장음표시 사용
201쪽
ctum maxima quidem iniuria esse motum clamare potuerint multi Orthodoxi Pa
ut ais Ianis,lietis de mysteriis. Lux nodii Theologi
in rebus creatum, prodeuntem ab hac v- niuersi anima fatebantur.
Har, & similes sunt evitandae opiniones, & sententiae Platonis, & Platonic rum , de eadem ratione intelligendae, ne verae nostrae Christianae pietatis cultoribus,t n de uias,& scurriles assertiones Philosophicas incidere cotingat, quae tamen in Philosophia sua, sine alia collatione , ct comparatione admirari possunt, animaduertendo, quomodo homo literis,de doctrinis Ethnicis imbutus, eminus clicet per obscura haec proferre potuerit, quae reuera in se sunt maximr admirati nis d gna , considerando, inquam , qu modo per internam diuins insinuationis,& inspirationis gratiam, vel per imagines, ,enigmata ex vetustissimis The logis desumpta,in tam multis consormes tuae veritati esse valvait, ita quod e tres, &prssertim D. Augustinus, perpa cis mutatis Plato, de Platonici Christia ni ellent, & veritati sequaces. Hic cautionibu Christianus in doctriana Ethnicorum Theologoru procedens horum dogmata ad Deum, & totam diuinam naturam spectantia, in ostenso pede , sine seandalo, sine periculo propriae
perditionis, & ruinae dccurrere potuerit, euitando .s. inconstbstantialitatem, ins- qualitatem essentiae, diuersitatem, dissumilitudinem Filij ad Patrem I ac eadem ratione minoritatem ad eundem. His cautionibus, intexere poteramus auctoritates,& sanctiones Conciliorum; sed ad euit edam prolixitatem eas in praesentiarum relinquere duximus, cum sanctorum Patrum animaduersionibus;
haec pro complemento istius Libri sui,
202쪽
, THEOLOGIAE iCum Platonica Comparationis.
De Angelis, secundum Christianorum Theologorum placi
ta, compendiosa epito me, & praeseitim secundum doctrianam S S. Patrum, & Scholasticorum, D Ihomae, D. Bona uenturίe, & Ioannis Scoti.
de qua agere debemus, secundum assumptam intentionem, & cunde ordinem seruare pari modo cenumur, Cadcin methodo procedere, qua usi sumus in lib. ubi de natura diuina secundum utranq; Theologiam abunde peregimus. A primo igitur exorsi, an Anse-Ii sint, inquirere tentabimus,& aduersus impios Seduceos,qui illos perperam negarunt,quod re vera sint,probabimus; dihoc rationibus, auctorita tibus, & e1 emi piis a summis sacrae Theologiae proceii-hus desumptis,rationes sunt solidissiliae, auctoritates firmissimae, tum veteris,lum noui testamenti exempla sunt clara , cum in diem experientia doceat, ipsos non modo esse, & reperiri, sed ad sua ossici prompte exequenda ita paratos, ut nul Ahr. 1O modo haec veritas negari queat. να-- Videamus igitur, quomodo hoc ra-MM . tionibus contra Seduceos eosdem, non p qui minio negantes, sed animas separatas,&-L alios spiritu si medio aviaretra demon- separ nrati possit.
D. Thomas,qui Angelicus Doctoriu- an . Dinc re nuncupatur, no solum,quia ab eisdem i lumboiu pressionem passus sit,sed etiam, quia per eos doctrinam solidam,prosundam, & admirandam sit adeptus, hac ratione primo fortissima Angelos esse de.
Ad via tuostpersectionem, quis dubia
tat omnem creaturarum gradum debere reperiri reperitur namq; spiritus corpori unitus, ut anima in corpore nostro a
peritur corpus sine spiritu, ut in lapido ipso, igitur congruenti consequentiata, spiritus a corpore separatus reperiri d bet,& quid aliud erit, ex communi h minum lententia,nisi AngelusΘ ergo hac prima ,&probabili ratione Angelus est. Ista ratio, concludens Angelum esse,
aequidem Doctoris Angelici est dign , cuius sinplici confessioni unusquis , fidem praestare deberet sine alia probati ne, cum eius diuina scientia, sit potius ei ab Angelis tradita, vel infusa, quam h
Et si quis huius rationis causam per quirere vellet, S. Doct. sic facile responderet. Aliquid adinvenitur compositu ex duobus,2 unum illorum duoru,quod' est
203쪽
est minus persectum, inuenitur per se, ut a phantasmatibus. Nam per ipsumum Torpus sine spiritu,ergo oportet,quod aliud, quod est nugis perfectum ,reperiatur per se, ut spiritus sine corpore, quod non est, nisi Angelus, igitur Angelus est, secudum Angelici Doctoris doctrinam.
