장음표시 사용
361쪽
mnes probitatis & prudentiae laude clarus Non Physicas tantum de mathematicas , sed utramque etiam apprime calluit Theologiam & qua: speculatrix dic turin quam moralem,appellant. Olisi ponem collegio sancti Antoni j Abbatis primus ex Societate, G- scientiae, ut vocant, casus,& sphaerae scientiam publice professus est. Conc sonandi munus tum in Lusitania, tum in India magna omnium approbatione de fructu multos annos exercuit. Multos quoque Go num collegium rexit.Summo ardebat & Ethnicos ad fidem de ad militiam impios perducendi desiderio: neque omittebat quidquam, quod crederet ad virorumque salutem attinere; quo etiam nomine ita erat cognitus, ut quamuis pedum vitio praepeditus numquam Goa egi ederetur, nemo tamen alius per vastas illas orientis orbis oras illo tunc ellet fama celebrior. Erat utroque captus pede;nec sustentare rectum corpus,nec mouere sine aliquo adminiculo poterat. D mi quibusdam utebatur ligneis surculis Cruces Itali, Lusita ni Muletas vocant in quibus innixus deambula bat. Iu mento insidens cxibat seras , cum erat Opus. Hominum manibus ponebatur in suggesto.Huiusmo di cum ellet diu multuque laborauit, ut ad Indos mi terethir;cumque illi a superiore quoda suillet aliqua-do responsum satis constare , ipsum ad talem missio nem else ineptum, delineret proinde incalliam saliga ri, qui ne pastum unum quidem posset absque surcii lis conficere. At ego, inquit, non ambulandi peto sa- cultatem, sed nauigandi. Haec res cum vento & velis, non pedibus fiat satis constat, posse me ad illam sine pedibus iudicari aptum. Denique pulsus ab aliis, a B. Ignatio , cum quo tandem ea de negotio per literas
egit, factam sibi proficiscendi copiam tanto gaudio
362쪽
est amplexus,ut apertissime signiscarit,nihil sibi gratius concedi potuisse. Cum iam hominum humeris deportatus navim conscenderet,actis Deo pio singulari illo beneficio palam gratibus, ad socios, qui aderant conuersus, Vellem,inquit, Patres, si pollem , horum adminiculorum, atque horum etiam pedum e figiem aliquam in Lusitania veluti monumentum relinquere;non quidem,ut esset ullus , qui huius vilissimi homunculi sempiterna digni obliuione , vel momento temporis recordaretur; sed ut nemo umquam
esset,qui talent intuens imaginem desperaret, id se assequi posse,quod ego sum allecutus;omnesque caeci, claudi,aridi, lcbiles, manibus & pedibus capti , quo cumque affecti corporis vitio, quacumque notati deformitate cerib scirent. esse sibi in hac piscina remedium,nec ab ea alias excludi, quam qui voluntate sua excludi volunt. Dum erat in naui, simul cum Patriarcha, suis sultus surculis,corpusque per tabulata , perque foros & pet gulas trahens a vectoribus cogebat stipem, qua egenos aegrosque ex parte iuuaret. Cum Mos ambicum venit, Saracenos adiit, insulae habitatores, ut aliquam eis, si posset, Euangeli j lucem impertiret.Habuit cum eis de religione quaestiones, &contra nequissimum pseudoprophetam sic egit , ut Mahumetani cum plurima dicerent deuia & pugnan tia,tandem, quod impudentium hominum proprium perfugium est,rem totam risu soluerent, per ludibriuiactantes stare non posse , quae homo diceret captus pedibus'; nec posse quidquam recte ab eo concludi; qui paene truncus ellet; ac sic de re ageretur , quam manibus aut pedibus,non ratione & voce confici oporteret. Cum vero pedum vitium eo magis obiice tent illudentes , quo se victos suisse ferebant aegi ius,4 Videte,
363쪽
Videte,inquit Franciscus, uter deformior iit, egone, qui tantum pedibus careo, an Mahumetus vester, ipsa nequsitia nequior,qui sectam vobis tradidit nec pedes liabenaeim,nec caput. His illi puncti verbis, a risu in indignationem versi a conspectu recessere.
