Christianae theologiae cum Platonica comparatio quinimò cum tota veteri sapientia ethnicorum, Chaldeorum nempè, Aegyptiorum, & Græcorum. In qua primò secretiora dogmata de Deo, de angelis, de mundi, & hominis creatione, de anima, de dæmonibus, & de b

발행: 1627년

분량: 609페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

101쪽

Coisi parationis: Imber u L G

Grguere eos, qui omnino Deos em misera imo Atheo Deum neganti dete-dio tollunt ; secundo, qui Deos admit- Oa i human i generis hostis est operata, tunt, sed eos humana gubernare, haud ad hoc,ut nequaquam salus ei,sed per assi irrant, ut in eodem loco,&lib. de . ditio summae felicitatis accidat, hac ra Republiea I. videre unusquisque pM, tione igitur ex mente Platonis innubsed praesens nostrum institutum ess s tur, quod Deus est lummodo Deum esse, ex illius mente , Et licet mi eodem loci ipse testatu υ io indo da demonstrare, quod hucusque tentavi- repetiantur homines, ita iudicio,dem . η'

mus, restat ultimus, ut quomodo ex in . te ut prauati, ut teneant, se praeelccnt

nata huiusmodi religione collet, D. si Deos non csse, sed humano cogitatueste, p.lte taceic nitamur. inuentos putent, ut populi melius , ad . . . .. In ibro paulo supra allegato,ostei virtuti, incitentur,&aviiij x retrahan L hii, ite ditur, quod apud Omnes nati Oncs tum rii a fierentes pro corum vitanda seri xioam Graecoruin, tum Balbarorum, est coiri. tentia,quod varij Dij, prout variae sunt munis assensus, quod Dius est. Nam nationes ad inueniciaturi non tamen, tinfantes adhuc laetentus, ubique do ucta eorundem a flartio est admitteda, Dijs, quae a parentibus, & eos nutrien- imocst,ut pessima, vituperanda, ac cotibus seriis deis idem dicuntur, ac deci4 dein ratione r darguenda. tantur, in Orationibus audiunt, & tria Quae species in terris est, cuius na-

sacrificijs consentanda , ac dignae Dijs turalis instinctus inanis, di frustraneus fieri, quam suauissime, ac delectabiliter remanere videntui P nulla certe; nobi- pueri, de vident,& audiunt, &'dum e lissimae igitur speciei, de perfectissm2riun parentes, summo studiopro sua , nostrae minimhesse non detat, quis aciae liberorum salute sacrificare ς suppli- cultum diuinum, & religionem natur cesti. Deos exorare vident,quasi quam incitamur, & trahimur, nosi fertur ad

maxi vh Dij sint, laetantur. 1 s i hoc natura nostra rn vanui quidemIItidem alia euasione utitur P. in eo. Uco non dcbent,nc sunt faterita/dem se ; Quo ite inquit, insatis tu,' lia deprauati animi homines: ta I Meas, necnon in Luna apparitum m Pro istius rci vetitate a rimanda ex. νuis laeso ut attonitus omnes . s. ac Barba- tat Platonis locus an lib. qui, Prouehaci t ' rus pro 'cramininam in adHrsu relus quam goras,in se libitur,in quo dicit hominc sinpros ris Deos uir exora , adorare, antequam conuenisse, ac communi lan M colere, atq; ex hoe, picari Min- nione. Ivel artibus ipsi uterentur. illico tur , Ixod D=sint, sied eaera res ab initio, ob innata cognitione Deum 'manι,m indubitatum astrua, quod quidem adorarinit,tulcmq. uini es sacella ere lsabile, se inconcussum exi mant , iam xerunt, di dedicarunt schabra. uuam si siecus est, nempe quia Deso Et in Critiae pariter, ad lici confra. Uer,n me res naturae instinctah nam mandunt, refert , ind Accolae In selae genera Juiusmodi perpetua reti f. i Atlanticae pcr novcm annorum millia Et revera, hoc non pote it negari ab sancti sale vixere, regnum ibrtenuci thominibus,qui quidem sanae mentis,& ex praecipua religion ,qua iiDCum colem censentur, & sunt, nam quid est, quod baiu, e cx iustis, sanetis q. lcgibus,qum tanquam spectatores rei si incorrupti- bus obtemperabant. . t talium, & diuinarum fecit nos summusi in I iret postea i inquit' per temperar reae opifex, ut tanquam in templo casdem seu,frs Humis meis lain a ab μ; 'iami

