Aegidii Romani archiepiscopi Bituricensis, ... In epistolam B. Pauli apostoli ad Romanos commentarii, nunc primum in lucem editi. Cum amplo & copioso indice

발행: 1555년

분량: 209페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

171쪽

AD ROMANOS.

Iutet iuuina bonitas quia in uniuerso post bonum ducis siue post bonum diuinum, non est talicum bonum, ut est bonum ordinitivi potest patere e 4 Pa toto n. la e .ubi bonum d. vinum appropriae ducis boArex. ea. initati,di bonum totius vitiuersi appropria: b. initariora niti mergo sit sit,si in potetate maxime rei cet bonum Orditiis,quia non sessamus potestati rei, stere nisi Dei ordinationi resistativit , inuitur quod in potestate maxinie relutet diuina bonitas: er i pia ergou nitate quae relucet in potestate patet quod non est potestati resistendum, ut ratio arguebat . Deinde cun

incit.

Qui autem resimini t ipsi sibi damnatio

nem acquirunt.

Adducit quartam lationem sumpta ex nostra dan natione quam mearnmus si potestati resistimus. μυmetur autem sic, icunt non possunt potestati resis stere nisi damnationem ac mirant ili non debent po/testati resistere sed obedimata nos nori possumus p testati resistere nisi nobis damnationem acquiramus; ergo non debemus ei resistere sed obedire. De hae a tem ratione ponit virtute medii Continuetur sit,bene dico quod potestati resistere non debemus, sed debe/mus ei esse lubrecti:quia qui potestati resistunt ipsidamirationem acquirunt.Tunc ergo supplenda est ratio, quod cum sic sit, non est potestati resistendum sed obediendum. Notadum autem quod eum dicitur qui potestati restinint ipsi sibi damnationem aequirunt potest intelligi vel dedanmatione eterna,quam mereor ur qui potestatibus in eo quod Gebeiit nolunt esse

subiecta sicut habemus exemplum de Dathan S incit suis qui cum nollent obedire potestati Moysi, desce

derut ita inseritum viventes, At terra absorbuit eos & de lutauit ut dicitur Numen. 16.Alio modo potest intelgi de damnatione illa, quam inserunt Reges S pti ei pes sibi non obedientibus:iuam illud Pr .io. sieuerugitus leonis,ita & terror Regix qui prouocat evinpeccat in animam suam,idest,contra vitam suam: quia qui talis est,i Rege occiditura e vitam autem damnatione possumus intelligere quod me dicitur: sed mea lius est qu intelligamul hic de damnatione aeterna quae insertur a Deo,quam de damnatione alia quae ira

tertur p ipses Principes:quia de hinoi dinati de ab imfis principibus illata septima ratio speciale timet nistione.Ut ergo disti Nuamus ratione septimi ab tu e ratione quarta, postumus dicere φ hie loquitur de dinatione perna Deo illata, in septima veto ratione

loquetur de damnatione & de poma a principibui

PLeparata. Deinde cum d Qt.

Nam principes non sunt timori boni o peris, sed mali.

Ponit quintam ratione sumptam ex nostra utilitate. Formetur aut sic, cuo sunt instituti non timore bono tu,sed π timorem maloris, ui sunt instituti pro pter tiram utilitare,ut inducant nos ad bona,& ret, hant nos a malis,Npet consequens, eis est obediendo. Principes sunt limoi:ergo principibus est obedienta. De hac autem ratione ponit virtutem misi. Contranuetur autem sic,Bene dico quod sublimiori bra potestatibus, dest, principibus debemus esse subiecti, re eis debemus obea: te. Nam principes no sitiit tapple, i ii tuli timori idest .pe timorem boni ope Us . i.eotu qui bene opera litur, sed mali dest, sunt institutio timorem mali operas .igoris qui niale operantur. Tunc

ergo est Lipplenda ratio,in eu sic sit;instituti sunt pro

pter nram utilitarent:ergo debemus et obedire Notandum aut ν mi est utilius,re nil melius quam holem rotrahi a v:c: is,N attrahi ad viuutes:eis o ipso φ principes mi uti iuutpP timorem maiora, non propter

Λ timorem bonor darat et eos esse institutos π nram,ti.

. litat ediscilicet inducat nos ad bono, & ut incutiane nobis timore,ne declinemus ad malu; di quia sic est is pedit nobis,ut obediamus illis. Notadu et ς principes siue boni siue mali sint, bonis prosunt. Na fi Donus est princeps,no punit bonu,sedd ligit; si vo sit malus non et bono, ed purgat ipsum,ut glosa tangit. Deinde cum dicit.

vis autem non timere potestatem lBona fictic habebis laudem ex illa. Dei enim minister est tibi in bonum.

Adducit sextam rationem sumpta ex laude qua C sequimur si potestati obediamus. otiaretur autem M.

Quicunm est minister dei π bonu tuum &propter laudem tua si bene facie, ct si ei obea: es, illi tu de , obessi insed prineeps ct ille qui prsest in imo. urgo tu de

. bes ei c-direme hae aut ratione ponit virtutem

v ctia ontinuetur aut sic: Bene dico τ principes malefaeiciatibus sunt ad timore, lad benefacientibus sunt ad laudemin quia se ins Vis aut no timere potesate besnefac,& habebis laudem ea illa a. ex potestate illa: αlabdit qd potestas.ialle qui pris, Dei est minister in bonii tibi xi .m bonum tuu . Tune ergo est iuppi dar Uo,ai si benefacias, potestas prcest iu bona tuu tibi, S in laude tuam&ideo debes venefacere,& debes si Mella potestati,ut ex hoc laudem & bona possis acquirere.Notanda aut*hsc ratio sexta sumit landam e tum ex quinta:nam quia principes sunt Pp timorem malorum no bonoru,ut dicebat ratio quinta, ideo beii ciendo non timebimus principes, nec tunebimus potestate,sed habebimus laudem ex illa.Nam Reges N DOcta,cthmol principes ut uanuitur. t.Petri. a. instituti sunt ad vincustam malor mlaudem vero bono iv. No

tandum aut et, siue malus, liue bonus sit ille qui prsest, G sita sit beati, neticis,&est tibi ad bonii,&U laudes

nam si bonus est prelatus cui iubes, tu beatefacis, est tibi ad laudem cauta iter, quia obediendo ei mererin vel est tibi ad laude causaliter,quia ipsa potestas ct irest proatus ex hoc te laudat. Sivetb iniqua sic pol

stas, habebis laude ex illa occasionaliter, quia erit tibi materiaimiotis eorona δε habebis inde ex hoc maiorem corona a deo niali. n.presati vi dictum eunonis

'o nocent, sed eos purgant.Tunc ergo plana est rastio, * si tu bene ficis, , subes prclaton e bono siue malo est tibi ad laudem vel ad bonu,vel causaliter vel occasionaliteris quia sic est.&bes bene ruere, di boleficiendo debes libenter velle potestati subcila, ut L

beas laudem ex illa. Deinde cum dicit.

Si aut maleficetis: time. non . n. sine cau

sa gladium portat. Dei enim minister est: - vindex in iram dei ei qui malum agit.

Adducit septim tone lampta ex ipsa iussiciana potestate. Formetur aut sic; Quicunt portat gladiud.qui eunt pol in nobis exercere iudiciatia potestate, di est mnister det, vindex in iram, ei qui niale agit,illi uehe/mus obedit cista princeps, di ille et liabet potestate, esthmbuergo debemus et obedireme hac aut ione pomi virtute medi Cotiri uelut aut sie Bui dico st princi ssimi umore mali operuia .sunt ad tua ore eis qui malea intin quia sic in si aut malefeceris: time.nonda .lille ca portat gladiu aaia i iudici Na potestate dei. mi iuster e, vindex i ita de0.icid vindicata offeta dei; vel est vindex initia dei .iast minister ad osteoeda vindicta dei cibi adtra eo et male agit. Tuc ge suppleraro et co pistatus habeat gladiu. Mudiciatui porcstate

qua pol in nos exercete v rp minisset tu quo iungitur,

quia e dei minister, et obedire cebemus.Noladu aut Pintilio legislatoris,ut probat Philosophusi Politicis, a Solit esse debet,vt iducat holes ad virtute: g principes quo in e leges colere, vel quoiu est scdm lcges coditas iudi

care.

172쪽

C A P. XIII.

eate. emite laesent dipuniunt i pruritio quae fit hie A nodi di s utentes tributa pictainu tergo signa

in prHenti per principoden alis,desi'. at α repraessitiitae diam ultim im panitionem vel illud inale iudicium qaod uel per sim a in principem de perireris. Dicit ergo, rinceps est dei m nister, vindex ut iram Dei,vel lia hic Panit tot eficientes contra deum,vei quia punitio sita illam finalem Datentiam figura et repromtat. Deinde eum dicit.

Id eos necessitati subditi estote i non sos tum propteritam, sed etiam propter cono

scientiam.

Adducit octauam&vltimam rationem, sumptam ex ipsa conscientia,& ex ipsi nece Mate: qvie dismi quod debeamus superioribus obedire . Formetui autem sit,etiicquid diciat recta conici eutia, illud d Minus facere;&a tectaeon tentia distat ut superiori

1 obediamus,ergo non solum propter iram vita eis de emas et se subiecti.De hae aut ratione P Rit virtutem medii. Continuetur autem sie, Bene dicom sublinitoribus potestacitat est obediendum & debe/mus eis e iubi eat, ito solu patet π multiplices ratio ines superius lauas,sed etiam patet hoc ide persimur Nan ideo di tributa praestatis, supple,innitu subiractionis. Nam ipsi princi ministri dei lant in hoc linitum ideu π iplum ieruientes. Tune ergo est sup

Heda ratio P cu principibus, cum luperiora testatibus riuata praestamus,sigilii inest peis debemus esse subiect Notandum aut mali tributa prolatis, nodicit datis, quia hoc ea quasi quod prestitu quod .

tribuitur principi, a ex hoc ipse nobis reddit ali inem nam si ciues aer uiant principi dado ei tributa pruiceps seruit ciuibus eos defendendo,u de eis vi in i in curam nabedomam quilibet debet vivere de e levi seruit, ut qui altatio inuit de altatio vivit; sic prin

dam sed etiam propter constientiam dictantem, debetis Lux nuni bono,dignum est in de tribu

mus subditi ella potestati,& superioribus obeaere. De

hac autem ratione ponit virtutem medii. Continuo

tui autem sie,ditium est quod potestas portat glad.