Post D. Thomain, eandein dubit sonem videtur mouere Alexander Alensis, Doctor irrefragabilis, merito nuncupatus, & ipsam partem astruentem, pi ribus rationibus subtilissimis comprobare,ut puta,quod sit necesse ponere in unis uerso ordinem creaturarum secundum superius,& institus, secundum approximatione maiorem ,& min Orcin ipsarum creaturarum ad Deum, secundum quod maiorem, & minorem similitudinem habent ad ipsum, sed cum eo habent mai rem , & minorem similitudinem, secundum quod magis suam bonitatem communicat, te secundum quod contingit, recipere ex parte ipsius cre turae; igitur eum lit substantia intellectualis, habens similitudinem cum ipso Deo,cum ad eius imaginem facta sit, vi cst anima nosti , qua ut est v nibilis corpori,& quoad hoc non habet similitudinem, igitur cons quenter constat, quod sit substantia intellectualis, no vnibilis corpori, & quod haec maiorem similitudinem habeat cum Deo, ratione, qua corpori non est umbi- Iis, decuin ex parte creaturς non est repugnantia, quod talis possit inueniri. Cum ergo Deus suam bonitate creaturae communicare velit, videtur, quod huiusmodi substantia optima ratione in uniuerso ponenda sit, alioquin esset ii perscctio in eodem, huiusmodi autem,
quid erit, ait irrefragabilis Doctor, nisi Angelus
Haec ratio concludit necessario An gelum esse ad uniuers perfectionem, & s upra hominem in eode uniuerso ordinari. Est secunda ratio concludcns, Ange lum esse apud Alex. talis, anima nosti: habet intellectum duplicem, prout habct Philosophus de Anima 3 . . s. intellectum
possibilem, qui ab inseriori recipit, sicuti
ras inret enlephant. nata peculari, quod intelligitur, quo ad hanc partem, sicuti nihil est in intellectu,quod prius non erissebsensu, de cliana omnis nostra cognitio habet ortum a sensi bus, δα. de habet ursam eadem
intellectum agentem, qui recipit a superiori, vel recipere potest; sed nobilior, &etiam plus habens similitudinem cum Deo, it substatia intellectualis recipiensa superiori solum, igitur ad uniuersi per sectioncm nccesse est huiusmodi substatiam ponere :& haec quid aliud est, nisi Angelus ipsc ὸ igitui hac itidem ratione
Angclus est. Astetitatus Doctor tertiam rationem, Alex. idem probantem a Philosopho, lib. ca sarum desumptam,quae est talis: est quaeadam csen a,cuius substantia est in aeter nitate, &aetio in tempore, ut anima n stra, quae eit aeterna quo ad substantiam, sed non quo ad actioncm, nam actiones eiusdem lunt transeuntes: quaedam alia, cuius substantia, &aetio sunt in tempore, vi substantia corporea, quae est corruptibilis, & quoad esse subitantiale, &quoad actiones ;&quaedam, cuius su stantia, & actio sunt in aeternitate, di hoc congruit etiam ad perfectionem uniuem si ; ex quo igitur in uniuerso est reperiteat qua duo substantiarum genera, erit,&& repelire tertium; & huiusmodi est Angelus , quia acc pitur ibi sternitas P suo, nam in eodem lib. dicit quoddam e se, ante aeternitatem, & constat, quod ipsea non potest accipere aeternitatem,nisi pro reuo;igit hac tirmissim arsine est Angelus. Ex motu coelorum Doct. idem sic demonstrat Angelum esse, cum coelum m ueatur cx causa extrinseca, causa autem
extrinseca sit substantia separata, &cum
non sit causa extrinscca separata nisi A gelus,rcsta quod etiam hac ratione Angclus reperiatur, igitur hac ratione Aa- gelus est. Dc monstrat tandcm Angelum esse ratione humanae necessitatis sic: Cum .n. natura humana, habeat necessitate mul-
204쪽
omnis itidem stllogismus est xv m fg a les perperam excogitauctit g.
desectus -virtus in medio solummodo consi- virtus ivlaute m8rali uia conliderantur idcdium C stit , desectus vero δέ supcFbuth in Hupctabundantia. dantia sunt viri.
