장음표시 사용
81쪽
ti propter clericos,& ecclesias, ne stabilia acquirant &cludantur a beneficio,quo caeteri ciues admittuntur. & in specie dicit Ioannes Crotus in S. diui. n. i So. quod quando specifico
prohibeatur commercium cum clericis, O nullos alios excludit a coismerero subditorum praesemitur, potius emanasse Odis clericorum, qua
ob γtιhtatem publicam, ideo non auet & ex forma prohibitionis colligitur,quod fit in derogationem libertatis ecclesiasticae, quo de clericis tantum est iacta nactatio, ut habetur in c. fin. de imita unir.ecescclib.6.& tradit Card. in d.c.perpendimus n. I 3. verssex his haec quaestio,in fine,& Abb. in repet. d. c. ecclefia K Mariae n. 37. vers.ltem puto,ubi dicit , se Hatutum laicorum dio
neret specifice da ecclesius, vel clericis, prohibendo, ῬApraecipiendo, A ditania, et formam in agendis per clericos dando, non aleret, nam,ut ipse dicit eod.n. 3 7. vers.& ad hoc, quod tunc non alet, ne noretursuperioreras in I atu nteo, habemus hoc in d. c. fn. de
si . Nec dicatur, quod dictae leges Venetae non inducunt inha, vilitatem clericis, sed laicis sibi subditis, prohibendo illis, ne
bona stabilia clericis vendaent, propter bonum commune, cum haec sit principalis intentio legum, ea attendi debet, non vero quod in consequentiam ecclesiae, vel clerici damnum patiantur. Nam respondetur, quod quando leges prohibent alienationem rerum stabilium,fieri in non subditum, licet verba dirigantur in subditos alienare volentes, tamen intentio, de prohibitio dirigitur in ecclesiam,& clericos, reddendo eos incapaccs : de potius debet attendi in quem intentio diligatur, quam in quem verba fiant, i. cum pater 77.f. donationis dele-Sat. 2.ibi ,respondi,non enim qora oportet, cum quo desupremis quis aquaturi edin quem l luntaris intentio dirigatur. Et in l. peto, &in l. miles delegat. a. nam multoties unus in dispositione ex-rrimitur ,& ad alium vcre essectus dirigitur per obliquum,d: hoc debet attendi,non persona interposita, vel expresta l. . S. nunc de effectu I.kquis rerum S.primo,de liberat. legat. l. cum dote s. ad legcm falcidiam, & in terminis nostrae quaestionis habemus tex. in c.quato et O .de priuil. qui loquitur in terminis. Prohibitionis, ut aduertit Abb.in repet.d. c. ecclesia 5. Maiia
82쪽
n. 3 r. ad finem. Et sic quamuis leges Vc tar nullam sacerent mentionem de ecclesijs, & clericis, tamen, cum earum mens fuerit arcere ecclesias, di clericos ab acquisitione rerum stabilium,ea intentio cst expetenda, potius quam in quem vel badiriguntinor riSecundo respondeo,quod in dictis legibus, in prima earum
verba,& mens diriguntur in ecclesias, & personas ecclesialti-cas,prohibendo ne unquam acquirant dominium uti te, iii alitercunq. deuoluatur ad dircctum, iure dominico, & sic celsat argumentum adductum pro validitate dictarum legum.. Tertio dicimus, quod legis secundae Venetae verba,& mens diriguntur in ecclesiam, di etiam clericos; prohibet enim non modo laicos, sed etiam clerico3 aedificare ecclesias,& pia loca. quae certe duae leges I. & a. nullum dubium possunt recipere, quin sint nullae, ex desectu iuri Hitionis; & negari nullo modo potest, quod sint contra libertatem ecclesiasticam, & iniuilae, si lius est dictum circa intultitiam, di nullitatem earum
