장음표시 사용
261쪽
PAas. II. CAP. II. De Placito Regis, ejus antἰquitate , m. 233tam, quod apud Hispanos , uti & apud Gallos & Flandros is potestas Legatorum is seu Nuntiorum Apostolicae Sedis exa-1, minetur, , rationem hujus examinis lub- Iungit et is ut admoneri possint a sum-- mo Regis Praetorio , quibus uti conve-
is ni at dispensationibus & commissonibus ;,, ne quid fiat ait ) in Reipublieae di-,; spendium, eum plerumque Nuntii Ap ,, liolici exteri sint, nec satis noverint, quae is sunt omnino praecavenda, ne falsis preci ri bus & suggestionibus decipiantur Deinde monens quos non tantum praevieante admissionem Nuntiorum Apostolie rum in Regnis Hispaniarum ad Resia eatur Auditoria, sed multis in negotiis Sc ea. sibus Litterae Apostolieae ante executionem earum ad Regia mittantur Auditoria &Tribunalia, rationem hujus missionis ali gans, ait se id fieri ex Regio Decreto, ut illie examinetur, ne quid fiat & obti- , neatur salsis precibus & importunig sugis gestionibus a Summo Pontifice adversus is Regni Regumque Hispaniarum privilegia, is & Apostolicas toneessiones, denique neis Litterae summi Ecclesiae Praesulis contra
,, publicam spiritualis , Ee lesasticae , &,, temporalis hujus Provinciae utilitatem, is praeter ipsius Concedentis voluntatem &D consensum executioni mandentur Tandem pluribus in huius Juris asserti nem productis fundatissimis argumentis, praeis Ueniens eorum maledicentiam, qui hoc Ius Regium in invidiam vocabant, quasi per
hane detentionem Bullarum, Pontificis auctoritati detraheretur, rursus admonet eum duntaxat in finem eam Bullarum detenti
nem fieri: is ut maximus Christi Vicarius is interim eertior fiat, quot & quantis as- is ficiantur ineommodis & gravaminibus se Respublicae istae propter multa, quae ab is ipso salsis preei ς & suggellionibus imis
D petrantur, quae minime Sanctissimus Pon-- ijsex foret concessurus , si per sinceramis ivllamque narrationem certo sciret, quidis spirituali, Eccles astieo, & temporali huis ius Regni & Principatus recto regiminio sit conducibilius ,, . Et Franeiscus Salcado in Tractatu mSupplicat. ad ruinissimum east. 8. nt m. I. expresse monet, recurium ad Senatum Rosium pro retentione Bullarum inllitui non posse, nisi occurrat utilitas publica , qu impediatur turbatio Reipublicae spiritualis, Ecclesiasticae, aut temporalis: is 'uo unicori fundamento ait haec retentionis eoisis mitio 3c facultas desertur Principi supre- mo Ecclesiae & Regni Protectori
Et cap. II. num. II. asserit idem Salgado, 'uod is omnes casus, in quibus dari po- is test Bullarum retentio in Senatu, uniis tantum rationi nitantur, & unico landa- is mento mitificentur ἔ nempe praeiudicio,, Reipublicae, ac damno publicae utilitatis, is quodque ad hunc duntaxat finem tradat, is ob illumque fuerit salubre hoc remedium is introductum quod latius deducit cap. et, ubi num. 28. dicit eam praxim hoc uno fundamento ab omnibus Doctoribus juilificari.
Fumdem huius praxeos scopum paucis ex pressit Hubertus Loens in Tractatu moria Mabantia, notans quod nullae Bullae Pontificiae mandentur executioni sine permissu Regis, aut eognitione eorum, qui
supremae Iurisdictioni praesunt , quorum
partes sunt eas inspicere atque cognoscere , an nihil contineant, aut admixtum habeant,
quod Rempublieam laedere possit; in quo uno ait omuis Placiti usus consistit. f. II. Idem scopus eruItur ex Alaebam Edictis. TAmetsi Prinei s Catholiei Constituistionibus Ecclesiastieis debitam semper exhibuerint reverentiam, quia & pro e rum executione & debita observantia suam etiam interposuerint auctoritatem, una
men sollieiti quoque semper fuere, ne sub religionis praetextu subreptitie & obreotitie quidquam in suam Rempublieam inveher tur, quod in publica commoda impingeret,paeem Eeclesiae & Reipublieae tranquillitatem turbaret, disciplinae rite stabilitae praeiudieium adferret, aut etiam Iuribus Prin-eipis ae Uaffallorum privilegiis praeiudiearet, aut per violentiam subinde subditos oppri
Quapropter in omnibus passim Legibis seu Prineidiam Edictis, quae diversis temporibus , variisque in Regnis super usa hut 'sPlaciti edita legimus, soc unum Principes Gg a prae
262쪽
aῖ6 De Promulgatime Legum Melesostisarum.
prae oeulis liabuisse eonspicimus. Apud Belgag habemuς inter alia Edictum Philippi Boni meis Brabantiae, datum 7. Ianuarii I 447. quo vetat sub gravissimis paenis, ne quis Brabantinorum in
hane Provinciam invehat aut exequatur, invehi aut exequi faciat ullaς Ecclesii asticas Litteras Manitoriales, Inhibitoriales, aliare Μ indata contra quoscumque ossiciarim, aliosve Incolas hujus Ducatuς Brabantiae cie eatione cujuscu.nque causae exceptis solis Beneficialibus priusquam similes Iaitterae
aut Mandata exhibita suerint O liciariis de Magiitratui teptem res effve Capitalium
Civitatum Brabantiae sub qu1rum relρο-ctius diitricta moratur is, contra quem 'raedi h e Lutere aut Mandata diriguntur tendanturque, qui hiser Litteriet uel Mandat .s uti praetenJunt, ipsi; Oficiariis &M gimatibu; diluetidi ex nere ratione; & mo-
ei ua , ex quibus intendant distas Litteras seu Mandata Ecclesia tica impendere. Ulterius pergit Princeps, quod si ossiciarii & Magiitratus allegatas rationes &motiva tuliceat talia, ut secundum Iura& Privilegia huius sui Ducatuς Brabantiae cognitio hujus materiae saei et ad Iudicem Ecclesiasticum, iunc praedicti ossietarii &Magistratus permittent & contentient, ut
his, qui similia Mandata impetravit, illa
executioni mandare misit, Sc in consequentiam pro eorum executione ulteriora Mandata & Monitoriales e Curia a Iudice Eeclesas lico im 5etrata in hane Provinciam inserre, di iubere exequi possit; de qua licentia ips ossietates fle Magi liratus Litteras expedient, ut iis mediantibus Mandat rum Ecclesialticorum & Monitorialium promptior executio habeatur.
