장음표시 사용
361쪽
Comparationis. Liber XI. et 3MUM SU*titia data a qui bustam l ad ciuem creauit illam Deus,amittit *pe
Theologis, quae a bscatur declaratur ab Auctore.
A Lia datur an imp duli niti I a quibus
dam Theologis,quam md icamus nos amplificare ,& declarare, ne nimis diminuta retineat, & hoc ad maiorem ipsius animae declarationem, est igitur talis. Amma e ubstantia quae a 'ntua
lis, mea te prae ita, ratiams eam s. de rubigua ora inmediate creata ad propriam imagι-nem, Beatitudinis, Ur msera cap , arbitrio Goa, immortatis. iIn hac dii finitione, quae tamen cum superioribus in multis couenire videtur, quatuor genera causarum possunt nota
ri: Causa materialis, ibi, es substantiaspia
ritualis .i. absq; materia , quoniam non educitur de aliqua praeiacenti materia, ut notat i lagist. senti d cum eo omnes
Theologi, nemine discrepate, sed de nihilo. Causa effciens ibi tangitur, a Deo
ιmmeriare creata, quoniam immediate pendct a Deo suo creatore,neq per in
fas creatur secudas, prout eo loci itidem declarat Magister, & cum eo Theologi omnes pariter . Causa malis ibi tangit ut , ad ρυ iam imaginem, quoniam scimus eam ad Dei ipsius imaginem creatam ella, ex ore proprio Dei ipsius. Causa tandem tangitur finalis ibi Maii, is, feriae capax, cu ipsa propria arbitri j libertate, & beatitudinem, & miseriam assequi valeat. Est tamen animaduertendum, quod quado anima fuit a summo Conditore creata, ad hunc praecise
finem easidem creauit ipse altilsitInus, ut .s beatitudinem assequeretur, no autem
miseriam, si vero miseriam pro beatitudine assequitur, hoc non est Deo impingendum , sed ipsi animae ; & auctoritateri Augustini facile astit mari potest. Fe-
deret, Vs d do eo frueretur adiung imus autem nos auferiam, quonia ipsa finem,
cx propria culpa, & alium milerum ex propriis deluctibus acquirit. I .ci . Nos supcruacaneu minime putamus, ostendere hanc diffinitionem omnes iase habere verae dilfinitionis conditiones.s. genus, & differentias, antequam harum caularum clarius, & uberius verit rem aperiamus S S. Doctorum, di a ctoritatibus, Jcrationibus freti. Genus primo ibi notatur, efffulaam eis: spmmatis ponitur ad differentiam substanti arsi corpoream n mente praeduri dissininc ad differentiam animarsi irrationalium, Π quae non solum mere sensiciuae sunt,red, ut vivificatrices eorum corporii, Quae informant, dicuntur spirituales, sed in cnte delHitutae .ratumsparticeps, ad differentiam Angelorum, qui non dicuntur ra. tionales, sed meri intellectuales: de M. Dis a Deo creata, ad differentiam rerum ex praeiacente matcria productal um: ad propriam imamem, ad distercutia rerum, quae potius imagines, sed nequaquam
ad imaginem Dei dicuntur ei lacreais,ut nissum itidem Angeli qui non dicuntur ad c Mimaginem, sed imagines sutiam visum '
est & animae irrationalcs,qus ncq magines, neq; ad imaginem: scd tamen, ut et vestigium quoddam creatae,&c. Maura dinis, es miseriae capax, ad differentiam Daemonum,qui solumodo miseris capa.ces sunt: & etiam ad differentiam earum
serinarum,quae cium corpore interire videntur, ut sunt supradictae ani ins:adiungimus intimo Mera, ad differentiam pari modo animarum, qus ductitur LX materia: adiungimus immortalos,de qua immortalitatis vexitate proxime videbismus Theologicas rationes.
declaratio. INcipiamus superiores animae catisas c.ua res fultus declarare, ut totam cius Quid-
mus a causa materiali ciuidem, &dicamus primo, quod non eli ex aliqua prae.
362쪽
ula materia, neq; in traduce creata, sed ex nihilo, uti etiam Auscis, & ratio citin Bonam dicit D. Bona u. quoniam, cum rati na.
Glis anima sit hcc aliquid, de per se nat. . subliti ere, est etiam immortalis post se. parationem a cui pore, de per se potest a.
ueri, nec ob id dicitur composita, nisi eo ν l . ratio modo, quo insta dicernus, quoniam estv η'μ solina informas corpus secundu totum ioportet etiam, quod intra se habeat suar' existentiae fundamentum,nec habeat ali. quam materiam suimet partam,inquam pollit resolui, uti rc soluuntur materialia composita ,sed sit mere spiritualis,& imis mortalis, veluti Anselus,igitur eiu in dishilo. Anima no Non etiam ex traduce, hoc est ex aliaminquit ' a nima ficta est, ut corpus ex corpore u i detur fieri , quoniam aut traducitur ab anima alia, aut a corporei non ab anima alia, quoniam hoc non potest accidere, nec secundum partem animae rationalisi cum sis indivisibilis, nec secudum totum, . t quoniam tunc anima generans, sene. rado aliam moreretur, cum totum sum esse illi daret. Non a corpore traducitur, quoniam per naturam n O potest ex cor-De dubiti pore fieri non corpus D. Austus incias,ser tore) etenim anima est substantia incorporea, secundu placita omnisi Theo. logoium, necnon Philosophantium. n. i. 1. Nec obstat illud Gen. πα. s animae, irini. iii K P I defemore racta, quoniam solutio. ille animarum egrestus intelligitur per synecdochen, capiendo tot st pro partes adeo quod ille modus,quo etia freque ter utuntur Theologi , no intelligitur ex traduce animarum, sed corporum, qui bus organi ratis, a Deo infundutura nil mae ab illo solummodo ut dictu est crea.
