장음표시 사용
71쪽
runt Iaginam suam supernor , ad iaciendum in obcum rectis cordis. 3. Quoniam positiones δε-sruentur , justus quid fecit Z4. DOMINUS in templo sanctitatis suae, DOMINUS in caelo Iedes eius, oculi jus in icient, palpebrae ejus probabunt filios Adam. s. DOΜINUS iustum probabit, o iniustum,
amantem injuriae odit anima eius.
7. Quoniam iustis DinwNUS iustitas dilexit, aequum inisicient facies e
I. In finem Psalmus David. In DOMINO confido, quomodo dicitis animae meae, transmigra in montem scut passer.
2. Quoniam ecce pe catores intenderunt arcum, paraverunt se illas suas in pharetra, ut sagittent in obscuro rectos corde.
3. Quoniam quae perse ei lii destruxerunt , justus autem quid secit λή. DOMINUS in templo sancto suo , DOMINUS in caeso sedes ejus. Oculi ejus in pauper respiciunt, palpebrs ejus interrogant filios hominum. s. DOMINUS interis rogat justum, & impium,qus autem diligit iniquitatem, odit animam suam. 6. Pluet super peccatores laqueos, ignis, & sulphur, & spiritus proceli
7. Quoniam justus DOMINUS, justitias dilexit, aequitatem vidit vultus ejus.
ANNOTATIONES.ΡIos semper in tuto esse , impios au
tem & peccatores male perituros decantat . Distinctionum varietates ex torecognoscito.
I. In Enem . Hebraeus: Preposto; de qua dietione jam diximus superius, ne semper eadem repetamus . Psalmus . Ad majorem declarationem a nostris additum, ne si dixissent: In finem David, alium senium ei tribueres . David . Dativi , vel genitivi casus, ut supra . Confido. Non olim tantum, ut Hebrae
72쪽
lectio videtur sonare, sed etiam nunc in adversis rebus constitutus. Hebraems p terito: Confugi: Quod verbum Vulgatus semper transfert confidendi, vel sperandi verbo, ut saepius dictum est. Dicitis. Idem Hebraeus futuro: Dicetis. Transem ra. Hebraea lect io quidem habet' na, transmigrate, commovemini, sed ex Masarah constanter Hebraei legunt IQ, tran migra, commovere ' quasi illud V au sit Iod protraetum, ad notandam iniquo
rum malitiam immensam, probos virosa fide retrahere conantium. Est autem ver-hum femininum, nam refertur ad animam.
In montem. In Hebraeo deest praepositio; quapropter diversimode transferri potest: ut verbum 'Ta, transmigra, vel comm vere , tam ad locum, quam de loco m tum significet. Vissetur nihilominus Vulgatus paucis immutatis, vel transpositis legisse, T-,transmigra ιn montem , sicut passer ς & ideo de monte
quovis intellexit: idest in locum mont sum, excellum, & munitum, quas verba snt amicorum adhortantium, ut se recipiat in locum tutum, e quo nequeat h 1lis eum retrahere. Hebraeus illo Caphad montem conjuncto, & addito Mem diversam lectionem, & significationem habetn B Ta 4 ransmigra de monto vestro, o passer. Idiotismus. Id est, fidem desere. Quamvis non absurdum sit interpretari cum Vulgato, Trant migra ir mont m vestrum Palier; ac si diceret:
Quid opus est adhortatione vestra, ut confugiam ad templum in monte nostro fabrefactum, quasi lim alienus a Deo, cum semper in eo confidam 8 Harum interpretationum nulla displicet. Poetae Verba concita, metrorum caula loriit an, Varias expolitiones admittunt. Sicut Palfer.