Dis,ludiciariam po citatem,ex quod eummittet Dei, vindex in iram, ies v quia sicuta necessitati idest, te necessariae ordinati otii sicidati estote: non solum propter iram principis, vel propter iram Dei vitai dam ted etiam proptet conscientiam q- hoc ostens dit& dictat.Tune ergo ea Dpplenda ratio,quodFumi, e scientia dictet,debemus sit perioribus obedire. Notandum autem quia ordo potestatis, est ordo in cessarius: nam quidam sint adeo boni quod salo asin re honesti inlicuntur ad benefacienduim quidam ta ineu propter increpationes parentum N amicorum caducuntur ut beneiaciant: aliqui vero sint adeo pertis,& communibus Limptibus vivat, iuxta illud primae cor. 9. Quis pastit grege . de lacte ei uino bibit ei Principes ergo qui Parcunt,regunt, & gubernat erueri se lacte ciu: uilioc de tributis eorum tanqui de pro priuiti pedus vivere debent. Notanducto hoc quod

dicit, Ministri enim Dei sunt in hoe ipsum dest, Pyhoc iPuun aer utentes, duplicitet potest exponi , cglodauci I. vel qua in noe ipsi , idest,pp hoc ipsum, noceata ipsa ributa nos sinis seruientes principi bus il lutit m. niaci Dei. Uel quia principes et ii iniminiuri Dei unc servientes nobis in hoe iis .iqv hoe i , hoc e N ipia tributa. Nam vitiano veru est, ipsa enim alio tributoriam signa est seruitutis S subiecti omMergo ex hoc ipio se damus ilibuta,dicimur seruire principibu Rurius qu. a principes recipiendo tributa aer nersi quia nee amore honesti, uec propter increpatio C in 'α eos defendetido Neonam vigilem ci Lib. i cap. . nes aliorum inducuntur ad bonum: ideo ut probat Philosophus in Ethicis Uecesse fini leges condere eo ctruam habeares potentiam,vς qui nec amore honesti nee propur increpationes aliorum, saltem timorerisne retraherentur a malo. Necessarium ergo filii ut essent principes,ut essent habentes iudiciatiam pol statem. Huic ergo necessitati,& huae necessariae ordinationi Ait Apostolus quod debemus esse subiecti. Not, Lm etiam se est alia ratio, quare fuit necessaruam do Autoritati cu principatum esse: nam sicut homines qua, tu cunm p R to sunt robustiores eorpore, tanto,si non ridean inicipis ςnx indigent stote,quia nivisis utut si inarii iunu , in με obici se homines deucientes in intellectu, quato ma gis pollent viribus,tanto magu indigent principante, ut eos ditigat de imi ruat,qualiter agere Moeant. eqgo non oes sint tants sapientisa se sciant regere, non Iolu π malicia voluntaris,sed etiam propter ignora/het. ram h endo, ideo principes qui sunt nim stri Dei

ipium dest propter i pia tributa supple sint ictui en e imbus. Ergo hoc ipsumes dest, propter hoc linium, ei re ipsa tributa,&ciues beruiunt principibus, di principes cutibus. Deinde cum dicit.

Reddite ergo omnibus debita. cui tributum, tributum: cui vectigal, vectigal :cui ti

morem, timorem: cui honorem, honorem.

Quia meationein secerat φ inbuta debebainus reddere nostris sipetioribus. ideo ex hoc concludit ili omnibus tua debita simi recidenda,dicens Reddite ergo omnibus debita, Wt eui inbutuni debetis, tributum ii ipse redatri cui vectigal reddatis svectigal , cui Π

morem,timore,cui honore honorem. Omnibus ergo

simi sua dis ta reddenda.Notandu aut in tributum dieitur Osoluit regio: vectigal Osoluit lingularis per nam i litellectus,necesse fit instituere principes,& prs D isti soluit nureator,vel Osbluunt trant eunto latos, qvi nos dii gerent & gubernarent' quia tecta conicientia ordinem proactolitis,qui est bido necessas rius stendit & dictat, ideo no solum pp iram vitanda,

sed etialii pa ileientia doc dictanterii, potestatibus

iublimioribus debemus esse suoiecit. Deinde tu dicit.

.' Ideo enim, Κ tributa praestatis. Ministri enim dei sunt: in hoc ipsum seruientes.

Postquam proba in per rationem φ debemus potestatibus iubli oribus ei e labiectistic probat hoc ideper signumuia in signum hinus subiectionis eis tributa reddi inus 5 prsitamus. Duo ergo facit: quia primo ostendit sui signum huius labiecti ovis redimus it buta principabus. Secu quia secerat meritione quo debemus tributa reddete, .co gracia huius ait, ilion nibus sua debita nitit Ieddoida, ibi, Reddite ergo om/nibus debita. In prinia parte inccndit talein ration ,

Quibuscunt tributa pis lamus,signum xii s eis ciboeila iubiectust d principibusivii sunt nurustri Lorii soluunt pedagiam res quas vehunt & portantincitur vectigal stipeii diu qd datur dii sν ser patrias

aehuntur. Vel dieitur tributu domi sinuitur. vectio

gal vero qd ad domu vehitur di portatur. Omnia Mepaagit & innuit, I oia hic gna ut dioiu datur duas. maiis' tota regio soluit iii pediti& illud est propnEuibuturatio solutitur stipendia dito traseunti N eu xi p via, sicut cicut ut pro an accipere prodati es qavrutat ecclesias: vel soluuntur stipendia a tia seuntibus

sicut illi a soluut pedagi vitale aut qd solu:tupono si P patria portatur di vehitur, vel O ioluut tras seu es π res quas portat & vehuntur dicitur vecti M. Ruriasisaliua mpendiu O no datur Duo nisi diis vadat, vel mittat ad aomu stipediarii δε tale stipiatu medici tributu.Alio stipediatius portat di vestit stipedi avis ad domu Gi S tale dicitur vectigal. Notadu ena

cutam ciuium, tam corporum,qtiam animarum

o ui

173쪽

AD ROMANOS.

Habent enim eurum emporum inquantum bona eor Λporalia saluanc protegunt, tam in ciuitate quani

enam extra eiu ratem: ut in viis, nec intra ciuitatem,

nec extra,debent permittere botii principes quod ali qui, dummiicetur ac depredetur. Ratias habent curam animaru quia intentio legatatoris est ut dictum iii, cere clues ad virtutes & retrahere a uitiis. quod lieri non sit tanta cura animarum quanta est illius qui sacramenta spiritualia administrat , tame aliqualis cara animarum est portare glad. amat habere iudicia tiam potestatem ad laudem bonorum & ad induee dum homines ad virtutes,& vindictam malo tum, idest retrahendo a vitiis a rinceps ergo ut habet euram temporalium in ciuitate,& non permittit aliquem in ciuis tale damnificari debetur et tributum , prout vero h het curam animarum S non permittit extra eruit at Ealiquem expoliati,debetur ei vectigal, idest pedagium quod pro viis soluitur: prout autem inducit erues ad virtutes kbetur ei honor, et e exhibitio reuerentiae in B testimonia virtutis: nam ipse princeps maxime debet esse virtuosas diniaxime de ut ei honor qui debere alios inducere ad virtutem.Vltimo prout retrahit c ues avitus oc a malu Operibus debetur principi timor, quia princeps est timori mali opem, idest, est in iis morem male operantibus, ut eu per habita manis

distum, Dabitatet larte aliquis de illo verbo Apostoli, omnia animia potestatibus sublimioribus Labdita si,)Videtur enim quod fideles noti debeant alicui esse subiecti, qui dicitur Io.8cii tui vos liberauerit, vere liberi etitis fideles ergo qui per entillum liberati sunt,uere sinit liberi,lion ergo te uen ur alicui sciuire. celida quod ut communiter dicitur,libertas illa quam per christaeon secuti sumus,est libertas spiritualis,per quam liberamur a peccato& mori iuέta illud, quod habitum est supra eap.8. x.mvitae in christo Iesu liberauit Cme de lege peccati di mortis: sed propter earnem Ee propter tot initent peccati in ea exluentem, licet in basytisitio debilitetur non tame totaliter tollitu n& ideo remanemus obuoau seruituti A propter hunc lom te iudi gemus principante angebantur enim in notabilibus duae causs, quare ordo principatus erat Iieceissa irius: Una causa erat ex parte nialitiae in ariectu, quia multi propter malit δm ad quam inclinantur, non se triseret nisi per leges habentes coacti in potens tram,α per principem nabentem gladium de iudici riam pote tent.becunda eauia erat ex parte ignorastiae in intellecta,quia multi nescirent se dirigere, ideo praelato di principe dirigente indigent . Propter ergo bom tem pisati qui incit irat ad malitiam in alie , Per quam incarrunas ζῆcitatem in intellectu, bemus lubrica prsimoni di potestati. Quandra ergo regnative lames de quo ait apostolus supra. 7. Carne autem seruio legi peccati maigemus principante di eorrigen Pte,d pou resurrectionem quando creatura libet abitura seruitute corruptionis in libertatem gloris filiorum Dei, ut haut tum est suprM.tunc non indigebismus tali praelatione,nec indigebimus tali principatu uixta illud cor. 1s . Cum tradiderit christus regnum

Deo patri,cum euacuaverit omnem principatum, potestatem, ta virtutem: talia enim tunc euacuabunt non enim tune eruiit huiusnodi principatus & moi praelationes ut nunc existunt.