tae, de ex nihilo, igitur non ex traduce. s. .g. Sequamur causa messicientem decla- meo animae rare animae, & eande ratione,& audiori- ' 'tate probare. Animae immediate cilicies causa est Deus, prout omnes, & iure,asi ruunt Doctores, qu in iam nulla creatura operatur in ei sectione animae intellectivae. Rationibus solidissimis. Im
Bona uentra i soliis Deu est, qui ha- i. sint M'. bct vitam in semetipso in dc scietem,isti tur potest aliutidare perpetu2in,& ictor Hic ei oruptibilem: creatura autem ncqui ilia, . . I seM
cum ipsa in se non hisbeat vitam, sed ab iniuriiat alio, ut Angelus, 3cc. Vnde nemo dat quod non habet, per tegula Philosoplin i di xtim led quare cum Angelus,deanima ab alio dicamur habere vitam, & non a stipsis, non desciunt hoc est ex Dei volutate, Quare non
i tua miseratione has nobilissimas subitantias conseruat. Itidem potest hac ma. ratione constrinari posivio, cuin solum.
modo sit Dei proprium creare, &anima nost per propagationem ut probatum est supra sequitur, quod sit per creati
nem, igitur a Deo, &non ab alia causa. Itidem, si ad Beatitudinem creata est,
prout tetigimus, & fusius declarabimus iu causa finali, & propitum sit dumtaxat Dei beatificare, & sicuti a solo Deo habet linem, ita ab eodem babet & principium,igitur a Deo immediate creata est,
di nulla creatura, cum eo cooperata est, . Deo& hoc non sine rationabili causa, secundum D. August.&Magis. sent. quonia in ις eius intentio in cre ado animam i,sc ibit, ut sol simodo. sibi inseruiret,&Ob id nullius imperio iubesset, sed ipsum pro viri. Dbus diliceret, ae eius praecepta seruarcti A sol gitur Deo, tanquam a causae ita ciente , haiat immediatum esse dubio
procul anima nostra, Auctoritate hoc confirmaturetia priώ Compis, iam Gen. quoniam, homine iam de limo ἱρ terrae formato, hoc est corpore, Insporo mare. ivit in faciem eiussima calum vitae, di b oc e si s u. i. anima rationalis, non sensitiua,neq; v gelativa, quoniam ex traduce,& per generationem factae sunt, ut in codem loco liquido probant sacrae scripturae auctoria
tates, ut puta, Producant aq/- rep. ammae
viventis, s volat fraterram. & iterum :
fecundum si cres suas, hoc est intellige dum talnea pamuc, quoniam hae itidem se
363쪽
sensitivi ammt,active ab ipso Deo crea- gustino,&Bonaventura quoniam ima lubi sup i.
go principaliter in cognatiua ponituris A Aia. .
to Dei. tu in d ictior carisa foris malis. Quom an
ma te pociat diuinam Ttam uatem
ia essentiam di person M. intellige alie mi et a In iura acta. intinomas
tae sunt, passive ex elementis. Causa formalis anime etiam declaratura Doctoribus .f. quod ad proptiam imaginem ipsa summus creaverat Deus,& probatur a D. Bona uentura, a quo fere tota haec excerpta est doctriria, proba.tur inquam, ratione: primo sic, ubi e stvera representatio alicuius, secundum pius nob: littimum actum, & secundum distinctionem, & ordinem ibi est vera . . imago, sed in animo humano est huiusmodi, secundum supradicta igitur in ip-sbest vera representatio Dci. Primor presentat Deum, iucundum aetum inteLiligendi, quoniam representat ipsum non: lolum inquantum cns, & inquantum via uens , sed etiam inquantum intclligens,& sic eYcellentiori modo, & proximiori,
quam caetera creata corporea. Mox inde reprelentat distinctionem, te ordine, quae in diuinis extat personis, quantum ad memoriam, intellectum ,& voluntatem. Etenim imago comistit in tribus potenti js I licuti eli una anima, ita cituna eslentia in diuinis, in ea ssit tres prγdictae potentiae, & in essentia tres pers
nae, suis proprietatibus distinctae, &c. ut patet in primo, &c.
Auctoritas hanc veritate confirmas, patet primo Gen. illis. s. verbis: Faciamus
hominem ad imaginem, o missitud nem n
'um, de quoniam haec verba sunt ab ore Altiismi prolata, igitur nocit duLitandum hoc verum esse. Est tamen animaduersone dignum illud, quod dicit, Ad imaginem, cr similia tudinem, quoniam non cit idem imago, de s militudo, sed differunt, secundum communiter D stores,& ex positorcs ilial vix loci, principaliter in hoc,quoniam imago, & anima consistit, quantum ad proprietates naturales, quae sunt superiores . s. memoria, intelligentia, & voluntas; limilitudo solii in gratuitis, limilitudo eit quedam persectio ipsius im ginis, quoniam gratia perficit naturam.
