장음표시 사용
61쪽
Tia latus ustorico Canom snonice piamo, secundo, terris , etiam quarto ad eius malitiam eamineendam , t iam ad emendationem , satisfactionem, σ paenitemriam λυitantes , o paterno amilia corripientes .
Monitiones has esse laetendas expresso nomine eius, qui monetur, una est Din ram sententia , & esare expressa in citato cap. 9. ubi declaratur : Ita damum e a m mtionem Canonicam in Me ea si , s aliis se Naris , eos, qui monentur, EXPRIMAT N
Illud quoque eonsuetudine & usu invaluit,
ut monitiones fiant sub expressa comminatione talis Censurae, puta excommunicati nis , ut monet Suaresius citato num. 7. Requiritur praeterea, monitionem hane
fieri auctoritate & nomine ipsius Iudicis . ., Ratio manifesta est ait Suaresus dictas, sect. II. num. r. quia admonitio talis is esse debet , ut si suis non pareat , con- ω eumax & inobediens existat i quod esseis non potest, nisi admonitio auctoritate S m perioris facta si Ex praeseripto Coneilii Lateranentis sub Innoeentio III. Cap. 48. M De sentent. Excommunicat. admonitio fieri debet persuis
praesentibus idoneis , μν as s necesse fuerit pust probari monitio.
Uerum eam testium praesentiam hodie necessariam non esse, monet Dominus Du-
Cine Archidiaconus & Osse liς Dioecesis Condomensis, in sua praxi Iurisdictionis Ε
clesiasticae , tom. I. cap. II. num. 3. tu hfinem: Quia ait hae monitiones fiunt inscriptis , vigore mandati Sumrioris , quodUτι matur parti operi paritoris Curia ,
is qui relictὶ ipsi parti copia, de facta m is nitione per suam relationem ad calcemis originalis appositam , sufficienter conitare,, facit n.
D ealtas elica Censuras Iatae sente tiae ob non praemi Iam moniti
EXeommunicationes non ferendas nisi in
peccatores inobedientes & contumaces, vidimus supra f. i. eumque in finem praemittendam trinam monitionem Canonicam& eompetentem . e qua de eius emtum,ela, & erga Ecclesiam inobedientia conit re queat, notavimus f. a. Haee autem quoad Censuras ab homine se a Iudice per sententiam infligendas, dimcultatem non patiuntur. At difficultas nouexigaa est, qua ratione contumacia ,& prae monitio lassiciens, ad lentam Textus Evam
gelici , & mentem Ecclesiae haberi queat in Censuris , quae Iuris seu Canonis dicum tur , praesertim lata sententia et utpote quae nullo Iudieis interveniente speciali mereto, sed sol1 Legis vel Canonis transgressione, nullὶ speetali monitione praecedente , ipso facto incurrantur; ubi nulla vel in speciem
contumacia in peccato, seu Legis transgres. sone apparet: eo quod numquam de Nec is, sive Legis praevaricatione fuerit monitus vel correptus, neque unquam hactenus oste derit , quod Ecclesiam monentem audire noluerit.
Vidit hane difficultatem iam pridem supra citatus Ioannes Gersonius De vita Di-νitvali animae ted . 4. Coreli. 4. ubi pomquam pro regula proposuit, nullum excommunicandum nisi eontumacem , & Ecclesiam audire renuentem , subjungit : - Caeterumis dum aliquis ex ignorantia quamquam via D tiosa, non tamen tantumaei facit aliquem is actum, pro quo est statuta sententia E is communieationis lata sententia ab aliquo is Praelatorum , videant Iuris ae & Indices, si si talis possit diei ipso facto exeommuniis is catus: cum semper sit & fuerit promptiuis stare eorrectioni Ecclesiae super suo delicto, is praut supponitur; quia non ex contemptuis Clavium &Iurisdictionis Eeelesiae, sed Mis liunde motus malum feeitr Non enim qua se libet inobedientia contumacia reputatur is . Uidens autem Gersonius , haec non eo
sstere eum illis, quae de effectu Exeomm nieationis lata sententiae passim traderent Scholalliei , sibi obiicit: Quid operantiar tunc
Exeommunicationes L TAE SENTENTIAE per innes Respondet: is Sicut accepi a Pra is ceptore meo , eas tantummodo operari,
is ut absque processu alio iudicandι , antis nova constitutione possit Iudex statim , se probato facto, vel confessato , ferre iuris is lententiam , & eamdem publicare r nonis se ubi Canones essent solum ferendae semis tentiae ἡ qala monitiones , di proeessus is i
62쪽
is serandam terminos Iuris prerequirerenturis multiplices M. Ejusdem eum Gersone sententiae fuit Godesta tellus Rosemundus in Universtate L vaniensi Theologiae Professor , & primas Collegii Adriani VI. Preses , in libro euititulus, Confessionale: monetque, valde ime ultum m perieuufum esse, quod Epist j in suis statutis, exteri quoque Iudices tam miles sint in multiplicandis Censurist Umd. ait γ expediens esset , ut etiam isquis
Gerson, ut omnes Constitutiones , Sententia communicationis LATAE sententiae in iure vel flaturis contenta , quarum Uus nullus
est , aut plus obes quam prodest , restrera