Vulgatus legit, sicut diximus, *R Icerte Dcur de suo addidit: quod nihil refert. 2. Peccatores. Vulgatum sic inter- retari vocem hanc, siepius diximus. Heraeus: injuili. Prima ratio, cur fugiendum sit, quoniam ei jam paratum sit exitium. Intenderunt. Idem Hebraeus fuistum suo loquendi modo: calcabunt, intendent arcum. Vide Thesaurum. Sa gittas suas. Hebraeus singulariter: sagiris tam suam. In Maretra. Hebraeus: si per nervo, ad nervum . Vulgatus alium textum habuit , vel saltem putavit nihil interelle , dicas, aptare sagit tam in pharetra, vel ad nervum, cum utrumque fiat sagittandi gratia, sed Hebraica lectio praesentiorem, & ardentio rem actum delignat. Ut Iagittent. Idem Hebraeus gerundio: Ad jaciendum, sagittandum in obscuritate. Rectos com de . Idem Hebraeus dativo, & genitivo: Rectis cordis, corde. q. suae perfecisi, defruxerunt. Altera fugiendi causa, quia palam cum ipso exercent inimicitias, cestructis his,
suae ipse consecerat. Positiones tuas, res
ipsas, quas posuisti, landalli, fecistique, ut essent stabiles, & permanentes, everterunt. Eumdem sensum habent Hebraea verba: Quoniam positiones destr entur. Et sertalle Vulgatus punctis v calibus immutatis legit in Cal deia stratent, quod nunc Hebraeis passivum esti z T, destruentur. Has politiones Hebraei fundamenta, quod primo ponantur, exponunt, Sc leges interpretantur , quibus extinctis, nulla est potestas resistendi impiorum studiis. Arbitror nihilominus cum Vulgato, voculam idest positiones, non sundamenta vel leges tantum, sed quicquid a Davide fuerat ordinatum pei sectumque, designare. Graecus addit hic pronomen αυτοι , ipsi; impii scilicet, destruxerunt. Autem. Non habetur in Hebraeo. Tu, qui justus es, quid tale commeruisti Τ Est enim idiotismus elegans,
Iiqius quid fecit ὶ Ut talia scilicet commereat J4. Sancto suo. Idem Hebraeis verbis designatur, quorum proprius idiotismus est, laepius nomen substantivum vice ad j ctivi Eonere: In templo sanctitatis suae. Si e Psalmo a. o. super Sion montem sanctitatis meae. Ibi vide. Sedes eius. Poruses etiam interpretari, Dominus in caelo
73쪽
Gradus Secundus. sede sua, quae quidem interpretatio se
sum nonnihil diversum redderet,ut in cominmentariis dicemus. In pauperem. Ad declararionem additum; quamvis Hehraea verba de cunctis hominibus, non de solo Paupere loquantur. Respiciunt. Hebraeus futuro: aspicient, inspicient. Intem gant.Hesuraeus item laturo: Probabunt, explorabunt, pervestigabunt cunctas hominum actiones. Hominum. Hebraeus si
gulariter collective: Adam; hominis. s. Dominus , c. Quia Vulgatus legit R P , in genere masculino , retulit illud ad amantem iniquitatem ; quod
nunc est semininum, ad animam reserendum . Hinc diversa redditur se tentia, quemadmodum videre soles quae vero potior , Sc ad praesentem locum Dptior sit, aliorum eno judicium. Interis rogat. Hebraeus suturo : Probabit, ne vestigabit justam , ut reddat perseetiorem. Lmpium . Idem Hebratus sere :Injustum. Vitii autem diligit. Idem Hebraeus participio : Et diligentem a . Iniquitarem. Non longe aliter Hebraeus:
injuriam honis facientem , Sc vi opprimentem eos . Animam suam . Meton
mice; idest, salutem animae suae . Heishraeus : Anima ejus, Dei scilicet , odit injustos, 3c injuriam aliis inserentes . Scriptura loquitur de Deo more humano. Sic superius oculos, & palpebras ei attribuit. Sed de his sibi.