Differunt secundo assertoribus D. Avia
hoc est per cognitionem,similitudo vero est in affectiva principalius, quoniam inaqualitate dicit conuenientiam, di quo-inia qualitas,qua anima asilini latur Dco, iconsistit principalius in unione ad ipse in Dcum, per aut rurn, qui principaliter est in voluntate, vel enectiva potentia, igitur aliae itidem rationes, quibus distet ut . ad inuicem imago, similitudo, acteruntur a Luran , quas brcuiratis gratia taci- vide Im. tas praetereo, ne compendi; tramino 'citi transeam. .iCausa finalis tandem an inis est,qu d C*nt f - Lipsam adcternam creauit Deus Bertitudinem assequendam, quod D. Augi stinus,&cum cci Magi l crsent. videntur unanimi affirmare cosensu .haliet D. Augu inus haec verba in lib. Psal. M v. ': tpodri ideirco factus est , ut feret homo , homo , .um. dist. Me uotas est, dit Deum faciarem saam agno,
seceret, ut amaret, Cn coleret. ιdest amaret, C colere ut beatam immortalutem pro mere
de latoris caperet, ideo aulepraemio beatae immortae tutis assioresur, ut simitis est crus, Angelo, summo , ct tm nati Deo m perpe- AdmIra Diuum dismirer, ipsum taxiando, es G. ι re, num aeterna ipse Deo, haec es summa rerum
haec condiri hominis rarta hoc arcanum II LEx hac excellentillimi, di probati stani Doctoris Ecclesiae lententia facilcminia prchedimus causam finalem, beatitudi-ncm csse aeternam.
Huic irrefragabili auctoritati tria ad- Tila se .
bibentur signa, eius veritatu conuiuaau- ἔ: Izra
tia, & sunt: Prinasi, pcrpctua anhelatio, rem esse νd qua anima semper a sicctat e anhelat ad Deu ipsum, ncccius appetitus unquam Primum.
acquiescit in hoc mundo, si torum etiam ipsum possideret, solus Deus illvacquiescit, igitur in ipso est ultima sua quies; si habet hunc, prout habet, sine dubio a petitum talem , qui non potest quietari, nisi in solo Deo ,&ipse non sit ii ultria factus, prout veritas Philosophica con- Philoci. Mfirmat, debemus c6esudere, is tur,quod iρ
364쪽
solus Deus est sua ultima quies, in quo,
tanquam in obiecto beat ilico quietatus, ob beatitudinem igitur t ictaeii anima. Confirmatur hoc argumentum auctoritate eiusdem D. Augini ini. in iiDomine cor meum adte , ct ideo inmetam eis, donec peruenMI M te.
Aliud arguinctum, iue signum, quod anima sit ad beatitudiarim a te Inam taricta, est , quod Dcus vult, cum anima tale pactum, d confederationcm, quod
sicubin solo Deo quietari placet, ita
Deo in sola anima h i. itare pcr gratiam complacet, inde si omnia bona mundi etiam homo Oiscrret Deci nihil faceret, si propriam animam non es exhiberet, unde dicit Deus Prou. Filν WAbe mihi cortaum, cfris scit mihi, o c. Aliud itidem argumentum est , quod in anima adest diuina iniseratione illapsus solius Deitatis, quonia Dcus lae v luit animam codere, ut nihil in eam pos- quodna sequeretur inconuenies3 sinum retur, nulli dubiu est, quod aliquod b inum irremuneratum remaneret, & aliquod malum impunitum, quod est contra iuris diuini ordine, quod semper bono praemium, malo vero poena iniungit ex merito, & dcinerito, &c. Uido diuinae cxpol citiustitia ut multa naMuc l. untii mortalibus,qus non posisit remunerati in hoc saeculo, in Mio rcmuneretur, sicut etia multa mala nou
ννima latici immolia litatis animae
possunt puniri in hoc eodem, in alio puniantur, sed hoc non possct accidere, ii i g, ad interitum corporis interii et & ani- at x. ma; non igitur hac rationeanterne dicitur, & relinquitur , quod immortalis, dc incorruptibilis censeatur.
Item, si anima cut conclusum est
Deo, tanquam a causa ciliciente, suam habet originem,& non aliunde,quid ei hputandum ipsum nequaquam vclla can- . eum incile perpetuo conseruari P ltante, A. in ἰo im- sit illabi, nisi solus Deus ivnde nec An-i quod semper eidcm assistat Deus, tangulus, nec Daemon,dicuntur animae illa- quam propriae iactura ,quin imo propris bi :& hoc itidem confirmatur auctorita- rei ad si iam duit nam imaginem factae ;te D. Auguitini, dicentis: Solus Deus nunquam leam descrit Deus, nisi quan- illabituitnenti, ideoq constat, quod ad do ipsa deficiens , dcsti it suum creatorem , qui endum assiliit per clientiam, potentiam , de piae sentiam , igitui diui-
na voluntate hac rationc putetur im- . mortalis.
