장음표시 사용
111쪽
cis ι de Solignas Ferulon, Archiepiscopi Cameraceniis , qui illis Pseudo- Mykieis haud p ram favebat, multu editis lucubrationibus egregie consutavit. Expostionem in Apocalyrnin Gallico idioniate exaravit, & libros Psalm rum, Proverbiorum , Eeclesiastes . & Cantici Canticorum Notis Latinis illustravit. sub finem Vitae silae acerbis doloribus cruciatus, Expositionem hujus Isaia Prophetiae: Ecce, miro concipiet Oc. & ut mortem , quam sibi
imminere seiuiebat, eiecto animo, hilarique vul tu adspicere pollet. interpretatus est Plalmum
vigesimum primum, in quo passo Christi Domini nostri a Regio Propheta graphice deleriabitur, sicque seribendi simul & vivendi finem
secit die xii. mensis Aprilis anni MDec in
Magnunt apud Viros eruditos sibi nomen peperit Antonius Godeau, Episcopus Veiiciensis, qui improbo labure nullia opera publici juris fecit, quae styli elegantia & doctrinae puritate cum silmma oblectatione leguntur, & ab omnibus expetuntur. Setipsit patrio , seu Gallico sermone, Paraphrasis in omnes S. Pallii Epistorus, septem omnisas, ct Psalmos Daridis ; Historiam Ecclesiasticam, quatuor priora complectentem Ecclegia Saecula; orationes funebres ι duos libros cirusiana Poestus Institutionem Principis pro Rete christianii mo Ludovico XIV. Vitas doctorum Pauli, Augustini, Caroli Bonomai ι Elogia Dissivorum, quι in omnibus Iutisa Saculis, doctrina Orita sanctimonia ruerunt; Constitutiones β odales. & alia plura opuscula. Interfuit Comitos Generalibus Cleti Gallicani habitis
anno MD cxxv. &MDe v. in quibus Episcopa. iis auctoritatis jura, nec non Christianae ductitinae moralis puritatem contra laxiores Casui stas, qui eam nefandis corruptelis adulterabant, acerri me defendit. Tandem meratis & fama ubique elatus obiit die xxv. mensis Maii anno Moch tr.
Danielem metium , Episcopum Abrincensem, Latini sermonis elegantia, linguarum Hebraicae&Graecae peritia, Historiae Sacrae, Ecclesiastieaeae Prophanae exquisita & amplissima cognitio illustrem in Ecclesia, & in Reipubliea litteraria
reddiderunt. Praeter Censuram quam edi dit , adνersus Philosopbiam Cartesianam, Milibrum, quem composuit . de claris Inter in pretibia, Editionem c)perum Graec Latii iam adornavit, doctissimia Notic illustravit , eique attexuit Tractatum , cui Titulus:
O sti a x Ni A N a, ubi vitam Origenis, accuratum
omnium eius Operum Criterium, di Historiani Controversiarum. qiue in Ecclesia occasione vel librorum, vel doctrinae, vel personae Origenis fuerunt excitatae, inserit ita Librum etiam de loco, in quo sitis erat Paraditus
Tecrestiis, scriptit . de ad Eusebii Episcopi
Cesariensis imitationem Opus edidit, cui titulus
argumentoriun genere contra Infideles probat antiqui vatem, revelationem, inspirationein Mauthoritatem Sacrorum librorum ν contra vero Iudaeos demonstrat. omnia Prophetatum Or eula de venturo Messia Fuisse in Iasu Custis T
Salvatore nostro ad amussim impleta. Hoc opus, omnigena eruditione facta, & prophanaresertum, longe praestat aliis operibus, quae
vulgavit clarissimus ille Episcopus, qui paucis abhine annis vivis λblatus magnum sui viris eruditis reliquit desiderium. In diligendis, atque illustrandis Eeelesiae Annalibus diu mutitumque insudavit Henricus spmidanus, qui iaRegno Nauartae natus,& in Calviniana haeres edueatu . divina tamen adspirante gratia, ex continuaCardinalium Perronii ct Bellar niOp tum lectione seut ipsemet fatetur. immb gloriatur, in libro de Camereriis sacris a se verna. eula. seu Gallica lingua. edito ex errorum te. nebris emersiit, dc Catholicam Fidem ample. xus est. Ob stam eximiam eruditionem cum
singulari pietate coniunctam ad Episcopaturi Appamiens ein promotus . populum sibi commissiun qui verbo, qua exemplo docuit, ad pietatem informavit, pluresque libros ciniseriis psit, quos inter censemur iam laudatus libet de Cameteriis sacris, Gallico primum, deindὶ
Latino idiomate donatus, multisque auctus: Annalium Ecclesasticorum Cardinatis Saranti Epistome duobus Tomis comprehensa, Annalessacrii Mundi creatione ad ejusdem reparationem soli tinuatio Annasiam Ecclesiasticorum ab anno
MCXCVIII. quo Cardinalis Baronias desit. usque ad finem anni MDCL. in duos T mox distributa. Si de Henrico Spondana plurasti te desideres, legesis ejus vitam a Petro Fria tonio Theologo Parisensi descriptam . quae extat in fronte primi Tomi ejusdem Spondisi
Continuationis Annalium Ecclesiasticorum B tonii. Ad repurgandam doctrinam moralem a corruptelis, quas nonnulli laxiores Casuistae invexerant, animum appulit Franciscus Gentius, pallia Αvenionensis, & ejusdem Ut bis Academiae in Saera Theologia , in utroque Iute D istor. Ab Eminentissimo Cardinali Hieronyminimatri , Aquisextiarum Archiepiscopo, ad
instituendum timinarium accitus est, ibique pet quinquennium doctrinam moralem docuit. Deindὶ, ab Innocensio Undecimo Pontifice M ximo Vasionensis Episcopus creatus. omnia
Episcopalia mutua incredibili zelo obivit. D
chtinam moralem ad normam scripturae S erae, Sacrorum Canonum , doctrinae sam . rum Patrum, praesertim Sta Thoma & Antonini, idiomate Gallico composuit , eamque promovente doctrina & pietate celebri Carsianali te Camus, Episcopo Gratianopolitano. typis commilit, quae ita omnibus probata est. ut multis Editionibus pervulgata . Parisis, mox Venetiis in Latinam Linguam versa prodierit. Obiit Franciscus Genetus, Episcopus Vasionensis , die XUlI. mentis Octobris anni MDCCII. aquis sis focatus, dum torrentem
lectica vectus trajiceret, vix aetatis annum sexagesimum tertium ingressus. Hic praetem
mitte te non debeo Iosephum A furiam Suaam, in Sede Epistopali Vatioum si 'ascisci Geneti illustrem praedecessorem, qui patria fuit itidem Λvemonentis, Graech ac Latine doctus, Antiquitatis sacrae M ptophanae studiosissimus.& Urbano Octaνα Ponti sita Maximo gratissimus. Aili Abbatis opera ἡ Graeco LatinE versii typis Balberinis Romae excusa publici iuris secit, multaque doctissima in lucem edidit Opustilla, quorum Gatalogum texuit Leo Amtius in das Urbanis seu de x iris Illustribus. Vita fulictus esistio siphas Maria Suares, Episeopus Vas nensis , anno M LXXVI. Denique ; inter. Episc
112쪽
ure saeculo decimo septimo tulimis fuit Franci- o Bassuetuν , patria Narbonentis . Latinae Graecaeque & Hebraicae linguarum notitia prae dita, juris prudentiae peritia maximh elatuit.
primum Lutevensis Episcopus anno Moex II ,
i christianissimo Rege Ludovica XIV. designa.