A Mosambuo Patriarcha Goa/n peruenit. o ubi secmi misso in Aethiopiam Ouieri.
peream quietem viribus, cum nauigationis co-tinuadae tempus adesset, ad navim Patriarcha & s cij recepti,soluunt e portu,& fauoniis spiritantibus pandunt vela, cursuque prospero ac propero immensam maris vastitatem inter Africam & Asiam tractu longissimo interiectam superantes, Goam perueniut. A Petto Mascaregna Indico Prorege,&a taeteris,qui alicuius erant in ea urbe nominis,cum summa ben uolentiae Ec honoris fgnificatione exceptus Patriarcha est. Ipsi potis imam canonici , qui per eos dies tapiscopo carebant , magnam ex eius aduentu cepere laetitiae voluptatem ; qubd praeter caetera haberent, qui munia exercere posset Pontiscalia, quorum tunc usus maxime crat Gose & Goanae dioecesi necessarius. Caeterum vix Goamam solum Patriarcha tetigerat,custatim ingens quaedam tristit ae procella in hominem irruens,quod ex omnium ordinum studio &J,eneu lentia gaudium conceperat , ab eius pectore longe pepulit. Ex Gongati Roderici literis agnouit, Abassino. rum Imperatorem nasuis haerere erroribus,ut eos sci
364쪽
r: eus,ae promiserat,pugnacillime de senderet; & serti-
naciter negaret , vllam se umquam. Romano Potiscitet obedientiam praeititurum. Res i: ia magis, quam dici: ro est,sanctistimi viri animum affixit; quod hac una ratione videret, suς sibi AEthiopiae adς :ndς vel omnit no interclusam esse viam, vel tanto obseptam imi pedimento, ut in ea aperienda satis superque sibi ci et desudadum: Postquam si pius de negotio tanto & cupatribus Societatis primum & cum ipso deinde pio- rege multa in utramque partem priuatim di iteruit; ad multorum iudicia rem putauit deferendam Petit igitur a Prorege, ut auctoi itate sua Concilium cogat sapientium , quorum quid in praesenti dissicultate sit agendum .consultationi comittat Placet petitio . Satim Prorex ad se acciri iubet tum ex religioso, tum ex se- is datorio ordine non paucos,prudentia & probitate in- . . fgnes , qui rem ancipitem suis agitent sententiis, de quod factu optimum cuique visum,in medio ponant. congregata in praetorio concione,ita Patriarcha pri- mu dicere orsus est. Optime tenes, Prorex inclyte, nec vos latet, viri clarissimi,quanto leper studio Ioannes Rex invictissimus & maximus contenderit, ut A-
, bassinorum populis a recta fide aberrantibus aliquod
verae lucis subsidium per suos suppeditaret; quatum, que iam inde ab eo tepore,quo ignotae terrae & igni uora maria Lusitanorum .industria & armis aperiri coepta,& sua & Pontificis maximi auctoi itate effecerit,ut miseram gentem ab suo capite pesti sera diuisione seiunctam ad coniunctionem reducercti pili reque ac putidum membrum adhibito concordiar medic t mento redderet sanitati. Rem ab exordio repetere, iu ures vestras longa narrationum serie obtundere, a- nimus mihi non ea. Velim tantummodo considere-
365쪽
33s De s. Nonio VIarreto Patri
tis,quid in re praesenti agendum sit quod & Christianae Reipublicet dignitati,& Lusitani Regis auctoritata
consentaneum videatur. Scitis Claudium Abasimorum Imperatorem accepturum se Catholicas leges,& Romano Pontifici submisitarum capiat s quod pa ter eius Dauid facere antea decreuerat) no ita pridem promisit Ie eamque suille causam , cur non solum nouus ad eum de i inattis sit Patriarcha , cuius opera a uulsis haeresiam erroribus ad sanam doctrinam & antiquae fidei sinceritatem redite cum suis pollet ; sed magnifica etiam cum pretiosissimis donis decreta legatio , quam qui obiturus erat, Fernandus Sosa , vir prudentia & nobilitate isemini vestrum ignotus, in
gno meo dolore,ne minore rerum nostrarum incommodo, vitae prius, quam nauigationis finiuit cursum.