34 si quisquam Litteras aut Mandata
Ecclesiasti ea contra Incolas, o sciarios, aut Magiitratus hujus D utatus Brabantiae invehere aut executioni mandare lentaverit, ante obtentam ab ossiciariis EM Magi liratu, ut praedictum est, expressam licentiam de-elaratur incidisse in poenam eonfiicationis omnium suorum bonorum temnoralium, ac
inluper teneb tur suscipere personaliter iter Romanum ad limina Apostolorum Petri
Pauli, nullo nummo pecuniario redimendum, aliave poena arbitraria pro qualitatefactorum paniendas dicitur, Nemo dubita cerit, quin i ieentia im, tranda ab Meiariis & Μagiitratibus C pitalium Civitatum Ducatus Brabantiae, priusquam Litterae Monitoriales, Inhibit riales , aliave Mandata Iudicum Ecclesi sticorum contra incolas, officiarios, aut Μai stratui Dueatus Brabantiae executioni mansari queant, plane respondeat, Sc re ips1 aequivaleat Litteris Placeti, quae hodie in s premis Princi oum Aud:toriis obtineri debent, priusquam Bullae aut Releripta CuriaeRomanae hie publieari aut exeeutioni mandari queant.
Porro in hae Philippi Boni ordinatione videmus, Principem nullatenus voluilla Judicum Eesesi1llicorum legitimam au st ritatem , eorumve Iurisdictionem infring re aut violare, sed tantum tranquillitati suae Ρrovinciae contulere, dc intultis tu di
torum vexationibuς, eorumque violentis in
eicionibus occurrere Ec mederi. Deplorat enim Princeps, in suam notitiam devenisse , quod frequrntius ΜOnitiones, Inhibitioneς, aliave Μandata ex pluribus Curiis Eeetesiallicis in hanc Provinciam contra Oriciarios, Magistratus, dc Incolas, quam antehae fieri consueverat, inveherentur 3c executioni mandarentur I quodque Judices Ecclesiastici evocarent Incolas ad sua Tribunalia non tantum iu er testamen iis, contractibus antenuptialibus, bc dimisamortiZatis in quibuet tribus materiiς duci
taxat iuxta Jura Se Privilegia huius Provinciae Monitoriales de Mandata dirigere ponsunt sed in pluribus aliis causis, in not bilem diminutionem de praeiudicium prae minentiae ae Juris Regalis ipsius Principis,
ae in luper in notabile damnum de onus Uassallorum ac Incolarum, pluraque inde incommoda successu temporis esse provent ra , nisi provideretur. Declarat autem Princeps hune Iudicum Ecclesiasticorum excessum eum illa incommodorum sequela invaluisse ex eo, quod Litterae Μonitoriales . Iahibitoria-leς, aliave Mandata e Curiis Ecclesameis
emanantia hacce in Provincia permissa fuerint inforri Ec executioni mandari , priusquam ossietariis δc Magistratibus praedictarum respective Cloitatum essent exhibita de ab his examinata , lieentiaque ea ex
quendi obtenta, prout cinquit ab antiquoiolitum fuerat fieri.
263쪽
PARs ΙΙ. Cap. II. De Placit Ex his manifestum est , Principem per
hane tuam ordinationem id unum praecavere voluisse , ne unposterum per Moniti nes , Inhibitiones, caeteraque Mandata Judicum Ecclesiasticorum, Iura Regia , Provinciarumque Privilegia cum notabili Subditorum & Ineolarum praeiudieio dc interesse violarentur , & sie paci Et tranquillitati Reipublicae consuleretur : insuper habetur ex verbis Edicti , quod per hanc Ordinationem nihil novi per Principem inductum sit, sed duntaxat fuisse renovatum', quod ab antiquo oblemari consuetum fuerat. Similiter dum Maximilianus & Philippus Archi duces vetant per Edictum de Ia. Septembris I 83. admitti sub gravissimis poenis ullam reservationem aut expiatativam, aliamve Beneficiariam provisionem e Curia Romana , quoadusque aliter ordinatum esset , ad hane prohibitionem inducti fuere ob multimoda & gravissima incommoda , quae subditis , ipsique Eeelesiae & Reipublutae per similes Romanas provisones laser bantur & quae singulatim Procurator Regiuς exposuerat . Pollulans iis omnibus r medium adferri . Exponebar quoque , quod ob incomm da a se iam expolita in pluribus Regnis , Provinciis, & Ditionibus Catholicis quorum etiam nonnulla lubiecta iunt in temporalibus Ecclesiae Romanae praedictae Pr visiones Curiae Romanae non admittantur in magnum commodum & solatium Ecclesiarum , Subditorum , & Incolarum illi rum Regnorum , Provinciarum , & Ditionum .
Ut proinde manifestum sit , Principes non alio fine executionem Provisionum Romanarum in suis Provinciis vetuisse, quam ut publicis incommodis occurrerent. Hoe Edictum , quo simpliciter & indi finite interdicitur omnis euiuscumque Pr visionis Apostolicae de Beneficiis his in partibus consistentibus admissio , paucis anuis vim suam habuit.