Noc obitat illud scripturae. s. quod so-. Ius Deus habeat immortalitat , qd hoc . νυ se, in - 'i intelligendum, quonia Dcus cx se ipso est immortalis finc ait crius manui , nentia, reliqua aut cin nequaqua,viani
ma,& Angelus, quonia licci immortalia iure dicatur, non tamen ex se ipsis, sed c κAT videamus rationes Theologo- manu tenentia altissimi,qui sit cui ex nihi-rum, immorra litatis animae veri- lo cam produxit, ita dc in cile perpetuo ivulsconseruari ex mera sua es menti . Item,si est ad suam ut vidimus imaginem sormata, & simili tudinem, quaretio debet ei in immortalitate a sititillari e finiri δε-- debet re vera, quoniam Deus, ut ex l-lens intelligibile intellectu hominis petificerepot; at proflatu isto non videtur phiisthoc plane accidere; talinquitur ergovid
se solum inhabitandum facit animum , per gratiam, Ic gloria,'per consequutas ad sternam Matitudinem,&c. igitur immortalis. At videamus rationes Theol gorum , eiusdum immortalitatem con-
Rationes immortalitatis animae nostra, secundum Theologorum no Hrorum placita. T videamus rationes Theologorum, ilia morra litatis animae veritatem confirmantes, qua Lx eisdem causis, quaa explicauimus in cius quidditate dcclaranda, eliciuntur, &pimio a causa maturi ali. Anima inquiunt ex nihilo creata eis, si igitur aliquando corrumperetur, in id, ex quo facta esst,resolucretur, at ex nihi
lo creata e Ii, igitur in nihilum abiret; lud
365쪽
in laturo plenissime accidet, & sic anima immortalis bcatilicabilis,&et crina a par
existimetur immortal:s, & superstes, igiatur hac etiam ratione incorruptibilis. . . Itidem, testimonio D. Augultini, hac
immortalitatem possvinus aliis mare exfi ne animae , finis erat beatitudo, paulo supra , at be titudinem hanc non posset assi qui anima, nisi est et immortalis ,&ratio cit, quoniam in hoc saeculo, nunquam aequiescit in aliquo obiecto, dumno acquiescit, si dicitur,&non est re vera beata, unde si hanc no potest adipisci pro statu praesenti, restat, quod pollit,&debeat pro futuro,igitur hac ratione immortalis, & incorruptibilis ostenditur. Anima naturaliter appetit beatitudinem,&ille appetitus non potcst uso frustra, at csset flustra, si ei et mortalis, cum non possit a sicqui in hac vita suum finem, igitur retiat, quod sit immortalis, ad hoc, ut dicatur illa debere eun
dem assequi fino laltam post separati
nem eiusdem a suo corp*e. Ex quibuldam coiecturis itidem censent Scoti stoe noliri, cum Aureolo, anim in cflla, prout est re veta, immortalem,
quoniam experitur homo inquiunt in se, quod animae operatio no subest corruptioni, sed subitantia animae, qua est principium operationis, sum per habet esse stabilius, quam sua operatio: igitur non est censenda nPγrtalis, hoc clare cxperimur, quod libere intelliginius, eligimus, iudicamus, nec Ob id dicitur anima senescere, dum est corpori alligata, nec dicitur magis esse antiqua per lupus intelligendo, imo potius lapicntior iudica turn ii aec potest esse causa,quoniam extra corpus uit immortalis, & incorruptibilis. Harsunt rationes mere Theologicae, quae anims veram probant immortalitatem , fundamentis nihilominus Philoso phicis adeo fultae, ut re vera irrcstagabites dici possint. Et hae praealte eatae rati nes, qtis sunt S S. Patrum, & Graecorum,& Latinorum , faciut pro immortalitate
animae hunM praeciae, quia re vera est
te post,non autem valunt pro animatius brutorum, quaecum corpore nascuntur,& cum eodem intereur, nec officit dicere cum Salomone , quod I ius,inidem sita Ecclesiast. 3
niam id proculdubii, intelligitur de in- .
teritu corporum, non autem animorem.
Relictis igitur alijs, lup pCnum Este
ri in confirmatione veritatis, eliciora ex sacra Scriptura veteri,& noua. de luisti Domini vera, dein dubitata rcsuirc-ctione de La γaro,& deal js ad vitam rc- uocatis,necno de multis veris apparita nibus ,& de inultis Icgibus, hanc veritatem con ' rinantibus, concludamus, an imam re vera immortalem,incorruptibilem, S aeternam: Se hsc suificiant pro e plicatione , & interprctatione tum causarii, tum immortalitatis ciui de an in .