eesbus, oe in Ecclesia miseroti. Quidquid si de Gersonii & Godestalchisolutione, illud supra Capite I. 3. q. notavimus , has iuris Exeommunieationes & Ce iuras pluribus seculis in Ecclesia fuisse ignoratas; posterioribus autem seculis admodum multiplicatas r adeo ut tandem invaluerit , vix ullum, praecipue e Curia Romana, pr dire Decretum, eui non sit annexa Excommunicatio ipso facto incurrenda e idque non raro etiam in Decretis ad solam rerum aut
Contra hane praxim aerebiori stylo suo tempore inliarrexit Gersonius loco supra eutato , scribens, quod hae facientes mo iuntur iugum imponere gravissimum super rem cer
Ediminum. is Nam ait qui pro solis in-
ω eommodis temporalibus evitandis , aut se eommodis politi eis conservandis, aeteream is vult infligere mortem, cui, quaeso, simi-- lis erit Illi nimirum , qui volens in se scam abigere a fronte vieini , eam secu- ,, ri Percutiens vicinum stolidus exeereis is bravit is a Ex hae indubie Exeommunieationum ni mia frequentia , invaluit hodiema formula absolutionis ab Excommunicatione . Sacramentali Absolutioni premitti solita: AUOLvo te ab omni vinculo Excommunitationis,
si pensionis , ae interdicti tu quantum possum oe indiges . Item clausula de stylo
Curiae Romanae omnibuet pallim Bulli &Litteris inseri inlita I e ab Excommunic tionis vinculo, quod incurristi, abisSenies, vel absistam fore censentes ad e,A- h rum litterarum consequendum , ct non avari Cum enim tam essent frequentes Exeo municationes , aliaeque Centurae ipso facto ex alleuius legis aut mereti transgressione eurrendae ; ne forsan praetextu alicuius tam ilis eontractae Centurae , ab lutio Saer mentalis, aut Littera Apostoli eae suo esse. ctu carerent, predicta formula Absolutionis ad Cautelam . primitus incognita , invaluit& recepta est. Qualiter tandem effectus harum Censi. rarum lata sententiae multum limitares iarestrictus fuerit , praesertim quoad necessitatem simili Exeommunicatione ligatos evutandi, infra olflandetur.
De iusta causa Exeommunicationis. S. I.
Ad tacem munkat ouem reguli; is moviseulpa, ut minus mortalis. PER Exeommunitationem Excommuni eatum tamquam Ethnicum di Publiis
num eliei ex Ecclesia Christi, & tradi S
thanae in interitum eam is, expeditum est. Quapropter Excommunicationem ut quamaedam mortem spiritualem , etiam eo mali quodammodo graviorem , Patres existim
Sanctus Cyprianus exponens differentiam inter poenas legis Veteris & noo, transgre foribus divinorum Praeceptorum infligendas . ait Epist. 62. A Tune quidem thb vet se ri Tellamento gladio Meidebantur . se quando & adhue circumcisio earnalis m is nebat . Nunc spirituali gladio superbi 8cis contumaces n 'antur , dum de Eeelesia is ei ieiuntur. Neque enim vivere foris posiis sunt, eum domus Dei una sit, & nemiis ni salus esse, nisi in Ecclesia possit is . Similiter 8t S. Hieronymus Dis . I. ait:
- Nune inobediens mucrone truncatur , aut
se eiectus de Eeelesia valido daemonum ore se diste itur Quapropter dicere non dubitavit S. Augustinus lib. De Correpta re Gratia cap. II. relatus apud Gratianum
63쪽
Tissatus unorse Canomeus .mus. 24. quaest. 3. ean. I7. Hae poena E communicationis in Melisa nulla majoe es. Nam, ut recte idem S. Doctor Tracta 27. in Ioannen , in Cau. yeang. D. V U. . , advertit: ,, Nihil sic debet formidare Chri- ,, stianus, quam separari a Corpore Christi. ,, Si enim separatur a Corpore Chrilli, nones est membrum ejus, non vegetatur spirituis eius. As quis autem, inquit Apostolus, , spiritum Chrsi non habet, non est ejus se. Cum igitur poena debeat esse proporti nata delicto , nec Eceles a intendat quotidianos de humanae infirmitatis filiorum ui rum desectus, tamquam dura noverca gravi bus poenis persequi, sed potius ut pia mater leviores filiorum prolapsiones & offensas dissimulare, aut levioribus mediis corrisere , noluit hane poenam pro levibus culpis imponi. se Nullus Saeerdotum quemquam resteis fidei hominem pro paruis & levibus cauis sis a Communione suspendat, praeter eas ,, culpas , pro quibus antiqui Patres arceri se ab Ecelelia iusserint committentes se: uti sub nomine Concilii Alvernenta refertur apud Gratianum Catis. II. quo. q. cfinia a Notant quidem Correctores Romani in Coneilio Alvere ensi , quod exitat, praedictum Deeretum non haberi ; sed tamen una m nent, in Aurelianens IV. Cama. & Wω-maeiensi Cam i . id reperiri.
Quin & reflectit Synodus Tridentina
ME. 23. cap. 3. De reformatione , quod se experientia doceat, si temere aut levibus, ex rebus incutiatur , magis eontemnim quam sermidari; & perniciem potius pa-m rere, quam salutem is .
Et lane cum iniustum esset, & materno Ecclesiae affectui plane eontrarium, ut a sua exeluderet Peletate, qui se non prius a societate Sanctorum per grave seu mortale precatum segregasset ; & ex Ecclesia hiemilitante ejiceretur, qui adhue per charit tem manet adscriptus Eeelesiae triumphanti: credidit Ecclesia, neminem nisi ob culpam,
ut minus mortalem, esse excommunicandum.