Legitur enim Edictum alterum Philippi
Archid is de χα Maii I 497. quo ruri Provisiones Romanae turam habere in his partibus sinuntur. sub hae tamen restricti ne . ut nullus iis uti possit , nisi prius vula & examinatae fuerint in magno Consilio Regio , α ivper executione carumdem a Regio, ejus aut uitate , m. 23 obtentae fuerint Litterae Patentes Prineipis in forma consueta. Si rursus integer contextu; huius Edict attendatur , apparebit, quod hujus restricti nis unicum tandamentum sit, praecavere in commoda & gravamina , que ex fraus lentis & parum Canonicis Romanis Proviasouibus , necnon in iis contentis Clausalis& Censuris in Rempublieam , Ecclesias , α
Subditos cum summa eorum perturbatione invehebantur.
Nequaquam igitar Prineipum intentio sui per ulum Placui aut denegationem execuistionis, Canonicas & hisee in Provinciis reisceptas Curiae Romanae Provisiones beneficiarias impedire e aut convellere , vel earum executionem littere ἱ sed duntaxat praecavere, ne quid sub praetextu hujusmodi Pr, vilionum Iura Reipublieae aut Ecclesiarum patiantur, vel subditi vexentur, & in varia ineomm a incidaut . Si ulteriuς omnia , quae tum per Princupes nolitos luper usa Placiti sine ita fueruat, tum ipsis Principibus de hoe usu retinenda a Regiis Consiliis variis octationibus subrunt exposta, pervolvantur . deprehendetur omnem hunc ulum unice relandi in multiplicia incommoda , in quae Egelesia & ReL publica nata lunt ineidere, si e Caria Romana emanantes Bullae Ues Litterae seu Rescripta permitterentur sine praevio examine in Regiis Auditoriis . sine Pri neci; Placito publicari & executioni mandari , uti ex pluribus in decursu huius Tractatus adduce dis plenius patebit. Et quidem sicuti omnibus pene Orbis Chtuliani Regnis Placiti usus est communis , uti supra oliensem et , ita quoque apud omnes idem hujus ulus seopus invenitur. Inter Probationes Libertatum Ecclesiae Gallicanae cap. Io. euius hie eit titulus : Butiles ou Lertres Apos inques ne pere vent et e Glautias ea France laus Paestatis du Romou de ses Oscieri , leguntur Litterae Ludo viei XI. Regis Galliae data: 8. Ianuarii 1475. quibus mandatur , ut per Commussarium a Rege tonstitutum in Civitate Ambianensi
visitentur omneς quaecumque Litterae , Bub Iae , aliave e Curia Romana emanantia,
Seorum huius visitationis subiungit, nimirum ut inlpietatur, si nihil in his Bullis aut Litteris occurrat contra jura Regni &libe
264쪽
libertates Eeelesiae Gallicanae. Si attendantur etiam eae aera tum a R gibus Galliae , tum a Partamentis Regiis pro hoc uiu edita, quae tam ita his Probationibus , quam in Commentario eammisdem libertatum adducuntur, apparebit quoque hoe unum voluisse Reges Galliae , per hune usum Plaeiti sive Pareatis praecaum Te incommoda . quae possent ex praecipui Bullarum aut Rescriptorum Curiae Romanae executione Ecclesiae Gallieanae ipsque Regno accidere sa) f. III. glanditu ν Uur ex causis per Regia Auditoria executio Bullarum sisti queatiuisecto Placiti scopo SUpra notavimus , unicum Placiti Rogii scopum esse , ne quid in Prinelpis Ditiones invehatur & executioni mandetur , quod Iura publica invertere, ipis ne Rempublicam seu Ecclesiallicam seu Civilam tu bare posset.
Igitur Senatus Regii id potissimum iuretentione Bullarum , veI denegatione Placiti attendere debent , utrum ex ipsarum Bullarum rescriptorumve executione cum fundamento timenda st Reipublicae seu EeeIesastieae seu Civilis turbatio , aut publica praevideantur oritura incommoda. Unde recte notant Doctores in hae Bul- Iarum retentione , seu earumdem suspendenda executione , non tam esse attenὸendam earum simpli tam subreptionem vel o reptionem , quam publicam utilitatem , inquam ipsa Bullarum executio impingere posset , uti late ostendit Salgado in Tractarum Supplicati ad n Γάδ. parte I. Cap. g. ubi num. Io. late probat se smplicem suia is reptionem Litterarum Apostolicarum nulis latenus esse fundamentum habile ad eam rumdem retentionem in Senatu disceris nendam nec etiam disponendam , nisi ,, concurrat , aut inde inferatur damnum
is publicae utilitatis , vel aliqua ex causis , is ex quibus inferri possit turbatio Rei blis eae lpiri Iis , Ecclesiasticae, aut temp. is ratis quo solo turico fundamento ait ,, haec retentionis cognitio & facultas deis fertur Principi supremo Ecclesiae & Rc., , Mi Protectori A. Exinde infert Salgado post alios , Re scripti Romani executionem suspendi , sue in Senatu Regio retineri posse , tamet Reseriptum ipsum validum sit , neque uti
subreptionis aut obreptionis vitio laboret eo quod in hae retentione non tam sit eorusderanda subreptio vel obreptio , quam rutio boni publici is quae eonsstit in vitandiis scandalo , sive alio quovis malo notabiis It , quod vel timetur, vel timeri potestis quod ait Salgado ) verificatur, ubi Litis terae mero iure valent , & omni subre-- ptionis vitio earent ,, . Fundatur haec retentio Bullatum scandali vitandi causa in eap. CUM TENEAMUR LM De Praebendis r ubi Alexander III. scribit euidam Episcopo , quod si non possit illi, pro quo mandatum )e providendo miterat, sine scandalo provideri , aequanimiter sultineret, s pro ea vice mandatum suum non duxerit exequendum Monet autem Petrus De Marea lib. DDe Concord. Sacerd. MImp. cv. II. Num. 8.reflectens ad praedictum Alexandri III. r sponsum: is scandala & offensones in Rem ,, publicam Christianam invehi , quando is Status Ecclesiasticus aliqua novitate perisse eellitur , & conlue Iudines receptae conis is vel Iuntur,1.