Ulterius torte dubitaret aliquis de illo verbo Ap eoli, Non est portilas nasi a Deo. curus contrarium irabetur olae. s. ubi dicitur, ipsi regnauerunt di non ex me, Principes extiterunt di non cognoui . Prstet ea, noninis potestas esset a Deo,ergo potui a peccandi es sit ab eo; quod est inconueviens.Dicendum Q quaeliobet potentia secundum se considerata,bona, α a Deo est: vii de S pmlolapi 3.a.Topicorum ait se potentiae

iuviorum boas lautaribemus enun imaginati quod fit ut per eandem artem possumus loqui eongruum ea

artem imitamur, ct incongruum eum ab arte deui naunsic eadem potentia potiumus bene agere eum illat ocentia bene utimur,& pollumus male lacere cum itia potentia abuti muraloe eulm est fere commune ommous bonis,ut dicitur. t. Rhetoricorum,quod potia mus eis bene &n alerii. Bona enim est ianitas. licet

quis possit sinitate abuti, & possit multa mala tacere exi umu,quae non millat ficere si esset infimius bona est potentia vitia, licet qu:s possit multa mala

lacere videns, quae non posset si escus esset . Et bonus similiter est principatus.& est a Deo potentia principat dicet qua posset multa mala facere existetis pris ceps,quae non misset si priticipatu careret.Si ergo eo Geremus ipsam potestatem in se, bona est; sed modus aeqvisitionis S uuis eius potest bene A male fieri; nam quidam ingerunt se S usurpant principatum, e Ira quos dicitur Hesar. Nec quisquam sumit sibi honos rem, supple,debite, sed qui vocatur a Deo tanquam Αatomia per hoc patet solutio ad primum, la cum dicitur ora. 8apsi regnauerunt non ex me: intelli tur quod indebite usurpaverunt rVnum sibi, vel male

usi sunt eo. Vsus enim potestatis potest esse bonus &malus,scut N acquisiti Per hoc patet Blutio ad secadum, quia poteta peccandi bona est, sed usus illius

precantis malus est: quia cum debemus illa potentia uti ad bonum, abutimur ea & peccamus: per ipsuneandem enim potentiam visium, potentia possumus bene uti,u tunc est potentia bene agendi; S possum male uti,di tunc est potentia peccanduipsa ergo poἰωtis bona est sed abusus malus est. Ulterius torte dubitaret aliquis de illo verbo Apostoli Qui resstunt potestati, sibi damnationem aequi runt. Sed contra Martyres non obedierunt principi bus,di ex hoc non acquisierunt damnationem, sed i lutem . Dicendum qnbd si consideratur mens Ap stoli non est contrarium quod dicitur. dixerat euim

quod quae sunt a Deo, tant ordinata: potestati et go ut ea a deo & ut est ordinata, qui resistit, sibi da,

nationem acquiritised si non sit ordinata& maxime si sit contra Deum,qui ei resistit, non damnationem, sed saluationem meretur. Namret glossa ponit exemptu, si videmiis in rebus humanis qim Myrator est supra Proconsulem, Prosa consili supra Exactorem vel Proseuratorem:si ergo Exactor vel Procurator praecipiat contra ruisionem Proconsuli obedire debemus proflconsuli,noli Exacton: ct si Proconsul praecipiat cor ira Imperatoriam maiisatem,tecta ratio dictat obe stendum esse Imperatori, no Proconsuli.Sic di in proposito: si Imperator vel quicunqus priticeps conir iuisionem diuinam edictum faciat,obediamus deo nohomini, di dicemus quod obedire oportet Mo maga quam hominibus. Martyres ergo sic taciendo, corona

merueruntin per hoc patet sobatio ad obiectunt.

LECTIO. XLIII.

Emini quicquam debeatis: nisi ut inuiocem diligatis.

Postquam Apostolut dicit omnia debita redde da esse: ite quis erect retquodlibet Mittim esse

red&ndum ut non vites rius teneremur ad illud,

Geo Apoliatus in parie tata ostendit quod est aliud debitum,ct huiusinodi est dibitum dilectimus quod es tum ita redditur,qubd semper cit et honunem d. Capa.

174쪽

C A P. NILI.

t ε.Aliaar. ita ea exolutitur, ab illis absoluimur, A si dilectio proximi est linpleti olera, eum senaper trased hoc debitum semper des emas solum, nee pvis

mus ei se ab hoc deb.to absoluti. Duo ergo facit: quia primo proponit quod intendi secundo declarat et probat propositum,ibi, Qui enim diligit proximum. In prima parte intendit talem rationem: micuno debent minibus sua debita reddere,ad nullum debitum debent velle teneri nisi ad debitum dilemonis ,quia bet inuice diligere: sed ut dictu quos debet sol sca debita reddere θ no debetis ad aliud debitu teneri nisi ad debitu dilectionis quia debetis vos inuicem diligere.Hoe est ergo quos ait. Continuetur autem sic, Dictum est,quod debetis omnibus sua debita redi re, igitur nemni quicquam debeatis dest, ita pers uite debita vestra ut non teneamini ad illa.& ut alteri is debriores.Et tubat,Nisi,ut inuicem diligatis. Meditum dilectionis sic persolvite, ut semper teneamuri ad inu ct ut semper sitis debitores eius. Notandum neamur ad hoc debitum quod deberrans implere lege,

per tenebimur ad hoe quod debemus diligere proximum.Deinde cum dicit.

Nam, Non adulterabis, Non occides, Ex io.

Non furaberis, Non falsum testimonium Derui s.

dices, Non concupisces,lc si quod est aliud

mandatum, in hoc verbo instauratur, Dilioges proximum tuum sicut teipsum.

Probat quod supposierat. Suppolatrat enim quod dilectio esset legis impletiost per noe probabat quod semper tenemur ad clabitum impletionis legis. In parate ereo ista hoc declarat & manifestat; ostendens, quo mon dilectio sit legis impletio. Ad eurus euidentiam est sciendum, quba lex continet aliqua praecepta ne ganua per quς dissuadet nobis mala ut ea abiiciamus: autem quod Tor procedite Monte S tendit in M A die tinet aliqua praecepta affirmat tua per quae perflmatum,sicut debitum procedit i debente*protendit in illum cui debetur: quare eum hoc sit debitum reodere.* procedat debitumi debente & tendat in illum eui debetur, sic hoc est debitum dilectionis reddere,' procedat amor ab amantem tensat in prebnam ilia

auae amaturi&quia lamper tenemur amorem nostrudirigere in alium, nunquam pos Iunius hoc demtum totiens perses uere, quin semper teneamur ad illud. Notandum autem P triplex potest esse rario, quare at

quod debitum uon possit totiens persolui, quin sem Der teneamur ad illud: Primo propter rem debitam: ecundo propter causim debendutemo propter m dum exoluendi ct reddendi a timum M patet: na si res

debita eli et latas tu no polles reddere squi uales, Untet debes deditum persoluer nunqnam posses de

itum euacuare.quia non pono ad squalitatem pera tangere,fecundum quem modum loquitur Philos sua,t nobis bona ut illa faciamus. Tria ergo tacit:eta primo ostendit, quomodo dilectio ea impletio legis quantum ad praecepta negati ut fiagramus & abiiciamus opera mala secundo declarat.quomodo dilectio est legis impletio ouantum ad pnecepta a firmativa ut ficiamus opera bona tertio, quia mentionem secestat de factione boni & vitatione mali. ex his quis dixerat exhortatur di concludit, quomo- debeamus vistate re abiicere opera mala,& operari & facere bona. Secunda ibi, Et haec scientes: in Tertia ibi, Abii et ii ergo opera tenebrarum.)Iu ostendendo autem, quo modo dilectio est impletio legis quantum ad praece pia negatiua,tria facit:quia primo ostendit hoc indusctione. Secundo ostendit hoc syllo ismo aettio eo eludit intentui LSecunda ibi, Dilemo proximiai Ter tia tu .Plenitu ergo legis.)In prima parte intendie talem rationem: per quicquid adimplentur re instauri

tumus re, resqui ualen ie&in proposito: cum de do in omnia piacepta legis, patet oe impleantur per an assistetabis,Non occides, theamus diligere proximum propter deum,cui no posluinus reddere squi ualens non potamus totiens inuadebatum exolvere,quin sisper Nassidue obligemue adiuuentantis eculi da ratio ad hoc idem potest somi ex causa debendunam causa propter quam obligamur ad diligendum proximum est similitudo natu Ge. vel grati δε avia ista eausa semper manet, per o bligamur ad irebitum persoluendu Tertia ratio su/mi potest ex modo soluen di,nam illud quod in soluedo non euaeuatur sed au utatur, μνωlutionem

eius non soluimur a debito soluendi, sed magis ad hoc debitum obligamur: charitas est misi,ut glossali agit, quia quito plus diligsmus, di magis hoc 'ubitu plotuimus, magis augmeratur dilectio charitatio via esiaritas ut latueno multiplicatur,ideo semper debemus

in omnia pra epta , t dilectionemnam on adulterabis,Non occides, Noa falsam testimonium dices,Non concupisces rem pro' ximi tui' si quod aliud mandatum est,impletur α in stauratur in verbo dilectionisimo,ut patet inducticisne, dilectio est impletio legis. De nac autem rari me poni ζ virtutem medii Conti miretur autem sic: Rene dico quod dilectio procini est impletio lux, nam Nb

adulterabis,Non occides, Non iuraberis, Non falsum test: monium dices.Non concupisces rem proximi tui:&si quos aliud mandatum sit datum per Moysen vesper legem sinstauratur,t.continetur & impletur innocverbohian hoc mandato,quod Morses Decit, εuit. 1 9. Diliges proximum tuum sicut te ipsum. Tune

ergo est sippienda ratio,quod si in dilectione contionetur di impletur omne praeceptum legis, reo dilectio velle obligari ad hoc debitum.&se per debemus h est legi, impletio Mandum autem in haec pinem debitum persoluere, ut Bluta charitas ct reddita, mM V hie posita, ne distingui pol sunt;quia si tu facis contra

gis ac magis suscipiat incrementum . Deinde cum - dicit.

