco declarandum, haud parum sit collatura . Iam vero hisce animadversis, ad Nieolaum Mah dei, quem post De-BOEium supra nominavi, Orationem nostram convertamus . Is autem doctus Academicus Patisiensis in illa, quam superius pag. 3a I. recensui, lucubratione Gallice edita , num os nonnullos Phoeni- ei Punicos &unum Numidicum Iubae senioris proe lit Tabula H. n. I - 6. 8 - Ιχ. Eorum vero ibidem descriptae epigraphae, una aut altera dempta, magno certe laborant vitio . In hoc quoque eulpandus Mah dellus, quod numos tres Tab. ejusd. n. 4. 1. dc 6., de
quorum primo ego ipse pag. 392. quidquam adnotavi ἔCarthaginienses vocet, qui potius Siculo-Carthaginienses essent dicendi; quippe quod vel ab ipsis Carthaginiensibus in Sicilia rerum potientibus , vel a Siculis eorum imperio subjectis percussi revera fuere. In eo
139쪽
428 Q, De Borgiano Hebr. Samaritico Numo Qvolutae erant, obscuritate jacentes reliquerunt. Atque hinc factum est, ut inscripti num orum
praeterea minus sese diligentem praebet, quod numos quatuor , n. 9 - ΙΣ. , inter Asricanos adnumeret, qui Hispano-Ρunicis suissent accensendi, Gaditanis nempe, quemadmodum pag. II. IS. & sane recte posuit .
Quo quidem loco Phoenicias ipsas probe distinguit litteras , eas videlicet, quibus Tyri & Sidonis signantur numi Tab. ejusd. n. I - 3., ab Punicis , quas Carthaginienses usurpabant, quibusque inscribantur numi, ibid. n. 4 - 6 , quos Siculo-Carthaginienses dicimus , propterea quod in Sicilia , sicuti ante ajebam , cusi re- ipsa suerint . Quas ego nihilominus utrasque litteras , uti Hispano-Punico-Gaditanas, nomine Phoenicio-Punicarum perpetuo sere dc generatim comprehendi; lineamenta namque characterum bene expressa, eaedem maxima ex parte servant Phoeniciarum .
Quum vero de namorum , quos protulit, epigraphis Phoenicio-Punicis , Cl. Academicus nihil prorFsus affera quod ad earum intelligentiam nos conducat. etsi ex eorum typis inscriptae iisdem numis litterae, quamlibet vitiatae,dignosci possent; Phoeniciae tamen litteraturae assequendae exiguo sane nobis praesidio sunt in iis , quae de ejus generis numis ipse disseruit . Quapropter ad alteram Antiquarium, cujus ter tio loco memini, descendo ; Josephum dico Claud. Guyot de Mame . Hujus instat Dissertatione Sostra un Derisone Punica,e Grec quae inserta legitur Academ. Cortonens. Commentariis , sive Sarai di disserta etione Accademiche Tom. I. pag. 24 - ἰ4. De qua Cl. Uiri dissertatione, paucis quidem , at satis dixi pag. 92. Seq. Hoc tamen animadvertam , in Phoenicio Punica Cossurensis nam i epigraphe eruenda, in qua exponenda pag. 3I. Seqq. post veriatur ejus commentatio , eruditum Guyotum de Mariae ad eumdem impegisse scopulum, quo De-Boaius ipse, sicuti pag. 17.dc I9. Diqitig Corale
140쪽
ς Phoenicum litteratura illustrando Q 4as
ectypis ab illis Antiquariis producti characteres,
cum scalptorum sive incuria, sive arbitrio, tum aiebain , de collationis suae fallaci, ac lubrico sibi nimis fidens canone , offenderat. Etenim ex productis ab se ibidem pag. 3I. Cossurensibus numi S, qaorum alter Latine Cossura , alter vero Punice P Xosur-nim, inscribitur, hanc lectionem efficiendam ratus est, quae,eius sententi , sit Τὰ ΚοSRAR . Quae sane lectio euin ipsa Phoenicio-Punica epigraphe quam parum apte componatur, non est neceSSe , ut ostendam . Primam igitur epigraphes , eamque unam si demas, litteram , quam recte quidem,sed divinando dicit Το Poph. Phoenicium,seu Graecum vetus τὸ si in caeteris resolvendis elementis omnino labitur Cl. Cortonensis Academicus.Secundam namque habet pro Dade Pho ni cum , Tertiam vero uti S , postremas demum duas litteras veluti RR , quae re tamen vera sunt Nun &Μem , esse legendas, una conjectatura, Sed plane inani, id explicandum retur pag. 37. seq. Quantum ergo litteraturam ipsam Phoenicum illustrarit doctus ipse De-Μarnius, satis illud sit quod ex hae deprompsimus Cl. viri indicata lucubratione . Ut autem institutum ordinem persequar, ad alterum Academicum Cortonensem nunc venio . Atque ille ipse est Cl. Rodulphinus Venuti, cujus ipse qua to loco mentionem seci. Est autem ejusdem Disse ratione sopra alaune Medaglie Mallesi ;i Actor. ejusd. Academ. Cortonensis Tom. ante citat. pag. 33 - 2. Atque ejusdem dissertationis haec summa est: Melitam insulam primum a Phoenicibus, deinde a Graecis, postea frequentatam a Poenis suisse . Qua de re sn-Pra pag. I93. me quidpiam attigisse memini . His ab Cl. Venuto breviter praemissis pag. 33. seq. , ad nu mos Phoenicio-Punice inscriptos , quos illustrare aggreditur, venit,ibid.& pag.seqq.,eosque quinque nume ro Tabula aere incisa profert. Tota autem ejus eo ten-