- Probatur id quoque ait de Marea se ibidem 1 ex Deeretali Innocentii III. in
is cap. CUM OLIM H De Clericis Guiuia is gari qui filium Graeci Sacerdotiς ex legi-- tima uxore sulceptum in Episcopum conis seerari iubet, nisi inquit pro eo quod
is inter Latinos Graeci hujusmodi eo mersam ,, tur , regioni cousuetudo repugnet ubiis Ioannes Andreaς recte adnotavit , haneis exceptionem additam ob vitandum scanis datum & offensionem, quae inde continis gere possit , si quid alienum a conlue tua
is dinec saepius contingit quod Provisiones e Curia κω. mana emanatae elausulas complectantur contrarias quia bullam Melesiarum particularium ruribus . Adversus has elausulas fiunt a Gallis & Belgis querimoniae Rprotestationes ; sed de his i nus sollicita vi etiar Cu.ria Romana , cum nihilominus Pergat in suis erovi. scinibus eas lom adhibere elausulas . Ut ergo i i ae iuribus Gallorum & Belgarum n n noeeant , Placiatum Regium inter enit , quod fuit restrae onibus in mittendo Provisimum viii clausulas Romara rea.dit inutiles.
265쪽
P, as IL C A P. II. De Placito Resio, ejus antisti tanae . 239ὐ dine inter Latinos induceretur ,, . inter caulas retentionis Baliarum hane pan uidquid enim in publicam utilitatem sm recensent Doctores : nimirum si Reis impingit , nomine scandali venire potest , scripta Romana impingant in Iura Regia eo quod publieis commodis offendiculum aut antiqua populorum privilegia, uti mul- ponat . . tis Oilendit supra allegatus Salgado capite 3.
Quare non minus retentioni Bullarum & per totum , ubi a num. 3. recitat Dino. Rescriptorum Curiae Romanae locum esse, res hanc retentionis causam fundantes , ac si per ea inveteratae consuetudines, & Pro sign an ter nam. 47. recitat verba Didaci Coa vinetarum Iura & Privilegia invertantur, Varruviae , quibus inter causas retentionis
passim observant Doctores adducti per Fr Bullarum exprelle ponit se ne quid fiat Seliseum Salgado loco citato cap. 6. ubi in is obtineatur falsis precibus ae importunis primis notat , quod is laudabiles consuetu- is suggestionibus adversus Regni , Remmisse dines in aliquibus Regnis dc Provinciis a is que Hispaniarum Privilegia & Apollolisis S. Sede Apostolica diu toleratae , inta- is cas concessiones is . - semper manere debeant δε ἔ quodque Porro omnes hi easus retentionis Bullac ut ait S. Anullinus isto mutatio con- rum in hae unica ratione fundantur , quod Iuetudinis, etiam qua adiuvat urisitare, ex Bullarum executione timeatur, vel prae vitare perturber. videatur fore ut Respubliea seu Feelesialli.
Atque ibidem fusius ostendit Salgado , ea seu Civilis in plura ineommoda posset
mutationem antiquarum consuetudinum dc incidere , ideoque sine seandalo ira osse inveteratorum morum tolere esse causam sone populi exeeutio facile haberi nociturbationis , multaque secum incommoda posset. trahere in Rempublicam Chrillianam. Hine recte probat saepius allegatus Sa Hine ulterius concludit num. I9. Rescri- gado cap. 9. quod licet speciales aliquae ea pia Pontificia retineri is quando moribus ite retentionis exprimantur in Lege Regia
se laudabilibus. & vetullissimis alicujus Re- Pro Regniς Hiipaniae is S natum supre se gni aut Provinciae minime conveniunt et D mum posse prout quotidie fit hlle si additque a Constitutionibus summi is uti Regalia in omnibus rasinus compre ,, Pontifieis suppliciti posse , ut iudicant ,, hensis iub iure & ratione generica , iciis Doctores omnes, cum ex hac novitate, is quibus militat ratio utilitatis de turba- ἡ & morum mutatione turbatio Reipubli- ω tionis pacis , ae per consequens tollendaeis eae , & Status Ee letallici probabiliter is violentiae ,, . ,, timeatur , & exinde facillime scandala Et cum hoc si unicum landamentum huisis oriri assoleantis . . ius recursus, ne pax publica , statusque R A Et eum hae novitates & abusus snt gni turbetur , per necessariam eontequenis genitrires scandali & turbationis meis & riam sequitur ait Salgadoὶ quod iis omniati tranquillitatis publicae , ex quibus nota- bus in casibus se in quibuq tua tur, turis bilia damna & ine venientia dilabun- se Respublica, vel notabile aliquod damnum is tur , omni modo praecavenda sunt , i patiatur, & violentiam, tuam poterit c Prinis staque tune causa & legitima dicitur ad se ceps imponere auctoritatem oeconoini se suspendendam executionem Litterarum s D ee , atque omni modeltia & reverentiati poliolicarum , ne pax publica turbetur , is humili Sedis Apostolicae illa Regalia utiis & bonum commune detrimentum patia- Atque ibidem pluribus olfendit , Rescri- ,, tur se: uti prosequitur Salgado, recte no- pia Romana a Senatu Regio retineri, siverans Bullas Romanas Ob hane novitatem, Ec executionem earum suspendi ex multis cau- quae ex ea sequuntur incommoda, eadem ra- ss, quae in Lege Regia specialiter non sunt time retineri posse, qua retinentur, scandali expressae. Vitandi causa. Quin si Rescripta Pontificia principaliter Ulterius , quia vix contingere potest . quidem duntaxat vergant in detrimentum ut sine perturbatione publica ,& damno p privatum alicujus tertii , consequutive au-blicae utilitatis Jura Principum & popul tem in notabile praeiudicium publieae utiliarum privilesia infringantur ara laedantur , talis , etiam eo casu per Senatum Regium
266쪽
rvi Dis Promulgatisve Legam Delesias erum.