ii enim diligit proximum, legem im/

Probat V dixerat: ei rea qd duo ficit,quia primo tacit M dictu e,secudo qd dictu Herat,probat ibi, na noadulterabis. In prima parte in edit talem rationem Quicuno semper tenentur ad impletionem legis inim per tenentur ad debitum dilectionis, eum dilectio sit legis impletio: sed semper omnes fideles tenentur adimpletionem legis,ergo omnes fideles semper tenens tui ad debitum allectionis. De hae aut ratione ponit virtutem medi Continuetur aut sic, Benedico quod ut is vos inuicem diligere di i per debetis teneri

ad debitum d. l.ctionis,quia qui diligit proximum, logem impleuit. Tunc ergo si I pleata eu ratio, quod

proximum.vel hoc est cogitatione,vel locutione, vel opere. Et si foreieceris opere,ves h κ est iii personam eoniunctam,ideo dictum est,Non adulterabis,ut nomine adulterii intelligatur omnis usias illicitus genitalia membrorum.Uel tareieceris in personam propriam, irio ad hoc intelligendum dicitur on occides,ut nomine occisionis detur intelligi prohiberi vulneratio proximi di percussio eius, ct omnis offenci lacta in perlona inius.Rursus potest fomlacere in proximum pere non solum in personam coniunctam vel in personam propriam, sed etiam in rem pol lassam: α quantia ad hoc dictum est, Non larabetis, ut nomine hirti destur intelligi omnis contractio rei alien inuito Domino. Sedulterius,quia quis potest foreticerem proxi/mum non stilum opere sed di locutione, ideo dictum est, Non filiam dei nonium dices,ut nomure tals testimonii intelligatur omnis sermo istam proximi siue

175쪽

hoc fit in iudicio,siue extra ludicium siue fit dimodii

detractionis,sive per niodum eo: numel :ς .Ruris quia quis potest iste facere tone iscendo I cogitando, itio dictum est, Non eoncuplices rem proginii tui, ut nomine concupiscentiae intellamur prohiberi quod non debes concup:stere Proximi rem poscisam, t. agrum aut vineam nee rem coniunctam, ut uxorem Diorem aut filiani Noti,ini etiam . quod si tu dilige/res proximum, nullo modo tu velles e .im offendere:& otha haec omnia pracepta, quae nominata sunt, proni bent otin sim proximi, adeo diem: dictum est,

quod dilectio est impletio legis, quia qui diligit

proximiani, omnia haec nianuata adimplet, & o nia haec mandata obseruat . Notanuum autem,

auod sicundum quosdam Apostolus hie intermini inducere tam in praecepta negatiua,quam assimatiuarintendens quia omnia haec piaecepta implentur per dilectionem pro timi.Sed quia specialis ratio itit de praeceptis assit matutis . per quae iubentiir operari bona daeamus quod hic apostolus intendit,quomodo B per allectionem proximi impletur lex, quantum ad praecepta negat Na,per quae prohibemur. ut non faciamus mala. od autem lic sit, patet ex im luera apo/ssolui iam in latione ficta, quae est per inductionem, non fit mentio in si de praeceptu negati uisui in rati

ne sequenti, quae est per si liseisnum, non fit mentio de bono quod inferum praecepta arirmativa, sed de malo quod prohibent negativa. Quare plane patet

hoc Apostolum specialiter hie intendere, quomodo dilectio est impletio legis,quantum ad pKecepta negatiuae sed infra det specialis ratio quomodo dilectio ea impletio legis quantum ad prccepta Miniatiuamem de eum dicit.

Dilectio proximi, malum non operatur.

Plenitudo ergo legis, est dilectio. ς

Probat hoc idem syllogismo.Fotinetur autem sic: Quiculam abstinet ab omni malo proximi, ille adiminplet praecepta legis,cum praecepta legalia ad hoe te dant,vr proximo non inlatatur Gensusta qui diligit proximum abstinet ab omni malo proximi aergo distractio proximi adimplet praecepta lis 1 . De Me autem

ratione ponit virtutem medii cum sua conclusione.

Continuetur autem sic:Bene Sto quia qui proxima diligit legem impleuit, quia dilectio proximi deae ibi equidit 'fit proximum malum non operatur id est eauet di adstinet ab omni malo proximi . Tue ergo eulapplenda ratio au ,cum p cepta legis inhibeant,

ne quis operetur nivium contra prorinitam, si diligo proximum hoc adimplet quia non operatur contra

ipsum patet,quod diligens proxima avi nihlat legemi quia sic est,concludit Apostolus conclusonem intelam et declaratam tam per inductione, quam per Pini sinum,dicens,quod enitudo legis, est dilectio. N'tandum autem quod Apostolus volens ostendere quod i per tenemur ad disitum dilestionis promonii quia lana per tenemur ad debitum impletionis i gis a rius probauit hoc perpnecepta negativa quam per amrinatiua: quia enicacius hanc conclusionem instentam eoncludit per praecepta negativa quam astitaniativa. Ad cuius euidentiam sciendum quod pracrapta negativa sunt uniuersiliora assirmativis, di qua tum ad tempus, di quantum ad personas. antum ad tempus qui i quia obligit semper de ad temperi omni enim tempore vel qualibet hora,& in quolit et puncto, teneris implere piscepta negariua, videlicet, quod noli debes iurari, non es in chari, & quoa de bes cauete a caeteris talibus. Sediraecepta assicii ιtiua obligant semper pro loco S tempore, sed non obligant ad semper: non enim quolibet tempore,nec qualibet hora teneris honorare paretes, sed teneris ad hoc semper,quando adbst locus vel που

tunitas. Rursus praecepta negativa sunt uniuersi i quantum ad personas, quia tu nullum debes ostende re,sed durum esset quoa omnibus seruires. Urgo prae esea negativa teneris adimplere quoad omnes, sed mimatiua nullus esset si issiciens, ut pol set ad omnes

homines adimplere, quia nullus unus nomo posset omnes homines honorare,nec omnibus benefacete . Nos

tandum etiam quod vis dictum est pinepta nogatiua prohibent mala fieri:affirmativa persuades bona facerem quia quicunt diligit aliquem cauet a madio eius, & si adsit locus &oportunitas paratus est illi beneficere, per Alectionem non solum adimplentur praecepta negativa per qii cauentur mala, sed etiam adimplentur praeceisa affirmativa per quae fiunt bo/na.Notandum etiams si ex impletione pLecerior sarirmativorum vellemus arguere ili tenemur ad debis

tum dilectionis reddendum, cum praecepta Mima ua non debeamus adunplere omni tempore, nec ad omnes personas sed solum qua do adest tempus ti opoportunitas,di solum ad illas personas adimplere tenemur ad quas debita oportunitas se offert serui tardi, ex huiushiodi praeceptis affirmativis non tenemur sim per N ad semper soluendum debitum dilectioii: x, cum non l. eamur implere huiusmodi praecepta semperct ad sempetre ad omnes personaxsed cum praecepta negativa teneamur seruare semperti ad semper ει ad omnes personas, semper & ad senitet I ad omnes perssonas tenemur reddere debitum dilectionis. Est ergo

intentio Θpostoli, liba eum semper di ad sempet nistenearis harari cuilibet,nec falsum testimonium reddere,nihil mali latere,eum hoc adimpleas diligedo, semier & ad semper di ad omnes personas teneatis ad deo:tum dilectionisummo si nec est hora,nec est punctio in quo possis absolui ab impletione horum mandato rum nec est hora in quo pollis eise absolutus a debito dilemonis;semper enim illud debitum debes soluere S semper ad illud di bitum remanes obligatus. Bene ergo actum est quod nemini quicquam aebeatis, nisi quod inuicem diligaticla ergo obli gatus se per A ad per ad debitum dilectionis,ut ad mpleas proe a negativam es obligatus semper & ad leniret,sed obhagatus es tantum pro loco S tempore ad huiusmodi debitum,ut adimpleas prscepta amrmativa.

Τ hoc scientes

tempus, quia hoora est iam nos de somno surgere.