admiremur, assectemur , de earundem mortalium rerum assectisus,inquinata es factorem veneremur,& laudemus esti nuens, humanos' mos prae alueris, tun

innata huiusmodi religio, solummodo, primam deae G seccauerunt. ἔ-

102쪽

isi' Vnde si optimis neque mi neq; pi

tritia,neq; mollitie carpitur,nςqi volu Prate, quae dolore stans itur, nam haec summae bonitati adueriantur, Deus igiatur, ut optim' nihil negligit; neq; has ratione humana contemnit, & praecia

puE eum homo im mortales, si vetus Dei cultor, si sapienti mus est, iciti digentiam nostram, de percon*qMns, ut potest stimus prouidet, erso i primo

ad ultimum, Deli 3 potest, icit, Se vult periras, i mulis lamnibus via sit admissem 3, post Dori orae rufum, o in starim vi rem tutarer, o em aera squippe li miraticosonum ambraiiudum putat nam si aliter euenina ιυδε- hi dicit ipsemet rium iuilitia ipsa,qo excellentissimum est bonum , iustis bo, minibus foret mala, ob eiusdem iustitit amorem assidue laborantibus, saepequc injuria affectus, nec iniuriam ulciscem sum curam habere,depricipue nostri, tibiit' b a praesentiam os ruinde- Quare igitur dicerent videtur alia siderio contemnentibus, neqὲ apud hcis

quand0 humanarum curam negligere

non negligit Ad si sorxe fortana hoc Disceret, no et, lim impingendWm ex igno xantia esseti Arsipra dicerent, non ex

ignoradytis hos fuit,si d quia haec νilis,

miraret, si haberem; totum corpori tota miba; 8rofecto vin totum, mec raramines iustitiae praemium , imis vcro, pro iustitia praemium iniustitiae saepe repose tantibus ; Quare nς boom Mois nocuimς ossi afferat, re a x tione Gedendum est iniustos, qui vitant inuistitiae', nam non dedere, post coxum objIum, daturos omnino nustos rem,apud mortiales oppretas, ac contemptos, apud superos, saltem deiunctos coro ali une

mortales adempturos esse. 4 Ex his ergo, Deo humanam rerum curam non esse, tanquam impium, atmxxςcrandum, nςgandum constat i qua-

ben se haberent; igitur cym 'nimrsi sis, re Deus, ut lapientissimos, quis homia ies, nos ex Plat. simus, saxendjςst ma- npm iustus, qui suciniustus si, ne tu in Enostri Deum curam inbere; h quam isnorat, neq; ipsum latet,qualo est su ndamentum, quis quidem stante, poenae, qualia praemiae, quibus homini redarguςndi sunt i di, qui superioris D i,us tempestiue danda sint, utin codςraride turlenere opini ei ioco exprimit ipse Philosophua: igitur 'Admitteres porro Deum bonum es. vlter amatur, alter odio habctar, utpinexcohsequenti, ipsum iusti sipum te Deo disimilis , Deus pondus eiit ita, dicere coguntur, di praetor iustum illud stura , quamuis dinat ipsum incomino

possestem,qini Movi suae t istin , His, quam phari a laborata prostitu glos puniret, &bbiso ad rein mis fri praesenti, in ita illum probando, i sus iare,quod noncst ei praefixum, fecitn- sereti animo diu perseuerauerit ppri- ὸum homj num pmpositum ι sed secum Bat ipsum itanquam sibi carusmunm , di dum suae dat inatae volitioni v - de scelestus' homo , ponfidere se, ade o laticem iste, ut iudicium Dei iustissim effugiat, eti m si in cenitrum tormyt

rusillus sese a ς*t, vel Mi sublimii in

scelum ς uolarct, sed conuenientia sup- ilicia d a re, se pro demeritis dubio pro-3sta ad summum bonum condyaeetaxi Ostendit i et go non gligitur iustus Deo, neq, qui ex iniusto iustus pro sua leuadere teptat, quia iustus, dc iusti riae cupidus, pessimilis Deo fieri iusti- D m inqui do, ac amplectendo vidci, Iniustus E contra, se a Dei regimine,