retineri posse , sive eorum executionem su- utrum pro vitas qualitates requisitas habeat,spendi probat Lepe allegatus Salgado ca I. utrumve provise; ab ordinario in aliquo paris ubi notat num. 62. quod Litterarum reten- ticulari casu praeterri non debeat proviso Milo non ex quolibet praeiudicio tertii proce- postolico, atque ita de solo iure Partium dat i is sed tantum quando ex earum exe- contendentium quaeratur, quaeilio haee peris cutione contra privatum intentata infer- Iadieem decidenda venit, nee ob hae iucis tur , atque consequutive indueitur da- Partium retentioni locus esse potest; quanis mnum aliquod pubi cum , cederetve in doquidem Senatus Regius nee intendat, nee is detrimentum Reipublicae Ecclesia licae aut possit retardare executionem Rescripti Ap is temporalis stolici, si illud in publica com moda non Exemplum primo ponit , si praeter prae- im instat, neque Senatuς Regias possit, nec iudieium tertii in executione ipsius Reseri- intendat iu ς, quod tertius ex hoe Relcripto pti inferretur violantia : cum enim omnis vel Provisione praetendit, ipsi auferre . sed violentia etiam privatis inserenda cedat in tantum praeeavre, ne per executionem hu- praeiudicium publicae tranquillitatis , nec- iusmodi Rescriptorum I edatur Ius publicum, non speeisi ratione Principi incumbat re- aut subditis violenta inseratur. medium praestare. adversu; violentias , haec Quampter notat allega tua Salgala Ioco violentia dabit iustam cautam retentionis. eitato num. 28. quod se Doctores, qui de Idipsum exemplificat : Si se Rescriptum is retentione Bullarum tractavere, expresseis versetur in Litteris expeditis in praeiudi- is loquantur, quando Litterae laedunt Iugis elum Iuris Patronatus laicorum , quae si publicum Regni vel Regis, & in da-- ideo retinentur ait non quarenus tan- - mnum vergunt publicae utilitatis, ex qua-- gunt smpliciter ius tertii , soc est , Pa- - rum executione turbari timetur Respublitiis tronum , sed quatenus consequutive ver- - ea, ae publicus Status Ecclesiae is .is gunt in detrimentum, vel perniciem Rei- Refertque ibidem Salgado num. 38. ex is publicae spiritualis A. Antonio Amato variarum Resolutionum Uerbo, quandocumque executio non tan- lib. a. resolui. 7 a. quod in Remo Siciliareum meret ius tertii , sed quacumque ra- communis praxis habeat, ut Litterae qu tione vergeret in detrimentum publicum , dem Amostolicat in Senatu Regio retinean- poterit esse iusta causa reteationis , uti ib, tur ob eausis tendentes in praejudicium Iudem concludit Salgado. ris Regii ae Reipublicae, aut in turbati Si vero agatur de simplici subreptione nem naris subditorum, vel praeiudicium te vel obreptione , quae duntaxat ius privat tii ; sed si si aliquis conquerat ut in Senaturum contem it , ita ut executio Rescripti , se opponens se petenti Executorias Litterasve Provisionis nullatenus offendere possit is tum Apolloliearum non esse denegandas, Iura publica , nec eius Occasione timenda si quando continent subreptionem vel o sit Reipublicae aut Ecclesiae turbatio , re- - reationem dantaxat, imo tune concedun tentioni Bullae sive Rescripti locuς nequa- - tur Executoriae, salvis iuribus Partis e quam erit : observatque dictus Salgado ci- - eam Iudice delegato proponeadis & protato cap. 8. num. 2 tentare non posse se sequendiso Senarum supremum Regium landare retem Similiter & in Belgio Rescripta seu Buuis tionem Bullarum super simplici subreptio- lae Apostolieae suspendi seu retineri non s is ne , quando alias omnino ex executione Ient, dum de solo iure contendentrum ostis cessat qualitas damni publici , aut publi- quaellio; sed Plaeitum annui solet, salvo is eae utilitatis Regni aut Regis , ae inde iure. contendentium, & ne sorsan occasioneis turbatio Status publiet , quod quidem in Provisionis Apollolicae partes extra Provinis simplici, Sc non ita quali licata subreptio. eias, vel eoram Iudicibus, qui spectat s m
se ne Litterarum penitus cessat, , . ribuq 8e privilegiis patriae , essent incom κ-
Dum enim quaestio est de simpliei subre- tenim , litigare cogerentur: habet praxisptione vel obreptione inter partes , ae uni- senatus Brabantiae, ut Placito Regio tu perce quaeritur , num Proviso sit rite expedi- Provisione Apostolica inseratur haec exorbitata, nulloque vitio subreptionis laboret, vel cautior is Si occasone huius Provisionis
267쪽
PA s. II. CAp. III. De Plaeito Reg o, eius antiquhate, m. 242- qnaestio incidat, ea instituenda & agitanis da sit in possetario quidem coram ipso
is Senatu Brabantiae , in petitorio autem se eoram Iudite Eetlesas leo tompetente &is in Brabantia residente ; de si quaestio peris appellationem ad Curiam Romanam so- is rei devoluta, tune ea coram Iudicibus is delegatis & competentibus atque itidem is in Brabantia residentibus prosequenda erit, is conformiter ad Edicta de annis 14ρ7. &is 337q. v Et si sorsan in Rescriptis aut Bullis P tifieiis nonnulla contineantur, e quibus posset resultare aliquod ineommodnm publicum, inseri consueverunt aliae nonnullae clausulae& limitationes , quibus praedictis incomm