ius est, deinde anno Mncti M. translatus ad Epistopatum Montis Pellulant , obiit anno Moc xxv I. Plura perdom, eum Hist
nia, tum Canonica scripsit opera. Dist is hinocentii IIL Pontificis Miximi mentariis Historicis illustravit; Visar Pontificνm Aremone sedentium praeclaris Notis auxit; β - .m Legum Graeeain Michaem Melli elucidavit Iuris Annotationibus; Ecclesia GaIlisana Hi rinam exordia quatuor libris, a primo Christi in Gallias Evangelio ad datam Eeclesiae pacem, publici iuris secit, sed eatum continuatio desideratur, Jc necdum prodiit in lucem, quamvis a Uitis Litteratis multam expetita , sicut&ilia ejusam Authoris opera MSS. quae adhue in Bibliothecis asservantur. Sed hactenus satis dictum sit de Gallieanae Eeeleliae Epist pis; qui Saeculo decimo leptimo Catholicam ridem ad Haereticis impetitam strenuὶ vindicarunt, doctistimis libris illustrarunt, & vitae sinctioris exemplo, tanquana sale optimo, in populorum cordibus incorruptam condierunt atque contervarunt; de quibus si plura scire aveas, adire poteris Galliam Christavam , quae prim im a Scariora, & Gravisa nati ibus dam virthanis, Gallies de Samcte Murtia . edita est; deinde a Petro Abelis, di Nicolao. filiis Scarati Sammarabant . pluribus accessionibu Radiecta etiam Historia Galliae Abbatum aucta in quatuor Volumina excrevit, ac demum paucis abhinc annis a Dionyso Sammari hamo. Mon cho ordinis S EGeducti E Congregatione S. Mauri, multis conquisitis undique monume tis locupletata, pulchreque eastigata, & ad n stram usque aetatem produeha prodiit in lucem
C. Gaudeo plurimum , quod Ecclesia Galli-eana Saeculo decinio septimo tot strenuos iii eriti pandis Haeresibus, in amplificanda Religione doctissimos dedecit Cardinales re Epist pus, vindices Catholicae Fidei, custodes antiquae Patrum tradstronis . acerrimos propugna-
tutes Ecclesiae laborantis, ejus hostium repleslbres, defensores honoris & silutis. Sed alios, uplacet, percurramus Scriptores, qui eruditionis praestantia saeculo decimo septimo in Galliis si
M. Dies profecto me deficiet, si singulos im,
praesentiarum appellare velim Scriptores , qui Saeulo decimo teptimo eruditionis fama celebres in Gallais extiterunt. Illustriores igitur dum-ta V, quorum opera aliquam Ecclesiae utilit tem aliarie pollunt, hic laudabo, α ut sedulo caveas a lectione quorumdam Galliae Seripturum, qui , licht Catholici, Ic Clem addicti, est carnis tamen & intemperantis Criatices vitio laborantes, malὶ audiunt; eos in aritecelsum breviter indicabo. Plinius est D. Mnes Gunovus , Constantiae in Normannia, Galliatum Regni Provincia, natus, Ductor Sacrae Facultatis Parisiensis. Vir quietis impatiens , qua nec se, nec alios scin tinebat, &nauu quadam titillatur prurigine susillandi,
ae iure vel injuria carpendi Viros ii lustres, ealamum felle tinctum in plures aeuit, rec stasque communi piorum suffragio opinionesaeestivit argumentis ut plurim a negativis; quae incerta de infirma esse luculenter contra eumdem MI iam evincit benὸ longa & et ganti Exercitatione Dannes Baptista Thieri. Cettu ut libete dicam, quod olim de morosori quodam Censore lepide ajebat Tullius Cicero. illum videlicet Grammatris Aristarchum esse, si d Phalaridem ; in Ioannem Launo jum , nup num Critieum, tute optimo detorqueri potest. eum videlicet multarum traditionum de opini num non Aristarchum, sed Phalaridem suisIe.
Ille quippὰ est superciliosus Cetuor, qui non
ferro, sed serreo calamo in plures receptas opini nes ac traditiones temerario aula grassatus est,
qui facta omnia infecta esse pertendebat.qui t tus fuit in vetustissimis quibusque Sane is E Coelo pro virili parte detrudendis, quasi depopulandi
caeli partes sibi desumpsistet; quis Dionysium
Areopagitam Galliarum Apostolum suisse aperta fronte negavit; Phocenses defraudavit S. Magda. lana ad Portum Massiliensem appulsu, de apud se aliquot annis vitae sanctissime transactae monumentis, quae cedunt in decus illius gentissem. piternum ; qui plura Monasteria i juribus depti vilegiis, longi non solum annotum, sed etianismculoruin serie confirmatis. depellere aggressis est; qui Pliniatus Romani Ponti heis tuta omni studio elevare molitus est 3 qui Religiosos Carmelitas deturbare voluit ea, quae apud illo; oblinet, originis suae ex Via & Etit eo repe itae, vel Sca putatis Simoni Stocis a virgine Dei. para eoncessiopinione; qui denique, ut eaeterae alia milia faciam, S. Thoma Aquinati, Doctori Angelieo, non pepercit, eique summam Theologieam tripartitam ficulneis conjecturis, quas insuperioribus colloquiis ex sumavimus, abjudicavit, muli que id genus in his, quae edidit, Opetibus tractavit argumcnta, a quibus, si illam, qua labora. bat, scii pluriendi cacoethem, & pruriginosam de omnibus dubitandi libidinem colli re potui siet, in integium supersedere debuillet. Qiod cum non fecerit, & imipotenti suae libidini singula quaeque, quae ad ipsius salivam non erant a temperata, in diibium praeposte te revocandi absque ullo fraeno indulserit,indelebilem importuni, inorosi, & superciliosi Censoris notam n mini suo inussi. Ubiit soannes anuus die X,
mensis Martii anno Moc Lxxvrat. Alier intemperantioris Critices Scriptor Gallus est Ludopicus Ellias Dupinus, patria Parisinus, & FacultatisPatis ensis Doctor, qui Dannis Laumose elim esset discipulus, ejus vestigia ubique pressit. in his. 'quae edidit, jpetibus,praesertim tu sua Bibliotheca
Scriptorum Ecclesiasticorum, quae novemdecimT . mos coni plecti iur, de Romatiis Pontificibus p tum reverenter loq:iitiir, in Sanctorum Patram
opera, stylum4doctrinam, quasi pro Tribunali
sedens, virgam censoriam exercet. Sanctorum Ee
etesiae Doctorum Augustini Se Hieronymi orta
deprimit. Scriptorum Ecclesiasticorum lueubcationes pro suo gustu dc arbitrio aut eontemnit, aut extollit; Viris Regularibus, quos viasb MPndicantes appetiamur, praecipuE Fratribus Praedicatoribus, te se passim infensum prodit, eorumque Opera parvi facit; receptas tradivones. M
113쪽
opiniones, quae Fidelium pietatem alere possisne,
tanquam fabula, superstitiones , & putida oen, menta irridet, explodit, exsibilat, atque infelicibus conjectaris abylere natur , uno verbo D pinus Dictaturam nescio quam, sine eruditorum
suffragiis, in liberrima Republiea Litteraria sibi arrogat, & si quos a se vel minimum distentientes putat, illicd Plautino more illos defricat, ct tanqua in Critices Disciplinae penitus ignaros
traducit ac vellicati Paliliis nuperrimi diem ultimam clausit Dupinus. Inter Gallos intemperantioris Critices Scriptores reponuntur quoqu Hadrianus Miliet tu, Petrus Didit. ambo Sacerdotes. Hurum primus, in pago prose urbem set- Iopacum natus, multa pera conset ipsit, sed Lb specioso obtentii repurgandi vitas Sanehorum a sabulis, qiue in eas irrepserant, & vera Acta ac monumenta secernendi a salsis de spuriis , maliud extremum impegit in describendis vitis Sanctorum, quas quatuor Tomis in Folio complexus est. Plurima si quidem Sanctorum , Miraditiones in Ecclesiis receptas, aut in dubium revoc1vit, aut inficias ivit, multis miraculis, de revelationibus fidem omnem detraxit, totumque Opus suum variis observationibus, eruditis quiadem, sed quae severiorem in hoc argumento Cri tiram olent, de piorum animos offendere pocsunt, implevit. Obiit Parisis-Muletus die XXI. mensis Ianuarii an . MDCCVI. Alter vero, seu Peuas Hidit, ex Λrvernia.Galliae Pr vinci ai ortus, praeter aliqua Historico- Critica opuscula, quae Gallich euntia Setastianum TIGmontium scripsit. Theologum agere voluit in liabro, quem Gallicὸ an. MDCXCVI. edidit de Sanctissura Trinitate probandum luscipit, Coeli m non tam distare a terra, qtiam Systema Theologorum de Sanctissima Trinitate distet a doctrina Sanctorum Patrum. Sed dum Theol rosScholasticos impugnat illePseud CliticusAuthor, lapsus es in Iritheitarum errorem. tresquo distinctas estentias, seu naturas admisit In tribus PersonisDivinis. Qitem errorem eruditus P.Hugo, Canonicus Regulatis Praemonstratensium ordi nis, perdocta lucubratione an. MDCXCIX. edita consutavit,& temerarium illum Criticum, faucem in alienam messem mittere praesumentem , ad palinta iam coegit. Horum itaque Seripto rum, quos hactenus indicavi, & aliorum iniemia
peratae & inordinatae Critices hominum opera lectitate non debes. quia iieut nihil utilius est Critices Disciplina, quae temperata est, & ad cercas, praescriptasque Regulas exacta , ita nihil perniciosius est inordinata litica, quae nullo staeiano eohibita omnia in dubium revocat,& In monuisment' quae pietatem & Religionem spectafit, etiam impune gras Iatur. Qita de re legesis na- statum de abusibus oti tres Diseiplina in iis, qua attinent Religionem, Quem Pater De Lobrusset, Societatis Iesu, m. MDCCX. Gallio idiomate edidit, & librum, quem nuperrime, seu anno MDCCXIII. Parisiis vulgavit P. μη/rvius a Samaa Murtisi Carmeli in Excalceatus, Gallico itidem idiomate scriptum, quiqtie hunc praefert titulum,
ctorum Patrum, Acta antiquorum Martyrum, σVitas Sanctorum &c. His semel indieatis immoderatae Critices scriptoribus Gallis, quorum ta studiosaiuventus mauibua vetiare non deinbet, de aliis nune nobis disserendum incumbit ejusdem Nationis Gallita Setino tibus, qui Ct
tirali itidem dignitate insignit Saeculum Dei. mum septimum eximia eruditione illustrarunt,& li os non minus Eecletiae, quam Reipublicae Litteraciae titilissimos lucnbrarunt. Sed quia vutam cujusque proseqiii infiniti laboris estet, e rum dumtaxat nomina, atque praecipua . quaediderunt, Opeta breviter indigitabo. Quod si aliquos ex his praesertim Scriptoribus,qui eciam.