Anathema ait Conei lium Meldense
ris damnatio , ct non nisi pro MORTALI Abet imponi crimine. Indicavit hoc etiam Christus, quando nonnis tertio cori tum , & se non corrigem tem voluit ab Eeelesia elici haberi tamquam Ethnicum o Publicanum t quae rebellio & inobedientia nequaquam habetur , dum in re levi non obeditur; nee Ecclesia eredit, fimiles eorrectiones impendendas ad emendationem leviorum excessuum. Subiungit etiam eodem loco Christus rSi te audierit, lucratus eris fratrem tuum dis perierat ergo groiter peccando , quem is corrigi , & non correctum ex Ecclesiata ei iei voluit Christus uti recte infert
Sanctus Augustinus. uapropter unanimi Canon istarum &Theologorum consensu receptum est , Excommunicationem majorem ferri non posse, nisi ob eulpam mortalem e quod tamquam indubitatum in hac materia tradit &
bat Suaresus disp. I S. secti. 3. additque
num. 4. is propolitam regulam procedereis etiam de absoluta potestate data Ecelesiae is a Chri lio Domino, ita ut nee ipse Sumis ,, mus Pontifex possit pro sola veniali inl-- pa praeci se, directe majorem Excomm
si nicationem ferre is . Hine & inseri num. 6. Excommunicati nem latam m lmi culpa , quae mortalem gravitatem non attingat , esse non solum iniustam, sed ipso iure nullam, a quocum que seratur. Praeterea exinde consequens est , quod quotiescumque aliquis excusatur a culpa moristoli in transgressione alicuius imis, vel pα- cepti , excusetur etiam a Censura Geommunicatiouis , tametsi omnibus transgressoribus illius praecepti simpliciter & sine exemptione imposita. Exempli gratia, si ex inadvertentia, aut
probabili ignorantia facti, vel levitate mainteriae , transgressio legis aut praecepti sit tantum venialis, Excommunicatio annexa legi seu praecepto non incurretur: eo quod demeiat materia necessaria hujus Censurae; quae ut minus debet esse culpa mortalis.
Sed neque ad hanc gravissimam & moria talem poenam infligendam, quodlibet indiu
ferenter peccatum etiam moreale sufficit: eo quod non omne tale peccatum sit proporti natum hule poenae in foro extemo imponen
ta : is sed sperialis quaedam gravitas polimis latur , puta quod scandalum generet inis Ecclesia, aut pacem perturbet , aut aliari quod grave nocumentum adserat, quod
64쪽
- alia via non possit eommode impediri uti post alios loquitur Maresim dio. 4.
AH. q. num. R. una notans, non posse generali regula definiri quale peccatum mori te requiratur, aut sufficiat , sed se id e-- is mittendum esse prudentiae Legislatoris &is Iudicis, ut contaerato fine principali imis ponendi censuram , & qualitate desicti , is & necessitate, vel magna utilitate urgenis is te, eam imponat
Non omnis Contumae;a erga Iudicem δε it
Ueommunicationem praecipue fundari ex Christi inllituto in Contumacia , qua
precator monitus , & Eeclesiae denuntiatus , eam corripientem & monentem non audit , sive et obedire renuit, supra vidimus. Verum, sicuti non omnis legis, etiam naturalis, aut Divinae transgressio sume tentem materiam subministrat huie gravissimae Poenae, ita nec omnis contra praeceptum Iudi eis vel Superioris inobedientia seu coni macta Excommunieatione plectenda est. Sive enim attendamus Contumaeiam nnon comparendo coram Iudice , a quo cit tus est ; sive Contumacia consideretur in non parendo legi aut Decreto Judicis, indubitatum est, quod multis titulis & ex v xiis circumstantiis Contumaeia gravior aut levior esse queat ἔ quin & nonnumquam in tantum ejus malitia diminuitur, ut nequiadem malitiam mortalem attingat, multo minus malitiam, quae gravissima Excommunicationis poena comprimi debeat . In primis enim eontingere potest, idque variis de eausis. quod ei tatus justam, aut saltem admodum probabilem causam habeat non comparendi eorum Iudice: quae caula palam ostendat , eontumaeiam, live non comparitionem hane non procedere ex formali contemptu Indicis atque ita nec materiam nee causam sufficientem subministret Excommunicationis; utpote quae impendi non solet, nisi ut formalis aut inte prelativus Judieis contemptus, qui ex comtumaeia colligitur, compelcatur. Nee tantum haee contumacia in non eo
parendo excusari potest in citato coram DDe Censuris Ecelesiast eis. CAp. IV. N piscopis, aliisque Indicibus inseriori et, sed
etiam interdum in citato eoram Pontifice, sue in Curia Romana, uti Capite seque ii ollendetur a Praeterea seuti transgressio legis in mainteria Iustitiae aut Religionis, potest reddi levis ex levitate materiae, se & contum eia in non comparendo, uti ostendit Cova luvias ad cap. Alma Mater j. 9. num. I. Idque etiamsi contumaeia supponeretur coniunctum habere contemptum: is Nam
se si quis ait praeceptum Superiorisse super re minima ex CONTEMPTU trans is grediatur, advertens esse rem minimam, is & ex ea causa , quod levis si materia is praecepti, contemnat illud, peccatum v se niale erit ,, ωΜonetque deinde ex Gersonis , in hae
materia Excommunicationis se multum diruis serte contumaciam a contumacia. ορο
is tet enim inquit eonsiderare, qualisse sit contumacia , & quantum illa possitis Eeclesae nocere; Sc qualis est etiam res,
is circa quam habetur contumacia r nam is multo pejor & nocentior est in rebus
si Fidei & Religionis , paeis ad unionisse Eeclesiasticae, quam in parva quaeibon
is super modica re temporali orta : ubi numis quam tantum poterit prodesse obedie is tia , quantum oberit Exeommunicati
is separans animam a spiritualibus suffragii is & societate Sanctorum . Si eontumacia is est magna , & pro re magni momentiis habita, erit iuxta doctrinam Salvatoris is nostri merito exeommunieandus. Si vero se contumacia si levis , aut m re leviis contingens , indignum videtur , ut pro se illa sit aliquis excommunicandus is . Quin & notat Maresius disp. 7. Medi. 6. m. ID quod is licet contumacia , quaeri pervenit ad malitiam mortalem, sub ea se ratione gravis sit , in ordine ad talem se Censuram Excommunieationis potestis esse levis r nec potest Ecclesia tam ace is bo remedio uti ad exigendum obedien- ,, tiam in quacumque materia , tametsi is alioqui ad peccatum mortale sufficiat,, .