6. Peccatores . Ut transferunt missiri . Hebraeus : Injustos . Ignis, O
sulphur. Haec nomina possunt etiam roferri ad verbum pluet, ut nos fecimus; Duod parum ramen, vel certe nihil referre crederem . Spiritus procellarum. Idem Hebraeus sere: Spiritus, ventus tr morum , terrorum , qui tremorem , 8c
timorem incutit. Pluere laqueos, ignem,& sulphurem super aliquos, & ventum
tremorum esse portionem calicis , sunt idiotismi, calamitates omnimodas 8c miserias improbis tandem expectandas esse, declarantes. Consule Thesaurum. Iustrias . Graecus addit conjunctionem και , sic Se Latinorum quidam; quae tamen non habetur in Hebraeo . AEquitatem vidit vultus eius . Dictio 's'. aequum , 8c aequitatem , ves rectum Sc rectitudinem significat, ut habes in Thesauro. Verbum Hebraeum est 1 turi temporis, 3c pluralis numeri: Aspicient, inspicient. Vultus nomen in Hebraeo est pluralis numeri natura. Particula 'n est affixum pronomen de cuim num ro,& genere dubitatur. Ego arbitror tam singulare, quam plurale else, Sc in utroque genere usurpari posse, quamvis saepius m sculinum, Sc plurale sit. Hinc oritur in interpretatio varia horum verborum. Nec
desunt ex Hebraeis, qui Vulgato faveant, ut videre potes in commentariis. Alii potius interpretandum esse centent : qui vultum ejus aspicient: ut nomen Ie sinis gulare positum si loco pluralis, 3t 'io affixum singulare sit. Alii tandem intem pretantur, quod dictionum Hebraicarum simplicitati magis convenire videtur meis ctum nempe Deum) aspicient vultus ea rum jussit rum: ut si reciproca Dei ad iustitiam, Sc justitiae ad Deum converso.
Et quamvis omnes has translationes catis
holicum sensum habere credam, Vulgatum nihilominus magis amplector. Quidam Graecorum codices legunt in num ro plurali es urητας εδε , aequitates vidit . Sic Latinorum aliqui: quod nihil refert ; nam Hebraeum nomen, quamvis fingulare sit, potest nihilominus colleruve usurpari, ut saepius fit. PSALis
74쪽
: n, at, it 'rann a I abnn durim I an: Ω κ aa, Ilibyr. Praeposito super octava, Urimus Davidi. 1. Salvum De DOMANE, quoniam defecit pius, quoniam defecerunt veritates a filiis Adani. 3. Vanum loquentur vi cum eroximo juo , Iasio blandiciarum in cordu, scorde loquemur. 4. Eo index DOMIN universsa labia blanditiarum, linguam loquentem
s. Qui dixerunt, siquae nos r strabimus, labia nostra nobiscum, quis D minus uobis pia A volitote agi ct rum , a gemitu Pavpcrum ,nvuc fur am , dicet D MINUS , nonam in salu- rem, exis abit ei. τ. Dicta DOMINI A cta munda, argentum igne examiuattim, in factum rerra , purgatum bis I piem. 8. Tu DOMINE ferum bis eos, evsodies eum ab
arate hac aeterno. 9. Circumquaque iniustambulabunt,secundum emaltari talitatem filiis AE
r. In finem pro octava, Psalmus David. 2. Salvum me fac DOMINE , quoniam defecit Sanctus, quoniam diminutae sunt veritates a filiis
3. Vana locuti sunt uis nusquisque ad proximum suum, labia dolosa in comde & corde locuti sunt. 4. Diiperdat DOMINUS universa labia dolosa , o linguam magniloquam .
s. Qui dixerunt , lin-uam nostram magnisc
imus, labia nostra a n bis Iunt, quis noster D minus es 86. Propter miseriam in pum, o gemitum pauperum, nunc exurgam, dicit
DOMINUS. Ponam in salutari , fiducialiter agam in eo.
eloquia casta , argentum igne examinatum, proh tum terrae, purgatum smptuplum.
vabis nos, ct cullodies nosa generatione hac in aete
q. In circuitu impii ambulant , secundum altitudinem tuam multiplicasti filios hominum.
IMproborum hominum suae tempestaiatis facinora mala describens, ne binni laedantur ab illis, Dei promitium ur gens enixe petit . Distinctionum varie.