8 - Nec minus dubitari potest de tertia lege, quae expresse praecipit sub poena priuationis, et nullitatis, ut nullus posse alienate bona stabilia quocunq.titulo in ecclesias,et personas ecclesiasticas, nec in pios usus nec ea obligare. Ecce ubi e presset Ierici, et ecclesis, et loca pia prohibentur bona stabilia acquircre; nam licet verba prohibitiva dirigantur in subditos,
tamen ex natura correlativorum, si subditus prohibetur ali nare in ecclesias etc.eccl. sia etiam prohibetur cinere, aut acquirere, ut cum iudicio obseruauit Alex. ad Bart. l. firi. C. de ex ad . tributarum lib. Io.quem sequitur Purpuratus in addi.tionibus ad Iasonem in l.filius familias S.diui. n. ι o. littera B. 9 Vnde, cum dictae leges expresse prohibeant bona stabilia alienari in fauorem ecclesiae &c. stamus in decisione iuris canonici reprobantis has leges; de quibus iuribus supra egimus in nac secunda quaestione circa Opinionem Barr. Nec refert, quod hae leges fiant bona, vel mala intentione, ut dicebat Ioann. Dricd.supra relatus in I. affert. S. q. n. 7. nam
respondetur, quod sol i ecclesia, & personae ecclesiasticae per' ia L dictas
83쪽
dictas leges excluduntur; & quod ea potissima harum legum causa suit,vI eccius on *cquireret bona stabilia, ut ait Papa
in S 79. & certe unde ecclesia vulnus accipiat,non multu interest ut dicit Petrus Pcchius de amorti Z.c. 6.satienim est quod maximum vulnus ecclesijs, ct ecclesiasticis insertur, ct quod caput ecclesiasticae libertatis obtunditur; nec bona, aut mala intentio agen is mutat actus substantiam, nec eum in alia, diuersa spccie constituit, licet augeat, vel minuat malitiam
agentis,ut post. D Thomam I.2.q. I 8. ar. Io. & II .tradit Victoria in summa tit.de Sacramento poenitentiae,n. I76.Nauar rus in manuali confessariorum,nono praeludio,n. 6.& c. 6, n.7.
lex c ni insam punit delicta ex ignorantia,quam ex malicia cλ illa l. t. s. de legibus:nec aliqua legitima cusatio causari potest maxime circa primam, & secundam legem, ad tradita per Bald. in c. quae in ecclesiarum n. I .vers. sed pone populus, de constitutionibus. o Secundore spondetur, quod licet deficiente, mala iurentione,no videatur lςdi libertas ecclesiastica sorinaliter, sed materialiter a tamen ex quo per dictas leges notabiliter laeditur ecclesiastica libertas actus redit in naturam suae Dimae. dc perinde est, ac si malo animo fierent, & incurritur sacrilegium sor- maliter, &est peccatum mortale, ut docet Caietanus in lumina, verbo,contemptus in moralibus, vers. qui vero: & agens de libertate ecclesiastica idem verbo, immunitas ecclesialtica,
Tertio respondetur, quod bona, vel mala intentio sumitur ex ipso. opere statuti, ita quod si opus, quod statuitur per se
hoc est suapte natura tendit contra libertatem ecclesiastica, statutum est contra illam si autem per se, non tendit contra libertatem ecclesiasticam, statutum ex se non est contra illam; qua uis contingere possit, quod ex intentione statuentis fuerit contra illam ex odio, vel mala intentione in libertatem eccle
sicam. Discerncre autem actu ni ex sua natura tendente contra
libertatem ecclesiasticam, non est dissicile scientibus, quod idem est per se seu, ex propria natura ex intentione, ut docet idem Caietanus verbo excomm . cap. 3 I. vers. 6. cum itaque
84쪽
lictae leges ex se,& ex sua natura sint contra libertatem ecelesiae, necessario dicendum est quod sunt vere ex se contra imiam. nec refert bonus, vel malus animus statuentium , cum re Vera quod statuunt, maxime nocet ecclesiae libertati; nam ut idem Caietanus dicit d. verbo, immunitas ecclesiastica,versi c.