nam in Gallus vivunt, praetermisem, excusati nem, Dpmoc, merebitur silenti uni meum apud eos, quorum per Ignorantiam magis, quam ex contemptu nullam mentionem secerim.cum eo. rum &Nominare Scripta ad me non pervelimrint. Inter Scriptores Gallos, qni De. XVII ia Theologia sive Scholastici, sive Dogmata ea, vel Polemiea, vel Morali excelluerunt Phi potissi.
mum numerantur, quos hic continua letie retem lebo. Andreas μν Eius, insignis Doctor dibonicus, & Resius Theologiae Proseisor in Uubversitare Pariliensi primarius, seripsit librum contra Edmundum Richerium , Authorem libelli De Ecclesiastica, O Potiris Potestate ι Opera
etiam Theologica vulgavit, obiitque Parisis m. MDCXXXViII. N Maus sansertus, patrii teli inentis, Doctor & Prosei .r Sotianae, egregiis Commentariis Summam S.I ome illiastravit.& e vivis abiit die Xlv. mensis Maji aviuMDCXLII. Sub initium Saee. XVII. floruit Philinus Gamachos, Doctor Sorbonicus, qui rebus Theologicis perdocte scripsit, & obiit die XXI. mensis Iulii M. MDCXX v. Claruit eodem Saeulo Anunius AEnauus, Doctor Sorbonicus, qui plura opera Theologica, sed praesertim P lemica contra Haereticos Calvinistas concinnavit, inter quae duo potvssimum Gallic. seripta maximὶ celebrantur,unum videlicet.eui Titulus est De perpetuitate Γιdei Eucharistia, alterum, cui hie Titulus praefigitur: Mπatis oristiana morisbus C Ixinistarum dei atione omniηὸ prostit,t . Obiit AnIonius in Idus, annos natus octi
ginta tres, die vi II. mentis Λug. an. MDCxlv. Citholicae iliaem Religioni adversus Calvinianos propugnandae totum te addixit Petras μιουεια eleganter atque erudit E scriptis opusc.lix Catholicae Ecclesiae Romanae Fidem adversiis Hetero xos illibatam tutatus est, obiitque Pariasiis die X vL Novemb. an. MDCXCV.In Casui. stas Saec XVI l. Primas tenere die Jacobus Sas, . νικι, Gallich De Salate deura, Doctor Scithonicus, qui extremum diem clausit xv. mensis Decembluan. MDCLXXVIL Conscientiae Dubiotum M Consultationum Decisiones, quas ad Scripture Sacrae, Cationum, & doctrinae SS. Patrum, atque primi subsellu Theologorum normam ex actas dederat, dum adhue in vivis estet, publis eam in lucem post ejus obitum editae sunt anno
MDCLXXXIX. MDCXCII. & MDCCIV. tui.
bus Tomis in quarto collecta. Duo etiam post. humi Tractarea Latini, quos idem Saseonira comtra Pseudo. Ministrum mitium composuerat,pro. dierunt . MDCLXXXVI. unux videlicti de S cramento Ovirmationis, alter de Extrema ctionia Casmstarum, leu Doctorum, qui de Morum Diseiplina tractarunt, Classi aecenseri quoque debet aderis si qui concinnavit Summam ori stianam seu Orthodoxam Moramo plinam duos
in Tomos in Folio cratibulam , quae ut ait
114쪽
cliuialis , rasere in Dentione,
neelt in stome primi Toim colle nis omnium initiora in m*aniab videtur catera fere coat aia Maratis oristianae . ex Canonibus Conciliorum
ruis Sanctorum Patrum contexta , adrersus L xiores quaslibet. Adversus spurios Mytticos, leus Melis Molimsi disicipulos, ecudicum librum sonput Ioannes Grancolas, Sacrae Facultatis P tisiensis Doctor, aliaque Opera de Doctrina uocali , maecipue de rebus Liturgicis, de stibus, Caeremoniis , & Disciplina Ecclesiae publicavit, quae a Viris eruditis unpense laudantur. Coinoedias& Spectacula libro Gallice edi-mdata opera tinpugnavit Ioannes Gerbesus Do-stor Sorbonicus contra P. faro, Clericum Re- latem Thoatinum, Italum, patria Meilanen
iem, qiu Parisiis Latino scripto, sed postea Gallice verib, Typisque mandato, Comoediarum, &Spectaculorum uiuin lacitum eue docuit, facti in men i Militens, palino liam in Eeistola, quam
laipsit ad Illustrinimum Areluepiscopum Pariliensem , decantavit, & Comoediarum ac Spectacu-lρtum usum,velut Christianis onurinis illicitum,ae a Sanetis Patribus damnatum , reprobavit. Alia ejusderat Ioanius Geraesti de diversis argumen in extant Opuscala Gallice scripta, & liber unus Lases exaratus, cui titulus est: . Majori-MM. Lucubrationes, non minus doctrina, quam argumenti novitate singulares, ediderunt duo
Saec. XVII. Theologi. Dcobus scilicet Mitiau, Doctor Sorbonicus, de Dannes Baptista Thiras,
Sacrae Facultatis Parisiensis Ba aureus, quo rum primus, seu iacobus Eoinau, pr*ter varia opuscula, quibus Rempublicam Litterariam illustravit, edidit in quarto de Antiquis
rectionem , Trinatum de necessitate Contritionis. seu amoris Dei super omnia dilecti, in Sacramento Poenitentia; Historiam e confessione Auruulari,
Iractarum de Adoratione Eucharistiae; Historium Pinetantium ι O Disiquisitionem Historieam de rer Maria hominis sacri Viram communem more ci vidi traducentis. Alter vero Scriptor, seu Ioannes Baptista misisti, Vir rerum reconditarum citriosus ua vestigator, varias Disteitationes, va Tractatus publici Iuris secit, praeter triri de Authisitare Argumenti negatisi contra Launo μαι
Tridatus de Festis, De Expositisne Sancti mi Sacramenti; De Superstitionibus; De iocis o Ladiis
De Coma adscititia , Gillice Perraque, Clericorum, de aliis id genus argumentis, quae Lectores singulari voluptate peruuidunt, de rara erudi
tione imbuunti Obiit Joannes Baptista Thierarnense Mart Ioanni MDCCI H. Denique, ut absolvam seriem Scriptotum, qui Saeculo XVII. in Gerum Saecularem in Galliis adscripti de rebus Tlaeologicis seripiserunt, quinque dumtaxat proseram Vitos illustres, qui ad iuvanda Clericorum studii Cultum Theologicum, ab inutilibus, sit fidis, is inolis, S sutilibus quaestionibus repurgatum,magna cum Laude de omnium utilitate a Dmarunt. Primus est Franciscus Ru, Sacrae Fotultatis Parisiensis Doctor, in Antiquitate Eoelesiastica, & in lectione Sanctorum Patriin , axque Scriptorum Erclesiasticorum versatissimus qui Cursam Theoloeticum in quatuor Tomos distris tum, juxin Mnolasticam methodum aggressus , duos tamviri Tomos, quorum istuma eumpletur Traebinu m Deo, de Attributis molis. ODe Sanctisma Irisitate; Alter vero cantinet Tractatus De Legibus, De Peccatis, o De Incarnatione, publicavit; inopinata morte abreptus die xxv I. mensis Decembris an . MDCXCIM, Alter Seris nor est .ioannes Baptista Da Hamel, Sacerdos,
qui non suum castigato & eleganti stylo compo fuit Cursum Iinhilosophicum, eui titulus est: mi Iosopbia Vetas ct Aera ad usum Schola accomm data, sed etiam concinnavit integrum Cursum Theologicum octo Tomis in octavo comprehensum, in quo Quaestiones, quae in Scholis venti lati tolent, puro, tersi, dc pene Ciceronianostylo pertractat, & Theologiam Scholasticam 1imul cum Positiva, seu Dogmatica, Polemira, S: Historia Ecclesiastea miro artificio, ac perpe tuo foedere coni Lingit. Hujus Cursus Theologici Epitomeu ad usum Seminariorum consecit Ioannes Baptista Da Hamet,. quam Parisiis anno' MDCXCIII. Tyriis mandaracuravit. Alium Ser plurae Sacrae studiosis utilissimum edidit librum, .cua titulus est: Dotationes Bιblica , & integra Biblia Sacra cum doetisiunis Notis in omnes libros sacros elim Veteris, tum Novi Testamenti