I. In finem. Hebraeus : Praefecto, ut F supra.
75쪽
supra . Pro octava . Hebraeus e Sueeroe lava ; de qua voce dictum est superius Psalmo 6 ibi vide. David. Dativi, vel genitivi casus, ut supra. a. - . A Nostris additum , quod parum, vel nihil restri. Auxiliare D mine, ser opem, non solum mihi, led& piis caeteris, si qui residui sunt, cum iam desecerint omnes . Sanctus . Sic
Interpretantur nostri. Hebraeus 2 Pius , oiticiosus, collective Diminatae. He-hraeus: Desecerunt, consumpti sunt. Minimi momenti varietas Vcritates -UO Hebraea tam veritates , quam veridicos
significare potest. Consule Thesaurum. Hominamia Hebraeus singulariter collective: Adam, hominis-
Sive: Vanum. LocutiIunx In Hebra verbum suturum est, quod tranterri potest per omnia sere tempora, ut in rebuS Grammaticis olim docuimus. Loquentur. μnusquisque ad proximum uum . Idem He-hraeus suo loquendi tropo et Vir cum . proximo suo. Labia colo . Arbitror, mendum inesse in Scriptura , pro labiodotolo ; nam alioquin quo reserantur haec labia dolola, nescio . Hebraeus singulariter, & genitivo: Labio blandiciarum . Quidam Graecorum legunt M. ια δε καρδία, καἰ is καρ)ία ἐμα σε κακά: Labia dolosa in corde, & in corde loquitur mala . In Vaticano legitur
ri Dur. Hebraeus iterum sutum: Loquentur . Loqui in corde , & corde labio blandiciarum, est idiotismus elegans. Labium dolosum intellige fraudulentuma , blandiciarum, & adulationis plenum, quolosuebantur corde & corde, idest , dulici, ficto, & simulato; mellita verba
ahentes in ore ex pectore venenato prodeuntia , ut cor duplex habere viderentur.
suturo: Exscindet, disperdet. Labia is hol a. Hebraeus ut supra: Labiuni blandiciarum . MMgniloquam . Sic Hebraeisus : loquentem magna; jactantem verba non ierenda . Idiotismus notus . D.
Non habetur in Hebraeo . In aliquibus
etiam Graecis non habetur, quamVIS in impressis legatur. s. LUnguam mm am magni'abimus. optime transtulit Hebraica verba , quae se habent ad verbum : Linguae nostrae vires addemus 2 quamvis duelicem lensum habere pollint; nam roborare linguae, est, linguam, vel lingua roborare; quod nolesia Hae tamen interpretationes in idem sere coincidunt. Labia mytra a nobis . Idem prope Hebraeus et Nobiscum sunt, nullus ea nobis auserre potin ell, cum nemo noster Dominus sit: ea propter sermo noster in nostra potestate eli, Sc liber. Sunt , ι . Ex term ni, consequentia subintellecta. Nobter Domιnus. Sic He aeus: Dominus nobis. In Vaticano legitur cum Vulgato τα λειλη ἡρ - άπὸ
G ι . In impretiis habetur παρ 'μ ν , apud nos; quae leetio magis cum Hebraeo
convenitiao. Propter miseriam . Non longe
aliter Hebraeus suo loquendi modo : Avas itate. Propter opprelilonem, calamitatem, devastationem. Inoptim . Hebraeus : Alfietorum. Paupertate, & quavis alia miseria; qua miteri afleeti, gementes divinum implorant auxilium . Isitur horum quemlibet in lalute constituam, ab improbis eum eripiens. D. Non habetur in Hebraeo , ted iteratur praepositio: A gemitu, propter gemitum pauperum . In Ialurara . Sic translerunt nostri. Hebraeus: in salute, in s lutem , auxilium seram ὐ F ducialiter agam in eo. Videntur LXXII. Iegille O ON , iacillimo vocis transitu; transserenim παρρπασομαι, libere Sc confidenter Ioquar cum eo; quod nunc est D se ,