65쪽
Causa Exeommunisatianis debet esse man
sesa , σ Iudici usitime probata. OUandoquidem Exeommunieatio sit προ
na separaus Excommunicatum ab emererere hominum communione & eommercio, spectetque ad forum exterius contentiosum, indubitatum est , talem poenam
infligi non posse pro delicto duntaxat inisterno , aut etiam Omnino oeculio . eum
EGIesia non iudieet de oeeultis , praesertim per actus externos & iudiei ales sori eon. tentios . Hoc iam pri8em annotavit S. Augustinus m. 3. Sermone 3II. de PoenItentia .n tio. Edit. PP. Benedict. qua utimur ubi in primis admonet populum, ut serio & tempestive agat de suis eriminibus convenientem Fenitentiam: is Et eum ipse in se prot is terit severissimae medicinae , sed tamenis medicinae sententiam, veniat ad Antisti- ,, tes , per quos illi in Ecelesia Clavesti ministrantur: & tamquam bonus iam imis eipietis esse filius, maternorum membro. rum ordine custodito, a Praepositis Sa- is eramentorum accipiat satisfactionis suae is modum: ut in offerendo saerifieio cordis D eontribulati notus & simplex, id tamenti agat, quod non solum ipsi prosit ad reis cipiendam salutem, sed etiam caeteris adis exemplum
Deinde num. 1 o. admonet. ut is nemo
se arbitretur propterea se eonflium salutife-h rae huius poenitentiae debere contemnere, is quia multos fore advertit & novit ad se Sacramenta Altaris accedere, quorum ta-- lia erimina non ignoratis . Rationem subjungit. ,, Multi enim eoniis suntur ut Petrus : multi tolerantur utis Iudas: multi nesciuntur , donee veniatis Dominus, qui illuminet abscondita teneia is brarum, & manifestet cogitationes eoris dis. Nam plerique propterea Molunt acisis cusare alios , dum se per illoc cupiuntis excusare. Plerique autem boni Christiari ni propterea tacent, & sufferunt aliorum is peccata, quae noverunt, quia documentis
is saepe deseruntur, & ea quae ipsi sciunt ,
id autem desumptum est ex eap. 47. Concilii
is sunt. Quamvis enim vera sint quaedam, is non tamen Iudici facile credenda lant , ,, nisi eretis iniuriis demon threntur is .
Post haee , se alisque taeseis Praeposio
tos excusans, quod criminosos in E lesa t Ierent, & ad Sacramenta Altaris accedere permittant, subiicit: is Nos vero a Comisis munione prohibere quemquam non ponis sumus quamvis haec prohibitio nono is dum sit mortalis, sed medietnalis. r nisi is aut sponte confessum , aut in aliquo siveis seculari, sive Eeclesiastieo judicio nomiis
Evidens eis, Augustinum tamquam induis bitatum habuisse , criminosos occultos, Rutquorum erimina Iudiei denuntiata, & emistis indieiis aut do mentis probata non sunt, esse quidem monendos, ut poenitentiam agant, & modum satisfactionis ipsi supplieria Praepositis Ecelesiae petant ; at per ludia rem sive Praepositum Ecelesae a Comm nione segregari sive prohiberi invitos non posset lieet etiam hare prohibitio nondum esset mortalis , hoe est Exeommunitatio major . sed duntaxat mediciuHis seu poenia tentialis; eo quod & haee prohibitio es et
poena sori extemi, quae duntaxat pro crumine externo & probato, posset imito, &erimen suum ultro non confitenti imponi. Hine de in Canonibus passim videmus, poenam Excommunieationis non nisi in πω catores denuntiatos, atque de crimine monitos & conuictos comminari , hoique , &non alios Exeommunicatione seriendos deis
terni. Nemo Episcopus , nemo Pre 'ter ex commμniret aliquem , antequam causa PR
BETUR , propter quam velinastici Cauones hoe fieri jubent, inquit Canou II. eaus 2. U. r. Et in terminis Concilium Generale Lateranense seb Innocentio I H. in Cap.