discernendum, Ex duobus debet bae conflare primo ex natura,spuiritate, cla quatitare iniuries.seu mni H ii secundo ex Pinctio prohibitionis praeeepti , Vbi opussit notabiliter iniuriosum:atit mei Dum, non euaditur Iacrilegitim, & paulo infra ct per oppositum quando opus non Hi notabiurer nocitium,seu iniuriosum, cla are Iovinculo praecepti no ubeΠ cet sub immunitate recisae eot ne a tur,s est contemptus, non erit mortale p/ccatum , quia nec maliter, qui non ex intentione, nee materialiterscri aium muemtur rei re ad natura uae firmae sed velut imperfectum ρυ id in hoc genere reliquitur peccatum v niale, haec Caietanu S.CKterum quis non
videt quam grauiter, & iniui iose laeditur libertas ecclenae cxdictis legibus, quae tot, ac tantas iniurias conlinent,& cisca hanc dissicultatem videlicet, quod non suiliciat quod statu cntes protestatur,quod non intendunt praedicta faccre nisi de tu re: tradit Lapus alligat. 9a .n. 9 Polyn. c.ccclasia S. Mariae λ
i Nec etiam obstat, quod de hac re aliae leges ab Imperato tibus suerint latae,de quilius in pruno argumento. . Nam primo respondctur viro verbo, quod omnes se eruixtiniustae, di iniquae, nec ad illaci fac icndas imperatores habu ille iurisdictio oem , nec authuritatem: ut dicemus infra mando agemus,quod clerici sunt liberi a iurisdictione laicorum . ii 'Secundo in specie respond. unicuique dictarum legum. Il perialium,& primo ad legem secundam tit. r. lib. io. Codicisaheoclosiani,& ad Inullam 27.cod.tit. quod hae lege, fuerunt abrogatae Veronae per evi lana imperatorcs,ut patet cx l. legem et 8.eod. tit. & lib. ct per Martianium Imperatorcin innove sis ab eo latis tit.de testamentis claricosum lib. 3. immo dicimus quod dictae leges non fuerunt ita generales, prout sunt leges Venetorum: linino,& apud Ethnicos non erat prohibitum lectari sacerdotibus i. Annua ap. Attitia ibi saceidori de ann.
85쪽
Ieg Pt. nec Deo legari prohibitum erat l. l. s. ad municipium,
T ad legem salcidiam, ibi qua Deo relinquuntur. Nec obstat quod dicit Cuiacius, quod nonnulli Imperatores prohibuerunt relinqui aliquid Collegi js Christianorum; nam respond. quod non fuit illa prohibitio ita grauis, nec ex quocunque tit. prout disponunt leges Venetae, de postea su Iunt abrogatae, cum non fuerint positae in Codice Iustiniani Imperatoris ; immo ibi fuit posita lex Constantini, quae permittebat Collegijs, & ecclesijs legari,i. r. C. de sacrosanct. ecclesijs, & donari ecclesijs, ut in I. sin. C. eodem, di aliae mult. e leges illius tituli, quae approbant huiusmodi relicta. di donationes, & de istis legibus conqueritur D. Hierony i. mus in loco superius allegato, quibus peiores sunt Venetae leges: utpote quia maior, & uniuersalis sit earum prohibitio erga ecclesias,& personas ecclesiasticas; quas si D. Hieronymus vidisset, quam aduersus cas querelam excitasset'; &magis conquetitur Diuus ille , quod clerici legem illam me ruerint ; & tamen, ut ibi dicitur ex fideicommisse poterunt ις
NHtatem capere ; appellat q. illam legem seueram, & crudelem.& D.etiam Ambrol. lib. r.epistolarum epiit i et .ad Valentinianum Imperatorem, conqueritur de his legibus: in quaepsittat agit de tubus capitibus relatis a Symmacho Prae fecto Vrbis ad Imperatorem valentinianum . primum cap.de reddinda ReIigione Ethnicorum. secundum, quod sacerdotibus, & Virginibus Vestalibus emolumenta tribucnda sint. tertium, quod emolumintis sacerdotum negatis, fames sequuta publica sit . di circa secundum de emolumentis Vir
sinum Vestalium, S sacerdotum gentilium, inquit; insut si
arbitrantur solis Vesuhbus conferendum , non pudet, )t cur ro
cipibus Chri hanis non putent notis fortem debere ese communem 'Facerdotibus quoque suis , m miniuris queruntur alimenta publica non praeberi. Quantus hinc derborem tumultus increpuit s iast contra nobis etiam priuatae successionis emolumenta recentibus letibus denegantur , nemo conqueritur. Non enim paramus in iuriam , quia dissendium non dolemus . βι priuilegium quaerat