hi debere sibi persuadeat; sic existisas laiustitiam se ando tollit , p pde ab

Plato in eodem loco. illo

103쪽

illo Iniusti puniuntur ad tempus ut iam retulimus supra ad aures nostri Philosδa li in scut iusti in ligni praem io decorantur. Haec de multa alia. verba in lib. de te. vibus I o a'efert ipse Plato,quae quidem de, i verbo ad verbum enarrare, non estinostra ad praesens intentio , ne legentilius negotium iactare: videamur cupit ea legere, cordulat eundem Phil sophuin, in locis praeallegatis: est igitur non modo Deus, sed cunctarum curam habet, dc maxime ostI ui tNec ipse precibus vllis, orationibus, sacrificijs , di muneribus impioisi flecti tur ut alij falso putarum concedentes ipsum, dcesse ,:& humana curare , quia per vulgatum dictu In omnium Philol phantium, Deus praeter iustum non de ctitur, quod hic demuntiram noes; 0 stra cogitatio, tum ad rem nostran, n faciat, nam solumodo aperire inici Lmus, quod Deus esesecundum mcdten Plata prout enisi nos nostra sententia

sellat liquido aegimus. Restat viderusicli dum eiusde in Philosophi in tantio

SIcuti naturam Des,uius eis tiam, di quidditatem nolle dis licilliminii, existimatui sanctii sinu Ecclesiae in sui , tum Grsci, itim Latini, ita nullam utatam dari possedisti aitioiacm , qus reue ra es et dissinitio, habens requisita ad maximo desumpta esse tam μὴ , n m sic apud ipium leguntur; ; Deini rtengere Mema ficile, eoq--τem: Ipes e,de licet a quodam vetuito A ij signi Patre,ex Grscis reprehcns; ne gum,ut ambitiosus e istimetur, tanqΗeου negatione hac vclit ipsum in uno uisse , n00 men sic est rcuera tener dum, nam qRod ipse non bene interpre latus iit lisc verba, ostedit alia alteri Pati is expositio , qus mitius eadcm inisnrpinini in istius declarare vage

1 deTheo

mam mando indidis, o sera m Iazer P -μntiaues potentiμ μ eogenerari quinenus G ammam in i .m.in aer. παπνa n , proprium cnim est Patris gς-ncrare uiuentia, nam vivunt Omnia, vel per naturam, vel per animam. factormidem dicitui ea ratione, quam Plato ipie exposuit in Caimide,in Sophista, In by mposio: his omni b. in locis factorem v0cat cum, qui dei no eme, aliquoden nouum produxit . itaq; recte dictus

cit ιatam auoniam mundum, qui antea non erat, limuO produxit. ἰὸ

, V non factoris,o Patris , de

dissinitiobem, libera voce dixerunt, suimpsit Plutonoster a Mercurio ter scripserunt. at si isdem lumine fidei pic, ixi , de ab Orphio, ari, etiam a Zoni, acumine intellectus m diti, huici toasiro tanta, qRus saepi lis legunt', dagini vacantes sedulo,quid est e,nm ut v idcbimus 3 sequitur. quaquam dixerunt , vel dicere potu semire. Super que Ver iat, hoc ipsum dicet e torsan homo hcc idem Proclus ti ipli csseia ntione.

lumine desii tutus, demigua naturi face illustratus t tabit audac terξ nequaqua; imo modestissimE in ii verba proruimpere vii u pietate insignem audimus, vel potius legimus in Timeo. . Opiscem φη νδ in se mundi Par em inuemred eum iam in enem poricare, eloqui vulgo

asserit, una dicitur opinatiua.; inckndg, scientifica Tertia, intelli ualis, si uoi nis his: poma est ab eucq Maiiad in

104쪽

Comparationis. Liber III: N

pineriori volumus essentiam eius, Haec est tertia Patris inuentio, suam

&potentias inuenire, prius oportet nos Matutas omniu rerum cognoscere ,quas

quidem ipse prod uxit,hoc est cognoic re omnes conspicuas mundi partes,

omnes Occultas vires, quae sunt in eo, si cundum quas inμιν - , &munis danarun partium extitit , cognoscere et oportet:omnes rationes, quibus natura ipsa utitur ad res omnes procreandas, &naturaea omnium animantiit,plantarum, Iapidum, metalloru, & anim scunctas..EtenimHui si se ham .n cognitione nititur Patrem, de opificuiuueni e tu vanum: ii, , videtur tempus conterrere, oportet: dicit iste animam nostra fieri velut mundum animasticum, & omnia in se comprehendcre, si eidem, & Patri, & opifici vult similis euadere, & perlecta, nam sine similitudine,&perlectione non pot