SACRO 48. De femeur. Geommunieat. supponit, causam Excommunicati nig debere esse manifesam , monens Judices ; ut emeant diligenter, ne ad Emommunieationem exiusquam absitie MAN FEsTa γ ν
tionabili ea a procedant Q. Hle non tantum requiri eausam de se manifeytam Ur rationabilem , sed in luperipsi Iu Dici manifestam & prolatam ad se sum Augustini supra expostum, una est inisterpretum opinio post Glossographum, qui
66쪽
D. Censuras Ecele visu. CAP. V. 32
ad verbum rationabili addit e coram ipso Iadire proba, . Notant & hὶe passim Canon istae, quia causa debet esse manifesta , quM si sola Halato sis nota , non debeat fieri Exeo--nieatio , uti loquitur Panormitanus , sive ut ait Felinus: Et sic nou sussceret, quod effer nota ipsi Praelato. Histe consentiunt & Theologi ; ae inter alios sepius citatus Suaresitis reflectens ad praecitatum meretum Concilii Lateranen sivi, ait: Manifesta autem se sit non solum Imdici ρνι-rim nota , sed etiam IURIDICE
Quin & ssio. 7. ses. 7. num. q. scribit,
sententiam Excommunicationis non tantum
esse iniustam, sed etiam invalidam, si ea, si Iudiei ut Iudiei non fuerit probata ris Nee enim satis est ait quod eausa se in re subsit, si sit occulta r quia Iudex is humanus non potest de sibi Meultis imis dicare. Eil autem occulta quoad effectum is ferendi sententiam , quamdiu IURI DICEis probata non est, etiamsi alioqui 'riatimis nota sit illi homini, qui Iudex estis . CAPUT V. De ordine iudieiario in materia Cem
poen l tentialis a foro extemo seu conistentioso plena separatio, tune & auctoritatem infligendi Censuras, huic foro externo& iudiciali, sive eontentioso privative re servatam fuisse , seu ad hoe forum trantavisse, supra cap. a. ostensum est. Hine ulterius eo lusere Theologi & Ca- non istae, ae tandem in praxi receptum est, nulli hodie competere auctoritatem influgendi Censuras, nisi iurisdictionem aliquam contentiolam , sive fori externi Ecclesiast, eam habeat, uti ibidem j. . probatum ruit. Sienti ergo Ibdex huie sero prefectus t
netur in musarum instructione & deeisione receptas fori leges & praeseriptum ordinem iudieiarium observare , ita & in hae Censurarum materia hute soro alligata eumdem ordinem observandum esse nemo ambigit. is Quandocumque ergo in Sententia est ,, ὸesectus substantialis Ordinis Iuris , ee is tum est ait Suaretas disp. 4. ses. 7.is num. 2. Censuram esse non solum ut is cumque iniustam, sed om sis in sidam eis quia sententia ipsa nalia est, & sententiari nulla nullum potest producere effectum ,, . Nee tantum hie ordo iudicialis servandus est a Iudice in sententia inflictiva Censum, sed etiam in sententia declaratoria, qua quidem ipsa Censura a Iudice alicui non inisfiigitur, sed tamen declaratur , quod Ceu suram ineurrerit. Tametsi enim per hane sententiam Iudex proprie non infligat Censuram , sed duntaxat deelaret per sententiam, ob crimen commissium Censuram esse contractam ; nihil minus rite sententia declaratoria contra Censum non minus actus est iurisdictionis Contentiosae, & juxta regulas sciri iudieiarii ferenda , quam sententia inflictiva Censaret& consequenter subiecta pariter nullitati ex
delecta essentiali ordinis iudiciarii. f. II. DUectus iurisdictionis in Iudire u ἰnterpaustam appellationem aut rectis ionem reduit Censuram uam.
OUin inter essentialia ordinis iudiei inisit ipsa Iudieis non suspensa aut imis pedita iurisdictio , ambigi nequit e quandoquidem Iudex nullum actum iurisdictionis valide exercere queat suspensa sua iurisdictione, sive iurisdictionis exemitio. Durante quippe hae suspensione, Iudex censetur essesne iurisdictione. Expeditum autem est , effectum appellationis esse suspendere inrisdictionem Iudi eis a quo apoellarum est : is quodque examenis & cognitionem eausae , in qua appella. is tum est, ad appellatum seu provocatum Iu- is dicem transferat is r uti post alios loquitur& probat Wamesius in Commentario de ΑΡ Δ ad cap. I. num. 1.
67쪽
m Tractatus Historis Cau lius Addit autem ibidem Uamesius se non is si ante declaratoriam hane nullitatis senais tantum transferri quoad principale nego. is tium, sed etiam quoad eius accessiones r, Item quod Appellantem a iurisdictioneis eius, qui iudicavit, eximat. Ulterius, quia appellatione interposita
spenditur ivllidictio Iudicis a quo , si pendente appellatione contra appellantem aliquid innovaverit, aut decreverit , id tamquam mere attentatum ante omnia ut irrutum revocari & ollari debet, uti latius exponitur in Cam 7. De Appellati in ri eo formiter ad id, quod Iure Civili statutum erat in L unica ff. Nihil hinovari appeli sione interpositia , . Itaque si poli interpositam legitime appellationem Judex a quo Censuras infligat, Censurae hae non tantum insultae, sed prosesus erunt invisidae ob desectum iurudicti nis in sudice, & desectum essentialem oris diuis iudiciarii , uti uno consensu tradunt Canon illae ad Cap. 37. De Appellat. ubi in terminis respondit Pontifex , quod post a
pellationem excommunicari non positat . Et ad Cap. s. m De sement. Excommunicat. ubi Ponti sex aequiparat sententiam Excommunicationis latam poli legitimam appellationem interpositam Excommunicationi , In ciatus forma intolerabilem errorem fuisse patenter expressum, probaretur: quam Excommunicationem ipsa iure nullam ellenemo dubitat.