Parisiis m. MDCCV. Typis excusa in publicani lucem emisit. Obiit Parisins Joannes Baptista Duminet die vi. mensis Augusti anni MDCCVI. Tertius Scriptor est Martinus Grandis, Docto Sorbonicus, di Sacrae Facultatis Parisiense μα-nus, qui sese totum Theologiae Schol: sticae studio
dedit, ac diem extremum obiit die xv r. mensis
Novembris anni MMXCΙ. muItaque reliquit Opera Theologica, quae quinque Voluminibusco inprehensa, post eius obitum Caralis Da Ples D' argentia, Doctor itidem Sorbonicus. Parisiis praelo commisitan. MDCCX. eisse adjecit no nullas Disputationes, quas ipse proprio Marte lucubravit. Quartus Scriptor est Nicolaus Chermis nier, Sacrae Facultatis Parisiensis Doctor, qui plurires edidit Theolo e Tractatus, de quibus cura α expedita metuodo Quaestiones non sellam ad Theologiam Scholasticam, sed ad Positivam,
seu Dogmaticam spectantes pertractat. Primus mus complectitur Introductionem ad Scripturam Sacram, de Tractatus De Deo, ejus Attributis, De Praedesti tione, De Trinitate, at DoAngelis. Alter Tomus continet Tractatus de I carnatione, De Gratia, &de Iustificatione. Teretius Tomus comprehendit Tractatus De Actibus Humanis, & De Legibus. Quartus Tomus unicum habet Tiactatum De Peccatis. Alios Tractatus Theolo icos non absiavit Nicolaus L herminier. cui plurimum debet Schola Scoti, Doctoris Subtilis, quod illius opinionem de Di
stinctione formali, actuali, ex natura rei, La tino & Gallico idioniate aeriter defenderit, ei que novum robur ac lumen pro viribus addere tentaverit. Quintus denique Scriptor, est L . δεν reus Haberi, Doctor S bonicus, qui intin imum Cursum Theologi in ad usum siminari Catalaunensis per breves Interrogationes de Re 'onsiones contexuit . atinae omnes sese Phestiones, quae assi Theluogiam scholasticat
Dogmaticam, de Polemicam attinent, accurata
Methodo. nitidostylo, selida doctrina excussit, dilucidavit, praesertim illas, quae ad Disciplinam morum, actacramenta, eorumque admini
strationem pertinenti in quibus explanandisfas remporis ac laboris impendisse videtur. Coniviis
115쪽
hie praetermicio insMem quemdam Parisiensem Considerationibus,seu quemlibet Versum
- servationibus . excerptas, danuravit Summu
Theolopum, qui lub nomine Petri imcitare voluit, & crius eximias Apologias, quas in delensionem Epii coporum, sicut iam in Colloquio III. obiervavimus, trivi in animo suscepit, Clarus Gallicanus non solum benigne excepit, sed etiam ad illum, lices incognitum, perhonorificam scripsit Epistolam; noluit tamen ille Theologus, sub nomine Petra Auresii latitans, solitudinis nimi lim amans, unquam prodire in publicum, S litteris jugiter intentus, com Potitifex Cremens M. Constitutione data die v III. mensis Septemb. an. MDCCXIII. Sed missis illis Novi Tei lamenti Gallicis Versionibus, novam
Sacroram Bibliorat in Hebraicorum, Samas ta norum, Chaldaicorum , Graecorum , S Tia corum, Arabicorum & Latinorum Editionem
Guid. Michael le iuvantibus Philipponu Ioaune Morino, Congregationis Oratorii
Iesu Dire bytero, Gabriele Sanira, Abisalamo E plura seripsit opera. Longam cum Sirmondo cheste ,&Hieronymo Parnit, aggrellus est, eam societatis Iesu circHectionem & verum selisum
Canonis secundi Concilii Arausi eani primi Controversitari habuit, sicut in Colloquio mox laudato ostendimus, S morietri, numero prope infinita nianuscripta reliquit.
D. His celebrioribus, quos hactorius laudasti. Cleti Saecularis Viris illustribus, qui Saeculo XVII. in Galliis Theologiam Seholasticam
Dogmaticam , Poleinicam, & Muralem doctissurus suis lueubrationibus illustiarunt . atque Rempublicam Litterariam locupletarunt, optarem, ut in privsentia alios adiungeres ejusdem cleti Saeeultaris viros eruditos, qui in Galliis, sive in Sacrrarum Scrip urarum interpretatione , sive in notitia Historiae & doctrinae San rum Patrum . sive in Theologia Astetica, arteque concionandi prae caeteris aliis Scriptoribus excel
M. In adornandis Scripturae Saerae in Linguam Vernaculam Versionibus eruditi quidam Viri in Iliis Saee. HII. studium, operamque posue iunt, videlicet Biblia Sacra ex Editione Vulgata uiri vertit Gallich Isiacus is Madire de My cumque magnis 1 imptibus Parisiis anno MDCXLV. Apud Antonium k6tre Typis excirdi curavit , iam de Biblia Heptaglutta, seu I)olyglotta Domini Michaelis is is , vel Parisiensia vulgo nunci pantur. Haec autem - chaesis se is Saetorum . Bibliorum Editio decem Voluminibus in Folio
mMori comprehensa est, quorum quatuor priora complectuntur Veteris Testamenti Textum Hrbraicum, Chaldaicum, & Graecum, addita impliei vetitone Latina; Quatuor vero sequenda. Volumina continent Textum Syriacum & Ar beum cum suis Latinis Translationibus, geminuamque Pentateuchum Hebraeo-Samaritanum, Chaldaeo. Samaritanum cum una interpretata eLatina; Duo denique postrema volumina ex hibent Novum Teilamentum Graecum, Syria' cum, Arabicum, & Latinum. H rus praestantissimum, & magnis curis elaboratum,
Virorum omnium eruditorum approbationibus fuit commendatum, si tamen excipias Valem
num De Harunt, Sacrae Facultatis Parisiensis Docti rem, qui an. MDCXLVI. contra hans Bibliorum , seu Polyglottorum Parisiensium tabexplieatione sensus litteratis spiritualis excer- tionem aliquot scriptit Epistolas, quas Abrah ma ex Sanctis Patri Adc Auctutibus Ecclesiasti- ut Eccbellensis, linguarum Orientalium p.
cis. Novum vero Testamentum Gallich transtulerunt Antonius Godeau, Episcopus Veiaciensis, cuius superulis meminimus, Ascbael de Maro uer . Danes tas Veron, Dismus Ametitie, Carolas Hure Theologus ParisiensH, Dominum Bauboura. &alii. Sed obiter observare debes, prodiiste eodem Saeculo tres Novi Tel amenti Gallicas Versiones. quae ab Ecclesia erunt damnatae. Prima est, quae dicitis Traductio Montensis, eo quia Montium Hannomae, ubi Typis exsufa est, nomen in fronte recit. Hac autem Gallica Novi Testanenti Vet-Mo, seu Traductio Montensis, prohibita ae da-mitata fuit Romae a cie mente IV. Pontisice Maximo, die xx. Aprilis m. MDCLXVIII. & ab Innocentio M. die xxx. Sept.an. MDCLXXIX. Alteram Versionem Galli eam Novi Testamenti, qtiam in litterilibus & eriticis observationi laus in loca difficiliora edidit Richartas Simonius, reprobavit Eminentissimus Cardinalis de noritis, Archiepiscopus Parisieniis, quod in ea quaedam reprehensione digna, Decretoqtie suo dato anno. MDCCII. prohibuit, ne in sua Dioecesii Pari- sensi vulgaretur. Idem pariter egit duplici sita Pastorali Instructione data vimis MDCC. M MDCCIII. Jacobus Benignus Bosret, Meldentis iscopus. Tettiam Novi Testamenti Gallicam
Versonem, cujus Author est bra , sub hoc titulo, ompendium Moralis Eraug Γω, sire Considerationes Chrsiastis super Textum V. Hanc, inquam. Pasibasii QMssessi Gudflictis Novi Testametiti Versionem, simul cum centum
M um Propesi nibus ex praedictis uiissesciritissimus, paulo acerbiori stylo confutavit. Praeter has Versiones. ει Sacrorum Bibliorum Editiones, in quibus concinnandis Saec. XVII in Galliis insudarimi Viri eruditi, alia quaedam in Scripturam sacram Opera lucubrarunt Scriptores Galla, quorum mentionem hie brevitet faciam. Nicolaus Tria Mus, linguarum Oti ei talium , & rei antiquariae Gallentis sinus.