aeuod anima humana non sit ina, mi perperam censuere multi miriusiq; Philosopbue professores, mi Aue roes Peripatheticus, ω Mmettius Platonicus, sed multiph ecsidiam
SEd antequam ad alias animae consi
derationes accedamus. s. quis sit ei' status, & conditio,antcquam corpus in-Drmet, quis in corpore, de extra, poli eius separationcm, & quas habeat praerogatiuas in omni ita tu, & tempore, &quas etiam ex propria culpa miserias incurrat ; dicamus, quomodo non est dumtaxat una in tota specie humana , prout falso, de impie tenuerunt,&cX-plicuerunt quidam haeretici maledicti, Averrois opinionem lectantes, loquendo semper de an ma intellectitia, te hac veritatem ostendamus i reuiter, & resoluth more nostro, s cuti ostendimus Dci unitatem,& Angelorum discrctam nauu
tiplicitatem suis locis. Animam unica non esse in tota sphsera humana, sic ostendunt Patrcs T lie
366쪽
Quod, Iogidum postiui,tum scholastici,ut vere
Una iti ioi, pietatis cultores,ut nequaqua pi s Cliti. Deie his. 1 ficolis locum dubitandi relinquere vi- - - ' deatur: quoniam si una esset anima in
II . . ςud ais hominibus, non pol Iet plus nata
quo ostiat' reri iustus, quam iniustus, nec ille prae--αζώω Inium rcciperet bonorum operum, hoc altiliati est beatitudinem, nec ille pro peccatis miseriam sempiternam,& sic frustra quis ex peccatore euaderet iusius: experientia hoc idem clare ottenditur, quoniam videmus, diuersos homines contrari)s praemi affectibus, nam quidam Deum pro viribus diligunt, quidam vero eundem contemnunt: quidam sunt indocti, di quidam sapientes. Itidem &estrasti is νιν. ti O Pbyscs si una esset anima intes osti . , .ὸ i0Omnibus hominibus, non esset for ma specifica hominis,prout inique pur Theol. uit maledictus Averroes, deci ut deuia sequaces, & hanc veritatem conspicue probat validissimo argumento D. Th D. Tho. in mas Angelicus, & solidissimus Doctor, I. .ri m. tum in contextu septi luo, tertij libi i do In opust. anima, tum in opusculo decimo sexto, ud libu Si anima rationalis non daret ii mini esse specilicum, homo non diceretur intelligens, quia si intelle tus est in homine, ut forma allistens separata a
--. materia, ergo, quemadmodum N uta,
cum sit secundum substantiam separatus a naui speculatur in naui, neq; ob id ua- uis speculari dicitur, ita intellectiis in homine intelligeret,neq; ob id homo diceretur intelligens, igitur, quomodo homo intelligat oiludi nullo modo posset. vii Ione, Nec suscit dicere pro Auetroe,quod - . ; 2 intellectus iugatur homini per phanta-νin. idem smata, cita fieri, ut intellectu intellige-AM te, homo dicatur intelligere, quoniam , inquit D. Thomas, hoc nihil est, dinponitur intellectus secudum suam essen tiam a natura humana separatus, nihil facit illius coniunctio per phantasmata, uri inuo ad reddendum hominem intelligentem,
πὸ ζ quia phalasmata sunt quidem humana, a cui ei & sed respectu intellectus non habent nisio, nil lacum obicisti moueatis, de rei cogat tae, at non cognoscentis, ita igitur per sit x
phantasmata homo non fit intelligens, sicuti paries per suum colorem, quo m uel Cculum, non fit videns,&c. Sileant Tigitur Ruermes, &aslectae, nec aliud re-- , . petant in hac re pro sua tutela, quoniam ' multi philosophates, e vetustae, & i ilius tempestatis, ad miti ut hoc argumetum, ut re vera demonitrativum, R irrefragabile. Si ig tur hec veriti et admitti debet, Anima n6 prout re vera debet, unum iuridq; indiuiduunt suam ha b. t congruentia for Tinsor antimam, non simplicem corporei talis sve aiunt sed sub .antialem , quae est anima rationalis, igitur tot indiuidua, tot for- φinae substantiales, & tot animae in unica specie, igitur non una sola. Si tandem unica est speciei humanae Alia mi. anima, opposita polient in eodem simul in illicari, quoniam una anima diligit, quod alia odio habet, una sapit, quod alia ignorat, una postremo affirmat, quod alia omnino negat. Sunt igitur tot animae intellectius,quot corpora hu- Οει Theol. mana, sic videnturai firmare sanctissimi
Doctores Thomas, & non auctura,ne renuunt .
non Richardus, & Scotus in quarto se ta& denique omnes Catholici Doctores.