Quin Censurae post interpositam appellationem ita sunt tuo iure nullae, ut eIiam deserid ast tuiqua declaratu appellatione που
convalescat, uti loquitur Hamesius loco citato num. 4. & evidenter probatur in Cap. LICET 7. De sentent. Excomm. in VI. Ulterim, ex hac omnimoda Censurarum militate inseri Namesius, quod Excommunicatio poli legitime interpositam appellationem si se inflicta iudiciali retractati meis non indigeat, nee abiolutionem requirat,
is sed admittat declarationem Iudicis, quod, se qui sic de iacto exeommunicatus suit , is Excommunieationis vinculo non sit, velis fuerit ligatus. Concludens praeterea, quod
ca) De ualore Appellationum interposita ui , ubi de causa Cr mi ali 2πitur , censet Eruditus D. Heri. court his veruis : Les appem tons interiouo coa
ter ad respontum Pontificis in eap. Ad ρ sentiam i6. - De Appeli. quo mandat Archiepiscopo Eboracensi is ut Presbyt is rum, Pro eo quod post Exeommuniean tionem contra appellationem factam, dia ,, viva cantavit, nullatenus inquietet: sed ,, ad eum statum reducat omnia, in quo is erant tempore emisi, appellationis
Hie notat Glossographus is quod sentcnis ita Excommunicationi; post appellationemo legitimam lata, nulla sit; unde cau) quiis postea celebrat, non punitur M.
Ex hae Decretali liatuunt insuper Can nistae, quoil se poli appellationem interposiis tam a lata sententia , Centura sit las,, iure nulla, nec remedio appellationis in- is digeat is . Gamelius ad hoc Capitulum
Eodem landamento insertur, quod Communieans eum taliter de facto Excommuniarato post interpositam legitimam appellati nem , non incidat in aliquam Centuram rquemadmodum sat aperte deliniit Pontifex in Cap. DELic Tis 33. H De Avellat. ubi Senonenses Canonicos, qui Decano suo comis municaverant , tametsi Archiepistopus post appellationem ipsum denuntiaverat doliamdum , ineulpabiles iudi-υis, qui inquit Pontifex γ faniorὸ risii consilio eommunicaverunt eidem , ut appellatioui ad uos intermina .maeis quam denuntiationi ab Archiepiscopo foeta deferrenι. Monetque Namesius hJe num. 4. quod huius textus satis obliniri summa sit: isse ,, tentiam Censurat Ecclesiasticae post interis positam appellationem latam, sive sit Ex- is communicationis, sive sit Interdicti, nonis tenere M.
Quemadmodum per interpositam appellationem a Murentia definitiva suspenditur iuri dictio Iudicia a quo , ita & per propositam recusationem . Nec minus pendente recusatione,
quam pendente appellatione omnis iurisdictici
uve eius exercitium Iudiei recusato subtrahitur.
68쪽
PROPONATUR, De incio IAH delit MVI. communiter hodie docent Doctores , acta a Iudice reeulato, etiam pendente causa ree iationis eoram Arbitriei iuris iuxta dis sti nem Iuris Canonici intieisa, esse nulla; ut, licet etiam postmodum per Arbitros deelara etur causa recusationis intumelen , & eam is ad Iudicem retulatum remittenda tamquam
non susticienter probatum suspectum, tamen acta pendente re satione non eonolescant. Nam ut recte reflectit Wamesius ad CamCUM spECi Axi 6 r. ia De Anettit. mim 8.is Cum enim Iudiei sie reculato detrahaturis indicandi & iurisdictionis potestas, saltem
is in sulpenis retineatur , non eo loco eli,, recusarus , quo is, a cujus interloeutionsis provocarum duntaxat est, sed quo is, euiis post interpositam appellationem per pro- voeatum Iudieem inhibitum est. Quasi ut
is ibi hominis, Ne iuris inhibitio sit : pollis inhibitionem autem in omni appellationeri atta indubitate sunt nMIIa Iraque Censurae latae post interpositam recusationem, e que eoram Arbitris iuris pendente, perinde iunt invalidae & nullae, atque inflictae post interpostam appellationem: nec convalescunt reeusatione post reiecta, uti delatis poli appellationem d Elum est . Sicuti cnim probatum est, Centhrarum nullitatem post interpostam appellationem consequi ex assectu iurisdictionis in Iudice, ita ob eum
dem desectum istisdictionis post propositam reculationem Judie is sequitur nullitas latae ab co Censurae a . 6. III. Defectu eitationis Censura est ἰnvalida. INter essentialia & substantialia ordinis iudiciarii esse eitationem Pariis, indubitarum est.
Imo Sebastianuq Uantius in s speetali
Tractatu De Nullitatibias ordini iudiciarii, dicere non dubitat Titulo De multate ex deserita citationis , hane nullitatem esse mumium potentissimam ; se ilicet ad reddendum
Processum, & latam Sententiam omnino nullam . . Van- pen Tem Ix
ca nuit eirea remisitionem Iudicum anceat Gabetum iurisprudentia , reperitur in Decreto, quod L.