OIs lex sin Theologicos oes est vel f scripta RTria tepora sunt vel natura: Πν-- de iiii. . gratiae. laturae glorincats i restitutae.
naturae tristitutae per creationem. Vel naelius tria tempora reperiunturqdestitutae per pzccatum. taui '. estitutae per Christum Dominum, vel per gratiam eiusdem. Dri inale . - . - cordis secunda ha e
Poenitentia, quae est remedium peccati,contait tria contritione Nin q. sent. Theologi.
Hatisiactione . a . e per ieiunium in corpore. - volutaria quado est peris
tripliciἰς upet eleeinos in bomit priralib. fiInra i ra conicium dolorent de prateritis
Contritio de th:ibere uia L cessare a praesentibus . contritioncm est MN,si et his tribus.
Sacrificium Maae totum est diuisumin tria idio an in in uln - Phace em ratione--- i. .. n Latinum ri .in Primam Mae remanet in dextera parte. secunda pii pistra 2: zflora lagm. IL Dtertiam sux Sicinitur in Calice.
Hostia consecrara in trcs diiudi
205쪽
In monte adorirc CIleobum I nacula cupiebat fieri .s Moysi.
Ioanne, Quos et oraturus ad Patrem. Eliae. apud Annam.
sumpsit discipulos Diis etiam apud tres stat accusatus,vel representatus, & ductus. s. -l apud Caipham. irud Pilatum.
In sepulchro tres stetit dic sq a mortuis In Cruce tres stetit horas.s.l usque ad non
Spiritus sanctus etiam non sine grandi
m ueris missus est hora tertia, quιῶ ιιnia Ῥιminae inιus Trinitatis Persona. HAee est sanctissima Trinitas in omnibus creaturis representata, figurata,& expressa,ia testimon ia utriusq; testamenti afferamus in confirmationem istius veritatis, quam perperam Iudaica negat pervicacia, quibus testibus minime cst refragandum.
Vereris resamenti teLAmmia, quibus suo Usima probatur Trinitas, ica essentia. SI igitur omnis effectus representat
suam causam, ut iam ostensum est, in quantum potest,& omnis creatura,est effectus Dei,& ipsa una,& trina ex supra allatis, igitur & causa ipsa. i. Deus est trinus, de unus. Si argumentamur Deum esse ab effectib. hoc e st a posteriori , quia non possumus a causa, & a priori, quare
etiam non putamus eundem esse talem , prout apparet in creaturis P Deus est tri nus, & unus, non est cur dubitetur,quod etiam auctoritatibus veteris testamenti facile comprobatur. Vnde si quis interrogaret Hebraeos, hanc veritatem negantes ,& diceret, m- 'Hest e,cr insipiens, nonne dicitis,quod vestra vetus scriptura est adeo vera, ut
nihil verius reperiatur ξ utiq; respondere conatus esset. Audite igitur rebelles quid in ea, si non explicite, adumbratu saltem circa veritatem tanti mister ij reperiatur. resuscitauit. Audite quid Patriarchs, de Pros in rc v stri de ea scripta rcliquerint, I primo, quid dicat Moyses, Alpha sapientu In mundi geniti Historia, ait ΠΗ m
Dominus, dicit Moyses: Faciamus h. Aemad imaginem, 'simili uirim viseram, Δ hoc in numero riurali,quoniam treS Pei- nae, ut opus ad cxtra,totum produx ac
mundum, & praeterea hominum finc ,& causam uniuersi, de hunc ad propriam imaginem, quam quidem gerit, ut iam ostensum est, itidem ait ad Pharaonem :Viam tritim derum is mus, 'scraseabimas Des trino huic tres festiuitates instituit, ubi homines prssentare se tenentur, Dco viventi. Eccc Trinitas. Noe salua tui in Arca cum tribus filijs. Ecce dri nitas adumbrata.
Abraham, tres vidit, Gret num adorarit,
quid clariusὸ Ecce Trinitas expressa. Isaac fodit tres puteos aqus salventis multam aeremiam. Ecce Trinitas signata. Iacob vidit scalam coeli,in qua Angelos ascendentes, & descendentes,& Dominii innixum scalae prospcxit. Ecce Trinitas figurata. Ioseph in domo vidit vitem habetcm tres propagin S., Vitis est essentia, propag. sunt personae, quarum secunda Filius de se ait, Ego sum et uis,dec. Ecce Trinitas demon strata.