Nec valent rationcs impij Averrois, ρ. de an tua quod in materiale,non multiplicetur ad Co coiporum multiplicationem; quoniam anima intellectiva non multiplicatureia
laetiue, ex corporibus, sed ex propriη- gradibus indiuiduantibus; &haec ratio concludit etiam contra illud, quod iste Milomaisserere solet .s. quod anima intellectiva ' v
no cst corpus, nec virtus in corpore, &c. vuntur. de
Nec itidem valet, quod si esset multipli-cata anima intcllectiva moueret se ipsa, quoniam intellectus in potentia mouet intelligentem Inon valet inquam quia maior propolitio huius syllogismi est falsa in spiritualibus, quamuis in corporiabus sit dubiu,quod aliquid se ipse in m ueat. Nec concludit tandem illa ratio,quam pro sua opinione assert, quod
illud , quod recipitur in aliquo, reci
367쪽
-rab. B- piatia 'r modum recipietis, unde species, quae recipitur in intellectu meo, demonis impii tuo, cum sit una, igitur de intellectus, vel anima in tellectaua una, quoniam,sccunis dum Aureoli doctrinam, peroppositum potest haec ratio ibtilis facillime retorqueri, &solui,dicendo,quod sequeretur, quod omnes intelligetiae coeli cilent via intelligetia, Ac sic intellaetus intelliget tis in entis orbem Lunae ellet i de cum intestigentia, quae mouet orbem Solis, sed hi ic eli maximum inconueniens, igi- infallucinatur improbus Averr S. Ha e sint obiter dicta, pro euersion Averroisticae fallitatis, di veritate no . Iaconfirmanda, licet hic non sit locus ad-
mile edi Theologicis Philosophica dog
mata, dc praesertim impia, & execranda: Verumtamen pro maiori illius vclitatis euidentiai, hoc iure nos fecisse putamus. d. ἰmν. Sint igitur no vna, sed Dic infinitae ani
set a stirmari rationibus,&auctoritatibusiadiuid 3 thm veteris, tum nouae scripturae, & pK- .cipue Chri lii Domini, diuinae veritatis
dii Iam habemus animarum veritatem, i ri quod sine ulla probatione liquido vni - GD a patct. Iam habemus earum qui Gditatem, & essentiam, per distinitiones Sanctorum explicatas,necnon multiplicitatem etia rationibus pijilimis probatam, conita' concludentes earum viritatem inique,nedicam maligne,& sine λ-λ-linis,m lida rationu. Palest modo alias animae mio intellectivae dotus,&circunstantias in me dium affer re, ut persccte ut aiunt ii tus, D incute eius naturam,&conditi nem contemplari caleamus . Quae huc. - ι i. '; de ea diximus, spectant ad actum primum i plius. s. ad esse, quae autem a Liarre modo tentab;mus, erunt spectantia 4 .iν ait ad actum secundum .s. ad eius operationes, iunctiones,& munera, & ad hoc, ut
melius id a nobis estici possit, considerabimus animana primo ante corporis ingrestum, in ipso corpore, & extra, Poll- quam ab ipso naturali sorte migrauerit,
& ad alium accellerit locum: Se sic fine n huic negotio imponemus, de ha c Omma petraei ibimus more nostro cona pendio- , breuiter, & re soliue, semper Huic nrationi lus, di auciori sibus sanctor uiti
a alis sit animae Hatus ante corporis
Vantum ad primum. s. quis sit at Lia imae intelleetiuae status,antequati ad corpus informandum diutina mittatur voluntate. Non est ijsas hirendum, quu tenet inepte, Onancs an L s,cii caeteris rebus in primordio mut di suisse creatas,' t Origenes A clama lius, de nonnulli eius sequaces, prout es' ferunt Auctores non pauci, quoniGri contrarium ratione primo se probatur, deinde auctoritatibus Sanctorum csi primatur. Si animae sunt a principio inui di, cum Angelis in coelo Empyreo creatae , de ibi manent, aut sunt faelices, aut miscrae, non misera , quoniam ibi notia est miseriae, ncq; paenarum Latus, cum
semper diuinae assistant Maiestati , cito ius piae sentia beatificat, igitur faelices: at si in termino faelicitatis lunt,'ad quid corporis ingrcit um anhelant, ubi facilius miseriam, quam beatitudinem allequi valent nam si eam beatitudinem,quam qnaerunt habent, quid amplius capiunt ΘItidem si faelicem, de caeli bella ibi vitam agunt,& non pollunt ne ii mereri, neqi demereri, ad quid corpora ingredi caduca,vbi, a sensibin delusae,possunt gratiam,& gloriam,quam habent ammittere e talla igitur,& erronea censenda est opinio haec. Itidem arguunt quidam Scotistae siecum Guille riuo Vorii l. sccudo sent. diu. I S. conclusione a. Si animae e flent a principio creatae omnes simul, aut nolli ingredii a corpora, aut i c; si sci, fatuae omnino iudicadae sunt, quod velint oti ginali inquinari peccato , ct mortalistri
faedari piaculis. Nam quoad οι igitule
368쪽
zm occasionaliter, vel materialter ex instineto corpore contrahunt ex obligatione diuinae legis, si nolunt, & contra propriam voluntatem,& in unctum veni ut, igitur miserae, Scantequam peccent, pin- f nam patiuntur. Constrinatur, quoniami non est verisimie, quod tanto tempore sine actu aliquo, vel meritorio , via demeritorio mancant,&ita, si mei enfir, sunt mox beatae, veluti Angeli; si de me rentur, fiunt miserae veluti da irones, edhoc dicere erroneum est, igitur erro a opinio Origenis, si tamen est sua,& non eius calumniatoris,malitia sibi attributa. Consaso. Pro Lrma coelutione, igitur & unde-quaq; vera, & catholica asserere debemus, cum omnibus sanctis Doctoribus Ecclesis, quod anims intellectius crcando infunduntur, de iniundedo creantur, Confiniat. & hoc primo, auctoritate D. Augustini,' .i'ὸ. confirm/tur, dicentis: Axin y δεο αυ
tanii viri auctoritas ad opinioncmiliam futilem euertendam , sed quoniam haec
nitas eonfii. d casterre ad maiorem velitatis expressionem volumus super illud Psalmographi, .isi xusgitatim corda earam, dicit glola. i. animas, quae sigillatim, i&successue creantur, 'cut & earum cOIpοις. Sic ob id non est in via catholica tenendum , animam esse antiqua, & ante corpus Ermatam,& hamatione eande ce seri non debet mundanae animae portio.