Quo titulo Priseipi tae Ius Plaeiti rem tat g. I. 'ostenditur Ius iae Prine Ibus competere titulo sui Prine patus sive iure Regalia. O Uandoquidem usus Plaeiti eo solum
tendat, ut Principes praecaveat, ne ex
praecipiti Bullatum seu Reseriptorum Curiae vomanae publicatione & executione quid quam in Rempublicam seu Civilem seu Ecclesiasti eam invehatur, quod eam turba re , aut subditos opprimere posset , perspimum est, hoc Ius Principi vi suae auctoritatis & Meij competere. Quis enim dubitet , quin Regium om-eium si , incommoda a Republica , quin& ab Ecclesia eorum tuitioni commissis a- ertere, earumque pacem & tranquillitatem
, . Principes secuti ait apud Gratianum is Causia 23. sit aest. s. Can. a. S. Isdorus
D nonnumquam intra Ecclesiam potellatis is adeptae culmina tenent , ut per eam-
is dem potestatem disciplinim Ecclesiasti
Post haee ostendit , quae ratione necessaria si Principutri secularium auctoritas pro
Prineipes se convertens, ait: se Cognoscantis igitur Principes seculi Deo debere se r is tionem reddere propter Ecclesiam, quam is a Christo tuendam isseeperunt : nam GD ue augeatur pax Ecclesiae , sive solvatur, is ille ab eis rationem exiget , qui eorum si potestati Eeclesiam suam eredidit ,, . Hana Isidori sententiam anno gag. adoptavit Co eilium Parisiense lib. 2. cap. a. ut Reges sui et i moneret. Cum igitur Prinei pis sit euram tam Ee clesiae quam Reipublicae gerere , fatendum est, nequaquam ab eius ossicio alienum est examinare & revidere , quid aliunde in suas Ditiones invehatur, quo praecaveat, ne per id forsan Respubliea aut Ecclesia turbetur . atque in gravia ineommoda incidat. Itaque ex ipse Prineipis ineio usus hiemaeiti originem traxit : nam ex praedictis indubitatum manet , Principibus ex nat in & institutione ipsus Principatus publieae tranquillitatis tutelam ineum re , sine diis
ferimine personarum & caularum , ac con sequenter auctoritatem habere super acti nibus externis etiam Ecclesiastieis , quat nos pacem Reipublicae temporalis intempestive perturbant, ut incommoda, quae indeerneigunt, prevertant, & iis medeantur. Quod si vero ad offetum Principum per tinet incommoda a Republica avertere, ponsunt sne dubio & inquirere in ea omnia . quae peregre inseruntur , ne quid forte no xae lateat contra publiea commoda , & Minterius etiam edicere , ne quid novi inveha- ur , aut executioni mandetur , quod prius recosnitum non sit ab iis , qui rebus e gnolcendis delegati sunt , & morum popi, larium periti habentur.
Hine Franciscus Salgado in suo Trais Efata De Supplicatiιna ad SanctissimAm .disserens de Iure retentionis Bullarum , tave Iure suspendendi executionem Relcript
rum Romanorum, priusquam apud Audit ria Regia fuerint examinata dc probata ,
quod in Regnis Hilpaniae iampridem reinceptum suit, di iuri Plaeiti in his Provi et is usitato aequivalet illud iuri Regalia
sue supremae Principis auctoritati adscribere non dubitat. Quapropter & east. 9. num. II. ius illud retentionis non solum in casibus ui Legdi
Regia expressis locum habere affrmat, ted H li is Se
268쪽
M Senatum supremum posse hia Regalia utiis in omnibus cassibus , in quibus militatis ratio publica militatis & turbationis pa- is cis , ae per consequens tollendae violen
Rationem subiungit et se Nam eum haec si iit principalis nervus, unicum fulcrum , &,, solidum fundamentum induetivum &ΠΟ- is vocativum huiusmodi recursus retentionis, is ne pax publica , Statusque Regni tranis quillus turbetur, & ne commune bonum is detrimentum patiatur, Princeps tamquam με suae tibi commendatae Reipublicae prote-
is ctor , ac Status Ecclesiasti ei , necnonis Reipublieae spiritualis , ad eiusque olfi- is cium proprie pertineat salus populi, quiesis & tranquillitas publica ὁ per necessariam is inde consequentiam sequitur , quod iis is omnibus in casibus , in quibas lua tur- ω betur Respubliea , vel notabile aliquod ,, damnum patiatur & violentiam , suam
,, paterit interponere auctoritatem oecon ,, mice , atque omni modelita & revetenis tia humili Sedis Apostolim illa Regaliari uti a M.
Et num. I9. notat , quod Princeps in
Lege Regia, in qua dit ponit super retentione Bullarum & Supplicatione ad Sedem A. postolicam in casibus ibidem l pecialiter expressis , motus sit ratione generali & sundamentali , super qua fundatur hujusmodi r
Et Principes nostri in suis Edictis , quibus huius Plaeiti formam praescribunt , ea ibi a se, suprema auctoritate procedunt, ne-9ue ullum alium particularem titulum, cui ius illud inniteretur, adducunt. Non mirum proinde , quod & passim omnes supremi Principes Catholici , tametsi etiam nexu laudati Sedi Apostolicae obnoxii, utantur hoc Iure tamquam ex iplo Iure Regaliae & Coronae profluente. Nequaquam igitur pro asserendo hoc Iure , laborandum et 1 de titulo consensionis Pontificem inter & Principem , aut de titulo praescriptionis , vel speciali aliquo pri-viIegio Apollolico , quo Ius illud Principibus fuisset indultum; quandoquidem Principes soli Deo aeceptum ferant Imperium tuum, qui publicam tranquillitatem ,& quae ad eam auxilia necessaria sunt, in manusi plorum collocavit.
f. II. Ius iae insporabiliter inhaeret issi Princia patui , nec Princeps illud a se abdicare potes.