David Rex sit, Benedicar nos Deus T. Pater, Deus mser . i. Filius, Loeaecae nos Deus. i. Spiritus sanctus. Ecce Trinitas decantata. Salomon ait, Ecce primo Nnus est HIUpimus, qui fecit omnia in numero, ponare , CT mensura. Ecce Trinitas mystice viaq,d signata . Isa
206쪽
ι cap. 9 Isaias ait, Duo Seraphin clamabant, alter ad alteram, Sanctus, Sanctus, Gnctus . i. 1.
Pater, S. Filius, S. Spiritus salictus. Ecce Trinitas laudata.
Cap. r. io Hic remi. as est: A. H. A. Domine, puer
fom, nccis loqui, terna repti titio e li, Dei
Patris, Dei Fiiij, Dei Spiritus sancti,qui
Limen sunt unus Dcus,qu.Ρ est eiusdem deprecatio. Ecce Trinitas desiderata.
Quid dici potest, o hic braee, igitur in
tua vcturi scriptura, se sanctissimo Trinutatis mysterio, adumbrate tamen, prout semper vetusta loquitur scriptura orac la decantantur. At videamus qla d nouae paginae ducant, hralius Dominus verbis primo hanc altillimam Triadem os edit, dicens Mait. Marc. per Euangelusas Matth. 2 Marc. Euntes l trid 1 e eorm no ne sistri .se Fili',se J primari in B. 'ucundo de fissio apparuit, ut paret apud cosde. s. aptid Mat. 3. Marc. I. loan. super Chi istum Bapti 1atum, 1 biis Calumbe specie Spiritus sanctus visus est. Ecce I rinita S. Aa Roma Paulus hanc confitetur,du ait ad Roa
exi rictis ipse, & haec est Trinitas.
pistola L Ioanne S hanc praedicat, dum ait: Tres '' δ' sent, 'ri tegimoniῶ dant in caelo, Pater, Ver
bum, ist Spiritus snctus, ct L tresvnusint. Ecce Trinitis. Demum tota hanc Trinitatem conflatetur Ecclesia, corde, dum ipsam veneratur ore, dum in fine Psalmorum repetit semper,Gloria Patri,ct Filio, se Spirituism ποῦ 'cto, opere dum semper quicquid agit, in nomine sanctissi inae Trinitatis agit, hanc laudibus extollunt omnes eius Doct.ttimpositivi, tum speculatiui , & non solun De Trini- probant, ut patet apud Augustinum. Hi larium, Se alios de ea ex proli sio tractantes, necnon apud Magi strum s cntentiarum, & suos interpretes, hi omnes cin- quam) al ta voce, clat illimis verbis, prae- dicant hanc sanctissimam Triadem igitur
credant,&confiteanturn biscum, He
braei, Gentiles, se omnes increduli, si cua pluat aluari, qui hanc tantopere nit
turnegare tanquam figmentum, necnon
ina ledictus Averroes,& eius male aisceti Ia Mei Fbsequaces.
Nobiscum pari ter, si cupiunt saluari,
sentiant Hs retici omnes,&prssertim Amrius, Sabellius,& Macedonius, qui inique, necnon maligne ausi sunt hac luc, dacijs obscurare veritatem. thus igitur Trinus rest at probatus,in via nostr.i, & unus, rationibus solidis Iuniis, quid ampliusΘ - ii Deus est itinus, Sc vnia in via Plat nica , quod iam osicia sunt citi supra, ubi
tandem v nurn cones utimus eminentissimum, a quo Di igitum trux limcns prima
imparricipata ab eius essen tua , nihilomunus diuisa, & ab hac anima univcrsi,quae Trinitas, cum non sit via dcquaq; nostiae veritati conformis, idcirco a nobis tanquam vera,&indubitata non acceptatur, sed iure tanquam a veritate alici
rc citur. Deus non est trinus, & unus,ait Arist. quetia iam este unum, & multa repugnata I s in qu it v sprimus moler,es pronus,
quem sequuntur multi ali , ortium motores,
adeo quod in Dcos. cundum j plum non est ponenda Monarchia, ut alij omnes ponunt Theologi , & veteres, &Iecentiores Christiani, de profani, sed potius cst admittenda vel Polyarchia,ves Ana chia in diuina natura, quam tamcn sententiam iure cofodere, de impugnare nititur D. Gregorius Na Zian Zenus, dialij rrioisil cum eo, & Graeci, de Latini Patres. nibus. Nec potest elici ex ipso aliud circa hoc mysterium, ipsi mei, de asseclis a bscon ditum, nili quod vcl unum dumtaxat, vel plures statuat Deos. Aliqui tamen assim Y odieris mare conati sunt ipsum Trinitatem non tius conixa conspicue cxplicare, sed eand , veluti umbraculis delineare, quando.somnem Iap ει perfect ioncm corum , quae insta activonam, passivorumq;circulum inclusam csse in tribus dimensionibus statuit, quam trinam dimensionem in ratione vestigii, set orbolla notis I initatis diuins modulum,&so1 - mam