rum cum quibusdam Notis & Proluouienis contexuit, & obiit m. MDCCvI. Petrus Moris nus, linguarum Graecarum & Orientalium V prime .domas. Vaticanae Typographiae Praere' istus, in Bibliis tam Graecis , quam Latinis, tuli. Stati V. Pontifieis Maximi excusis, mul' tum laborem insumpsit, veterumque Inter e tum fragmenta, ex plurimis manuictiptis Codi cibus primus collegit, obiitque an. MDCVIII. Ludoricus Ferrandus Latine scripsit Commenta rium in Psalmos: Institui es Siblicas, Gallice vero edidit librum Osiderario vin supra Religiora Chri ara, quae complectuntur explicationem Prophetarum, Draia: Non auferetur Supra missuri .eYLXX. Danielis Hebdomadum de adventu Messiae. Denique, Philippus dure, inlis' guarum Orientalium notiti 1 vercitissurius, erui tum composuit in librum Iob Commentarium, di Disissertationem de Geneat Christi Domini. Alta
pene innumeros scrimitae Sacrae Interprete ivi Monasticam, vel Resularem vitam profiten tes Saec. XVII. in Galliis noruerunt, hic de indu
stria praetermitto, quin commodius de his disse
116쪽
istius in illis Classibus. ii tuas stipeti is illos dis. sitam elegantissimam absolvet Historiam Ecclesia.
osuimus. Venio nunc ad illos Cleri saeeularis sticam, I ertius Scriptor, E eriis Remodatius, set tores Gallos, qui de rebus Historicis . Criti- qui lingitarum Orientalium notitia excultus, te-bi, Liturgitas, Alcei uis Opera ediderunt. vel xuit Historiam Patriarcharium Alexa-ranstrum a Vitas lanistorum descii pletiuit. Et primo qui- S. Marco Evangelista, qui filii prinius Secis Ales ditetmius Criticas compoluit Dise xandrinae Episcopus, usque ad finem Saeculi sertationes de Veris operibas S. Dinis Magni, O XIII. Edidit quoque idem doctissimus Seliptotyns ενι Aquitant i Novam Disquisitionem de Gructionem omnium Liturgiarum orientalium . de S inti Athanasiano, quod attribuat LoncentioU- tribus Tomis de perpetuitare mi ι Eucbaris . Diliertationes de aetate S. AGrtini s de duos alios, quartum videlices & quintum, tu istius Meva Foroiulis is,& Epistolam de casta ma cum eruditione a se lucubratos, addidit. Vi- atris S Maxima, quae extat apud Boll. vit etiamniim eruditissimus illeScriptor.&Eccle-davi in Actis Sanctorum mensis Maii Tom. III. sam, atque Rempublicam Litterat iam suis pag. 29. Di δενι cus Sebastianus Iererin de Tima immortali laude Opetibus illustrare ae Iu uplerunt i et ipsit Rilich Historiam Imperatorum, tare pergit. Qua itus denique Scriptor, est quinque Tomis comprehelisam. & Historiam Haemuscis de Cholo, qui praeter multa, quae lesiasticam in plutes Tomos distributam. Sallico idiomate edidit, Opera Astetica, Histo misitus nusius, Antiquitatis Ecclesiasticae stu- riam Ecclesiae Gallich describete aggressus est. diosissimus , Eusebu, Socruis , do ment. πυ- jamque Tomum sextum. complectentem Hist dinti, Evagrii, Philostiuit, de ne odori Linoris tram Saeeuli XII. publicavit annno MDCCXIIl. x Historiam Ecclesiasticam doctissimis Dissertatio, Alii vero Tomi. quos eruditus ille Historiis
nibus de Notis Graeco - Latinam edidit. Excer- praelo forta M mandavit, nondum ad manus a quoq; te ex Collectaneis Constantini Porphr meas pervenerunt. praetermitto innumeros tigenitamina Notis Graeco Latina publici juris i penh Cleri Saecularis Scriptores, qui de Theolo-cit. Ejiu frater, isqndreas Valsus, Historiam Fran- gia fiscelica scripserunt & in arte concionandi Otum Gallico idiomate conscripsit , & plura Saeeulo XVII. in Galliis excelluerunt, quos inter monumenta ad eam attinentia publicavit. principem locum obtinere debent labin Masca ais Baptista citeterias, Sacrae Faeultatis Parisiem νοη. Episcopus Aginnensis, Spiritin F xerius, sustaceat aureus,&Linguatum Hebraicae&Gr- Episcopus Nemausiensia. P. Affastion,nunc Epia ex petitissimus, edidit Monumenta Grat Letina scopus Claromontarius, Gaiarius iasi . cuius Sy Patrum, qui temporisin Apostolorum rix mox mentionem fecimus, Niso laus is Tmneunrknt, eum dossissimis Notis; inlii per illa Volu- &Λuthor anonynius Sermonum Moralium, qui mira, in Folio, Monumentorum Ecclesia Graecas in plures Tomos sint distributi. Sed piaeter-Grasr etiam Hamilias Sasicti mussimi in mittere non debeo illustrem Scriptorem Gallum. Amor, cum interpretatis ne ejusdem S. Doctoris in qui in Ritibus Ecclenasticis versatissimus fuit,b nuum. in volumine in quarto, Ludovicus G - Andream δε Massast, qui plura edidit opera, in-rodiade Cordemn sciis G Gallice Historiam'an- et quas, praecipua sunt: Pamplia ricatis, seu eorum, nec non aliquot opuscula contra Haeretiti de ciericorun transura o habitus Mart o ium
stad vinitas. Godefricas Hermantius descripsi, Gallicanum; liber de Musticis GaIlia Scriptoribιιιι Gallice vinas Sanctorum Albanasi, Pastilli MM &Continuatis Cardi dis Beliarmini, libri de Sc Ambrosi is cir Uostomi, de quaedam Opta ptori,as Ecclesiasticiι m. icula, quocum alia iam edita, alia adhuc inedita D. Ut tandem finiamus seriem aliorum Seri.
sunt. Ste hanus Ralat iusti am adornavucille.. ptorum Gallorum, necesse est. ut nunc eos prois
sti,nem Concitiorum ι edidit etiam Concilia cullia fetas viros Illustres, qui nec Cleto Saeculari, nee Narbonensis; Vitia Romamorum Ponti um , qui Regulari adseripti, in Litteris, seu Attibus libe- Areniane hedemuot, cum amplissimas Commenta- ratibus , de humanis Pisciplinis Saee. XHI. tu, Ex Aetolum veterum Collestione. Com- in Galliis elatuerunt. posuit praeterea Balvetius Misielianea. hoe est r. M. Clim immensa penὶ sit eiusmodi Gali cillectiorum Veterum Monammtorum Aliquot tum Seriptorum copia; abundὶ sussiciet bie eorum potitium a Petri de Aiaua, Richiepiscopi Parisi- indieare nomina, & liberales M ies. seu humanas relis. Opuscula vulgavit, & eruditis Notis illu- Diseiplinas, in quibus allustre sibi peperet tine 'stravit Vincentiata tirinens, GIri iani , Regnο- nomen. In Chronologia, seu Doctrina temponis, opera, & Capitularia Regum Fran rum . primas tenet Iosephus Scaligeris, filius . quae publica luce doliavit. His doctissimis yatii Casarii Scalueri. In Mathematicis Dileia cleri Saeeularis Scriptoribus Gallis qxiatuor alios plinis parem non habuit Blasiux Pasicaliar. In Hiis dumtaxat adiungam, quorum primus erit Crau. storia insignes fuerunt Andrein Ducheseiu .cauldustioli. qui, praeter alia kγpuscula, edidit Dis edidit' qti inque Tomos de Rerum Francicarum sertationem de Uerbis Usuardi, qua in Martyrolπ- Script bus. publicavis etiam Rerum Aormantia riclesia Parisensis referuntur in rim Agism- nicarum Scriptores & Gallico idiomate Historiam tirati R. Maria Virginis; α Iractarum Historia Summotum Pontificum 1 Petro usque cavi de Abolis Disivatibus OEccusasticis. Alter ad AI adornavit. Carolara Dufes αι Scriptor. est Gaudius Flauri, qui Gallich scri- α eonein navit Historiam P tantinam piis diversos Tractatus, videlicet de Delecta ct & edidit Glassariam medi. O ioma Larinitatis , Methodo stadiorum; de Myibas Uriuriitaram, de Gissarium media ct infima Gracitarui OChronicoώMartibus Christianorum, O Historiam Ecclesiasti- Paschati cam Aotu. Historiam Francorum deseri cam in plures Tomos distributam, quornm deci- pistunt Me reas, Dupis iin, Petrur Matthain, mus septimiis modiit anno MDCCXIV. Vivit Rarilla ι , jacobus Augustia τι nis Aut botadhue ullistrivimus ille Abbas, ac propediem. v Historiae Concilii Tridemini, nee non Historiaetis omnium virorum eruditorum facturus satis, sui temporis ab anno MDXLI v. usque ad an