mutatione facili, ut diximus, Aleph in Iod ficta. Verbum autem hoc plura si-nificat , quemadmodum suPerius etiam iximus, nam insufandi, Ioquendi, &illaqueandi lignitiationem habet, ut in
Thelaum nolim videre potes. Porro sententiae hujus verba concisa sunt, ea prC-pter diversimode transserri pollunt, neque culpandus est Vulgatus, qui 1Ortiale Ve
76쪽
riorem textum habuit. Ea sunt huiusmodi. Ponam in salute, insuflabit, vel illaqueabit , pius ereptus videlicet, vel l
quetur, idem pius, vel salus ipsa poetice ei improbo, vel eum, vel sibi). Pron
mina varie transferri possunt, ut in Grammatica. Iustus ereptus insus abit, flocci pendet, vel mutatis rebus in contrarium, illaqueabit, vel saltem libere, & audacter divino fretus auxilio, alloquetur imis probos . Hunc sensum ultimum sequitur vulgatus, licet personam mutaverit. Hac Dei oee innixus miser ait: fiducialiter agam in eo. Genebrardo Dei verba adhuc sunt, qui dicat: in salute eum constituam, libere, & confidenter loquar cum eo, familiariter me ipsi communia
Munda, ab omni salsitatis labe pura, amgento diligentius excocto, I repurgato limilia: ut tuto ouis ei aliquid promittenti possit eregere. Igne eπamin tum . Excoctum, expurgatum. Aurificum verbum. Probatum teme. Uul gatus semiape putavit, consonantem Bethdictionis
. a radicalem esse, & Dominum significare credidit, quod a nonnullis Hebraeis etiam comprobatur. Esset autem idi tismus satis ouscurus, dicere, argentum Aesie dominum terrae, pro eo, quod est, repurgatum extrahi ex fornace argillacea, nec evanescere, quasi tunc vasis illius d minus evadat; cum e contrario, Lami
num argenti evanescentis Dominum possemus asserere: quem idiotismum Vulgatus mitiorem, & elegantiorem reddidit. Communiori tamen sententia Beth servile, & auriscum fornacem significare creditur; quem sensum nihilominus
Vulgato cognitum fuisse crederem, ut, probatum terra, sit: in vase, vel camino terreo, in sornace argillacra probatum. Hebraeus: In factura terra. Uamini aurificum periphrasis. Consule Thesaurum. Terra, ὸativi casus est in Hebreo. S prusum . Vel septies, vel certe bis septies, ut aliis placet, idest saepius, quouique ad purum conflatum sit. 8. servabis nos. Fortassis olim legebatur ' D; quod nunc Hebrais est
zJOpP literarum mutatione facili et Ser. vabis eos, amictos, & paueeres videlicet: vel certe Uulgatus vocem immutavit deiadita opera, quia statim legit UVO, c stodies nos, quod nunc addito puncto Dages tertiae personae pronomen est custodies eum: amictorum suemlibet. Ego tamen pronomina haec allo reserricenis
leo, nempe ad dicta Dei, & ad argentum, sic: Tu Domine servabis ea sdicta casta in custodies illud sargentum repurgatum a generatione hujusinodi ' nam iuxta illuὸ Christi, non sunt tradendae
canibus margaritae, neque porcis sancta.