207쪽
mam prae se ferre quidam autumant. Et etiam quando de numero ternario ita expresse loq ui tur e tribus iuramus omne per ne praefatus est adia se,&c. quΘdam etia in protulit in libello de Mundo, de uniuersali quadam potentia mundi conditrice, de spiritu omnia penetrante, ut patebit lib. de mundo. Sed lige ab eo dicta sui obiter loque do, secundum aliorum sensum, & prpseratim Pythagorae Sami , & non secundum
Haec sunt, quae de Deo a Theologis,cia Philosophis dicuntur, haec quae doeodem a nobis in coparationcm ponuntur, secundum utriusq; sectae doctrinam; haec sunt tandem,quae a nobis,quomodo Philosophi antiqui,& praecipue Plat nici , ad veritatem nostrae Theologiae viistibus, & lumine naturae, vel ratione, traditione ,& reuelatione accedere potu runt, utcumq; recolecta sunt. Superest, ut iam cautiones, quibus inoffenso pede unusquisq; possit progredi
in lectione Ethnica, absq;vllo animae detrimento, prae oculis pnnamus,restat, inquam , ut viam tutam ijs, qui nimis cras se Ethnicorum dogmata interpretari videntur ostendamus, itaut velint eadem cum nostris unde quaq; este conformi , unde postea vari j suboriuntur in animo strupuli ,& multi in mente concipiuntur errores, quibus in multas, & prauas di. labuntur haereses. In hac tota tantorum virorum cateriaua,in hoc multarum sententiarum cumuinis , multas nostrae veritati contrarias, de oppositas ad inuenio, vis quis ex eis no strates aliquid,vel in nostram transtulisse doctrina arripuissenteretur, tanquam haereticus a consortio Christiano iuria optimo esset expellendus, quin imδgr uissime etiam poena mortis puniendus.
ut renes omni in seri animaduersione prosequendae , quibus iti debent friles christunti in Mendisitvrerunt1 Et rarum irari,
bus, circa diuinam naturam, ne i perniciosos, in letiales incidunt em
SIcuti in Dei esse, & in eiusdem unit
te cum nostra Theologia Ethnici sapientes concordant,cum ea etiam in eius attributis, & simplicissima natura, in t stimonio Sanctorum Patrum, & praescritim D. Thomae Angelici, & celeberrimi Ecclesiae Doctoris. Simplicissimam a tributorum unitatem ponunt nostrates in Deo, ut supra fusius demo stratum est, hoc idem ponunt Trimagisticae,&Platonicae Theologiς cultores,cum suis prPceptoribus, quod sic innotescere, & facile percipi pote it, diximus supra, quod in Deo ratio formalis sapientiae, di iuilitis, vel cuiusuis alterius atti ibuti non dicitur esse eorummet propria; sed propria, peculiaris alterius rei superioris ordinis .s Deitatis, ad differentiam sapientiae,&Iustitiae in se ,& in rebus inferioris ordinis .c in sapientia, etiam Iustitia productis, quare eminentissime dicuntur esse in MDeo ,& sic ponuntur uniformiter ab his, di a nolirati b. in eo sine ulla d iscrepatia. At impositione Diuinae naturae, essen tiae, & substantiae, opposito modo res se
habet, quoniam non bene sonant,& per cipiuntur variae eorum sententiae circa candem , sicut circa illam attributorum naturam, quod etiam Mag. sent. optime ν. sint. distanimaduertit, & cum eo omnes Theol gorum scholae. Caute primo legantur verba Zoro, Cantis i. stri de Monade, Dyade , & Triade, ne suspicionem inducant, in diuinis non modo Trinitatem reperiri in personis,launica essentia, ut nos iure, prout probatum est, tenemus, sed etiam sextitatem,ut ita dicam,cum ille terminus I as,ada Ptetur praecise Patri laus, Filio; & Trias. Spiritui sancto, qui simul iuncti,&comis plicati sextum videantur constituere nu- ς- merum, & sic noua inducatur Haeresis.