117쪽
num Myort. Ae alii Historici. n. iacobus biffletius ide Antiquitatibus Vesentinis. Sed observare debes, hune'iaculum ci Fertium tres fratres habuisse, quorum unus Philippus offutius, Canonicus Byzantinus, multa Gallice& L tinhedidit opuscula Aseetiea. Alter, seu Laurenti us Chi et ius, & tertiux Petrus Francisius Chi etius, ambo vitam Regularem in Socretate Iesu professi. praeclara ediderunt opera, quae commodilis reseremus in undecima Claste Vit eum illustrium XVII. Saeculi,ubi agemias deScriptoribus Societatis Iesu. In Iure Canonico,&Civili maximam laudem promeriti sunt Ialanius, Hieronymus Bignonius, Francisus D AIairre, Olis rarius Puto, Antonius Arnautis. Pater Antonii Arnaldi Doctoris Sorbonici, Hyretus, Antonius Dadinus Astaserra, Francisius de M , Ioannes uarius, Francisus Phusonius, E mericus BD miihi, Ioannes Dartis, Francisus Florens . Nicolays Rigaltius, qui etiam edidit Notas m S. prianum& Tertullianum alii benὰ multi, qui
utriusque Iuris petitissimi suerunt. In re Rutiquaria, seu Numismatum notitia, unum instar omnium laudabo, Vallantium. cujus Vestigia pre sit Ignatius Amar de Gravesen, frater meus germa nus, Griem, ceu virum politioris literaturae , &ctim lacrae. tum prophanae antiquitatis studiosum. R. P. Rernardus de MonDacon, doctissimus Congregationis . Benedictinus. & solidae eruditionis aestimator aequissimus, laudat in primo suo Tomo .Antiqui arum pag. 37 . quemquo hoc anno millesimo septingentesimo viget imo
primo Civitatis Arelatentis in Galliis, ubi pestis grallatur, Regimini Praenebim , pestilenti lue,
quam ab aliis avertere cum incredibili sollicitudine, & eharitate satagebat, affectum, atque praematura morte h vivis fuisse sublatum, nuperrimh cum acerbissimo animi mei uicaerore a
cepi. In perpolienda Lingua Gallica egregiam
operam navarunt nagelasius, Vetturius, Sarra
sinus, Priscias , Menetius, eureterius, Richelerius, alii. In Gallicis Traductionibus , seu Versionibus operum Ss. Patrum com Graeco
rum, tum Latinorum, caeteris palmam praeri
Arnridus Andiliatis. frater Antonii Areaedi Doctoris sol bonici, eique Gallicam versionem Historiae Zosephi, Hebraei, de Antiquitatibus iudaicis, de de Bello Iudaico acceptam ieferte de benius. In Philosbyllicis Disciplinis nomensulam celebiarunt Renatus Carteius , Petrus Gusendus. Robaltius, Da mertius, Barbasu, Pu chotius, Laurentius Ita can, dc alii complures. De Poetis, de Grammaticis, de Oratoribus. α de
Viris Illii stribus Academiae Flaticiae. qui Saeculo
XVII. floruerunt, cum penὶ innumera exu etInt,
in praesentia silebo; hoe unum dunttaxit dicam, in Galliis Saeculo XUII. Otatotiae Atti, & Poe. seos majestate, pristino nitori restitutam fuisse.
humaniores Litteras, musices, caeterarumque ti- talium Artium supra omnem aetatem cuma
latissimam notitiam viguille & solertisunnuniistim ; nullum fuisse tam arduum Philo ib-rbiae Axioma . nullum tam abditum Medi sinae theorema, nullum adeo obscvium, quantimetis, qua figuris Matheseos Problema, quod a scriptoribus Gallis non acuth perspectum, ibbtiliter examinatum, rectE tandem Sapphsue soluistum, explica umve sit; iano verbo, vinnes tingiis
larum viatinarum Disciplinas & voce dc icitiaptis monumentis adeo excultas. tmque saeili etiponendi methodo, ac amaeno dicendi stylo tradis ta futile, ut in illis pervestigandis, si quis iura praesentiatum non profecerit, ingentiam illi, non librorum ecpiam, &omnigenae eruditionis apparatum de suille pensandum sit. Mirari autem non debes, quod in serae Illustrium Scriptotum qui saeeulo Ecclesiae x via. in Galliis floruerunt, quosdam non constituerim ejusdem Seculi sen ptores Gallos, videlicti Philippum Mornaum Pusaeum, Isaacum Casaubonam , Samuelem P chartum, Ioannem Clericum, Jamuelam Base sum, Claudium Salinasium, Daridem Eonialia Ioannem Damum, Alberimum, Larroquium. Pratrum Auxiam. M alios ejusdena farinae Scriptores, qui, lieEt apud Haereticos Calvinistas magni nominis sint, nullum tamen in Catalogo ill strium & Ecclesiasticorum Scriptorum locuae habere debent, quantacumque Saeculari e ditione & linguarum notitia praediti suerint. Η hes itaque seriem praecipuorum Scriptorum. qui nee Monasticam nec Regularem Vitam pro.
fessi Saee. xvii. Galliam illustra ruiit, de quibus si pluta stire desideres, legesis Supplementare, quod nuperrimὶ adiectum est ad Dictionarium
Historicum, a morica Moreris, Saec. xvii. Scri.
piore Gallo, editum, α elegantissimam Acade. miae Franciae Hillotiam, quam seripsit Paulusρεμ Iison Fontanter, ejusdem saeculi Seriptot Gasci. qui. ejurata Calviniana Haeresi, qua erat ante uisectus, eam doctissimis Scriptis debellavit. ii
que diem. menti Februarii an. , minoir.
D. Ex hae Gallorum Saeculi xvii. Scripto. rum, quos hactenus laudasti , immensa penheopia iacit E intelligo , meliorum Litterarum. plaesertim Sacrae & Ecclesiasticae Antiquitatis. si uis uim fausto successu mGalliis floruille,remque litterariam, novo adjecto splendore, ad sum. mum honoris sistigium pervenitie. At, cameertus sim, hunc Litterarum progressum non
se Galliatum finibus cohibuisse , dc Rem.
publicam Litterariam in aliis nationibus eodem Saeculo decimo septimo, depulsis ignorantiae tenebris, maxImum decus, pristinamque majesta. tem suam postliminiis recuperaste; gratissimum mihi esset, ii in Ista seemada virorum Illustii , Claste eos perceii seres Scriptores Italos, qui, nec Statui Monastico, nec Regulara addicti, plus or. nametiti&lucis divinis α humanis Distiplinis contulerunt , de aliis vero Scriptoribus Italis qui eodem Saeculo vitam vel Monasticam vel Regularem amplexi, doctrina de pietate ei tetis testeterunt, oportunius dicturus in aliis er ditorum virorum Classibus, in quas illos m joris claritatis causa, ordinate disposuisti. 'M. Italiam Saeculo ora. doctrina & pietate illustri tunt Cardinales , ωmus Beliarmis ara,
cemius Araculanus , eus Mn M, Garentius Bramatus de Murra,
Vinus, Franciscus Mana . & alii, qui tameti Monasticam, vel Regularem vitam eum professi tuerant, locum in hae ieeunda vir xiim eruditorum Classe habere nou debent ted eos suo loco , id cit, in sequentibus illustrium Scriptorum Monachorum, vel Regularium Clas
1ibus commodius reseremus. Celebriores sol turdumtaxat proferam hie Seriptores, quς nec
118쪽
uetita Monastia o me Regulari addim, magnum
in Italia Saec. XVII. Litteris splendorem eonciseliarunt, Mab his auspicabor, qui Antiquitatem Ecclesiasticain perdoctis tuis lucubratio libus ill la uadam sulceperiant , quales sitiat Petrus Mam
cistas Branchinus, ct iustus Pontorius, quo tum opera indicare sat luperque staficiet. In
primis, Petrus Marcellinus Corradinis, 'uem prunum, honoris causa, nomino, utpote a Geniente M. Pontifice Maximo, paucis abhέ --nis in Cardinalium Collegium. ob singularem Antiquitatis Ecclesiasticae, & utrilisque Juris peritiam, cooptatum; scripsit librum Delare Pretitionis, librum 9 Eccosta
Serina, de Vetus Latium merum ct Prophanum. lnie doctissimo Cardinali, qui Romae adhuc vi in , Nestoreos preeor annos. Ioarines ciampis us, Apostolicorum Brevium Magistet, edidit conjeduras Ieperpetuo A: morum usu in Eccisa Latina, vel .