PR ineipi ex ossicio & titulo suae Regaliae
incumbere protectionem suoru in subditorum , necnon curam procurandi tranquillitatem Reipublicae , atque inveterata se ditorum Iura & Privilegia sarta tecta servandi , ac ipsam quoque Eeclesiasticam diis seiplinam sui auctoritate muniendi , expeditum ei l. Igitur Princeps vi suae supremae dignit
iis tenetur ea omnia curare , quibus tra
quillitas Reipublieae conservetur, subditorum iura & Eeelelialtiea disciplina intam eo serventur , ac subditi ab oppressione & violentia liberentur ; hocque Ius una cum Regno ipso natum est , & Potestati Regiae tam in divulse connexum , ut Ius hoe a se Princeps nequeat abdicare, nisi una seiosum
Non est enim inane Regiae Potestatis nomen , nee Insignibus Matellatis ideo decoratur Princem , ut otiole praesideat humano generi: Non sne ea a gladium poristat inquit Apostolus ad Romano3 east. Iῖ.υer Dei enim minisser c d tandex in iram ei qui malum via . Et , ut Dost res loquuntur, intelligitur regimen a Deo commissu in Prineipibus non simpliciter, sed cum qualitate & attributo ei naturaliter inhaerente & inseparabili , quod eonsistit in protectione subditorum , propuliatione iniuriarum , tuitione communis tranquillitatis. Franciscuς Salgado post alios allegatos Auctores in Tractatu Da Supplicaiione ad
Sans a irea D.Talon in Partamento Parisiensi Ad. voeat ux catholicus , postquam a novit Rexem non poste impedire quin sint in Eeeleua Presbyteri, ver bi di .ini Praeeones, di Consessarii ἰ asserit tamen eme penes Reeem ut prohibeat , me hie vel ille sit Pro. tbrter , ne hic vel ille cencionNur , aut Contelli nes excipiat r ne Petrus v n. conelanetur in hae v tius quam in altera Ecclesia . so poti οι Dire , in quit D.Talon , que PEtas ait uteret qua tris oe tela ' eua aueaena Duction dans e Mι iis , Re Traitε de Pant orati dux Rois, paνν. . dissere. 4. ti disyliri. a. er a.
269쪽
Phas II. C A p. III. Da Placito Regis, eius antiquitate, o . 24γ
notat hoe iuς, aliaque similia ad lii emam Prineinis Remi iam spectantia Prinei pem a se abdicare non posse, & sic est. impraescriptibilia. Quinimo notat idem Salgado in Tractatu De Proteritisne ReEia , parte I. cap. I. Pratu. L 3. num. 3 o. quod is naturale attri-
, , butum sit , propriumque Regis omelumis inhaerenet regimini, a quo avelli non πο- te. t , nisi simul & iis eausis , quibus reis gimen & Regnum tolli potest ; & tuneis non per se tollitur , sed tamquam sis,h stantia, medulla , anima,& qualitas to-
Quapropter , ut narrat Augustinus Manuel Eques Ordinis Chrilli in Historia I annis II. Regis Lusitaniae lib. 4. cum dictus Rex anno I 486. postulante Innocentio Uli I. renuntiasset Juri , quod in Regno illo tenacissime fuerat observatum, nimirum ut Regni Cancellarius eum Secretario non Bullas tantum Pontificias , sed Mandata omn3a Eccletiastiea eognosceret , neque ante snerentur esseεium sortiri , quam ex subscriptione Secretarii liqueret , nullum praejudiciam fieri Regiae auctoritati , in te posuerunt se Regni Primores , Consiliarii, & Juri lconsulti , negantes licere Regi sine ordinum eonsensu abdicare se eo Jure , quod ad communem populi utilitatem, tranquillitatemque pertineret , & nihil delibaret de debita 'Jure divino Apostolicae Sedi
In dubie iam in m perspectum habebant Primoret Regni Lusitaniae, euod si ius h PIaeiti, sive examinandi Diplomata Romana consistat intra hos limites , ut cognoscant ludices Regii , an nihil contineant novat Bullae ad verius Regni Statum , adversus Privilegia , inveteratas eonsuetudines, aut quietem publicam, iustus , imo & necessarius si hie mos ad ipsam Reipublieae conservationem , quodque verissimum sit , ut postmodum oblemavit Didaeus Couarmis viaς prati. ρρ. cap. 3 . num. R. quod is si is quis contendat a Principibus Christianisti hane tollere potestatem , AElatim comodiis riet experimento manifestissimo, quantum is calamitatis Reipublicie invexerit Principes Belgii Deciali titulo conservationi huias Iuris oblisinguntur , eo quod non tantum in suo Laeto Introitu sive Inauis gurationc promittant , sed etiam soletnni iureiurando se obstringam eontervare subditis litis N Provinciis sua antiqua Privilegia& laudabiles consuetudines , necnon subdiatos senet ab omni violentia & oppressione protegere . atque Omnino curare , ne quideontra dicta Privilegia aut laudabiles oonis suetudines inducatur , vel quidquam Ut lentiae aut oppressionis contra suos subditos
Porro nequaquam dubitari potest , &experientia notissimum est , Privilegia Provinciaram & inveteratas consuetudines inistegra conservari non posse , t pisique su ditos frequenter periclitari ab oppressaeni-buq & violentiis , nisi hoc ius Placiti integrat iter quoad omnia cujuscumque generis e Curia Romana emanantia Rescripta seu Litteras, integrum conservetur, quemadmodum ipsis Prinei pibus per sua Consilia frequenter expositum est , ut ex sequentibus patebit.