Nota locum . Nec refert, dicta esse seminini generis, Sc pronomen masculini,
nam aliquando sic usurpantur invicem. D. Non habetur in Hebreo. A g nrratione . Sic transserunt nostri. Hebrinus: Ab aetate hac. In aetemum. Hebraeus dativo, suo I uendi modo: Sec lo aeterno. Graecus addit conjunctionem, καὶ εἰς τον αιων ,3c in aeternum quae non hahetur in Hebruo, nec in exemis
piari Vaticano. q. In circuitu. Sic Hebraeus nomine, quod saepius adverbialiter usurpatur: Circuitu, circumquaque. Impii. Ut nostri transserunt. Hebraeus: Injusti. --bulant. Idem Hebraeus futuro : Ambulabunt . secundum altitudinem erc. Hebraeus ad verbum : Secundum exalta
ri vilitatem vel vilitas) filiis Adam :
hominis collective. Arbitror autem Vulgatum aliter legisse, qu m nunc Hebraeus habet, nec quid legerit,conjectare valeo; vel certe sensum, non verba trans
tulisse, nam sunt etiam ex Hebraeis, qui sic interpretantur: In circuitu injusti ambulant, cum exaltatur vilitas filiis apud filios hominum. Ad quam sententi λα proxime videtur accedere Uulgatus inquiens; secundum altitudinem, idest, secundum alta, & profunda tua judicia multiplicasti, multos, & potentes esse pateris homines impios, a quibus innocentes oppugnentur. Filios hominum quidem F 1 RP
77쪽
appellat, quos in justos proxime vocave- eum exaltatur vilitas, tune improbi pacrat, & opponit filiis Dei, quorum mul- sm grassantur. Sed haee alibi fusius de titudo, & ootentia snam G cus habet clarabimus. Nos simpliciorem verborum επιχῶ -- ad abyssos judiciorum Dei Hebraeorum sensum transtulimus, quibus reserenda est. Verba Hebraea varie pos- describitur aetas illa ferrea, de qua va- sunt exponi: In circuitu injusti ambulant: tes superius postulaverat eripi, nempe omnia improborum plena: ut . exaltari, quod omnia im Droborum olena unt, quodis sicut res alta, nobili est, reputatur vi- queres contemptibiliores, ut commessatio. litas, homines, vel res viles, fili: homi- nes, detractiones, murmurationes,& hujusinum, mortalium , vel apud mortales. Vel, modi,apud homines in maximo sint pretio.
. .uu T 2 ΩΜ ΥΠ n Iare V oblivisceris me vi torii oblivi lcetis me in finem Zinuequo abscondes facies utquequo avertis faciem tu tuas a mep am a me λδ DII m 'INe ην 3. Quamriu ponam com 3. Quamdiu ponam conum nan ν nua aaba Πρ' silia tu anima mea P du slia in anima mea8 dolorem. U a re rem in corde meo per diem P in corde meo per diem Τ quequo exaltabitur inimi- Utquequo exaltabitureus meus super me inimicus meus super me ΘΠ n κ mn Iaar nn In rice, rediponde me 4. Respice oe exaudi me
mina oculos meos, ne fom Illumina oculos meos, te obdorm/am morsis. ne unquam obdormiam in rix I ba) di is 'uvi in s. M quaudo dicer inia morte λ s. ne quando di-: u ρκ ra ab a) micus meus, praemiar eum, cat inimicus meus, prae- tribulantes me exultabunt, valui adversus eum. cum movebω. Qui tribulant me exultabunt , si motus fuero , b ba rinodi Pondi ' 3 6. Et ego in pietate tua s. ego autem in milericor- anini, an ref)a ab eonfisus sum, exultabit cor dia tua spei avi. et boa meum in Ialute tua, cam Exultabit cor meum intabo DOMINO, quia bona salutari tuo, cantabo DO-
78쪽
ANNOTATIONES. AB inimico defendi postulat, deinde
beneficentiam Dei cantaturus . Sententiarum distinctiones varias ex temetipso recognoscito, quae tamen nihil de intelligentia psalmi detrahunt. . In finem. Hebraeus: Praeposito, ut supra. D id. Dativi, vel genitivi casus, ut supra. a. oblivi eris. Futuri temporis in Hebraeo. In finem. Sic Hebraeus suo dicendi tropo , solo nomine line praepositione , quod adverbialiter hic ultirpatur: Victoria, in vi toriam, in finem. Vide Thesaurum. Aisertis . Hebraeus laturo: Ahscondes. Faciem tuam . VOX Hebraea est pluralis natura: Facies tuas. Differunt quidem nonnihil : Avertere faciem , & ablcondere , sed tam parvo discrimine, ut vix notari dignum lit.
tismus satis notus. Per diem. Sic H braeus: Die, interdiu . Sic hahet Vaticani Codex . Impreisi tamen Graecorum libri legunt 4ώρας καἰ ακτὰς , per diem, Sc noctem.