sestem Romana; Vetera Monumenta, in quibus Mu.
fra opera iduis: anthr 1, Synvsin Historicam de S. crir . GJciis.Constantini Magni cum figuris, Disertationem Hs ricam de Abbreviatorum Ponti ficiun Diploin tum, qui vulgo dicebanturis, majori dignitate O pririlegiis; Examen Libri Rui ualis ; Catalogum Bibliothecaminum Sancta Romana Ecclesia ; ct Dist,iam Pii IL Ponti is Maximi ad Carolam VII. Regem Francia, ab
misis duravatam, ct a Launoiana calamma Pin- caram. Franciscus Maria Horentinius vulgavit
In stius Eccle occidentalis Mart rologium Natis O Exercitationibus exsistum. Scriptit etiam Di εώ Anem de antiquo usu fermentasipanir O- m ; Etrusca pietatis orirines, spe ce prima Tuscia
ristianitate. Ludovicus Antonius Muratorius,
ductor Collegii Ambresiani, public vit Anectita ex Ambrosiana E bliotheca Codacibus primum cxta, Notis is Dissat onibus aucta, ct duobus
limis compraebens. Laurentius Alexander dica- Uius, Bibliothecae Vaticanae Custos, publici trix feeit miles ea Monumentorum Veterum latissa Graea ac Listina, quae hactenus in Bibli thera Vaticana delituerant. Franciscus manebi-sus. qui Dcobo III. Angliae Regi, ejusque i ctissimae Conjiigi Mariackmentiae, α Uiris onmibus eruditis charissimus Ronue etianinum vivit, multa singularis sitae eruditionis specimina dedit, Haesertiin Soliuionem Problematis Pasibatis, Dia . um de Opide Antiati I texuit quoque Italico
idiuinate restoriam Universalem, probataim monumentas, figuris &symbolis antiquis. iustas
Fontaninus, quem, ob praeclara in Sedem Apostolicam promerita, Clemens M. Pontifex Maximus, paucis abhinc annis inter suos Cubicularios ab honore adlegerat, vivit asita 1 omae , toti Reipublieae Litterariae notissimus. Scripsit istas antiquorum Diplomatum contra Bartholo meam sermonium, labrinia de Antiquitatibus Horta Olonia Eoasio adium; Dissertatiunculam De Codicentero Darergeli S. Marci, librum de Corona ferrea,& alia opera Italico idiomate, quibus jura &dominium Sedis Apostoli eae ni no minii aestu sserit, vindieat ac tutatur. His septem Clatissmis craptoribus Italis, qui illustrandae Antiquitati EO liliasticae egregiam operam navuuns, quinque plica, Antiquitatis itidem Eccletiasticae estotes
R. P. Hiac nihiHist. Eccl. Tom. VIII. eximios, adjungam, qui licti Itali non Retint, in Italia tamen suam Sedem fixerunt, ibi me dochissimi seditis operibus magna nominis sui lii Orbe Litterulo celebritate claruerunt. Hi autem lunt Petrus Arcurius, Lacas Hosenius, Leo Matiis . Emmanuel Abelmatas, ct Agrabamus Erebellaη-m, quorum opera breviter referemus. Petrust
Areudius, Graecus Insulae Corcyrae, vulgo dictae Coris, Romae in Collegio Graeci ruin Plillos phiae & Theologiae operam dedit, Ecclesiae Latinae doctrinae di ritibus addictissimus perdo Exieri it Opera pro ejusdem Ecclesiae Latinae dogmatum defensione , praesertim duos Tractatus de Purgatoris adrerans Baruam, videlicet utνωaudetur Purgatorium, O mi istud' per ignem 3 insi per, opuscula xurea Theologica circa processionem Spiritus Lucti ; Latinam Interpretationem Meno legis Graecorum; S utilissimum librum, cui Titulus est, Concordia Ecclesia Occidentalis ct Oria entalis , ubi invictis momentis probat es asstruit, sumntain elle utriusque Eceseliae, Latinae & Graecae, in septem Suramentorum ad ininistratione consensisnenu recentiores Graecos Mnthiaticos nihil circa septem Sacramentorum doctrinam, seu circa eorum esIentiam, num ruari, virtutens de efficaciam immutaile; Grincorum ritus in Sacramentorum administiatione ab Ecclesia Laticia tolerari si ac denique doctrinam, quam de Sacramentis invexerunt modemi Haeretici, & modum, quem in eorum admini stratione observant, longe lateque a perpetua
utriuique Ecclesiae, Latinae &Graxae, doctrina& praxi discrepare Lacas sol ius , patria Hambu illis, & Vaticanae Bibliothecae Custos, aliquot Scriptorum G corum opera Latine reddidit, plura etiam reliquit ingenii sit egregia
monumenta, inter quae eminent Codex Regularum collectus a S. Benedicto Ananiens , Opinata Raranetica Sanctorum Patrum, Dissertationes tres
th/earii ι cillectio Bipartita Canonum, Concitiorum, Epistolarum Romaxorum Ponti am, O aliorum veterum Monumentorum Ecclesiastis-um, Duplex Dissertatis de Sacramenta C Urmiationis apud Graecos. Extant etiam plum Luca Hosenii doctissimae Epistolae in Colluetione Epitalarum,
quas una eum Vita P. hamis Morini publicavit Richarsis Simonius sub titulo: Antiquis tuin Exclesia orientalis. Vaticanae Bibliothecae Custos itidem fuit Leo Adatius; Graecus Insulae
Chios, qui Romam, natus annos tantum novem,
perditinas, dein Graecorum Collegio educatus, euatos in Licterarum studio progreisus secit, ut Antiquitatis Sacrae. Ecclesiasticae & prophanae peritis Isimus evaserat. Complura Seripdorum
Graecorum opera Graeci: & LatinE edidit G. Astatius, sed praecipuE Exstathii , Patriarent
An incheni, Grumentarium in Hexameron , oui N tas uberiores, & Collectinea addidit. nec non ejusdem Eustathii Disteriationem de Enga'- tho, leu quam consuluit Sa I, G-ee & Latine vulgavit cum eruditissinao eiusdem
argumenes Syntagmate. Scripsit etiani idem Lι Asiatius libros tres De perpetua occidentalis, ororientatis Etium consensionae 3 Dissertariones dias de Latris Ecclesiasticii Gracorum; Garribam de Simeonibus, cor eorum Scriptus Alteram Diatribam de Georgiis, O eorum ocriptis ; Tertiam Diatri-
119쪽
bam de Nilis, rarumquι Scriptu. Tomos duos Gracia Orthurixa. Librum A Ecclesia OAiontalis O Orientalis consita ne in rigurate de Purgatorio. Librum, tu qM Hottingerum fravidis impostura
ris istostribus; θmmicta, sive opuscuia Graeco. tiua. Sacrae S Ecclesilaice Antiquitatis studi sissimus itidem filii Emmanuel Rhespratus, tione Belga, patria Antverpiensis, & Vaticanae Bibliothecae Custos, ac plura lucubravis opera, inter ouae praecipua habentur: Antiquitώ ει--φ ι, rata minatiosae, Monumentis , OROtu, Acta GU-uωι Concitis cum Dissertatisne, Dactaris de si Wa ct axctoritate Decretor. SQ. M. O V oncti. cautas triensis ei potestatem λιιι fiasti m ; Uber GDiscipis Arauni, Tradu ris de Auctoritate Patriarchaei Metropolitania , Eccisa Africaria ob Primate Carthaginens, Merum Antiochenum Cincilium cum Commentaris.