Ostenso, quomodo dilectio est implitio legisqtiantum adprς certa negat tua quia facit nos mala fili, rerdeclarat,quomodocilemqsit impletio legis quantum ad p ceba affirmativa quia Deit nos bona lacere.propter quod scienda φ tepus gre & euangelii, proprie in tempus dilectionis ideo cepe Leptui dictum est quod hic breuis est differiatia inter legem & euangelium imor Samor. Si ergo tempus gratiae & tempus euangelii est tempus in quo debemus sumere a somno pigritiae,& a somno v:tioruct esse Blliciti & operati con at quod tempus dilectionis est huiusmodi tempus quod tacit nos bene a cremticit pricepta virmativa implere: dilectio g no sinit

176쪽

am esse in eundo sed facit nox surgere,& ficit nos

esse solicitos, ct Deit nos bona ruere. sed si dilectio non solum facit nos non operari mala, ses tacit nos surgere&operari bona,patet*dilectio non solu est plenitudo testis ouantum ad praecepta n V. tiua, Per quae mala ditrua,ntur.vitantur ci etia est dilectio plenitudo legis quantum ad assirmativa, per quς petitialemur ut surgamus&ficiamus bona. Duo crgo facit,quia primo proponit quod intendit:sccbdo probat propositum, ibi,Nunc autem propior. In primparte intendit talem rationem, Pet quicquid est hoara&oportunitas de somnosuri te ut operemur bo/na per illud est impletio legis quantum ad p cepta affirmativa per quς iubemur bona facere, Dilectio est huiusmodi,e go 3 c. De hac autem ratione ponit vir tutem medii. continuetur autem sic Mictum est quod dilectio non operatur malum, id est . perdit Aonem

ea impletio legis quantum ad piscepta negativa, Ochoc mentesxidest,super hoc debetis scire α aliat te re, cui ac uipse propter dilectionem, vel proopter tempus dilectionis chora idest, oportunis

rasin siurgere de lamno idest, sumere de corpore tide negligentia bene operando: de emus enim somnui dest, pigritiam dimittere,&surgere dest, na facere. Tune ergo est supplenda ratio,m si propter hoc te pus,qum est tempus euagelii, vel quod est tempus grariae vel dilecti as,in hora de somno sit Vere,idest, da/tur nobis conroditas de opportunitas vi dmusso somno S pigri na,sbigamus rebona operemur, ergo diles sto impellit nos ad bona agere: propter quod di tractio est impletio non solum quantum ad pracepta negativa per quae docemur mala fugere id etiam quan Wm ad assumatiua per quae inuitamur de somno suis

rete,& iubemur bona facere. Notandunt autem quod in sacra pagina multipliciter accipitur Somnus: ali quando accipitur Gninus pro somno naturae, qui est quies virtutum animalium, de quo dicitur Ioa. i t. si dormit saluus erit. Aliquando accipitur pro somno mortis .iuxta illuda.Thess. . Nolumus vos ignorare de dormiuibns. Tertio accipitur somnus pro somno

ra; evel gloriς, iuxta illud Psal. In pacem idipsum

orni: am ct requiescam.aliarto accipitur pro somno contemplatronis, iuxta illud Cant. s. Ego dormio, dicor meum vigilat .Quinto aceipitur somnus pro sommo culpae, iuxta illud Eph. s. surge qui dormis,& exurge a mortuis.& illuminabit te christus. sexto accipi tur somnus pro somno prgritu iuxta illud Prouera, .

Usquequo piget domus quando cini surges ex somno tuo cum ergo hic dicitur m nunc quod est tempus dilectionis,est hora de somno surgere, non ualeat igitur de sonuro,ptimis modis quatuor, dicto: sed inredigintur de dicto,ultimis duobus modis, videlicet, de soni ho culpae & pigritiae, a quo debemus surgete di benefacere .Et quia dilectio dat nobis opominitatem di inc tu nos ad sic surgendum &ad sic bene agendum, benedictum est quod dilectio totaliter est legis impletio

quantum ad omnia genera praeceptorum; quatum ad x gatiua,quia facit nos mala fugere;quantum ad assarmatiuamula facit nos surgere de somno δὲ bona lac

re. Dein cum dicit.

Nunc autem propior est nostra salus

quam cum credidimus.

Probat quod dixerat,ostendenso bd per hoe tempus quod in tempus dilectionis , dedemus incitari vide somno surgamus & bona faciamus, di per consi

quem praecepta impleamus. Ad curus leu: dentiam Wiendum, quod virium est contra naturam Seo tradictamen naturai s rationis, et e conuerso opera

virtutum sunt perficientia naturam de sunt Gundum

dictamen naturalis intelligentiae ct naturalis rati m Bene ergo operari, potuimus dicere Φ tissimi l it

CAP. XIII.

A motui secundum naturam nata autem agere, reprsutat motu cotta natura.Na sicut p motu natur e res tedunt ad deb tum terminum de ad locum in quo saluatur, per motum autem innaturalem e eontratio; siepet bona tendimus ad debitum finem & ad alute, per

mala autem opera ad finem indebitum N ad mortem. Notandu etiam est,s,quatum ad praesens spectat, duo sint quae faciunt rem expeditam in motu naturali, vis delicet finis propinquatio,& impedimentorum rem ticinam motus violentus licet sit in principio fortis di in fine debilis, natiiralis autem in ecbtrario, in principio debilis di in fine fortas. quanto ergo graue plus appropinquat ad terram, tanto velocius ti expeditius mouetur:ipia ergo appropinquatio ad finem facit ad expeditiorem motuitu ruri ad hoc facit etiam remotio im damentorum,quia quanto magis remouet ut impedimetita,tanto expeditior erit motus.Apostolus

ergo volens ostendere quod hoc tempus quod eo pus dilectionis de gratiae sit hora,ictu, sit oportunitasti sit expediens de somno surgere,& ei pedite di salicite bona ruere; duo facit,secundum quod dupliciter hoc probat. Nam primo probat hoc ex finis appropinquatione secundo ex impedimentorum remoti

ne, ibi Ox prscessi id in prima parte intendit talem rationen , Tunc est hora ct oportunitas & expediens , somno surgere & sellicite N expedite bona faceremuido appropiti quatur noster finis & nostra citus,sed nue idest,hoc tempore quod est tempus dilectionis digrMtue, in propior nostra suus& propinquior noster Ditis quam cum credidimu ergo nune est hora & maxime est expediens de somno surgere,&expedite re sollite bona iacerrim hae autem ratione ponit minorem in qua est tota vis rationis di tota virtus medii. Continuetur autem sic:Bene dico p modo τ est tempus dinlectionis & g tatue expedit nos de somno sumere, quia nuc promor est nostra citus,quam cum credidimus. c Tunc est uapplenda ratio,quod si appropinquatio adsilutem de aci finem iacit nos expeditos ad belle operari de ad bene ficere, mane in quo est talis appropinquatio, expedit de somno surgere re expedit bona tacere. rq citati dum autemst principium fidei, di principiti credulitatis iiostri poetea accipi tripliciter. Primo quai tum ad totum uatum rectetis . Secundo quantum ad fid miniscium. Tertio quantum ad fidem incipiet trui Est enim hic ordo,et primo crediderunt Patriarthi S Prophetat in illi sui tuetunt tempore legis Mosaicae; nunc autem creasmus nos qui sumus tempore legis Euangeli .Rursus in uno S eodem homine contingit, P Prius habet fidem inform , & postea conteris

tui d. incipit habere fidem larmatam. Ulterius cubet fidem tormatam incipit habere charitat ε,& prius

habet eam imperfectam,& postea bene operando in ea perficitur & babet eam perfectam. Secundum hoc D ergo tripliciter habet exponi, Nunc propior est nos

stra salus quam cum creaidi musae rimo, quia christus, est nostra citus, vel ipsa beatitudo noui abest propioquior nunc tempore legis Euangelicae quam cum et didimus,idest,tempore legis Molateae Secundo potest exponisum simus in statu incipientium habentiu eharitatem licet in persectam, propinquior est nostra si ius dest, in habeamus fidem tarmatam, est propin/quior quam a principio eum credidimus. & eum habebamus ndem in tarmem. Vel temo, ciuit Iunius in statu perfectorum,prepinquior est nostra situs quam eum credidimus,fata, quam a principio credulitatis nosticeum luimus in statu incip:entium. Notandum etiam m eum tempus legis Euangelieae sit magis tempus istectionis quam tempusptaecedens;& cum homo haben, fidem formatam ut magis in eliaritate quam habens fidem in lamem,qus fides non est charitati colliu ista: di i uisus cum honio existens in statu persectorim, ha/beat malorem charitatein quam exuens in statu inci/

177쪽

AD ROMANOS.

ad finem,ad charitatem est resereda quae sicit nos ex/peditos in agendo, quia facit nos luti di fini approspinquare.N Mandum etiam p id quod dictum est,Nue in propinquior nostra talux quam eum credidimus, Magister etiam exponit dicens, quM nunc est propi quior nostra situs quam eum eredid: mus; quia forte rumus propinquiores morti quam credamus . Deinde eum dicit.

Nox praecessiti dies autem appropinΦ

quauit. Ostento quod hoe te re, quod his tempus dile

cti bis di gratis,debemixti somno surgere & expedite nefacere, quia huiusmodi typus facit nos saluti apopropinquare; ostendit hoc idem ex eo quod huiusno

di tempus habet impedimenta remouere . Formetur autem sic ratio.Quandocunt, tolluntur unpedime

si&Lntur nobis auxilia ad bene agendam, tunc de hemus de somno iamete & debemus esse expediti S stilliciti-benefacere: sed nunc nox praecessit,idest, impedimenta sani amota;dies appropin auit, idest,ad Dene operandum nobis auxilia sinit tridula,ergo δα. De hac autem ratione ponit virtutem medii . Cotinuetur

autem sic Bene dico * hora est nos de somno surgere Seeitalicitos ad bene agere,quia nox precessit dest, amota vel debilitata sunt impedimenta: ales appro pinquauit, quia data sinit nobis auxilia di iuvamenta, di data est nobis gratia.Tuc ergo in cippleiada ratio, quod cum M sit,debemus sergete & bene ageremotandum autem quod nox tripliciter potest accipi . Primo pro toto tempore vitae prsseret: in quo tenebris ignorantiae inuoluimur. Secundo accipi potest pro tempore legis Mosaicae, ubi quasi per modum nidis N Grn Pirum umbrae,&per modum obsturum, parabolice figurabatur veritas.Tertio potest aeeipi nox pro quocunt homine existente in eulpa. Sic et tribus modis

potest accipi dies,vel pro statu pris enti,vel pro stata legis euangelieae,vel pro quoeum3 homine existue ingratia .Secundunt hoc ergo exponetur literat, Obdcum Ox pnecessit uia iam praeteruiit tempus legis

Mosaicae, quia recenit tempus culpae,quia iam non appretiamur praesentem viton, Dies autem apDropi quavit Muia iam venit tempus plenitudinis,loest,tempus Euangelicae legis, iam eouata est nobis graua,iam reta hac vita traiisitoria debemus inhaerere,& totaliter anhesare ad sternam uitam. Prseesit ergo nox, idest,uetus homo S eulpa. praecessit nox idei vetus te lamentum,& vinora Siscessit nox quia receint ille status infidelitaris,in quo erat in pretio haec vita tras Ooria, quae nutetur nomen nostis: quia ergo sic est,quod nox sic praecessit. Dies autem ido,Gratia,Euangeliu, S Beatitudo appropinquaui radebemus a somno surgere,debemus esse solliciti ad bene fuere. Notandumetia quod cum in omnibus his debeat intelligi charistas,quia charitase,quae facit nos sint,appropinquare, quae habet noctem deit,impedimenta remouere &habet diem,ldest,iuvamenta praeber Cpatet, quod dilectio non solum est impletio legis quantum adprscepta neo aliua,quia iacit nos a malo praecauere, sed etiam est unpletio quantum ad astirmativa, quia per finis aps propinquationem,&per impedimentorum remotio nem ticit nos bpna facere. Deinde cum dicit.