becunda inuentione etiam, est dissicile inuenire Patrem, & opificem undi, di admouu eum cognoscere,hoc est so tifice, opus . n.e st altissima, & syncerissima con templatione, quae paucis q uidem hominibus contingit ,& non nisi in extrema senectute, quando iam anima purgata est affectibus omnibus corporeis,&aia ipsa est veluti a corpore segregata. Tertia inuentione difficillimum apparet,posse quemq.euidem Patre, I Opis. inuenire,quia anima, dum est in corpore hoe, dicitur esse imperfecta ad mentem Plat. & suorum , si est imperiecta , est ex consequeti impura, nain quod imperfectun est, impurum est,idcirco antina nostra, dum est aliqua impuritate , ct laboc6taminata,non potest Patri,qui est purissimus, similis heri, at sine similitudine non potest ad illum accedere ut supra et tetigimus dum non accedit, non potest illi iam iliaris euadere, dii familiaris non est, non potest cum eo uniri, & per consequens non valet inuenire etiam hac

quidem non adipiscitnut, nisi cum iam, perfectissima suerit anima nostra. - Nec obstat,quod quotidie de Deo Patre loquamur,necnon de alijs Dijs,& ob id non videatur esse difficilis haec inuentio, quia huic dubitationi sic occurrit iderioc. in codem loco, loquimur quidem de Deo,sed no loquimur eius essentiam, neq;ob id scimus quid sit Deus,opin t ue forsan possumus aliquid de ipso dic re et hoc est a posteriori, at scientifice, de intellectualiter nequaquam,& si hoc modo no potest Deus percipi, ergo impos.sibile est eum alijs sermone niani te istari. Vnde a primo ad ultimum,quid sit Deu per Platonem, reuela ignoramus. Hinc ab illo Arima ν, idest quale esse pollit,intelligi non potest. Si igitur tantam dissicultate in eo inueniendo, & cognoscendo protulit Plato, quod dicemus ad eius mentem ; quid sit Deus , e st certe, haec est maxima inter rerum dissicultates, prout uno ore late tur omncs Philosophi, qui operosis v Iuminibus in huc inquirendo laborariis hinc ut iam tetigimus neque nomen, neq; dissinitione ei, ipse Philosophus in Parm. vult adaptari, & ratio est, q uia non est in genere ,&quo ad quod quid est, haud cognosci potest bene, ut quia da ex neotericis Philosophus animaduertit, potest describi, & describitu r, de ab antiquis. & ab alijs huius saeculi philosophantibus, sed omnes eorum dissinitiones. sue potius descriptiones noria sunt pc r pi iora finita, & simpliciora, ,γpterea 'i.od non possunt dici diviniti nes di inniti uc,sed descriptiue,& prae se tun per quinos potest Deus describi, vel adumbrari, quae quid F sunt inagna cci siderationis meo iudicio mi optimh scrubit Fraciscus Piccolomineus, Praeceptor noster in Philosophia Peripathetica. Primo, per attributa quaedam absolute conuenientia.

Secundo, per negationem. . Tettio, per Analogiam, demetaph Κ rara

Di i

105쪽

Christi Tlimi cum Plat

ram ex Analogia desumptam. ill Qilario, per contradicentia sine conistra dictionc . Quinto, per relationem ad opera, eiusq. inunera. GP lunAt videamus omnes i di singulas his lascriptiones, a vitas istis doctissimis alu

maximum tan t si modo est,si inierius suo. rit , iam non potest dici primum, praet rea', qui primum dicit, ponit id anteib. unda, si tertia,&c. - i becundum ttributum, siue secunda, descriptio attributalis est haec ' Dissies

latas, de videamus, lub quo illorum ine- arans. quod etiam viduetur artu a bro Vnaqusque posita sit antequam il- re Philosophi omnes euiuscunquiem;

iam ,quar Platonis est afferamus ac illas, quae ex Academicis crux sequacibus deprompta passistia leguntur. Mercurius ter maximus, vir utiq; ad mit adus , P attributa absolatissima, vult Deum ipsu in poste describi, sed dc scrip tioncs; ex his attributis elicius in lus e plicabuntur, ii quasdam chclutiones, vel potius dogmata in med:u addux crimus, haec autem sunt. Prima, lxu scit anteis o nnia: lccuda, Deus e It omnia entia, 'cn5 entia: tertia, Deus in se habet omnis: quarta, Dcuvpotuitoia faceret qui itit, D us oua is i ficit, & sedit i sexta, Dcus