Cum igitur Censura, ae notanter serv-tia Excommunieationis, sive sit Censurae in flictiva, sive duntaxat declaratoria , debeat proserti seri ato ordine iudiciario ἔ atque ovdesema essentiali huius ordinis sequatur nullitas Censurae : consequens est , sententia in Excommunieationis etiam declaratoriam esse nullam & invalidam, si citatio Partiis non praeci sserit. Hine scribit Marius Alterius in sito opera de Censaris r se etiam Sententiam declara- is roriam , quod aliquis reciderit in Censu- ram, non nosse fieri sine e ratisne, & an -- tequam audiatur, & eontumax iudicetur ris & si fiat s ait abique ulla citatione &is auditione, est ipso νώ re nulla, & nullumis impedimentum adfert, quominu gelia peris obstrictum Censuris valeant Monet & Maresius diis. q. se l. 7. num. 7. sententiam Excommunicationis ex desectu eitationis esse nullam, Miams talis δε- feestis in sententia non evrimatur . Rationem praemiserat: - eo quod eitatio pertineatis se eundum ius ad substamiatem tolemnitatem se Sententiae is Et ante hos Didaeus Couarruvias ad ea
nuit , deelarationem Furid eam de Censura ipso iure contracta, non esse ferendam, nisi prius, citata pane, iuridice de erimine eonstet, & aliter factam declarationem esse nutilis, sese iure. Quin recte reflectit Damhouderus in sua
Praxi Rerum Cmit. eap. 34. eitationem Paristis adeo esse essentialem, ut si ne per Prinis cipem quidem quantumvis potentem cita-- tio omitti possit, adeo ut ex certa scien-- tia & de plenitudine potestatis nee pollitis nee debeat procedere ad ullam sententiam is sne eiratione Partis , ut est Textus itiis Clement. PASTORALis L CmTERUM Deis sententior re iudieata: ubi Summus Ponti-- sex idem expresse deelarat, quod Princepsis non potest ex emta selemia eirationis de se sectum suoplere ; imo nequidem contra se suum subditum; quia hoe esset in judicio se tollere defensionem sui, quae tamen est deis jure naturali, ut in iudie in alteram auremis Aecusatoribus , alteram Defensoribus reis is linquamus M. At.
69쪽
Tractatus Hi orico-Canonisus Attenta ratione, quI motus Pontifex incitata Clementina asserit, nec per Imperatorem in criminali processu , etiam contra subditum posse desectum citationis iuppleri, cum illa Imperatori tollere non si erit, gusiuris naturalis exsunt, recte tonclusere Cain non istae , nee per Ponti fieem defectum curationis suppleti possis: cum non magis Pontifici, quam Imperatori tollere liceat, qua iuris naturalis exi uis. Quandoquidem Censura, notanter Excommunicationis, sit poena publica, eaque gravisisma , & non nisi ob erimen enorme inst Benda, indobitatum est , proeessum praevie d prolationem sive sementiam Censurae esse eriminalem , atque ita in ejus instructione formam processiri eriminalis esse servandam. Igitur citatio Partis probationi sive sententiae Geommunicationis praemittenda, eiusque insinuatio fieri debet ea forma, quam iuxta Curiarum praescriptas instructiones &receptos mores exigit citatio in processu, qui eriminaliter ad vindictam publicam contra aliquem instituitur. Unde inter caetera requiri rur . ut citatio
sat praevio Decieto Judicis ad instantiam clarii publici , qui in Curiis Ecclesialii-
Certum quippe est, quod iuxta generalem
ac uotoriam modernam praxim, nullus ii
die in Cumis sive ferularibus, sive Ecclesiasticis admittatar ad agendam crimi liter ad
vindictam publieam , nisi Officiarii pQblici.
mare ut citatio in progressu criminali in ordine ad inflictionem Censurae rite expedi tur, debet ex parte inficii Filcatis, sue Pr mo Oris exhiberi libellos Iudici , quo petat
Decretam citationis contra Reum . Neque
enim lude potest proprio motu, Parte non
Instante, quemquam criminalster citare, aut
citationis Decretam dare., ne alias Iadicissimul & Aceniatoris p rtes asi amere videatur. Porro quia vel sola eitatio in causa criminali adversus aliquem a Judice decreta , formam citati aliqualiter liaere, sive susticionem admissi eriminis ingerere nata est, similis citatio decerni non tolet , vis praemissa per Officiarium publicum seu Prom
trirem ieeret 1 & iuridica informatione super admisso crimine.
Qua insormatione eapta demum formatur libellus ex parte Promotoris , in quo uaIMytur indiei a & argumenta ex eapta insor
matrone contra Reum de admisso peripium crimine resultantia.
Haec si Iudiei appareant suffieientia ad iochoandum processum criminalem contra M. cusatum, tunc eitationem decernit.
se Haee inquisitio super erimine, quam i ,, immationem praeviam vocamus ait D m mi, derus in Praxi ram Crimina L ea ,, 37.ὶ ex Iudi eis o seio & auctoritate se ,, per fiat necesse est . Nemo enim nisi s A lus Iudex, aut Iudicis potestatem habens, is de crimine. vicaciter inquirere potest Et quidem praevia informatio super erium ine commisso, dieitur hodie basis prooetas criminalis, eo quod ab ea metam hie inrutium suum aeeipere debeat. Resert Ioannes Numerius in sua Colle
mnatum ossietatem Episcopi per Regium
Partamentum in mulctam 13. Paraconum ἡquia omissa informatione praeparatoria ineceperat ab interrogatione Rei , & super consessione a Reo elieita proeesIerat ad lententiam definitivam privationis Beneiait Plura in deemnenda eitatione , eiusque
Oeentione , ae infimatione oblemanda n
tant Pragmatici, quae &hle applicanda sentiquandoquidem non minus in processu, quo agitur de infligenda Censura Ecclesiastio ,
notanter Excommunicatione, requiratur legitima citatio , eiusque debita insinuatio , quam in quovis alio proeeta eriminali e
ram Iudire Eeelasi lieo instituto ad uinductam publicam.
