De concursu Dei ad actus liberos voluntatis creatae (Francesco Diotallevi)

발행: 1611년

분량: 295페이지

출처: archive.org

분류: 철학

111쪽

rae, propriae, sed metaphoricae tantum cauta ad quam utpote non influentem agenti ipsum agere; non sequarii effectus. Quare per huiusmodi motionen non facit Deus, ut faciamus, quia ut ibidem contendit Aluaren, si Deus moueret nos solum moualiter Ipsi dium operamur , discernere iratis nosmeti psos a non operantibusa non vero discerneret Deus. Quamuis ergo ad otium actu Deus ipse concurrat cum moraliter, tum etiam

physice praedeterminando Adnrulum vero physice tantum praedeterminandori relinqui tamen videtur idem operandi i nodus in eo quod adeo praecipuum est, ut ipsum untaxat spectandum videatur,quippe quod veram per se tantum Deo

tribuat rationem causiae, eumque constituat primam, ac perfectam originem determinationis vehic inis sit potius quam non L. Secundo contra eth, quia motio moralis nihil

est aliud nisi actus quidam intellectit quem a Deo esse, ut primo Auctore illi negare nonpos sunt, qui ad illum requirunt playsicam Dei prae-

determinationcm quare merito Moderniis illectitus saepe mentionem feriinus concedit randem

huius inodi actum est a Deo ut actus est. Clim

ergo in Aduersariorum lententia ad acturu peccati concurrat et is hominem physice praetd terminando ad pro licendat ri totam ipsitas entitatem atque ad producendam etiam totam re itatem cuiuscumque altentiis aenis pietes equisiti:&pra erea praedetermis rando, sapplicando Dia-Dolum, aliam quamcumque causam de facto concurrentem ad proponendum obiectum rationi contrarium, atque ad allicier dum ad illud: nulla

112쪽

Dio TALLEVII. Oct in illa sati causalitas moralis, aut pii sica deesse videtur ut propterea Deus dici pollit alio, atque alio modo bona hominum opera,&mal.IOpCrari.

Refellauri cunda solutio eiusdem a

gumenti. Ecunda euasio est , ut dicatur ideo Deus non Iesse causa mali operis nostri sicli boni, quia dum bene operamur non talum in quit voluntati nos rete agere, sed etiam bene agere: Fecus at

tem in actibus peccatorum,quia cum ad lios non e cibatur malitia muralis,ut procedunt a Deo. sed solium quatenus sunt a voliuntate deficiente. In his Detis licet influat nobis agere,non tam En influit male agere. Contra tamen cist, quia bonitas etiam mor Iis bonorum aetatum lion sequitii ad entitate nii serum,ut procedunt a Deo,sed solum quatenus

procedunt a volui a te creata libere operanteatixta piaescripturi rationis; bonitas etlim illa moralis hindatur in libertate , qtiam habet ille actus respectu voluntatis creatae, qua: libertas non est in illo,ut procedit a Deo; sed solum ex modo,quo procedit a cause creata quo litis cum idem planet actus emanat ab amanteis delit illi bonitas

moralissi quamuis Deus cadem prorsus ratione influat in entitatem illius, qua influit,tiando a

causa creata libere producitur, iuna bonitare morali si ergo Deus ideo non est causa peccati, quia malitia non sequitan alentitate In actus , ut procliicitiira Deo; ita cade ratione, neq; critia tisaactus otii, quia bonitas moralis non sequitur dentitatem illius actat ut procedit a Deo, sedi

et lum

113쪽

ici Opus C. THEOLOGICvMlum ut procedita causa libera crea ta Et sicut Deus

vere est causa impliciter nostri actus boni, quia facit, utve emitu cum perfecta cognitione luc,

nunc circa obiectum thonestum rata eod stili

modo erit umpliciter causa nostri actus mali:quia, vitam ce uni Aduertarii, Deus est cauta prima,&prima radix determinationis,ut homo hic innuecum tali aduertentia rationis eliciat actum circa obiectum rationi contrarium. Nec refert, quod Deus malitiam formalem aψttis mali, non iluenda vcro bolutatem achus boni quia hic solum qiu critur de modo , quo Deus efficit actum bonum, malum i non vero de intentione ita v trumque et stat: praeterquam quod non requiritur, ut aliquis sit Auctor, cauta peccati alterius; ut intendat tormalem malitiam ipsius actus, ut patet in eo, qui ex rentione selius participationis lucri aliquem inducit ad furandum: in sexcentis aliis exemplis et vix enim unquam continget, ut homines tam improbi sint, ut ex intentione malitia moralis aliquem ad peccandum impellant.