Fefellit Claudius datam Pontifici & Regi fidem: es
nostras & vora clusit. Suas sic amat, ut serunt, tene- bras ipses ut acerbissime oderit nuntios veritatisipericlitumque sit,nec infernis agitatus suriis eosdem viserroque absumat. Vereor, vi ad illam colluuionem scelerum,ex quibus aiunt elle conflatum , quidquam aliud ad extremum addat, 'alio & sacrosanctam Romanae Ecclesiae amplitudinem , & Regis nostri maiestatem offendat. Ego quidem , quod ad me a tinet, a leb AEthiopiam adire non reformido,nihil ut ardemtius appetam,quam eo deserri, ubi inter mihi commissas oties & viuere possim, & mori. Quid enim vilis deterreat aut laborum incommodis, atat vitae peticulis cum ante oculos mentis Christum habeam pastorem summum,qui post infinita mala indignissimὸ tolerata animam tandem suam posuit . pro Oilibus . suis Z Vehementer igitur a te peto , optime Mastare- lo sua vi parari mihi quamocyssime ilauirn iubeas, tua ad
366쪽
ad meos traiiciam Abassi nos , cum quilius. vivam α9 moriar. Eos ego,si a sanam mentem. reuocarς, ues Romanae Ecclesiae restituere non poteto, dehito sidis item dolore,& lacrymis,dum vita erit, coram prosequar;& cum diem extremum egero, hoc unum mihi, erit inter caetera solatium, quὁd inter eosiqui meae
I fidei crediti sunt,ad ultimum vique spiritum sem eris perstiterim. Nemo in concione nit,cui non vitum,& si a maiestate Romanae sedis, & a Lusitani Regis nM
blimi decoratum dignitate, sine valido pimatorum hominum comitatu ad eas ora' proscisci, in quibus ex maximis suis laboribus , dissicillimo illo tempore, i, fructum alium capere non pollet, nisi iniquissimae P gentis probra, maledicta illusiones, ludibria, ad quae, vulgo procliues sunt, qui religionem Chrilli, quam profitentur, fallis opinionibus deprauant. Fuere igitur qui sentirent proficiscendum quidem esse Patriar- , chae,sed dandam illi septingentorum saltem militum egregiam manum , qua & personae suae dignitatem tueri posset, & barbaro principi terrorem incutere,
in quid ςontra ipsum impudenter machinaretur. Mul- -to maior concionis pars eo inclinauit,ut crederet donec IoannesRex de mutata Claudij mente deque st tu rerum fieret certior, suamque super his indicaret .voluntatem, haud este decens Patriarcham Goa esse . repedem. Haec approbata sententia est. Ne tamen aut timore, aliquo, aut ulla sorte negligentia deseri videretue ea prouincia,quae tanto summi Pontificis &
Ioannis Regis studio suerat suscepta, communi con- . sensu statutum, ut relicto Nonio Patriarcha, dreasouiedus cum aliquot ex S0cietate religiosis AEthi piam peteret,remque ipse tentaret per se,& cum per-
367쪽
fido Ini peritore liberius ageret de religione , de quaide Imperator Gonetaliam Rodericu, qudd nulla prα-ditus es Iet Ecclesiastica dignitate, secum egille, inique tulit,& conquestus est:vt vel ex eo decreto non modicium Nonius tristitiam, ita summam Andreas coineepit animo voluptatem.Neque enim quidquam ipsi peterat optabilius accidere;cum immensam qua- aam stitii qua perpetub aestuabat,& mortales omnestimandi,& durissima quaeque pro christo perserendi, non alibi melius', quam apud barbaras illas AEthimirum gentes explere se poste peraret. Paucos igitut poli daesi consociis de Goano Portu soluenet in Aba sim laetus discessit.
Vita praesenti praeclarὼ virtutum operibus me citae finem Patriarcha imponiti i C A p v T XXII.
Fraremus vitae Ioannis Patriarchae actias sex circiter continetur annis quibus Goae corpore , in Abastix animo sui C. Toto hoc tempore,donec ad metam ventum,rem A thiopicam supremo rerum mo- deratori,& Indico Proregi suo cuique modo, ardentissime commendatiit. A Deo precibus assidite petit, nut illam gentem amicis oculis despiciate sublimi, eanisquet Romanae matri firmissimo incoruptae fidei vinculo coniungat; nec patiatur tamdiu sta ad oves suas intercludi aditum. 'Proregem stequenter & s licite precatur,ut si aliud aut nota possit,aut certὸ no
lit unum sibi saltem iubeat parati caturem exigui &rarum tuti nauigij genus est j quo in AEthiopiam vehatur
368쪽