Non habetur in Hebraeo. Exaudi. H hraeus: Rei ponde, quod exauditionis lignum est , ut etiam superius diximus.
Deus meus. Hebraeus pluraliter Dii mei. Ne unquam. Hebraeus: Ne sorte , ne quando. Minima varietas. obdormiam.
pro limplici, dormiam, positum. In morae. Quadam exemplaria habent , in mortem. Hebraeus tuo dicendi tropo genitivo profert: Mortis, morte. Illuminare oculos, dormire morte, iun; idi tismi satis noti. s. Dieat. Sic Hebraeus futuro: Di
cet. Pravalui adverytis eum . Idem L.
Hebraeus suo dicendi modo: Potui, Praevalui eum . sui tribulant . Hebraeus nomine Toar: drihulantes, affligentes me. Si. Particula a varie sumitur: Si , cum , & caetera , ut in Τυ iuro. Motus fuero. Idem Hebraeus: Movehor. Idiotismus. Si de tua gratia & auxilio, si de meo statu dejestus fuero.
6. myericordia . Ut transerunt nostri. Hebraus: Pietate. ' Speravi. H braeus : Confisus sum ; Quod sine spe non est . In Ialutari ino . Sic transserunt nostri saepius . Hehraeus et In lalute tua, auxilio tuo, ob praesidium tuum. Fi. Hebraeis est p , causativa particula rationem reddens, quare cantare debeat: quamvis & hoc parum reserat. Quia . Fona tribuit. Beneficia contulit , henesciis affecit. Mihi. Hebraeus suo dicendi tropo: Super me. Quae sequuntur, D Haliam nomini Domini ab symi, non hahentur in Hebraeo; sed neque in Chaldaica, & Suriaca translatione . Hahenis tur autem in Graeca, & Arahica. Quae videmur esse desumpta ex alio loco, &fortassis ex Psalino ρ. 3. & ad majorem declarationem hic addita, quod nonnunquam Vulpatus facit , addens aliquid de
suo, ut senium magis explicet.
79쪽
cibabaa nori, rixati, r. Praeposito Davidi. v ynn anmem timis Pre Dixit nebulo in eoiae . I. In finem P mus D etardi y I'κ nHν suo, non Dii, corrueerunt, Vid. abominabilem reddideruus Dixit insipiens in eorde actionem , non faciens bo- suo, non vι Deus. num. Corrupti sunt, ab minabiles facti sunt in studiis suis, non es, qui faciat bonum , non Ut us
to is oravd n I' a. DOMINUS de taesit 1. DOMINUS de eaelo b d G ν in Π o prosperit super ios Adam, prospexit super filios ho-οῦ ΩΦη Π Udendum, s ebs inteia minum, ut videat, si est ligem, requirens Deos. intelligens, aut requirens
i)R m rea Un P zn 3. Omnis recessi, ut a. Omnes declinaverunt. οῦ Inn za P a d ΠτF putidi facti fui, non simul inutiles facti sunt , ciens dionum , non etiam non es, qui faciat bonum, unus. non est usque ad unum. Sepulchrum patens es guttur eorum, linguis suis dolose agebant . veneuum aspidum sub labiis eorum. Quorum os maledictioneo amaritudine plenum est veloces pedes eorum ad effundendum sanguincm. Contritio infelicitas in viis eorum, O viam
iis xbye bd Nonne cogum Nnx q. Nonne cognoscentis, namon DPκ mnes opera res iniquita- omnes, qui operantur ini: rarip ris, edentes populi mei quitatem , qui devorant derunt panem , DOMI- plebem meam sicut escam NUM non vocarunt. panis . DOMINUM non imi n η I nB Unn zν s. Illis trepidaverunt tia vocaverunt, s. illic trepi- . P π ΠΤ a more, quoniam Dii in Mais daverunt timore , ubι noure juvia. erat timor.
in generatione iusta es . in I I ri an Πυ s. Constium assim com 6. consilium inopis consu- Npna funderis , quoniam DO-- distis , quoniam DOMINUS confugium ejus. NUS spes ejus est.