Abiiciamus ergo opera tenebrarum, Scinduamur arma lucis. Sicut in die, honeste

ambulemus. Et hit quae dixerat hortatur &concludit,quomodo debemus vitare at abiicere opera malait operari di facere bona Tirca quod duo facit, quia primo facit dictum est;sicundo imami stat quod dixerat, ibi, Noli in come Titionibus. Eoa uetur aut sic,Dictum

est quod nox praecessit: Ses autem appropinquauit. tergo) quia sic est c abiiciamus ohra tenebra/runt in ideit,opera mala&vitia,quae per tenebras deo nantur, di induamur arma lucis,idest,uirtutes. quς ἶint arma quae exigit lux,idest fides . Et sicut in are). t. Mut exigit tempus fidei, α claritas viminam thoneste ambuleniusdNotandum autem o in statu gratiae tria

sani requireda,videlicet, vitia lugere, virtutes habere,& si eundum illas virtutes agere. Haec autem tria tagit Apostolus:nameu ait abiiciamus opera tenebrarum dat intelligere quod debemus vitia iugere: cum Labdies induamur arma lucis. innuit quod coenius virtutes nabere: cum vero ulterius ait sicut in die,honeste misbulemus , prςtend:t Psecuntim illas virtutes non debemus .se ociosi,sed debemus secundum eas sicut in die,idest,sicut exigit dies,hoc est,sicut exigit tempus fis ,& virtutum tiaritas, opera virtuosa tacere. Nos tandum etiam quod honestum idem est, quod noris status. Dies g ad duo deseruit, videlicet, ad hosnestatem idest, ad nonoris statum,quia in die vult hoomo esse ωrmatus & honorifice stare in nocte autem non eurat,quia nullus eum videt. Secundo, dies deserauit ad ani landum,di ad omnia opera faciendam tempus noctu quia luce caret,non est operationi congritum. Sie etiam di virtutes adlise duo deserui si videlicer,ad honestatem,ldest, ad ornatum & ad honoris statum:& ad ambulandum,idest 'd bona opera fisciendum. Ideo habendo arma tutis, & habendo virtutes, debemus sicut in dae, honeste ambularet aequia debemus esse per virtutes ornari,&bona opera facere deo dicit.

Non in comessationibus ec ebrietatis bus, non in cubilibus id impudicitiis, non

in contentione id aemulatione.

Vbi exponit quod dixerat S manifestat tria autem dixerata rimb,qubd debemus abluere opera tenebram Secundo, quod debemus induere arma lucisaertio,'ubd sicut in die,desimus honeste ambulare. ideo tria iacit:quia primo Medit,quomodo debemus opera tenebrarum adiicere: secundo declarat uomodo debemus arma lucis induere: tertio mani at, quo modo debemus sicut in die honeste ambulare. Secun/da,ibi, sed induimini. Tertia ibi,Et carnis curam. In prima parte intendit talem rationen Quicuno volut et a tenebrarum abiicere, non de it ambulare in comessationibus & ebrietatibus, non in cubilibus Nimpu.citus,no in contentione α ςmulationς sed di ctum est,qubd vos debetis opera tenebrarum abiicere, ergo noli debem in talibus ambulare.de hac aut e raotione ponit virtutem medii. Continuetur autem sic: ' . Dixi vobis quod debemus opera tenebrarum abii core, quod si quaeratis qualiter possimus hoc iaceres e

expono vobis quia ii volumus abiicere opera tenebrarum, non ambulemus, lapple, sin comessatiouibus in superfluis comestionibusi re ebrietatibus, idest, insuperfluis potationabus: non in cubili odest, non in uenereis pra parationibus, no in impudicitus, i in luxuriora actibus, non in contentione nos iiivire praeferendo non in aemulatione bonis aliorum inuis

deirdo. Tunc ergo est supplenda ratio, quod si in his

non ambulabimus,abiiciemus opera renebraruma o

tandum autem quod potissime obnubilatur ratio propter disrauationem appetitus i siti ut, quia passim

nes carni si latus sint ratioti percutient, ut Scutiat temo Ethicorum. Cum ergo opera tenotarum cap. . sint ilia quae rationem obnub: lar, si volumus abiichre opera tenebrarum, bemus cauere ea quς appetitum sensitiuum deprauant: huiusmodi autem sunt conaeo citiones, ebrietates,&alia hic enumerata. Notandum

etiam quod appetitus iensitiuus distinguitur in duo,inconcupiscibilem di irascibilem . mare si vitare volvo

178쪽

t, ut deprauantila appetitum s sitiuum, oportet nox Λvitare tam is pravantia eoaeuolscib lem, quasn itastibilen Concupiscibilis autem deprauatur per gulam, diluxuriam. Circa gulam peccatur dupliciter, quia per nimiam comestionem & quantum a a hor ait, Noin comet sationibus: vel per nimiam potationem, Nwntum ad hoc subdit,Et ebrietatibul.Sie etiam citra ea umero dupliciter peccaturiinam ciuis peccat se advenerea pr arando,& quantum ad noc ait, Non in

bilibus: possint enim intelligi cubilia lecti praeparati ad luxuriam.Unde dieitur Prouerb. . in ptbna m retricis, A rsi cubile meum myri lia,ct aloe, Sein momo. vel aliter, ut per cubile intelligamus taperanuam quietem,qus etiam est praeparatio ad luxurii, nam hoc docitur Misse pereatum Nodomae, otium, Atabundantia panis.Secundo peccatur citea venerea nocium in Obilibus quantum at venetorum praeparationem .sed etiam impudicitiis. Dediti enim veneto,dieulatur impudici,quia non cavent illud,quod maxime

rationi ubd si primipibus debentur tributa,&vatae

circa commune uanum modo humano , cum madas humanus non susticiat ad gubernadam commune bonum nisi per Diuinum auxilium adiuuetur, vacantes diuinis,&fundentes preces ad Deum pro commani

bono,quod Reges possint bene regere S gubernare, compenant Regi et fi in aliud laborant pro ex inismo non istum recompensant,led etiam supererogant quia modus diuinus in in tapplementum mosi hum nupropter quos plus faciunt clerici vacantes Diuinis pro Regibus,quam Reges pro ipsis in i o magis tonentur me, a te tributa Clencis, quam e conueris. Dictum est enim suod labor elericorum non istam ea recompencilio Regibus quantum ad eorum laborem, sed etiam est supererogatio; quia ut dic inam plus fiseiunt eleriei pro eis quam e conueris . Igitur ex eo Pe, ibi recompentatio, absoluuntur clerici a tributor ex eo ν est ibi sit petetmio debentur eis Decim , re desuntur eis Tridula. Ἀκ est ergo quod dicitur ae estpu, bundum, maxime concione dignuminam B o Iosephiabiecit Pharaoni tota terram AUypti,

praeter tetram Sacerdotu, quae a Rege trad:ta luerateu,quibus sacerdotibus & statuta eibatia ex holteis molicis pro bantur. Pro ut ergo terra sacerdotalin non erat subiecta illi conditioni, absoluta erat abuto: prout vero ex horreis publicis eis cibaria p bebantur,eis debebantur tributa.

Vlterius forte dubitaret aliquis, Utrum Reges αprincipes peccent in aecipiendo huiusnodi Tridula Dicendum p circa hoc possent Reges S principes Ospliciter peccare. Pruno fi sie pastant ut tributa piendo,quba non pascant nee gubernent populu circa eorum bonum intendendo : contra quos dicitur

Erech. 3 vs pastoribus Iliaet,et pascebant se ip- et

L t contra tales pastoreo lac comedebatis, es lania - - operiebamini,ct quod erassum erat occidebatis: gre arma luci , debent induere dominum Iesium christuma c rem autem meum no pastebatis. od instrmum ruit Cetos tales delectatio ira sunt circa ea in quibus communicamus eum bestiit, ideo sunt confusione di a. Itascibilis etiam deprauatur dupliciter. Nam irascibis lis semper vult tenaere in ardua volendo aut in araduum tendere, dupliciter peccamus. Primo nos aliis praeferendoinquantum ad hoc ait, pnon debemus anili utate in eontentione.Secuao circa hoc putat ut

aliorum bonis inuidendo, & quantum ad hoc labdit, I bd non debemus ambulare in imulatione. Dei e eum subdit.

Sed induimini dominum Iesun chris

Ostendit quomodo debemus induere arma lucis.