Tertia solutio Adversmorim confutatur. TErii denique euali esse potest, ut dicatur

non sequi ex eo quod Deus sit Auctor actus peccati, trima origo de ter mationis ad illum

iecundum totam ipsius entitatem , ut sit abs blute causa peccata, qtua ad hoc requiritur ut attingat iplam formulam malitiam, mi tamen Deus non est causa,

Sed contra est primo, quia si debet quis im- inediate efficere malitiam formalem, ut sit Au

114쪽

ctor, vel causa peccati alterius neque Diabolus, ne iue ullus hominini suadens alteri peccatum; cii causa illius ulla ratione , quia nullas attingit

na alitiam molati m immediate; scd eatenus tantum eius est causa, quatenus mouet, ac impellit ad actum quem ipsi inseparabiliter comitatur. Quod esuini non esset satis, ii ullus etiam vide retii res se causa peccari in se ipso, cita nullus producit na alitia fon ale sit achus praui, i iis quatenusentitate aetus producit; tali malitia illa annexa est. Secundo, conini est , quia ubi quaeritur absolute , si impliciter causa peccata alterius non qimitur cauta immediate attingens malitia in moralem, sed causa mouens atque inducens albquem ad liberini actum cuius obiectu in sit rationi contrivium. Sic enirn S. Tho. de malo, cur aes . . ar. .&3. Acb. 2.q. TS. per totam, quaest. o. ait.

3. dum agit de caetua peccati, solum agit de causa inducente ad actum ipsinia peccati ubera eliciendum; reum perfecta cognitione singulorum in quibus est actiori qua de causa quant. 8 o.

citat .ar. r. sic habet. Reston deo dicendum quod pecca-ttim quidam actus est. Unde hoc modo potest eis aliquid direct causa peccati per siem modi m ali usi directe est causa aluuiis actim. stod quidem non contingit nisper hoc quod proprium principium illiis actus mouet ad agendum propietum autem 'in initim actit peccati enluntas. Vnde nihil potes directe es cai sapeco ali, nisi quod potest rotuntatem mouere ad agendum. Quibusve obis expresse docet illud agen facere a cereunpeccare in quo de rato quantis a r. iudixerat cm sit et rationem Aucholis peccati alieni pio duoluntate in ipsius mouex, ac inducit ad ahim. Otia,

115쪽

io Opus C. THEOLOGICUM seu mali eius entitatem producedam. Hinc mi utum hoc ipso r. 1 tum aliis citatis ex eo probat nec

Daemoliena , aut hominem proponontem obiectum rationi contrarium , ac suadentem, illicientem ad illud nec obiectum ipsum propositum, nec appetitum sensitiuum est sui, cientes causas peccati, quia cum satis non sua ad efficiendum ut homo sedeterminet ad achum peccati non suntiatis ut faciant illum peccas e. Quamlais ergo Deus non es licia sin mediatu, se se formalem malitiam nostri ac tis praui si tamen efficaciter ducit nos ad nnotum auessionis ab ipso tam verum est eum esse nostri peccati auctorena , quam V immei ipsum facete , ut voluntas nostra eo ipso quod clicit illum motum ab ultimo sine avertatur ut patet ex S. Eo de malo quaesi s. art. I. Et rantUm abest, ut requiratur in proposito propria, immediata effectio ipsius malitiae moralis, ut, si S.Tho. credimus i. a. qu est s. ar. i. huiusmodi malitia

non alii possit habere causam quam per accidens, cum sequi debeat ex illa causic, quo si ad actum ipsum illiusve entitatem reseratur sica causa per se. Ex is vero potest obiter explicari , quod praeter alios Scholiasticos passim docet S. rho.