Arist. ipse, qui Deum si univit lusu linam causam appellat, & primum motor quod etia Plato noster latitan τῆ cui videbimus Deo se uentel paulo infra,

cum eius afferemus Dei destriptiones ... Tertia Dei descriptio, mr tertium as- a.detaimetributum Deo conueniens ,est talis: Deus 'esseausa casin m. Nani prima causa e st vi q. Dium causarum, Jccausa torrem imsa,quod non abhorruit asserere et rinit. a Quarta descriptio Dei attributa lis ocMercurio, est huiusnodi: DexIsdraris misispudari ha epraeclarissima descriptio patet apud ipsum Tritaegisluin, tum m

ad se conuertii. H: coelinionibus adhuhitis ad nentem Hermetis, Deus de rubitur per undecim attributa ci colae meritia, atq; eadem dogmata. cxplicat: Prima descriptio attributalis est,muae sp r-mus ommumr state litae Od lit a me Omnia , nulli dubium est, quin omnium pri naum iure appclletur, coprobatur aulcm auctoritate eiusdem Me cviij in libello, cui ut apparet etiam ex quoda fragmen--toan D Di cxntericorum ad filium,inu dumos. Hille produci una, & a causa fuisset productu ; Quinimo in Catholico docet - Deum csse non lucem, sed causam lucis; non mentem, sed causam mentis; nos plaritum, sed causam ipsius; non antina, dcausam animae, &c. igitur cum licii si omnium sit causa, Deus erit uniuersi causa,

Quod nihil pcreat: it L. n. scribit. P ά is . ct sic erit vera hare descriptio ex huc at- .n. ommῶ reuera est in emtu', est y cx -- tributo desumpta . a c

uerseruis. Ration E affordini, quod primus dicitur absoluteido ante quod aliud non est, ante Deum nihil ult, igitur est primus omnium. Hoc probatur validissimo argumento ab ipso, si ante Deum aliud est,uci pote-tius ipso Deo est,uel par, vel d bilius, sed nihil horum est , igitur Deus primus est, quod nihil horum sit , itidem probat sic, non est aliquid eo potἴtrus,quod supponitur, & potiea probabitur,quod cis p Quinta descriptio attributa lis ex eode

haec cit: Deus sprincipiam ore nurari rerum.

qui dicit principis c X natui a resationis, - dicit etiam principiatum,nam neq; principium intelligi potest, nisi etiam iniciligatui id, cuius est principili, sunt autem omnia principia tame prster ipsum principiu. Vnde ips et in Claue habet haec

etiam noster Plato affrmat, prout suo loco videbimus; imo Arist. ipse I .de Phy-

tentissi nus cntium,non par,quia si pares . sicci auditu, nescit negare, sed animosὰ sunt, .m cilia Hima emi at hoc non latctur enumerans concitiones princi-ia 3 Pi

106쪽

Coera Darationis. Liber Is

em, ritu; puleherdustu si pie Ibin-l les, iis , ex principio nipotens, actus primus, inens putin a, ex esse omissa Lled ex hoc' edte concludi- se perfectus, & satis , est mi ama, ipsim lictesse esse, ips iam Vbi lud, ip sum via uin, id quod solam X sedit .su q. gratia scium est, de sic di singulis, quarc mnia fusius enarrare nori' oportet . . 'tui. qu d Deus est principium omnium ir um ud Dres Ni rectis, ite ipsum attriburaliter deseri belltis S Eria deserieti, ex sexto attributo deprompta, est fere vadem, quae supia. s.

quae currentis', ita j Dbri profluunt vitia te, qui putabat Dcum esse ccluni, n o m . ur Deos reperiri,qubi coel; sunt.μπι non istuetia entia, Si ficut trans pili ire ii ipso flv. mine, ita Deu, prior cli milib. entibus, tum superior ilius, i interioribuni S l . Muzri otiatia deso fio attributalis est ii rneus esse idytor omnium rerum. quae est illactea de ricum luperioribus, patet haec a

pud ipse H in libi qui Hytritio dia dicitur,

& cIara est, na sci ruis oenditore esse ante ccci lita, iatq; necelario ea praecedere.,dis. Miri. NOna a scrinio cuin superiori b.crinia Ordans, est haec γ Deus Est opifex.'ὐ χρῶ re m. , reperitur luculenter