Constat igitur Principes Belgii suo iura.
mento constringi ob conservationem hui iuris Placiti, eo quod sine huius Iuris conservatione Privilegia , Sc laudabiles conlueis tudines vix salva futura sint , nee vix tuti esse possint subditi contra violentias & op. pressiones.
III. Pro recto hujus Justis usu pinunt 'ine eo
pro temporum o Deorum varietate Leges praeseribere .
CV m usus Plaeiti Resii nnice tendat adeonservanda Iura, Privilegia , nec non inveteratas Provinciarum , Ecclesiarumque
tonsuetudines , uti latius supra deductum fuit , merito Principes non modo soli ieite hoe Ius sibi conservant , sed & legitimo ejus usui invigilant, Legesque praeseribunt . quas in ejus usu Regii Ministri diligenter
Hine licet in omnibus pene Christiani orbis Provinetis hie Plaeiti usas ab antiis
quo obtinuerit , non iisdem tamen ubique Legibus regitur.
Et quidem in hoe Belgio non easdem semper sui sis circa hune ultim Leses de
270쪽
244 De Prema attona Legum Eeetesias earum. In primis enim eonstat ex Edicto Philippi Boni de anno I 447. quod Litterae Μonitoriales, Inhibitoriales , aliave Μandata Iudieum Ecclesiasticoriam exterorum in Dueatu Brabantiae executionem habere non possent adversus eiusdem meatus Ιneolas, nisi praevis fuissent exhibitat Offieiariis &Magistrati s septem respective Capitalium Civitatum Ducatus Brabantiae sub cujus Ditione morabatur is, contra quem Μandata dirigebantur atque ab illis lirentia Mandata Eeclesiastica exequendi per Litteras Patentes, ut vocant, suisset obtenta, quae Litterae cum hodiemis Plaeiti Litteris coincidebant.
At posterioribus Principum Edictis auctoritas hale reservata est solis supremis Prine pum Auditoriis. Et quidem iuxta Edicta Principum, hodiemum morem & praxim , duo duntaxat sunt Regia Auditoria, quibus placetandi
facultas emeredita est: nimirum pro Ducato Brabantiae Caneellaria sive Curia Brahantiae, pro reliquis vero Provinciis Consilium, quod dicitur Privatum. Unde licet praeter haee duo Consilia plures in Belgio sint Regii Senatus, quorum etiam aliqui per Arretium Sententias pronuntiant puta, Partamentum Mechliniense , Consilium Hanoniae , & Consilium Guel driae; nulli tamen ex his Regiis Senatibus haee plaeetandi facultas indulta est. . Expresse enim in Prineipum Belgii Edictis ae nominatim de anno Is74. cautum est, ut nullae Litterae Romanae Curiae, aut Nun tiorum Apostoli eorum lite executioni mandentur, nisi prius comprobatae fuerint vel
in Sanctiori Consilio, vel in Consilio Bra
. Similiter & in Regno Galliae litterae
Plaeiti sive Pareatis super executione Bul- Iarum e Curia Romana emanantium, con-eeduntur in Regis Consilio, quod immediate auctoritatem Regis repraesentat. Et quidem eum anno I 638. Breve albquod Apostolicum sine praeviis Litteris Patentibus suae Maiestatis , seu eius sa- premi Consilii Regio Sigillo maiori munitis, registrasset Partamentum Burdegalense, addet et hanc Registrationem tamquam sactam eontra usum & Legem Regni per suos Deputatos apud Regem Ea ejua supremum Consilium querelas deposuit Clerus Gallicanus. Quibus auditis, Edicto suo deI4. Decembris t6ῖς. Rex in suo Consilio rassavit & annullavit dictam Registrationem Partamenti Burdegalensis tamquam attentatam contra usum & Legem Regni , ae insuper Edicto suo inhibuit praedicto Paria. mento, & quibuscumque aliis Partamentis registrare postliae quameumque Bullam aut Rescriptum Curiae Romanae sine praeviis Litteris Parentibus suae Maiestatis seu eius Consilii munitis maiori Sigillo Regio. Integrum Edictum resert Petrus de Marea ad calcem Libri IV De Concord. Sacerd. O IN. In Hispania quoque, aliisque Regnis Diu plomata Romana non publicari, nili priuam Supremis Regis Auditoriis revisa & examinata fuerint, ae ibidem litterae Plaeiti
sive Exequatur, ut vocant, obtentae fuerint, patet ex illis, quae leguntur tum apud Co-υarruviam pras . M. cap. 33. tum apud
Franeiseum Salgado De Supplicatione ad Sancti Pimum per totum, aliosque passim de hoe usu Placiti tractantes. Et testatur Camillas Borellus in Commentaris ad Statum Neapolitanum, quod in Regno Neapolitano Bullae non tantum debeant in Consiliis Regiis examinari &plaeetari, sed insuper signari per Secretarium Consilii Status, ut inde appareat, eas fuisse examinatas in Consilio Regio. Ex quibus facile intelligitur, Principes existimasse hane admissionem seu Placet
tionem rem esse tanti momenti, eamque
circumspectionem & prudentiam requirere, ut eam non nisi supremis & quasi a latere suo residentibus Consiliis ae Senatoribus crediderint, quos Regalis potestatis & a ctoritatis fideliores depositarios constituerunt. Praeterea ex praeallegato Edicto Philippi Boni habetur, anno I s. Provisiones Benefietates sine litteris Placiti in Dueatu Brabantiae fuisse admissas, quas tamen postmodum, rebus mutatis, Edicto Philippi At-ehidueis Austriae de χo. Maii I*97. vetitum fuit sine litteris Placiti admitti suo executioni mandari, quod & hodie inconculti servatur.
At vero in Regno Galliae etiamnum hodie Provisiones beneficiariae in Curia Romana expeditae sine litteris Plaeiti sive Pa reatis admittuntur uti iura ut 3 nota-