208쪽
nis posita interdu suit causa, ut quidam, di maxima iniuria putarent in Diuina, de
unica illa natura, non modo Trinitatem personarum reperiri,sed etiam quaternitatem,ut visus est, tanq uam haeresim,sed inique Abbas Ioachim Magi stro sentemtiarum impinxtile, cum tamen ipse iureis posuisset diurnam essentia nec generantem, nec genitam,quae sanc politio, ut v ra, & unde quaque indubitata a nostris Theologis tenetur, sicutic contrario ibis t. a. in l .i impositio Ioachim, tanquam iniusta .anius. die. ab Ecclesia reprobatur, ut patct in Ca-n Onc , non . n. sequitur, quod in diuinis, ob id quaternitas reperiatur, quoniam, ut probat Magi ster,&cum eo oes Theologi,diuina essentia, cum non dicatur relative, non refertur ad aliud, & cum non distinguatur realiter, etiam ex conscssi ne D. Augultini, a genito. Inici ligatur igitur,quod Paterna M nas generet poraetum intcllectus Dyadem . i. Filium, qui cum ipso Patre dicatur Dyas, de uterque peractum voluntatis producant Spiritum sanctum, hoc est per spirationem, qui cum Patre, filioq; indiflociale appelletur Γrias, hoc est terminus productionis in sanctis lima Priade , citra quem non est alia productio ad
intra, in diuina natura, essentia, substantia, de Deitate. Caute legantur pari modo verba Hemmetis, in quibus cxplicita apparet mentio modo de tribus,modo de duabus me-tibus in diuinis, ne suspicio inducatur, quod in factissima illa natura, sicuti plu-rcs rcperiuntur mentcs, secundum cius
doctrinam, sic plurcs anima prepcrcoa sequens pi ira supposita essentialiter,ec formalit cr distincta,&bundequaq; di
sociata, adeo quod sint tres I ij, di non .vnuS, dumtaxat unitate essentiar, di sic periculosa,&moua quaedam inducatur haeresis Paganismi. Caute etiam legatur, ubi mentionem facit de s xu utroq, . s. de mare, & Demina in Asclepio, ne ex hac assertione scimii ad credundii, nimis crasae dIumas pr-
ductiones fieri ex concursu agentis, passi, ut in productionibus naturalibus inducantur, & sic fatua, & noua itidem inducatur ligress, nam hic esset error perniciosissmus, qui iure a Lactatio Firini,no damnatur. di
Caute itidem legatur idem Hermes, institutio . vel Mercurius Termaximus, ubi ait M. nadem Alcina dem gignere, &suum in se amorem reflectere, quoniam licet passim exponatur,quod prima Monas sit Pater,
qui aliam Monadcm gignat. s Filium, &suum in se rcs ctatamorem, idcst Spiritum sanctum, qui cst amor, de ardor uti Luiq; , quida bcholastici nihilominus aliai storum verborum afferunt expc sitionem . quod Monas. i. Dcus, tota Trinitas, Mon ad c m gignit . i. produxit mundum unum,dc in se suum rem xit amor m,hoc est, ui s.cit propter Iutapsius amor tam de cum horuin sit duplix expositio vel b Ium, dc prima ab omnibus pie sentienti, bus de hoc sacratissimo mysterio 2pprObetur,& la ud et ur,de praesci tim a D. A ug. attamen, quod formaliter, & realiter Inia telligatur de sanctissima Trinitate, noriac si assirmandum,cum ipse per naturalem rationem minimo hoc intelligere valuerit , sed forta sic hoc fuit per specialem r uelationem, ne quis igitur putet, de credat, de credendo assierat, nostra res huius reuelati mysterij ex ore veritatis, sententiam ab illo, Christum Dominum nostrum eruisse,acob id Hcrmetis audeae
appellare sequacem,& sic legendo ipsum in impiam Celsi blasphemia incidat, qui Chrillu multa ab Ethnicis habuisse inique promulgauit'; hine Platonicum eum appellauit, quam tame impietatem, Ortigenes iure optimo reiecit, de validissimis
Inquirunt tamen quidam.ex nostris Doctori b. tum Positi uis, tum Scholasti. cis, an per diuinam reuelationem,& ilia lapsum aliqui cx Ethnicorum sapientubus scire arcana coelestia, de Dei myst
Da, praeter communia attributa, ut supra intelligere valuerintὸ ' . . . a. EG
209쪽
Item Lactantius. Εκardiri l. fiat. dist. I. q. a. art. a.