ne etae, nisi in sense , quo videbimus lita
a, is, ha sequenti. Quoniam sicuti mundus intui me animatus elicut visum est ad auressi nostrorum Theologorum, ita nec cana eiusdem partem iure existimandum es.se, cum eisdem assimamus. Longum esset pro hac veritate quae est luce meridiana clarior) afferre auit ritates sanctorum Thomae, & Bonauer
turae,idco haec missa facimus, ne videamur nimis laborare, cirra Illudprobas indo, quod ab omnibus Theologis tum G
politivis, tum scholasticis, tanquam Te- rum, & indubitatum videtur esse com A
Sed solet oriri dubitatio, an prius sat In r. dubia animae creatio, vel eiusdem infusio e sed prompto quis respondere potest, quod prius natura fit eius creatio, quam in&uio, lauti in se prius res cnnsideratur,quain comparatione ad aliud,& hoc ordine naturae: Verumtamen simul tempore in codem in stati fit creatio, &infulio. Sed qua ratione permotus Oi igenes, taliata QPRscripsit veritati omnino aduersantia ξZc hae i. irili ratione quadam, sed inani, & auctor, O g tatibus, sed non in rectum sensum intellectis concitus, talia protulit celeberrumus Doctor: ratio sua suit, quod no dorpendet a corpore secundum suum est ,
potest a Deo creari absq; illo,anima non dependet a corpore cassertore Philosopho a. de an ma igitur sine illo potest ι.ει--. creari, &se creata est, in modi exordio, cum cateris substantijs sp ritualibus .s Angelis : haec ratio, quae ut falsa ab omnibus reprobatur,& iure) auctoritale sie
ab eodem Origene comproba tur,& co RMIo roboratur primo Cen. Devi sit timidis Leni u
sacra dicit scriptura, igitur pollea nihil creauit, igitur nec animas, & eo magis, quod etiam legitur in Ecclesiast. c. a P.
ctoritates sane vere, sed math ab eodem iis , intellectae,ratio subtilis, sed annitis: Fa- teri oportet, quod re vera anima n5 ha. bet dependentiam a corpore, quantum
ad suum cilciubstantiale,&ad finem, ad
quem creata est a a Deo: habet tamen . 'Sab illo dependentiam quatu i ad suum ἡρ ut is
esse indiuiduale, quod qui deesse, initid pote . qu sumit ab ipso corpore,cujus est serina,&quoniam tale esse est a blblutum,licet ac sed indiui.
quis tum, hinc est, quod poli corporis μ' '
etiam ablututione remanet tale esse, &se superstes anima,post eiusdem corporis corrupti nem, vicit seorsum abeo.
369쪽
Sed quid est dicendum ad auctorita- de inli ilione, I creatione animal d. Scilies diurnae scriptura ξ ad prima dici po- quoniam in hoc Dic momentaneo lici
te ii,quod utiq , d. estprimo requienti ab om- rum animarum statu,nihil fit ab cis comm Fere, quodpatrarat, quo ad supercoele- memoratione dignum, quod tanquam stem, coelestem,atq; Hlcmentarem rcgio. ad actum secundum ipsa i v. s. ad aliquam siem, S quo ad opificium,quod iam p.r- or Uraisonem spect tu videatur, idcirco lectum essecerat, &quo tandem ad sp cies persectasi, quibus praedita univosa terra conspicitur,non autem ab effecti ne requieuit inditii duorum,quae in diem nascunt uir, qus indiuidua coni at cx anima, & corpore :ccssauit ab his operibus,
quae immediate ipse pereecerat, & valde tona, in specie propria, non autem ab ijs,quae, mediantibus causis secundis, in diem producunt ut requieuit tandem ab uniuersalibus, sed non a singulatibus, quae usq; modo operatur, iuxta illud
Christi Domini: Pater meus etB;m oeperatur, Gr ego veror, ere. Multi multa dicunt pro hac a uctoritate, ego vero sic resolute respondcre audeo.
Ad ira Ecclesiastici dicitur pari modo, quod Deus in aetetuum aen sini
a is omnia P mul, quantum ad ea , quae in
dearum cot de rationem accedamus. s.
ad ic nartis, quo corpora informant,rro statu isto siue prius aliquid dicamus demora ingrei us in ipsa corpora, quando diuina torte ab altillimo mittuntur in ca, id c si, quando creatur in matcrno ulcro a suae concc ptionis principio. In hoc ino x idetur clisco is Theologo . rum sca bsa, a Philo phica, ctenim cum
D us,nc quoquam volucrit animam anialc corporis tui in ioimationem d: si viti
re seorsum ab eo, & hoc prout probat Doctor subtilissimus Scotus hae calici imperiecta , quoniam persccta sunt cuncta Dei opera,at hsc citat impas beta, si creata ante esset, par crat ergo illa & ctea re, & creando infundere, quando coipus hi utero matcrno est debiteoi ganiratum
a γ quaest. l. Statim in sunsii ut corpore oragalia alia. a.de anima.