uetum scilicet peccati quatenus ensis , esse a Deo: non emnatius res utitur termini mouendi, ac inducendi adactum quando agit det causa peccati; nec frustra eorumdem terminorum mentionem Omittere solet, cum qu tit an actio peccati sita Deo. Ne enim Deus Auchor efficiatur peccati,negat ipsum indu cere, o si in ta te mlh moliam ad pro ducendum cuin persecta cognitionet actum peccati , cuintilatein illius. Ne vero en aliquod creatum

116쪽

FRANC. Dior A Evo Iostumelib concedatur, moda meo non pendeat: fatetur actum prauum , quaten is hos est, esse a Deo, non ut inducente ad illum , sed ut noli subtrahent suum iecessarium concursan voluntari,

quae dum ad illum se determinat abutitur u libertate, de ini luxu diuino in actu primo ad oppolita sibi ablato.Quam distinchonen id uiis expressit S Tho in respocilla ad s. alias citata p. 1. l. 8O .art. i. VbiaitIicet Deus sit uniuersale principium oninis intentionis inotus humani, quod tamen determinetur voluntas humana ad altim consilium, hoc non esse a Deo , sed ab ipsa in quo S. Tho secum ipse consentit de malo, quaest. ; attaa.Vbi doc nolia motione auitia, sed a dispositione voluntatis creatae oriri, ut malae potius actiones quam bonae sequantur. Atque ex his videtur satis reiecta postrema illa euasio, pro qua tam n.

tantia i dam Aduersariorum proponntur,obelitatur

Iliicies, quia licet Detus sit Auctor generatio Inis humanae , non tamen est Auctor culpae

originalis,quq per generationem contrahItur,qu*que in anima rationali est, ut in subiecto, quam solus Deus libere creat. Ergo similiter quamuis Deus Auctor sit entitatis actus quo actualiter peccatur:poterit tamen non esse Auctor formalis malitiae,quae illi entitati inhaeret. Respondeo negando consequetiam,quod enim fieri non postir, ut Deus Auctor sit entitatis peccati actualis libere elicitae, seu ut ad illam inducat;

tamen non sit causa peccati, satis conuare da-

117쪽

io Pus c. TITEOLOGICVM timur .Tho.agente de causa peccati actualis.N6tamera simili imponesse quatur, ut Deus sit causa peccati origuralis, Nasa est causa human egenerationis, animae rata o Iaalis Nam,ut omittam, animam rationalem non ita se habere ad peccatum originale , sicut entitas libero producta peccati actualis ad peccatum actualch tum quia uirusmodi cntitas componit ipsum peccatum actuales; ipsamet, seu actus cuius est emitas denominatur peccatum ac uale quod animo rationali respectu peccati originalis, non convcnit tum quia non ita sequitur ex natura rei culpa originalis ad animam rationalem ex tui mana generatione sicut ad entitatem actus intrinsece mali cuni porsecta cognitione elicitam sequitii malitia moralis: nam thanc non sic qui praescindendo tiam ab omni exti inseco implicat contradictionem culpam vero originalem non sequi ad animam rationalem ex communi hominum genetratione, non implicat, sit a praeuaricatione Ada praescindaricius: quae pranaaricatio generationi humana ac ipsi anima extrinsectim qua des , ac per accidens Vt haec inquam omittim),animaduci te lichim est ad peccatum Cit ale pioprium cuiusque nominis qui nascitur, intrinsece requiti, ut illi sit voluntarium voli late sultem illius cum quo quilibet particillaris iomo unum aliquo modo constituit, ut expis

fit ut Deus creando animam rationalem coamcurrendo ac generationem humanam non faciat

luna hominem genitum originaliter sit ita dicam peccare, vel non sit causa peccati origin iis in hoc homine genito: quia non acit, ut huic homi

118쪽

FRANC. Dio TALE Evo. os homini ipsum originale peccatum volivitatium sit Est enim duntaxat voluntariuravi, ut explicat Cale loco citato quatenus hic homo genitus est reliquid vol natatis Adae, ut libere elicientis actum illum ratione cuivis primo, per se voluntarius