Respon detur,quod nequaqua per hu- qucsa paterna diuinitate seiunctus,quae positio fuit potissima causa perniciosi,&manam inquisitionem, & rationem, sed dii niaxat per propria personaru potu runt Sancti tum veteris, itim noui testa menti per reuelationem intelligere, dia quidam ex Ethnicis per gratiam gratis datam, hoc est per diuinum cotactum ait Iamblicus de mysterijs inter quoS nus est hic Mercurius, & bybillae, quibus per inspirationem etiam hoc munus fuit
ex tali gnatia concessum, & non aliter. Caute etiam legantur ea nomina,quibus videtur Orphsus appellare Deum , a Christicola, na nomina gentilitatis,qua sunt Poeticis figmentis velata, & diuinae naturae accomodata, no debent a The logis, qui serio hoc sublime tractant in ysterium, tanquam vera, de apta, diuinae explicationi acceptari, cum neq; nomen, neqidit initio reuera , tantae sit maiestati conueniens, etiam ex confvssione gentialium' praesertim Platonis, ut visum est, alioquin appareret sacrorum,& prophanorum , quaedam mixtio,quae summoperha doctissimis, Se saetissimis Patribus,tanquam veritati Christians aduersa reprobatur .s. a Tertulliano, Origene, Augustino, nec non a Lactantio,pluries,& pluribus in locis, de a caeteris. Caute super omnia legeda sunt dogmata Platonis, circa diuinam hanc nat ram, quam licet statuat unam,& trinam, ut visum est , nihilominus, cum in cael vis, a nostra veritate deviare conspicuε
appareat,&prssertim in Consubstantia litate, Inaequalitate, Omnipotentia, In productione interna, In diuersitate eL sentiae, In inaequalitate, ac in dissimilit dine ad Patrem, & minoritate ciuiacm, necnon in aliis diuinae naturae proprietatibus, de conditionibus. Et primo in consubstantialitate, quoniam in Platonica doctrina, non potest
censeri Filius Patri consubstantialis, dicant quicquid velint ii, qui Aegyptiacae
Theologiae auctoritatem in contrarium
afferunt; unde si non est ei consubst. est eodem Patre uuaor Filius , &per conse- notabilis erroris impijssimi Arrij, Haereticorum antiquorum Monarchae. Caute igitur legatur circa hoc dog. Plato, ne tanto errore Catholicus Christicola pium commaculet animum, eiusdemq; Haeretici, ne veram, & Christi nam consubstantialitatem negando, ac apparentem,& similem dumtaxat ad mitia
tendo, prout ipse falso admittcbat, impius assecla fiat. Hanc inconsubstantialitatem ipsius Fili j insqualitatem,in hac diuina natura sequi necesse est,quam quidem impius,&fatuus Haeresiarcha, non tantum cx Platone desumpsit, sed etiam ex verbis Sauuatoris apud Ioannem . s. Pater mior me
in , quam sententiam nos Rcundum humanitatem admittimus, secundum vero
diuinitatem iure negamus,at quia in Platonica doctrina nulla est humanitatis r tio, idcirco, sicut admittitur in diuinis inconsubitantialitas , ita ex consequenti inaequalitas apud ipsum. Quare magna cautela legendus eii Plato, & euitandus est scopulus huius erroris, in quem incudit, vel ipsum lcquens Arrius, vel perperam interpretans Euangclium. Et si quis perquireret rationem istius inconsubstantialitatis, & ina qualitatis, facile eius inquistioni quis occurere posset,dicens,quod reuera distinguuntur te, de substantia . Tres illae hypostoses in diuinis ad aures Platonis, S a sicci . tu Plotini,ncmpe Numen ij, de aliorum, de ratio distinctionis est secundum quos da in cx Neotericis: Quia si unam dumtaxat in diuina natura credidisset i si cntiam, non posuisset rerum varios ordines, o gradus intelligibilium,ncmpe rationabilium,& sensibilium, quae tribus his subst. aptissime respondere V idcntur. Caute igi me in hac parte etiam legatur Plato, ne cd Arrio math de hoc dogmate sentiat, & sic eius Asiecta eificiatur, ut suere Acathis, Aetius, Amatius, Agn
uitae, Assuritani, de multi alii, qui, asser. S a tore