in coelo sunt, &quae in speciebus his e- ρ is P0 ei or anici: hoc x st pecti ct c cc tiam philectis , eis tamen finea indi- leti, es Οιgahizati . haec Scotus subtili sicens successionem, & generatio in sin- Princeps a. sent. dist. I7. quaeli. prima. gularium ex propagatione. Sed melius Sed quando nam dicitui ita persccte otia dici potest cum Alberto, re,&cognome- hanizatum , ut sit aptum ad ipsam tulit. tom. 3gno, quod ii auctor tas est intel- piendam, tanquam suum actum pei se ligenda, quantum ad scientiam Dei, si- ctiuum suae formae subitantialis ή Re mul apprehedentis, vel quantu ad qua- spondetur, cundum D. Augustini sint
tuor cottia simul creata .s natura Angelica, coelum Empyrcum, tempus, & materiam primam, quatuor elementa, in
quibus omnia erant si non formaliter, &sutem virtualiter, & unusquis inoni,ere pote s. Sic in germanum sensum,de verum, licet interpretari facis scripturae sentctias, quas immerito pro sua ratione c5firmandas assumit Origenes. ut salsa igitur, &ertonea reprobata sit eiusdem opinio de animabus ante corporis ingressum, existentiam; ut vera igitur,& indubitata quod perfecta olgani. atio fit in spatio dierum quinque, & quadraginta a prinis Cpio conceptionis; M tali ei velo opposi tam tenent sententiam. s. luod formetur in spatio dumtaxat quadraginta dicrs, sed res quomodocunque re habeat, tune dicitur fieri ,&treatio, & inluso rati nil s animae', cities in masculis, tardius
veto in saei itis, prout etiam Philota plius fatetur, cuius opinio facit Θ, & cum Theologis, & cii Medicis concilitari potest, quod alibi vi)ebimus. Infunditui jgitur tunc temporis', an Lapprobata sit sententia D. Augustini, manu percita fit;&statim inluta, incipit Magistri senti di omniuTheologorum, ipsu informese, quo postea informatos: NN exe
370쪽
si ii mi, sis crcet opera vitae, unde ex utroque fit D -- o. Vnum nobili ismum compositum, quod est homo, inter omnia mixta longe cxcellentissimum .
anima ex se limpliciter considerata
sit aliqua compositione composita.
AN postea anima in sua simplici na
tura considerata, fit aliqua compositione compolita Respondetur ad aures omnium Theologoru, quod utiq; est composita; & ratiocis . quonia summa simplicitas competit praecise Deo, qui quidem est actus purus, citra quem omnia iure dicuntur esse composita, inter quae est anima ipsa & si quis interrogaret, quae nam eli ratio compositionis ipsius anim se siue ex quibus partibus dicitur composita ξ Respondetur, quod est composita ex partibus cssentialibus, quae ratio compositionis reperitur per se
in omnibus creatis. Confirmatur auctoritate Boeti, Seuerint, dicentis, quod in omnibus citra Deum differt, tam es, crquod est, idest essentia, & esse, adeo quod
innuitur animam hac habere coposti ne, sicuti habet Angelus. Dicitur etiam composita anima ex actu, & potentia ,
quod facile potest concludi, eo quia iam est actus ex sementia Philosophi , a quo non discrepant Theologi nostri, & in se
habet potentiam,no solum corpori comi uncta, sed etiam ab eo separata, vel potius ex politiuo, de priuatiuo, iuxta Sc ti sententiam. Excluditur postea, &iure ab ea illa compositio, quae constat ex partibus integrantibus, & materialibus,eo quia lisccompositio conceditur dumtaxat rebus ex materia, & forma constantibus; Excluditur etiam illa compositio,quet est ex partibus dissimilibus, quae in omnibus animatis viventibus conspicitur, in quia bus est anima, quae est eorum vitae prin
cipium, de ipsum corpus. Restat igitur, quod solum sit coposita his duabus ni-Gaduce. Firum compositiqeshur. Sic concludui
celeberrimi Doctores Thomas, se Bo. nauctura, sic Alexander Alclis, Richardus,ac d cniq; omnes Theologi,ncini ne discrepan Id.
αuare diuinus orifex, animam immor.
talem, corpora corruptibili, moν tau iungat. ANtequam operationes an Ima in osvo corpore declararc pc gamu ἔ, necessarium c se duximus pr us enarrare causas, quibus suin mus Dcus animam . corpori unire tibi coplacuetit, ad que nafinem nobilissimam naturam corruptibi. li corpori consortem dc stinauerit , quP, nam primaria cius intentio fuerit, duas in unum coniungere naturas valde diis stantes, & tam disterentes, animam incorruptibilem, ac immortalem, & co rus corruptibile, de caducum, animam In corpoream, de corpus materiale, numam demum immixt , de corpu4 mixtum, & compositum Rationes, de cau r, quibus surrimus
rerum conditor animam corpori iunxerit, multae 'nt,prout multi sunt Theol gi proruantes, qui quidem qas dein aste runt,quae postea colligqntur a multi ,&ordine mirifico dispon untur. Prim est Magistri sentent. qui absolute fatetur, Deum sectiIe hominem ex materiali, de imm lcriali substat ia, corpus ex luto, de animam de nihilo, & non dς propria . substantia ut perperam voluerunt quidam Ethnici,quos secuti sunt multi Hs,
retici atq; eande in corpore coloca int, ut in eo Deo creatori suo famulans, ina-iotem mereretur in Coelis coronan .
Secunda ratio cst D. Auguli in i , qui dicit, quod Deus rerum omnium nrax mus opifex, di ordinatissiniussit, de ob id voluit suum ordinem si costundere in rebus , ut eius admirand sapie pria ce neretur in eis. Cernitur re ver/ maxima sapientia, in natura Angelic , qtiae te in perfui visum eli eidem assiliit a terno