Formetur autem sic ratio. Quicuna volunt induere sed dictum est,quod vos induamini arma lucis,ergo induamini dominum Iesum christum.Continuetur ergo sic, Distum est,quod vos debetis abiicere opera tene brarum,& indui arma luctuer o non ambulatu in camellationibus quia hoe latiencio ab icietis Wra tenebarum ita induimini dominium Iesum chritam)quia sic vos habendo induemini arma lucis. Notandum autem qubi nos debemus induere dominum Iesum chri/uum dupliciter .Primo per acramentorum suscepti nem,iuxta illud ad Galat. . teunt enim in christo baptaraci estis,ehristu induistis.Secundo debemus christum induere ser imitationem, iuxta illud ad colo. a.

expoliantes vos veterem hominem cum actibus suu in ite nouum. Deinde cum dicit.

Et carnis cura ne feceritis in desideris.

Declarat totum,videlicet, sicut in die debemus hos Mneste ambulare. Pormetur autem se ratio, Q non eonsalidams.8t quod tarotum noli sanasti secus do peccant circa noc,si ultra debitum modum S eum violentia accipiantur talia tributa. ni aliqui princi pessunt ita exactores,otita soliant populum, quod non sistitie ea accipere quod iustum est.nisi excorienteoncontra quos dicitur Michata. 3. Audite principecqui violant et tollitis pelles eorum,& labdit, s binu modi principes sunt qui comederunt carnem populi mei, de pellem eorum desuper excoriaverunt. vlterius forte dubitaret aliquis de illo verbo Ap stolio inges proxumam tua sicut impliati rea quod quaeritur, quis sit noster proximus t Dicendum quod hane q titionem aeterminat Dorninus, cae. io.vbipet sinii litudinem eius qui incidit in latrones,dicit il/lum ruisse proximum qui lacit ei misericordia. Et quia proximus est manuum ui parantiς, sicut proximus

ille qui iacit misericordiust etiam proximus ille quicunquae volunt honeste ambulare sicut in die' idest, D lascipit,quia non est positoile,quM aliquid sit proatis

c mus alicuius, nisi alter sit proximus ubi. Secuta hoc eego nos sumus proximi omnibus nominibus, quia om/nibus loco di tempore debemus misericordiam impendereyt ab eis cum necella laetit debemus misericordia rusiripere.sie etiam sumus proximi omnibus Angelis, ct omnibus tu qui lunt in vita aeterna: quia ipsi nobis loco a tempore misericordiam impendunt di pro no bis ad Deum intercedunt,& nos ab eis diu: ut modi misericordias accipimus.D ones autem non sunt in hoc

ordine,nee sunt provini dicenoe, sed inimici & hostea diei de ent. vlterius forte dubitaret aliquis, quomodo debet intelligi Diliges proximum tuum,sicut te ipsum. Dicidum sibi ut vi communiter ponitur notat similis

rudinem, non ςqualitatem: non enim hoc vult ordinata charitas quam commendat sponsa in Canneis ea ticorum secundosum ait,lnir uxit me Rex incesta

vinaria idest,iu abutimum contemplationis, α sicut exigit dies, hoe est, sicut exigit elaritas viri tum non debet ambulare in desideria emis et vos ris ruituta ,ergo Scaeontinuetur ergo sie, Dicta est quod ambulemus honeste sicut in die,idest, sicut exigit virtutum claritas:ergo quia sic est,ne feceritis euia in desideriis earnis eculi dum qubdin desideriu& v luptatibus earnis curam lacere non debemus sume

da sunt alimenta quasi medicamenta,ut dicit glota&U, o, ea 3 3 iumpta est ab Aug. in libconfessionum. Dubitaret forte aliquis de pertinentibus ad Urire dentem lectionem, & primo de illo verbo Apostoli Nemini quicqua d ali Qxiod glosi exponit, quod omnibus sira debita sunt Diuend Circa quod quaeris tur,virum ad Blutionem debitorum,& maxime ad l,

lutionem tributorum teneantur Cletiei. Dicedum aer priuilegia princ Pum, etiam apud gentiles, e serici vacantes diuinis operibiis non tenebantur principis

kii ad soluenda tribat aequod squam est Sconlauum

179쪽

AD ROM A NOS.

arrabo. n. diligat alios quamum se, immo plust alligere salutem Liam, quam aliculat alterius. - inplenta Ira deuotionis:&ordinauit in me eharistatem

debet Penatu emo i, Mut si militudinem.attenditur a Diem line sim linito ut communiter ponitur quantum ad tria,secutidam p tria consideranda sunt tu charitate. Eleatim consisransus charitatis finis, charitatis modus,&cbaritatis effectas. Debes diligere proximum tuum sicut te ipsam,qura propter eandem nam quia sicut te d: ligis promer deum S ad vitam ςzernam, ita proximam tuam debes diligere propter deum & vis

tam aeternam. Secuta lo hic similitudo attendo tur,qaatum ad dilection a modum: quia sicut te diligis, quia vis tibi bonumpta debes diligere proximum quia de/besci velle bona. Nam qui aligit proximum propter uti I tatem quam inde expectat,ves propter dilecti Equam habet ex secietate eius, non diligit proximum,

quod velit ei bonum,sed magis diligit ipsum proptet utilitatem suam, vel propter aliquod aliud eommo dum quod habet ex ipsoaertio attendenda est irae similitudo inuantum ad dilectionis effectum: quia sicut aliquis dilig:t se ipsum, quia Libuenit sus necessitatuita debet dii gere proximum, quaa etalitatis effectum debet exercere ei rea ipsiam.& debet siue necessitati caseomit opportunitas subuenire. Vlterius torte dubitam aliquis de pertinentibus

ad praetatem lectionem.& dubitatur primo de illovemo Apostoli ,Αbiiciamus opera tenebrarum. quod glossa exponit,ldest mala opera vel precata . QAmtur ergo, quomodo incata dicantur opera tene brarum s Dicendum quod secundum glossam peraeata propter tria dicuntur opera tenes rarum.Primo, quia de tenebris ignorantiae veniuntinam omnis ma Ius est aliquo modo ignorans.De hae autem ignoran

tia,S de hac stultitia dicitur Ecclesiastr. 1. Vidi qubdiantum praecedet Nietia stultitiam,iaest bonitas ma, litiam, quantum differt lux a tenebris. secundo pece in dicuntur opera tenebrarum,quia in tenebris fiunt, Et peccatores obletia ant tenebras, ut peccata conmutatant nuxta illud Iob. 1 oculus adulteri obseruat casIiginem.dicens, Non videbit me oculus. Tertio pece ta dicuntur opera tenebrarum quia finaliter a3 ten bras perducunt : iuxta illud Matth .aaa. igans mali bus&pad:bus eius,mittite euin tenebras exterior

ibi erit stetus,& stridor dentium. Ulterius forte dubitaret aliquis de eo quod in litora dicitur, Et induamini arma lucis,idest,uirtutes, ut glossa exponit Quaeritur ergo,quomodo virtutes discantur arma lucis urendum quod virtutes dicuntur arma lucis propter quinque. Primo, quia nos muniat

Um. r. prosa 'tuentur iucundum hoc dixit Piulo , a Boethio,

a.de PrusaebL contulerat arma, quod deuinti no poterat,nisi prius abiecisset illa De uti: autem armatura di citur Gh.ulti induite vos armaturam Dei, ut pol sitis stare a ersiis inoras diaboli .secundo virtutes dic

tutarnia lucis: quia lumine ration: s decorantur estem iuvit tus ut dicitur. a.Ethicorum habitus electivus in med etate conisens, iii medietate scilicet, ut recta ratio iudetabit. De hac autem luce potest intelligi Odicitur Proue r. iodustorum autem semita quia tuae splendetis.Tertio vi mates dicut ut arma lucis, quia in luce exercenturiiura illud Ioan. .mi autem Leit veritate venit ad lucem,ut manifestentur opera eius. Quarto virtutes dicuntur arma lucis,quia per eas alii illuminantur: iuxta illud Mat.6duceat lux vestra eora hominibus,ut videantur opera vestra bona . Quinto virtutes dicuntur arma lucis, quia homines habentes virtutes, finaliter ad lucem S aa gloriam perducuntur iuxta illud Prouer. Iustorum autem Gita procedit

dicrescit usa ad per tectam Diei idest , v ad perfractam lucem , ct gloriam. - ulterius torte dubitaret aliquis, quomodo non soΛ eiento euram in desiletus eam's,di euntiat sicut in die

honeste amba are D.cendam, quod voluptates camis& opera carnalia,quantum ad praelati hi stabitia mala faciunt. Prinia,quia non fiant sicut in die, sed fiunt sicut in nole, eeeant rationem , ct tollunt intellige tue claritatem undo, quia non fiunt honeste,detur, pant tamam S tollunt Od citiae venustatem . Tertio, Lia per illa non ambustamus immo deprauatur Geous,nmas inepti ad bene agendum unde tollunt bene operarid. bala litatem .E contrario, abstinentia a tali buxeribait enim nobis intelligentiae claritatem' vo lumaria ordinabilitatemn bene operandi habilitate. Igitur non dando curam desideriis carnis, erimus sicut in die,propter intelligentiae claritatem: hqneste, pro/pter lam: nonestatem: δι ambulabimus, idest, eramus expediti ad bene agenda quia habebimus volunt tem orauatam, bebimus bene operandi habilis

Nfirmum autem in fide, assumitet non in disceptaotionibus cogita

tionum.