undecim sit: Deus est Pateramni ivocat Patiem ut in eod in locu p flebit quoniam ipse Merc. nollit otiam fit u it,..ciocet hanc in Pimandro, in Catholico, i ta Cratere, & saepe at illi. - Hr sint Dei descriptiones ex Merc. quae per undecim attributa possunt dari; mulis etiam ali.e possunt adhiberi secundum aliorum sentetiam S.quod Deus sis mundus, sedca. mundi. haec est vela, id non est hic mundus mat crialis, licci A chetypus dici possit,quatentis mcs ab ipso genita sic appella tur,&nIluidus intelia ligibilis id earum plenus, ut infra videbiamus. Deus non es anima, sed crus anima. Haec videtur aduersari Pythagorae', quin nitas. ad primam partcm, qui assereb.it Dcuiuesse animam per naturas reris in rcntanis&committem: he sunt Dei descriptioncspei negati ancm, quae etiam po amotici ncm dioeritur, amouendo scilip r ab ipso omne id, quod est, ad hoc, vi sinapi, cissimus actus Qui itino immixtuS,ac pc:- Δἰ- et

se et istimus remaneat. . 7 . et

107쪽

poreus,originalis, intelligibilis, Idoli'. sunt, solus autem Deus e sic usi no Ἀ& limplicillinius, &c. u. 4 , , e lactus, est inqRam Omninm. causa, Hae sunt descriptiones per analogia, i dc solum causa, dc semper causM cRNI i,

losophantibus traditae de Deo. , Tandem Deus est principium,&nΠλ ibequuntur eiusde Dei descriptiones, omnium: est mundi opifix, est .m m iquae per contradicEtia sine conti adicii c-, vita,&ci. Haec hini Dei cis cypy U ,

ne dantur ab alijs, animaduertendo U- quae possunt dari per alta buta , pcria amen, dicit Philosophus quidam insignis, Milonem, per m g Oram,pςrς ω γhuius tempestatis, quod cum Deus prae- dicentia, & per xclationem ad opera. stet conditionibus cun 'rum ea,quae in. Alii philosophates, prout viribu Ra- i ci turalibus potuerunt, tentarunt Dci δύ . . tradere distinitiones, qua reuera delira ... Umenta potius videntur, quam aliud, yn de multae ex varijs colliguntur ab Augu- D. stino, Eusebio,dc Laertio, ad hoc,vt mc-' alijs inserioribus cotradictionem inci dunt, in ipso eminenter pro sola comuni persectione seorsum ab oppositione se uantur hinc supra contradicentia, Deum esse fatentur Pcri patheticoru quam plu

rimi, Averrois sectatores, demente prae- lius rei dissicultas intelligatur. Tot enim ceptoris. Q l . , es Sapientum capita, tot q. sentctiae. bcis unde hanc viam sequentes in Dcui' describendo,dicimus. Deus est illud ,qd cum sit primum , est postreinuata cu' jix maximum,est inini muni cym sit ubique, est nulli bi; cum sit semρ , cst. nusquam ἀcum sit omnia, est nihil; cu sit tςrminus, est infinitu ; cum sit expers molis, implet omnia. Vnde sine ulla dimensione dici. turlatissimus,longissimus,& profundi mus. Videtur ab omnibus, de 4 nullo; est dem prolatae videntur , quae Omnino res maximam dissicultatem clam ostendςre Istorum delirameta paululv adgu camus, ut de eorum inscitiam videamus. Thales Milesius, inter Graeciae sapictes,

primus lonicae Philosophiae princeps,

aquam finxit rerum omnium initium; Deum vero illam mentem, quae ex aqua cum ia effecerat . quid autem esset ista . . primo, &postremo cognitus ,i est omnia mens, quoad situm, qu8dquid est, mi- sine numero , ubiq; sine loco, immensus ni me cxpressit Anaxim nder natiuos

sine extensione, omnipotens sine potentia, cu.n non si cns, solus cst ens,&c. Describitur tandein Dius per relationem, ad cuius munera,& opera sic: Deus

est origo boni, cum ipse sit bonus pcr e

sint iam: origo veri, cum ipse sit e verit. saorigo pulchri, cum ipse sit pulchritudo, sue cum sit ipsum bonum, ipsum verum, ipsum pulchrum, supra quod apud non

repetitur, unde omnia per ipsum talia dicuntur; cst causa tandem, quod omnia

sint, e no modo quod sint, sed quod bς Dcos aiebat longis inici uallis, orichiis,

occidentisq. , de innumerabiles mundos ponebat. Anaximenes, aerem Deum statuebat, eumque immensum,& infiniatum, gigni; Anaxagoras mentem infiniatam Deum aicba teste, quae indigestam molem .s. chatim in ordinem rcdigisset, sed quae Hlut ista mens haud enarrau rit; Xenophanes cum mente omnia dixit esse Deum. Parmenides commentitium ad instar coronae , quod τερον. ν