Ua Censi artim insemenda oe disia uda est raram Iudicisus in pandas. CEnsuras, praesertim Excommunieationis, infligi non posse, nisi ob erimen , &quidem atrox, supra ostensum est. Ulterius, non sincere crimen esse admissum, in quis Censura ob illud notetur, ita requiri, ut o dine indiciario laetit de inmine convictus , similiter probatum est Porro accusationem sue quaestionem deerimine Jnstituendam coram proprio Italae Provinciat, & ubi reus somm sertitur, iam pridem receptum fuit , ut probat Titulus
70쪽
io De Aeculationibus, lege Io. Constitutio Valentiς Imperatoris de anno 37'. is Ultra is Provinciae terminos accusandi licentia nonis progrediatur: oportet enim ibi criminum is indicia agitari, ubi facinus dieitur admi Dis sum; peregrina autem iudicia praesciitibus is legibus mercemus is . Notat autem Vir eruditus Iacobus G tho redus in Commentario ad hane legem, ω peregrinum iudicium his lege non esse , is quod alibi agitatur, quam ubi erimen ad- is missum esti verum quod de iis agitatur, se qui in alia Provincia commorantur , &is se apud non naturalem Peregrina haee iudicia improbavit quoque sustinianus Nineud 69. is praecipi s omniis his in universa ditione , & quae aleen fi dentem videt, & quae occidentem istem, is & quae ex utroque est latere, ut unus- is quisque , in qua Provincia deliquit, aut is in qua pecuniarum , aut criminum reus si sit, illic etiam iuri subiaeeatis . Idque , ut addit, propter facilem probationem , eontra difficilem, si aliis transforatin. Ecclesia quoque constanter peregrina iudicia , tamquam plurimis incommodis, Ac innocent um oppressionibus exposita omnino releeit , volens unumquemque in sua Pro- vineta iudicari.
Et quidem prima Ceneralis Synodus Nitria hane disciplinam aperte suo fuit Ca--ne s. definiens, de iis qui a Communione segregat ἰ funt, sine Clo comm sve laicorum Ant orditis I ab Episcopis , qui LUNT IN
UNA QUAQUE PROVINCIA, valeat Sententia seeundum Cavonem, quἰ pronuntiat eos
ab aliis eiecti sunt , non esse ab aliis ci
He enim patenter supponit, auctoritatem Demquam sive Clericorum sue laicorum a Communione segregandi esse penes euiusque pruriAm Episcopum. Praeterea in eodem Canone statuit, ut his in anno in unaquaque Provineia habeatur Episeoporum Synodus Provinetalis; ut si iniusta praetendatur ab Episeopo prolata Sententia, in Provincia examen instituatur, Sc
ca i superfluam non erἱt consulere, q Iae noster Au. noe Tam.s I. hujus operis de sensu canonis dixerit
quaestio decidatur, ae finem accipiat. Unde non tantum in prima inflantia, sed
etiam in ulteriore per appellationem aut uerelam restaurata instantia , peregrina i tela Synodus respuit ἱ negotiaque in unaquaque Provincia, ubi exorta fuerint, termiananda censuit.
Rationem sui statuti insinuat his verbis :Ut Me eonvenientem examinationem accipiat;
uti venit Hervetus: vel ut apud Dionysium Exiginim, ut hoc decentius inquiratur aut
apud Isidorum, ut diana hae posmi examia natione perquiri a 'Manifestum est, Synodum hla respexisse ad faciliorem pmbationem, & examinati nem , quae in pmpria Provincia faςilius , quam in aliena haberi potest , uti in sua supra allegata Novella recte reflactit Julli
Hane distiplinam tamquam hoe Canonestabilitam, & naturali aequitati, & ivllitiae regulis innixam . magna conliantia propugnarunt , & ineoneus Iam servarunt Patres Afrieani tempore S. Augullini in causa piarii Presbyteri, qui a tuo proprio Epist m Urbano depositus ad Zosmum Roma num Pontificem queribundus de tuo Epite
m recurrerat, & in Communionem ab e dem receptus, ae ossicio suo restitutus fuerat.
Id merrime ferre Africanos Patres intelligens Zosimus Papa, in Africam misit tingsum Legatos, Faustinum Episcopum, Asebium, ac Philippum Ecelesiae suae Presbyteros , qui eum Asrieanis Patribus de Apiarii, aliisque negotiis tractarent . & Sedis Ap
stolicae pracrogativas tuerentur.
Hi I egati, ut eausam Apiarii aliquo e lore defenderent , Canones Sardicentes sub nomine Canonum Nicaenorum protulerunt. At Asrieani hos Canones in Codieibus sVe Exemplaribus Canonum Nicaenorum , quae apud ipsos exstabant, non reperientes, iudiearunt esse mittendos Legatos ad Ecclesias orientales, apud quas sincera Canonum Nicaenorum Exemplaria servari non dubitabanti ae interim , ut paci & quieti consulerent , contentionemque eum Romano Pontifice evitarent is placuit ipsis , ut a