Postquam Apostolias uni t saliter ira struxit omnes, Guomodo debeant se

berem in i . eF.instruxit specialitet inlatiores, quomodo debeant iamrioribus obedite. In hoc autem. cap.vlo ad. 6.ve superius docebatur, instruit principaliter maiores At perfectiores, quomodo circa minores & inferiores se debeant regere. Circa quod tria facit:quia primo ostedit, quM perfectiores,eos, qui sunt i rlecti, non debeant temerarie iudicare. Secundo declarat, quod nodebeant eos offendere Ascandalizare. rtio probat, debeant eos suscipere, δt sistentare,& in bonu promouere. Secunda ibi Firca mediu huius cap. Sed noe iudicate magis, ne ponatis offendiculum. 3 Tertia,ibi, in principio. saap. Debemus autem nos. Cirta piramum duo dicit:quia primo praemittit sitam admonistionem.Secundo sibi ungit admonitionis expositionε ibi ,Αlius enim eredit. In prima parte potest sic formari ratio.In quocundi populo sunt aliqui infirmioris. ει aliqui in ,qui firmiores sunt debent infimos atrii. mere Si non de t de eorum occultis de eogitationis bus disceptare dest,non debent eos de talibus temere iudicate; ted inter vos Romanos sint alimi firmiores

Et aliqui infimi: ergo qui firmiores sinit debent infit.

mos assumere e non debent eum eis de eorum oecus iis 3c cogitationibus disceptare, nee debent de talibuttemerarie iudicate ara hac autem ratione ponit vitriatem mediuContinuetur autem M.' nune instruxismus generaliter omnes, ac docuimus sis taliter minolexmodo volumus vos perfectores si fimatotes doce re Aterudire Vos ergon lores infirmum in fide altimi te dest,ad sanandum iam te,& compatimini est nisin dii, eptationibus cogitationum, idcit non in dis: mando, clitigando cum eis de eogit onibus o cultu, eos de talibus temerarie iudicando. Deinde eum dicit.

Alius enim credit se manducare omnia Qui autem infirmus est, olus manducat.

Praemisi

180쪽

C A P.

Praemissi admonitione, qualiter firmiores ad infit

in os debeant se habere: in parte ista subiungit illius admonitionis expositioiaem.Ad cuius euidentiam sciemdum,quod inter Romanos erant aliqui conuersi ex Iud eos ait qui e r gentibus Constat autem,* Iudei se umdum ritum legis Mosites,inter cibos di inter temporassistinguebant;quia aliqui cibi apud eos erat liciti,aliqui vero pro libiti. Rursus, aliquibus teporibus erat aliqua licita,quae aliis temporibus erant illicit Unde certis temporibus praecipiebatur Iudaeis, ν deberent animas suas assii te: iuxta illud Leuiti. 13. Decimo die mensis huius timi, dies expiationum erit celoberrimus,lc vocabitur sanctus: amigetist animas ve/stras meo. Secundum hoc ita et qui secundum ritum Mosaicae legis volebat obseruare distinctionem cibo orum & diuersitatem temporum, videbantur infirmi inses,quia ex hoc vides, at ut sibi quod lex Euangeliea non bufficeret ad salutem, nisi simul cum euangelica lege obseruaremus legales ceremonias .Est tamen dili genter considerandum, quod licet obseruatio Isis euangelicae per amplius & persectias sit sit Giens ad cilutem,tamen qui obseruaret aestuit iones ciborum, dificet et distinctionem in immoribus, ct iresciret qua conscientia laceret,de huiusmodi cogitarionibus o cultis non esset temerarie iudicandusin maxime iudieadus non esset,quandiu illum ritum sustineret eccle/sia. Sed de hoe in disputatio ibus plenius dicetur. Nuc autem scire sufficit quod intentio Apostoli est,* Ro

mani non debent se inuicem temerar:e iudicare, nec debent de occultis cogitationibus disceptarere litigare: nee quantum ad Suinctionem ciborum, nec quan tum ad obseruationem temporum. Hanc monitione ergo factam,videlicet, quod de occultis cogitationis

bus non debeant disceptare, idest, quia non debeaut se

temerarie iudicare,dupliciter exponit, olledens, quod non debeant se temerarie iudicare quantum ad obser uationem ciborum,& diuerstatem temporum. iii da,ibi,Nam alius ludicat inter diem & diem . γ Circa primum duo iacit:quia primo assignat materiam, viro de poterant Romam inter se inuicem temerarie iudita care: secundo Melidit,quod propter talia non debeat se temerarie iudieare, nee de eat se einerarie laemore,ibi s qui manducatδIn prima parte, potest ite fors mari ratio, in quocunt populo alius se credit omnia manducare, dest,inter cibaria non distinguit,lader at licite omnia pol secimi,alius videtur infirmus dis stingues inter cibariasi consulendum est olus mandi eate in populo illo: emo ubi est talis distinctio S tali, diuersitas,uidetur polae oriri materia unde po: lent se temerarie iudicare. Sed vos Romani estis huiusmi in

Ergo inter vos Ronianos potest oriri materia, unde poesitis vos iii uicem temerarie iudicarea e hac autem ratione renit virtutem medii.Continuetur autem sic,

D:xi vovis. γ no debetis de occultu cogitationibus disteriaie,ideu,quod no debetis vos inuicem temerarie tuaicare:quod ideo dixi, quia inter vos Romanos Milus enim credit se omnia manducare idest,non disternit inter cibos,sed omnia humana usibus dedita erodit se posse licue manducare. alius,supplessit infirmus, vel videtur infirmus,faciens distinctionem secundum legales obseruaritias inter cibosadeo subdit qui a tem infirmus est idest,qui talis est, quod vult secundum legales obseruantias cistinctionem lacere inter cibos colus manducet idest,permittatur ei manducare clus, inter quod legalis obseruantia non distinguit. Tunc ergo est supplenda ratio, quod si alius inter vos non taeit distinctionem inter cibos, alius autem infirmus est, aut saltem videtur infirmus esse,distinctionem lactens inter cibos .propter hoc inter v Nosset litigii mattaria exoriri: ergo propter hoc possetis vos inuicem tomerarie iud: areiadeo moneo vos,ne Pr Mer hoc de occultis cogitationibus vos inuicem dita telis, nec

etiam propter hoe em inu rem temerarie iudicitis. Notandum autem quod secundu legem Molaicam,

ut glossa tatarit,quantum ad cibox erat distinctio,ium quantum ad volatilia,quia aliquas aves comedebant, aliquas respuebant: tum quantum ad aquatica,quia Mliquos pistes reputabant mundos,aliquos immundos: tum etiam quantum ad an: malia terrestria, inter quae

Iudo aliqua reputabant munda, aliqua immunda. Sed quantum ad olera, di quantum ad tructus arborum, non erat distinctio quantum ad legales obseruantias. Vult ergo Apostolus dicere,qubd n quis esset infirmus in fide,vel videretur esse infirmus volens circa distii monem ciborum obseritare legales obseruancias, ille talis maducet olera, interquς alis obstruantia nodistinguit.Notandum etiam,quira quicunt vellet o seruare legales obseruantianii laceret hoc,quia credraret, quod obseruatio legis evagelicae abso ceremoniis legalibus non ellet sumi eiu ad tautem, vere esset ira firmus in fide di non recte crederet: tame si iaceret propter aliam caulam, licet non esset infirmus in fide, praetenderet tamen insuperficie & in apparentia * infra mustilat. Et quia de occultu cogitationibus non est dilaeptandum, nec est in talibus temerarie iudicando nisi sciatur caula,& qua intentione quis huiusmodi distinctionem faciat,ideo ille non est ex hoc temere spernendus,nec est temere iudicandus. Notandum etiam quod Magister in glosa hunc textum Apostoli,Qui in firmus est olus manducet)aliter exponit,dicens, m qui

infirmus est,idest, qui pronus est ad casum, & qui Lile

impetu libidinis sternitur, manducet olus,ideit,eoni dat tenuos N aridos cibos, qui non fiant fomentum v tiorumin abstineat a cibis libidinosis, euiusmodi sunt erassitudo tam tum,epuis delicios ,quibus corpus ad libidinem prouocatur. Prima tamen expositio de dis stractione ciboru secundum legales obseruannas, gis videtur tedere ad mete Apostoli. Deinde ea dicit.

Is qui manducat, non manducantem non spernat,sc qui non manducat, manduocantem non iudicet.

Assignata materia, unde Romani poterant se inii

Gni temerarie iudicat erinyatte ina ostendit, 'ubdpropter hoe de seipsis non ant temeraria iuditia

tacere. Circa quod duo lacit, quia primo praena itidium intentionem secundo ad luam intencionem pro bandam adducit multiplicem rationem,ibi Deus aut illum. In prima parte tarmatur sic ratio, In quocuma

Populo vinis manducat, idest,inter cibos non distino fuit,alter vero non nianducat,idest inter cibos distima onem iacit,ne temerarium iudicium incurrant,non

debent se inuicem tu scare,nec debent se inuicem condemnare.Uos Roniam estis huiusmodi ergo, M. Hoeest ergo quod ait.Continuetur autem sic litera dictum est,quod inter vos Romanos alius quidem omnia ma/ducat, dest, inter cibos non distinguit:alius vero infir mus e vel tale videtur in fide inlirmus ei se, quia iurata tarentonias legis inter cibos distinctionem tacit, cui consulebatur manducare olera,inter quae legis obserauantia non destinguebat:quia ergo sic est,& talis diuerstas est inter vos Romanosadeo sis qui manducat a. non distinguit inter cibos, non spetuat non nianda eantem id non spernat distinctionem facientem: &qui non manducat dest,qui non manducat omnes ei bos indifferenter, sed inter e bos distinitionem it, non iudicet manducantem)icis,non iudicet qui crecit omnia pol se licite niandireare, distinctionem nonticiens inter cibos.Notandum autem quod periculo est succurrendum.Vnde Apostolus pruno monuit. PRomani non deberent de occultis cogitationibus litigare. Secuta expositit unde pollet materia litigii oris rit, ostendens quia unus credebat omnia possie lieite manducare, alius vero lacundum legales obseruantias

SEARCH

MENU NAVIGATION