ne sint, quod seruentur,oc qi d operen- quid sit Deus, se scire omnino negabat tur, etenim Deus conditione causae adeo Epicurus Deo impingcbat formam ho- νν sibi seruat, ut semper dicatur omni u.cam minis. Strato vim diuinam in natura os ,, .sa, solus causa prima. s.& immediata , na carentem omni scnsu,& figura, appell. cetera sui it bene causis aliqμppi findoi, bat Deum. Zeno lcgcinnaturale. Arist. χια Latus etiam respectu diuu: imii dici pot- sormam Dci, iat iligi non rosi a ' χ

108쪽

Liber III. R

res Platonisὸ non e potuit ipsum ossai , qu bra's l .lt ι.bere saltem, prout alijsecere certa P I- Quou i i s sit causa omnluni bono in perspicuus perspicue dc Dco luquit rum, non cu cur d ubitari postit, cuni ipsi:& quando eius inuent onem, , ria, si ibns omnis bonitatis, & soliis pcr esitionem perdissicilem censuit, noniolum sunt jam dicatur bonus, malorti vcro non hoc propter rei naturam fissus cst meo' dic ut i rc uc ra cauliae ratio est,quia naa,. iudicia ted etiam, quia de re max ma bu, ludi nonus aMeq;. Wriodo boc sit ve- militer ion audacter ςloqui holis. dcccl. rum, suo lacly, Vco icto fauente, vidcbi Describitur Deus igitur a Plat. prout inus,& b nga dὶ putatione probab nitis intilligi potest, decius descriptiones sue hirceitri ima Dei dc solpito Platonica. fere caedem cum Mei cur ij ter maxim, & siccunda usi L re eadem , sedi est in aliorum virorum doctissimoruin vetetis eodem loco: I n Epidon ide Elici viderei de x ip. sapictis descriptionibus; Plat. ergo privi tur nobis ti idcre Dei dc scit suonem . C.' 'i' adducere quas da duximus, deindς aliat Deus est bono in omnisi ara re. sic ibon ;-

n alum non cst a Deo. quom. si a

Dei ste. de

interpretum cius, quas quidem Litudis iissimas existimamus. Prima Misi m In a. de Rem siue de ii isto a Plata de- , 2 10. scribitur Deus, quaelis est, prout ipsemet

se si benσδHς descriptio colligitur ex ijs verbis, quae in disputatione Socratis Adimatis,& aliorum versatur, dc sunt vulta hac: n li

109쪽

tione id est auod liquam es,sta me . s. Dieus υτ causa pre: sit , responcient quidam interpretes, citi uirum Omnium pulchritudine parti- n. ouud illud uod spmpet est genetatione. op itimum carens, est omne illud ut id est supra a- Quod aut Deus dicatur esse pulchrum minam; supra animam niti it aliud est ust ipsui H. Epatct,tian si est ominini Prinniens, opifex, mundus intelligibilis; de ceps, out reuera est, ipsum unum,quod Deqs primus vcrus bon ; 'gitur Deus iret in Parmenide. ln Sodllista.&in 6. P ter mundi intciligibilis, e mentis opipatet in Parmenide, in Sophista,&in 6o de Rep.3c nos demonstrabimus infra,ese

i scis potust sic describi . s. Deus, esi sit ciuia etiam ipsum Bonum,& ipium Pulchrum, ne id, qu d est lupia animam , it supra nam fisc tria se habent ut dicunt I'lat cilia p. illud, qu , d est supra animalia,est nicio cu ipso Deo, vi sint de ratione Dei,

pitur, at istud ins est Dcus, igitur Deus telligendi , sub bono dicitur collocari, et potest Iali mod0 descrjb4. . ' quoniam nil aliud est, nisi spled r boni, momnia in . Et quanquam vel res tu; da in Plato Κ veluti actus quidam ex bono in tui Pes, .r 'φ' nici .s Seuerus, Albinus ,& Dercit id es, quia eius in Deo primo, in mentes un- .R' '''' omnia linquatuor distinxere diadus. re do,&in alijs reris gradibus tertio repe- trum diuina ruin, im isticarunysensibi- ritus. Est in Deoptimo causative; quia

lium de Materici, de solummodis illa di L cst idem cum eo res δέ causa a Ilorum, est finitio volui, quod intilligatur de rebus in mente Dei formaliter, hoc est per toris diuinis , sub quibus non tantum includi- mas a Deo pendentes,quatenus in aeter tur Deus, primus, unus, verus,& bonus, na id earum serie spledet aetus mirus,per sed etiam mundus intelligibilis,& mens, quum ides omnes & Bonitorines Sc Pul opifex, tamen primo, de principaliter in- chri formes nuncupantia i , cst tandem intelligitur de Deo summo, deinde de illis, rebus alijs per participationem, ut alibi, tanquam de eius prole, qua haud corim sit obiter tetigimus. - ιι ia