hatur,nec discellum suum, suaque optata,tamdiu re moreretur : se a Deo & a Pontifice maximo Christi Vicario datum illis populis pastorem ac ducenat,aequii non esse,ut tam longo ab iis tempore,tantoque locorum interuallo sit disiunctus. Si quid periculi, siue a Turcis occurrat in mari,siue ab ipsis AEthiopibus in terra, id subire se & velle libenter,& iure debere, ne contra Christi praescriptum boni pastoris partes &ossicium deserat. Ipsum igitur per aetcym Numinis maiestatem,perque omnes coelites immortales orare M obsecrate, ne ullam sui aut dignitatis suae habere velit rationem;abire se permittat sine claste, sine militum praesidio sine ullo comitaria , satis per se tutum esse quem ipsa pericula & res adueisae , quo plus aLiserunt damni, eo faciunt illustriorem. Cum Prorex, quia sciebat Abassinorum Imperatoris ac totius iuilius populi volunt tes ipsa obstinatione ruere in peius, , portus illos , ad quos appellere nostri ex India poterant, Turcarum armis occupari, omnesque ad terram aditus eorumdem classibus praecludi, hisce aliisque talibus Patriarchae precibus flecti se nequaquam lineret;tentauit Ioannes Patriarchatus dignita te se abdicare: & ea super re ad Ludovicum Gozaluiude Camera, veterem in Africana missione socium, in Lusitaniam scriptit. Eius epistolae haec sunt verba,ad rem praesentem attinentia , cx Lusitan0 sermone in Latinum fideliter conuersa. Obsecro te propter Deu, mi Ludovice, ut qui magna ex parte causa suisti, ehit graue hoc Patriarchatus onus, quo pressius plane sue-cumbo, hisce dubilibus humeris imponeretur, eius quoque alleuandi mihi causa sis. Eris autem , si diligentissime cures, ut a serenissimo Rege ad Indicum praetorem mittantur literae,quibus ipsi praecise man-
369쪽
det,ut eo modo,quo iudicabitur fieri Deo gratias,nistram ad Abassinos prosectionem quamprimum e pediat. Quod si re Rex ipse, propter praesentem rerum statum, in eadem,in qua eius praetor, sententiast, nobisque nulla ratione in AEthiopiam eundu putet;duo reliqua sunt, quae ab ipse mihi impetrare totis viribus conabere. Primum, ut per legatum suum, quem habet in urbe,a summo Pontifice petat,ab hoc me pastoris munere omnino eximat ; m: hique ut ab eo me abdicem,faciat potestatem. Alterum,s AEthiopica liberer procuratione,quod nisi fallor,Patris nostri Ignatij conli lio & consensu fiet;nullo modo alia mihi demandetur. Imo etiam & a te di a caeteris io binibus Societatis nostrae religiosis pet ipsa Christi vulnera,perque ac et bissimam mortem', quam emincruce pallita summe contendo,ut Regem ab hac me te quam longissime avertant,nec patiandiar tanto me salutis periculo exponi. Cur enim ero hac in parte aliis miserior't potuerint illi eas effigere,ad quas e petebantur dignitates , no possim ego, qui si in pror-liis ad omnia ineptus, atque ut ab huiusmodi me exoluerem cutis, Societatis institutum sum amplexusa Debebantur ista quidem, non infiteor, peccatis meis, propter quae,ut nihil est tam durum, quod pati non merearata etiam,vi debitas eorum tuam poenas , i stissimum est. Et vero satis tuo i cum innumerabiles oues fidei meae curaeque sint conam isse, quae neque pasci possintἡ me,neque volunt. Haec ex illa Ioannis epistola. Interim ille dum ex Lusitania responsum, aut aliquem ex AEthiopia laetiorem nuntium expectaret, eum stimabat vitae modum , qui quanto erat ab omni honoris specie remotior , tanto maiorem ipsi conciliabat apud omnes beneuolentiam, maiorem excita
370쪽
eta excitabat admirationem. Nullus prieteribat dies, in quo LEm sacram non faceret. Sex quotidie horas di-za uinariam rerum contemplationi dabat. Veluti unusiae de caetero sacerdotum numero, absque ullo ordinis dem dignitatis discrimine tam Indorum , quam Lusitanorum consessiones in templo audiebat.Α prandio,cum te tantis era grauioribus negotiis quiescendum erat, is aegros, si qui domi elsent, invisebat, & dulcibus col- et loquiis recreabat. Interdum eodem tempore culinam ii petebat,ut ii quid tunc esset agendum, coquum iu-iail uaret,vel utiles de iis,quae spectant ad animum, sese mones cum illo conferret. Suis ipse manibus vestes es suas, cum erant detritae,resarciebat. Cubiculum seu, b & domum reliquam , ut quiuis alius,scopis mund illi bat,& sordes colligebat, atque ad destinatum locum deportabat. Peregrinorum frequenter , nouitiorum vere, statis diebus,flexo genu lauabat pedes. Cupiebat maxime , proque sua virili conabatur, ut quam ptima esset prima tyronum educatio quod ab ea re- liq iam religiosae vitae institutionem, & totum sere' progressum pendere crederet :& ob hanc rem qua, b exemplo, quoiit vires habet ad mouedos animos maia iij gis efficaces,qua consiliis & monitis ad omnium vir- ,1 tutum , atque inprimis ad verae cuiusdam ac solidae
animi submissionis amorem,propriique odij studium
is eos incitabat. Legum omnium, morum, consuetudiis nam,atque institutorum, quibus gouernari Societas
si s solet, erat obseruantissimus. Qui praeter Pontificemis maximum neque in Societate, neque alibi ullum ha- bebat magistratum, cui parere aliqua lege teneretur,
sic unumquemque venerabatur, ut obedientiae iurej 1 Dmnibus videretur subiectus. NEc verb solitin India Prouincialem , & Goani collegii rectorem ac mini-