86쪽
sacre os, ut onus curiale declinet patrui , arque auisa m omnium facultatum possessione. cedendum est. Quomodo hanc gentiles , si haberent ingrauarent querelam , quod facerris ferias minisse-νj sui emat totius patrimonidi si damno , priuatus inest commoditatis dispendio,' hum pubuci mercatur obsequi=: praeten dens communis salutis excubias r domesticae invia se mercede δε-
letur. quia mani sterium non dendidit, sed gratium comparauit. Conferte causas . Vos excinare auitis decurionem e cum ecclesiae excusare non liceat ficertatem .,Scribuntur resamenta templorum mimsris, nultas excipitur profanus, nudus ltimae eondi. rionis, nullus prodigus Perecundia I isti ex omnibus clerico, commune ius clauritur , a quo Iolo 4 pro omnιbus dorum commune seu fici pira ν , Oficium commune isfertur: nulla legata , dei grauium iduarum , ns a donatio. Et bi in moribus culpa non deprehenditur: tamen o icio mulcta praescribitur. Quod Lacerdotibis, fani leoauerit chrimana didua, datet: quod ministris Dei, non dolet λHaec Diuus Ambrosius. & paulo inserius subijcit, quod respondebant gentiles, ibi: Sed reserunt ea, quae donata , delrehcta sunt ecclesiae , non esse temerata . Respondet Diuus Ambrosius, dicant, Gri siquis templis dona detraxerit, quia factam est chri banis. sistata essent gentilibus , redderetuν potius, quam inferretur iniuria . Nunccine demum iustitia praerenditur , aeqν iras postulatur ρ Hactetriis Diuus Ambro
sius, cuius verba libuit hic reserre, ut videant DD. Ven ti, quid sanctissumita vir ille, de suis legibus, si eas videret scriberet, qualue querelas excitaret : cumideteriores sint leges Venetae contra ecclesiam, & clerum, quam leges Imperatoris Valentiniani. Nam prima lex dicti imperatoris, quae est vigesima,de solis ecclesiasticis personis agat, ne haereditatem accipiant, & l. 27. solam Diaconissam, quae liberos habebat prohibet scribere haeredem ecclesiam , clericum,& pauperes. Quam longo interuallo malor sit Venetorum Iegum prohibitio, ex ipsismet apparci, negantes id, quod histrionibus, &bussonibus permissum esse voluere. Sed de eis hactenus. ne Crabronum aculeos irritasse videar hoc
unum mihi certum fit, quod propter querelam Diui
87쪽
Ambrosis Imperator ille pijssimus si iam in meIiorem senteti,
iam mutauit, praedictaa les ta et ob& et 7. abrogandoaege Veronae lata: quae incipit legem, quae est 28. eod. tit. a. de Epist.& cleticis lib. 16. Codicis Tluodosiani, memor verboIum, quae in ea dc in epistola scripsit vir ille sanctissimus o Nustus in quit pudor es ad meliora transire . quod utinam Veneti sequantur, ut eos non pudeat suum errorem corrigere. a Non obstat, quod ex sententia Labeonis rescit Gellius de Virginibus Vestalibus lib. i. noctium Attic.c. I 2. in f ne,cuius
verba sunt. Praeterea in Commentur,s Labeonis, quae ad duodecim tabulas composuit, ita scriptum erit. Virgo Vestatis, neque binre s es cuiquam in re tuo, neque in te latae qui viam ς sed bona eius
in publicum redigi aiunt: addit Gellius) id quod iure fur quaeris tur . Et eadem lege,agit Symmachus lib. i. cpissi qo. Vades Gellium dubitasse an ea lex iure posset, quae mitior est. quam eae leges, de qluibus agimus. Tum etiam, quod diuer la & melior causa est, nostrae religionis; nec sacerdotcS antiqui nc viris pares facere fas est; ut diximus supra cum D.1ho-ina lib. i. de Regim 'rinc.c. t q. t 3 Tum etiam quod iure Romanorum uicebat Deo templis , ct sacerdotibuslex testamento capere, ut supra dictum cst LAnnua 2 o. g. I. de ann. legat. ibi, Attilia fideicommisium his
de is reliquit. Cni quis mihi haeres emis dei eius committo, at det ex redditu cenaculi mei, m horrei,post obitum sacerdoti, m Gera phitico, libertis, qui in ista templo erunt denaria decem , He nundinarum, quas ibi post; hoc autcm annuum legatum crat perpetuum, ut ibi habetur, & docet Cui acius ad i. I S. sfide verb. Obligat. Nec dicaturi quod ibi relictum erat de rebus mobili.