110쪽

none M

m rem a adcti ut non solum possimus dea os lunga per tolli illud cap. legatur ta- Ieribere Dei quod est bonu bonorum men, si bene,& attonte c6sideretur,in se, Ommifcausa, pulchili putet oruin olum multa Deo uenietia attributa cotinci, mula, sed etiam iustum: iustorum cium & ideo, ut descriptio praeclarissi ilia; v/caulae,fim de quot attῆil vita possunt dati deatur, rei l. descripta adeo aerem a. 'i', & dantur a Platone, tot descrip- ta,ut nihil ampli' in ea desiderati vi sis. ti me hos si i ii Fh Ur 1,l r ' milia , destriptiones, quae per attri tu ab initi dantur Deo, secundum Hsi Mophi nostri Plat. mdntem. Per analogia, siue per Metaphoram, e, d halogia desumpta lido neu Plat. apina, pos Iunt aliae Dei elici distinia nes est, quod sit pastor lio ininiam,

Alibi hie Philolbphus tali modo D. st deseribere videtur interrogati quid cit

Deus Θ forsan respodcndo I Tu erras aris nihil extris Deli quinto: sed intra Deum omm, qua ps Deum. ipsum vero inmitte, quod enim extra est, ipse Deus exsit. ι In eodem cap. paulo infra r es iraque summum' ira Deum es velut excmpliar

et iam H via ero desumpsit metaphoram primum, intellecta lis poteriacircumcurem topia dixi mis P quam qui dein in lib. tin'sius, tanquam imarinis: Deum InPam de legi us cOfirmat tali exempli ,: 2-- metas intesimum in et novigentem, μμ vi λ si e mkua .rdina, ni A b- ρον quasi multis modis mouearis , ar e pert fre recte duet non' unt ita neque multa, se ita agit ιnteluc us euad Me d ro, fimoine, mrelli feliciter ab uno quodam Rege, men Deus super montem extat, f V. ρ 1 us regatur a Deo, tanquam a passo- rentia generis inusiectam. Haesimi Pi Uti- , M. TM, --'N, n regendi facultas non aliunde, ni,magni Plutonis assccta descriptiones quiuii findi habetur, ut ipsemet atte-

stiri vintur in Thrage ,& Menone, &alibi. Deus igitur sic describitur a Plaetbne nostro. Nunc adplatonicos.' i ta . Platonici insigni isres, eiusdem do- l imite. ctrint fidissimi astalla ipsum describsis, Dei, sine ali s, quae ad eius mentem possunt adduci, quas quidem passim quisqι apud ipsuin legere potest.s. quod Deus est tanquam individuum immobile Ic trum uniuersi a quo, & ad quod Omni ita pendent, tanquam a primo, quod Fici-

- non recedentes a Praeceptoris dogmati- mus declarat; & alibi. bus, & in primis Plotinus, tu inter pla Q : Gnitos omnes nisi aetate primus,tamen doctri in praecipuus iure exilii inatur, sit ipsium Detim descrishre Videtur per to-Eia dissim tum vini, put. Dein est meiptum, Je-

cie vacans, non ita quidem is redigat forma,

ct es t IMI aersum regnas, cumsit Quod Deus sit virtutis principiit,ex plar,&ipsa virtus, M. Sed ad alios platonicos accedamuS, quorum descriptiones adducendae sunt a nobis. Alcyncius hac est usus deicta Diione de Deo. Deus est causa Mentis omnibus praestans, in mentesimo, ut Auctum

agens, totius . mentem coeti ducens uernas,

inessabilis, sera o sterfectus, niatius egens se peret in via si absiluulfectus diuinuas,

ratio mentiae, veritas harmonia, o bonum.

Proclus hac circumscriptione Dei est usus, non ex propria sententia, sed qua

tenus ipse in delubro Mineruae, ipsa in. scuti

SEARCH

MENU NAVIGATION