Adae fuit huiusmodi defectus quamuis autem dici pollit Deus facere per creationem antima ratio natis siti ut clim concursu ad humanam generati omnem , ut hic homo sit membrum Adae tanquam capitas de consequenter sit aliquid voluntatis illius. Non tamen facit ut sit aliquid illius voluntatis quaten is illi est voluntarius huiusmodi defectus; quia hoc ait eo tantum fieri potest , qui m-ciat ut hic ipse defectus si voluntarius Adae: Deus autem nulla ratione dici potest Auctor inducens

ad illam volitionem die ratione cuius hic defeetias originalis per se primo fuit voluntarius illi, Scper illum posteris omnibus. Ex quo tandem sit ut

Deus non faciat, ut hic homo contrahat peccatum originales, seu non faciat peccatum originale in hoc homine, licet creet animam illius, Vconcurrat ad ipsius generationem. Cum tamen in peccato actuali optime equatur, ut diximus, ut

Deus sit Auctor illius si physice praedete1 minat ad cnditatem ipsius cum perfecta cognitione producendam, quia eo ipso facit, ut homini sit voluntarius desectu actualis eo modo, quo voluntarius

esse debet, ut homo actualiter peccet. Atque hec de Cataone 6.&tota 6.Ieis quantum.

ad caiis in propositam facere videbatur. Omnia autem , .sapientiorum iudici, S. R. E conectioni libenti ime subiicio.

119쪽

O PVSCVLVM

THEOLOGICUM

FRANCISCI DIO

TALLEVII.

Desentia, quam Deis habet de contingenti sub condition istum prius ratione quam liber quidquam decernat. PRO EMIVM.

VPERiost opusculo, dum egimus de concurru Dei ad actus liberos volu- g tatis creatae adiumento nobis aliquo ti estist scietitia illa, qua Deus nouit

ante liberat si quasncumque surae voluntatis oper tionem futura illa contingentia, quae conditionata dicuntur. Sed quoniam de hac ipsa scientia, non minor est inter Catholicos controuersia, qua de ipsomet concursu diuino ideo ne aliqua ex iis, quae attulimus mutare quodammodo videantur; contendendum est in praesentia, ut ostendamus huiusmodi scientiam Deo nequaquam eis denegandam: cum praesertim tam eximuis sit illius in Theologica iacultate usus, ut quaestiones alioqui obscu

120쪽

obscurissimae, atque inestimabiles cius beneficio aperti illine: plataissime explicentur. Posset autem controuersialam in plures quaestiones disti i-bui, ut scilicet primo loco in dubium vocaretur: Aia Deus contingentiasLib conditione futura simpliciteris sciat deinde, an de illis cognitionem habeat omnino certam. citio denique, in quo signo rationis huius nodi cognitio illi insit nurn scilicae ante omnem liberam voli natatis operatio nem an post aliquam ex qua eorumdem futuro rum obiectiva veritas ortum ducat sed quia in prima, de secunda quaestione cum Auctoribtis physica praedeterminationis nulla est nobis in presentia distensio. Hinc sit ut ad institutum nostiumicitia duntaxat quaestio pertineat, in qua magna nobis superest cum eisdem auctoribus disceptatio, qui ad physicam praedeterminationem tuendam aliqua illius fundamenta hi huius quaestionis tractatione iacere conantur. Hac igitur de re soluin agemus An scient , qua Deius contingentia conditionaliter futura nouita libera aliqua pilius operatione pendeat, qua de his piis futuris quidpiam decernat An vero liberam omnem operationem anteuertat Disputabimus autem de re ipsa, non denomine, hoc est, An huiusmodi scientia appellanda sit scientia media necne:dum enim rem teneamus, facile aliorum arbitratui nomen relinquemus quamliis non dubitem ut hos obiter attingam scientia hanc in antiquis diuinae scietiar ditiisionibus omnino contineri Non enim inter

media est inter scientiarn simplicis intestigentiae, sivisionis, quia curri feratur in res sub ea ratione, sub qua non includunt existentia actu, realiter

exerci

SEARCH

MENU NAVIGATION