80쪽
tatem populi sui , exulimbit Iacob , laetabitur brael.
salutare Israel λ cum memterit DOMINUS captivitatem plebis suae, exulta
ANNOTATIONES.ALtera temporis illius infelicissimi
descriptio, quo iacinorollarum e rant omnia plena, Christique adventus bonis omnibus salutem allaturus polirema Psalmi parte praedicitur. Distinesto.
num varietates ex te recognoscito. Ait rum ejuidem argumenti, necnon earumdem sententiarum iere, Plitimum habes inferius numero s 3. In illo Plalmo tres versiculi sunt in editione vulgata, quin non habet Hebraeus, nec Chaldaeus, nec Syrus contextus. Graecus etiam nunc illos non habet; olim tamen forsan habuit, quod suspicari licet, tum ex Arabica interpretatione, quam e Graeco desumptam non dubito, in qua etiam nunc vlluntur, tum ex tertio capite epistolae Pauli ad Romanos, ubi Graecam literam, quae, ut arbitrantur nonnulli, LXXII. luit interpretum, cum his interit verbis: qui tamen a Paulo sui inquit Hieronymus de variis Scripturarum locis delumpti lunt, nempe ex Psalmo s. 9. 3s. I . Esai sq. vel ex Proverbiorum libro 3. Conter
i. In finem. Hebraeus: Praeposito, ut supra. ' almus . A nostris additum eadem ratione, qua & Plalmo XI. Ibi vide. David. Dativi vel genitivi casus, ut sura. Insipiens. Colleetive, & ob idatim mutat numerum. Nomen Hebraeum, non insipientem proprie, sed nebulonem potius lignificat, quod nomen i linum ab illo deflectitur, quamvis hoc parum reserat, nam quae major insipientia, quam Deum negare Dicere in corde, eli cogitare. Gl. Subintellectum
ex Iermonis consequentia. Deus. Hebraeus pluraliter: Dii. Corrupti Iunt. Idem Hebraeus, quamvis activia Oratione, quae nullam sensus mutationem iacit. D. Non habetur in Hebraeo. Abominabiles faciti Iunt. Hebraeus iterum active: Abominabilem reddiderunt. I tudiis suis. Hebraeus lingulariter collet ire, accusativo, & sine praepositione, & pron mine: Aetionem, opus, studium. Nulla sensus varietas . Corrumpere , abominabilem tacere actionem. est talotiimus elegans; idest perverse, & prave agere, omnibus vitiorum generibus te commiscere- Ebi. Subintellectum, ut supra.
Qui faciat. Hebraeus idem participio:
Faciens. Non ut 6que ad unum.Additum ex versu tertio ad maiorem declarationem.
a. De Caelo. Vox Hebraea est pluralis natura I De caelis . Hominum.
Hebraeus singulariter collective: Adam , hominis . Ut videat. Hebraeus gerun-dio: Ad videndum . Aut . Non habetur in Hebraeo ; sed idem est, intelligens,& requirens. Deum. Hebraeus plur liter et Deos. 3. Omnes. Hebraeus singulariter col- Iective: Omnis . Declinaverunt. Non aliter Hebraeus fere, ita singulariter: RecesIit, declinavit a recto. Inutiles facti Iunt. Translatio sensus. Tamquam putidi, carnalia tantum desideria Iectantes,& nihil curantes caelestia. Hebraeus: Putidi facti sunt. Ut qui faciat. Hebraeus ut supra v. I. Non Πι uisue ad unum.Hebraeisus idem prope, suo dicendi modo: Non et
q. Cognoscent. Hebraeus praeterito: Cognoverunt. Qui operautur iniquit rem. Idem Hebraus participio: Operantes , O ratores iniquitatis. Qui δε--rant Hebem meam. Pollunt quidem hunc sensum habere Hebraea verba, si termi