rq bus I nam annuus redditus perpetuus inser bona immobilia repxtatur, l. si quis inquilinus delegat l. iuvemus nulli, ubi glo.
nua, constat posse immobilia legare; immo sine distinctione, an bona legara sint mobilia, vel immobilia habemus l. ra. ad municip. ff. ad legem falcid. ibi eri quae Des relinquunt r.
88쪽
1 Quod attinet ad leges Imperatorum Romani senioris, cte Nicephori Phociae: dicimus quod leges abrogatae sunt per Imperatorem Basilium Porphyrogeniactam, refert Dionysius Gottostedus ii in Con litutionibus Imperatoiij si post nouellas Iustiniani,qui titulus est Basilij Porphyrogeianctae in haec ver .
ba.. Quam quisem noue a m rcfetuntur haec verba ad nouellam Nicephori Phocae praecedentem Porph rogoneta dominus Basibus tumor sua nouella subistulit Mense Apriti aedita indictione I, Anno 6 97. haec expresse continet Imperium nostrum , quod a Deo profectum est, cum-a Monachis, quorum pietas tus es testata, oe a multis alijs legem de Dei reelsus , Ian. Elis imibat, Pel potius contra Dei ecclesias, fan Elas eorum δε- mos a domino Nicephoro , qui Imperium inuasit, conditam praesen tium maloram causam fui se, radicem, mi iuersatis huiussubuersionis, con usioni t quae ad iniuriam, contumesiam non solum ecclesiiarum, m sanctaxum domorum, sed etiam Dei ipsius Iacta sit intestexisset, maxime cum id re ipse expertum esset, ex quo ι uim haec lex es obseruata, nil boni penitus in hodiernum uediem divae nostra occurrit sed contra, nullum penitas calamitatis genus defuit. Statuimus per praesentem auream bustam , di lex pexdicta ab hoc praesenti die cesser, deinceps infirma , in irrita premaneat, oeticum habeant, O in su sint. quae de Deiecclesiis ,
Iane1is, reMissis domibus facta Iupi leges; circa quam est notandum, quod Nicephorus lege consti therat duo ne ecclesiae praedijs locupletentur; secundo, quod de nouo ecclesiae, monasteria aut loca pia ne fiant sine Principis licentia r quam legem videntur sequuti Venetus Dux et Senatus, quos memores esse oporteret reuocatas esse per Basiliu in atque etiam malorum,quae in Imperium sequuta sunt, ut ibi Basilius resertex obseruatione dictae legis Nicephoris qui impietatis poenas Deo pendit; objjtenim lethaliter vulneratus confractis maxillis, avulsis dentibus, abscissoq. capite, quod persebostram, populo ostensum fuisse, testaturio fies Lonaras, Annalium
Graecorum imperatorum 3. tom. in Nicephoro Phoca, ut iaquocumque Deum offendit puniretur, nempe ore, lingua, et
capite, ut de Advocatis dicit Accursi in item luidus quia
89쪽
. U. T. sextus. bus non est permissum facere testamentum.
Rectior,& melior quam Nicephori est alia Romani Argiri
constitutio,qua ecclesiae Constantinopolitans quotannis pe di cx a rario imperatorio octoginta auri libras, iussit, ut habe.tur pcstro uillas Iustiniani inter constitutiones Imperatorias, qui inas erator,& munificcntissimum monasterium instituit, ut
tradit Ioannes Zonaras 3. to m. Annalium.