Irin ex Piceol. pra ceptore ostria. s. Cautio vide Alph. ast eo tura haereses
210쪽
tore Epiphanio, ab Origene erroris causam originalem traxereri tamen hunc emrorem Uri geni non impmxere suae tem- peltatis Haeretica; inti viri,propter suam, vi doctrinam admirandam, & eloquentiam laudandam os oreS. t. Cautio. Cautione magna item legendus est Plato, & eadem ratione procedendum in eius doctrina, ubi videtur allerere secui Ilaece trun. di tertiam hypostassem aliqualiter sese generare. s. secundam non in rati Mι xi ne unitatis,quia secundam illam a prima
habet ortum, sed in ratione entitatis,te tiam veto a prima in ratione unitatis; a
secunda in latione entitatis, a se velo in ratione suae per se mobilitatis ; quoniam isti generationis modi in nostris diui- . nis personis haud inueniuntur. Quare esset ponere, in diuinis plures prodi ctiones ad intra, quam duas, & sic per niciosam, scandalosam, & damnabilem inducere haerclim, inauditamqia arcui b&in hac nimirum pluralitate productio Inli δε num aliqualiter adhaerere Raymundo: i. ζ'' ' Lullio, qui prae ter duas veras diuinas
ductioni salutat uilentiam generare, Vulcitcntiare, natur m naturincare, boni a
te boni sicare, csse 'i adhercre, inquam,& Abbati a ch. saltem tu pluralitat productionu, quod est impium asserere. s. Caui Cautione eadem legendus est Plox inus, & principales eius asscsar, quando asserit Quod erui tur ex Timeo quod si lus Pater sit omnipotens, quippi cuin iit mundi idea is, qui est eis Filius, nccnon
primae materiae productor, cui attribuitur vigor, & vivus iis finita, caeteris vcio. ncqu quam, quare, M.
Etenim cum in nostra Theologia, si-
. . t cuti co*qua litatem tenemus ,& coniit
mur, i ta etiam omnipotentiam in diuinis Persenis, ut patet in bysiabolo Apostolico Niceno, & Athanasij, Vbi expressia. Aihin. hac vaba te guntur Atta iij: Omn potens
'' a functas, de ne quis suspicetui tres cilla omnipotentes,& ob id tres Deos, adiungi
nipotens, hoc est ratione essen tiae;& Dei . tatis. In Apostolico, quando dicitur:
Credo in Deum Patrem omnipotentem, illa omnipotentia non conuenit ita praeci Sc .i
Patri, quin Filio, de Spiritui sancto,conueniat quia illa omnipotentia, a d totam Deitatem,in qua est Pater, Filius,& Spiritus sanctus reducitur. Caute, inquam, legatur Plato ,& sui in hac parte sequaces, quoniam ha casisertio,vt vescuiq; introspicieti patet in
toritatem ,&minoritatem, & per constaquens inaequalitatem,liciu in us sentia,ita in potcntia priscierre liquido videtur,ne in lethalem incurrat haeresim Donatista- Video, rum, necnon aliorum multorum, qui Filium Patre in inorem, & Spiritu sanctum utriusq; inepte, de tinple latentur, α in essentia,& in potentia. Caute demum legatur Plato, & sere io. - . tota Acad ia, ubi animam uniuersir spendentem tertiae Tiladis nostiae suta istalitiae. f., piritui ianeto omnia vivificantem,& pcnc trantem p 'nit,quoniam apud nostros no admittitur mundus ani- Mire flua hamatus, sed iure negatur, S eo minus,qd 'enima huius sit Spiritus sanctus; qui lim auctio diuisiuia cum Patre, Ic Filio ad extra creat, mouet,& viuilicat cuucta,& non veluti
ab ijs sui uictus, vel segregatus,sed sicuti .
eisdem essentialiter coniunctus. Caute, inquam, in hac assertione petagat, quam siquitur non solum tota Academia , sed etiam Poetae, & praesertim princeps nostrorum Latinorum Virgilius,ut visum est lib. 3.quae carmina apud s. Σ- ipsum sic leguntur.
Principio calum, ac terras, campossis i
Spiritus intus alit, utq; infusa pera INGyens agitat molem, or magno se cor siet.
Sic cccinit Virgilius, Platonice loquodo, quae verba sunt caute legenda, ut diruxi,ne pius Christicola,in hqrcsim fatuam,& damnosim Pharalistarum,&Samin tae Ala . satenotum incurrat, qui uiuitum san- αὐ-