16 Nec refert ,quod Nicephori constitutio fuerit innovata ab Emanuele Comnenio, ut testatur reliquit Nicera Chomnieta, cum melius idem Emanuel se gesserit circa Dei cultum in no uesta eiusdem c. v. tum etiam, quod ut diximus de his rebus nulla suit, neq. est apud Principes se ulares facultas, & iuri Di dictio disponendi. Nam ctii antiqui ius sine Principis, aut Pontificis Ma X. licentia apud Ethnicos non possent sacra loca fieri, vel religiosa, ut in l. sacra 9. S. i .ff. de rer. diuis. & in l. ossa
8. Ede relig.de sumpr. su ner.& in I. si in eo s. de mortuo instic do,& in I.fin. ff. ut in posscssione legatorum; idq. ctiam Imperatores Valens;Theodosius,& Alcliadius statuere in l.nemo Iq. C. de religiosis,& sumptibu funerum, consecratio tamen a Pontifice fiebat S. sacrae, Instituta de ri ta diuisci cn autem prohibitum fuit,quin via ut quil q. ecclesiam fabricare, I aedificare
posset absq. lici mia Principis, S Pcntificis Ma κ. l. sancimus 46.9.si quidem C.de Epist.& clitic. Δ obstruat Petrus Beslu
siarum, sed de res istis, & dc natis ei idem. Id autem quod iure digestorum fine licentia Principis, &Pontificis crat statutum, antiquiori etiam iure ex l. Papiria prohibitum suit,ne a de s sine iussu plebis consecrari polli nt,ut docet Videricus Zasus in Catalogo legum antiquarum in LPapiria de sacris agen. de hoc ius fuit etiam penes Consules, & imperatores docci Alex. ab Alcxadro Lb. 3. genialium dierum c. I 6. verum Iustinianus hoc totum aibitrio Episcopi reliquit,ut absque eius licentia nullus possit eccIesiam aedificare, vi in Auth. ut nullus fabricet oratori; domos, praeter volunt a
90쪽
rem Episcopi coll. 3. Sibi Cui acius,& tradit Iulianus Patij
tius conii. 6 i. nam, ut inquit diuus Ambrosius epist. 1 3. ad. Marcillinam sororem,& habetur in c. conuenior a I. g. ad Im-
peratorem 2 3. quaest. 8.ad Imperatorem palacia pertinent, ad acerdotem eccissae. qua propter dcbumcnt DD. Veneti se abstinerea dicta sua l. a. de ecclesiarum aedificat. nam ut inquit Iustinianus d. l. sancimus I 8.C.de sacros .eciae s.cur enim Iacimus diseria
men inter res diuinas, ct humanas ' edi quare non competcm praeroga
tiua caelest aurei conserueturi maxime si aduertissent, quod per dictam legem arcent Christum Dominum a dominio, quod sibi quaereretur in ecclesijs aedificandis iuxta tradita per Innoc. in c.cum super electione,q.n. a.de causa possis.& proprietatis.18 Nec etiam obstat lex Iustiniani imperatoris in Ruth. de alienatione,& emphyteO.S. i.nam respondetur, quod ibi non est lex aliqua lata,ne ecclesia acquirat, sed quod in mali ita emphyleothica licet iure cautum no sit tamen in praxi receptiis. resolutio eit, quod non fiat in potentiorem alienatio, ita
quod dominij direm conditio deterior saccide communi docet Clarus S.emphyteosis,quaest.2 2.potentiores auicni pers nae in liguntur,quae magis priuiligiatae sunt; ut ecclesiae, cluerici, & milites: quae ratio parum ad rem nostram confert, in qua inducitur maior prohibitio circa omnia bona stabilia
rρ- : Eadem ratione excluditur alia ratio, quam Signorolus, ct alii delum unt ex laudo, quod non potest in piam causam relinqui; nam illud est, ne fiat deterius dominium directum domini studi,& quia de nudo testari non potest, ut per CIarum S.seudum.quaest.qo.vers.ex hac conclusion in qua quaestione Clarus diitinguit inter scuda haereditaria, te quibus potest ad libitu in dii ponerc,& inter alia seuda. ao Nec etiam obliat alia lex Regni Siciliae, quae alienationes rerum stabilium fietis': ohibet in ecclesjs; nam ea lex revoca tantia Carolo a. ut constat ex lib. constitui. & capit uiolum uti tuique Siciliae in cap.Caroli a ancipiet uitem Liuimus,quod possisionei, satisqtie esse arbitratus est si bona immobilia, cumoncre suo ad eccLsiam tranaci aut, iuxta l. pen. C. de exa-ae M ctor.