Duos etiam Tractatus imperseellas reliquit Emmanuel Mhelybatur, unum De Bastica Vaticana, alteram, cui titulus est: Adbdus dignosendi ex s. ma Characterum, stra Graecorum , νe Latinorum Scriptura Vetustatem. Floruit etiam Roni Abrahamur Eec bellensis, amitione Maronita, Sacra: Antiquitatis, & Linguarum Orientalium peritissimus, qui varia edidit opera, quorum praecipua hae sulit: ConcordM Nauionum Christianorum in Fidei Cathosica Dumasibas; Chronicon Orientiae Latinitate donatum ; Duina interpretatis Canonum Nicanorum ex Versione inasica cum Notis, Carmissas Hebed fes. Librorum Chaldaeorum Notis illa-
gratus. Inter jurisperitos Italiae principem locum tenere debet Proster Fagnamus, Juris Canonici in Academia Romana insignas Saec. XVII. Profestor, qui, inter caecitaua incummoda perspicacissimo praeditus ingenio, Absolutis sit na in quinque Listros Decretaliam Ommentaria emisit in lucem, quibus recepta in Italia Iura, sive Ius Commune Canonicum, erudite ac subtiliter expositit. δε- ad ungendus est Augustinus Barbosa ; Iuris utriusque Doettar, qui, licet natione Lusitatius esset, in Italia tamen noruit, & Episcopus fuit Ugentinus in Regni Neapolitani Provincia Hy-Munum. Omlnura de iuroque Iure ingentia volumina stridit Augustiηus Barbosa, quorum
praecipua sunt turis Ecclesiastici annes libri tres, in quibus de peri is, de locis, de rebus E clesiasticis plenissime agit: Tractarus G Ulai. O potestare Episcopi; De Canonicis Ur Dignitatibus, De Uicio ct potesate Parochi, de praeterea Cellactariea Doctorum in Ius Canonicum, quod quidem Opus plurimorum Interpretum iii Decretales Gremii M. in Sextum, aliasque Collectiones . atque in Decretum Gratiani Annotationes complectitiir. Edidit etiam Apost inus Barbasa C LIectanea in Concilium Tridentalium. Iurispr dentiae eciam peritis imus fuit ioannes Paulus
Laneetitus, qui edadit Institationes Iuris Cino-niri cum doctissimis Notis. Quod s elat alios Scripto , qui ista XVII. sive in Historia prophana, sive in Arte Poetica, sive hi notitia Legum Civilium . sive in humanioribus Litteris, o aliis Disiciplinis in Italia praesel serunt, b de his.
in praesentia singulatim mentiolaein facere vellern, finem dicendi nunquam facerem. Ne tamen illos ouanes praetermittere videar, aliquos ex his
seligam, quorum opera vel ipse legi, versa,
tem certam de illis notitiam habere pol sum. laprunis, octoiias Ferreolus Mediolanentis, librorseptem de Re Vestaria scripsit, & Distertata μnem de Veterum calciaris Sepulchralibus. D cisicus Ferrarius, Mediolanensis , libros edidit de antiquo Ecclesiasticarum Epistolarumgenere, di de Risu Sacrarum Geum Concionum. Philinas Fe
rarius, Mediolarietuis, texuit Cara gum Sanct rum Italia, SP Catalogum Sanctorum, qua tu Mara
Romano non sunt. Iosephtis mceco ι, Italice missonti, Mediolanensia, plures lucubravii libios de antiquis Carem iis Sacrmentora.
Baptismi, Confirmationis, e r de Ritibus assa
Framcisius Cestius, uirus E Doctoribus Colluit Ainbrosiani, Mediolanensis, Opus edidit dei, lute, aut damnatione plurium illustriorum Udirorum, cui tituli in iecit: De Animabus petam. m. Laurentiri Pignotus , Patavarius, totius An liquitis indagator acerrimus, &in VeterumNγmilinatibus uiterpretandis oeulatissimus, varia Latine, de lolich scripsit opera, inter quae pluris
aestimantur h:re guo Latind exarata. unum videli cet, cui titulus est: Mens Asiaza, de alterum is Scyri , eorum , apud Veteres Miristeriis. In doscribenda Siculae Gentis Historia celebres fuerunt duo Scriptores Siculi, quorum primus est Roc. ebur Pirrus, qui Typis mandavit Chromisgiam Regum, penes quos dicitia imperium fati past ex rios Saracenos;-Suiliam Sacram Disquisitiombas, O Notis illastratam, &quatuor libris comprehemiam, in quibus dat nocitiam omnium huc πνtatum Siciliae, tam illorum , qui perierunt, quia eorum, qui adhuc florent; omnium. Abbatiarum, Prioratuum &e. Hujus Authoras Siculi momineriant ubellas in Italia Sacra Tom. a. pay IO M quos profert in sua Bibliotheca 1,cula Antonius Movitore. Niet Seraptor Siculus est Augustinus Inreges, qui Aviales Urbis Panormitana in tres partes distributos emisit in lucem,& alia live ea ta, sive adhue inedita implit era, ut videre est in Bibliotheca Siculis. Ηγjus Scriptoris Siculi mentionem iacit mili nasiabbisus in Bibliotheca Nummaria pay I. Cumu' latissimam Linguae Gratis , ac rea Antiquar notitiam adeptus est Leonardas Adamus, V olli mensis, ediditque librum de Arcadia Meteri, acintilia Graeco-ctim reliquit opera adhiae inedita, praematura morte, magno Reipublicae Litterariae damno, annum aetatis litae agens XXVIII. nuperrime e vivis Romae sublatus. Magi uni
quoque Linguarum, di rei Antiquariae peruit sibi in Italia nomen pepererunt tres alia Scriptores, quorum primus est Philinus a Turra. Episcopus Adrieluis, qui edidit Monumenta nuru Antii ι Dissertationem de Deo MIeno , θ εῶ Diis Aquilest mus ; Dissertationem de cin a Foroiuliensi erc. Alter Scriptor, en Dones nrnelius, Bibliothecae Vaticanae Cunos, Romae adhuc vivetri, qui publicavit Antiqui res n. t cum Rom oram Denarios Notis illa aut, Scraptit etiam Epistolam ad Antorium Gai das de Nummo Imperatoria mi, de Dusirem Distri rationem de Anno primo Imperii Alexandri Asia
si. Tertius Scriptor, est Bia ι Garasio, qui
120쪽
st sum Saee. XVII. Italiae Virorum Classi non Orbe recisi inra S. Thoma doctrina ubique oblis
misebo duos scriptores Florentin , quorum pri- rer, unus is scistis O Acritimiis NM--aa mus est mronνmus Recchism, qui, licti Mahe diretur, consuleretur in dubiis', mea essent, i mitieis Discipluris, Linearum tia instruct , quiebat; in Orbe hereses, nuta in a Diali mollii Ox Chronis, giae petitauimus esset; opus tamen aeniis accommoda , qha conficientias hominum νε- et, posuit Cnronologicum, cui titulus: De Anno sit, relaxatis 3 nulla in Justica Theologia. qua minis, a Creatione Mundiusque ad annum pri .ianctitatι α sternit, exerratio, aut i siri sed nium Iulianum in octo libros distributum, in quo iustique in Scholis ratasta Parrum retraret Theommuta, &peregrinas opiniones docet, alteritque, raι cujus boscisfactis reprimi possent errores aechrimini Dominum Pascha anno, quo mortuus novietates, ri,M oppugnari Ridem ac Religione, est, celebralle Luna decima tertia in secundis Catholicam nonanquam Ulicta ingemiscet Eoco Vesperis, ae subinde illum in institutione Sa- M. Plura de Eminentissimo Cardinali et o-Sanctae Eucharistiae non pane mimo, sed mo Casmare, immortali laude digno, de cuiuisementato usium fuisse. i s taetrum est, ut memoria toti Praedicatorum Ordini semper iii equi Opus flammis fuerit addicium, ipse vero benedictione erit, impraesentiarum dicerem, si in earceres S. Ostieii eonjectus iit, ubi diem ulterius progredi nostro ri Colloquiorum bteia extremum obiit. Alter Scriptor Florentinus , vitas permitteret, illius itaque elogium paucis est fissiliati, Galilai, qui Patavii Disciplinas Ma hisce verbis,quae lib. 2. Macha oci cap. a. v. t . ih.maticas doeuit, eondiditque librum sub titulo leguntur, absolvam: Coninuens Biblior Miam . Misicit Slde ei; de togam de S mare MAndi, congregarit de retionibus libros. in quo cales operaico Seriptoris Dec. XVI. sen' D. In hae tertia Virorum illustrium classe I tentiam de Terrae ei res Solem nullo agitatum cum habere debent Scriptores, qui in Germania. motu conversione propugnans, a sitoribus Fi ' Belgio,&Batavia celebriores fuerunt; quique nee dei Romam evocatus, palinodiam publich canere Monasticam, nec Regularem vitam prolem, in iussin est. Hos, inquam, duos Scriptores Floren' gnum praeclaris editis operibus Reipublieae Litte-tinos in Catalogum illustriam Italiae Virorum rariae splendorem contulerunt. Age ergo , de non reseram, sed praetermittere non possiim cele illis breviter nune disieramus, &praecipua, quabiem, qui Florentiae claruit, Antoni κm Masim publicam in lucem emiserunt, opera percense. istisn, eo in promovendis litteris ardore idc M. Vitas Theologorum, Iure - Consultoriam. censum, ut de omnium gentium Litteratis Viris Politicorum, Medicorum, atque Philoseph beia mereri summopere studeret, ea praeditum rum, qui Saeculo XVI. & ineunte Meulo XHLimacitate, nihil ut ipsi a lateret, ea memoria in Germania litteras coluerunt, aut aliquas I pollentem, ut libros omnes haberet in numerato, Cabrationes ediderunt, lato calamo duἐbus T
Vetinue appellari pollet Muleum inambulans; mis in sella descripsit haereticus Althor' M. L& viva quaedam Bibliotheca. Hi sulit praecipuE chior Arimus, Silesius, qui, ut Haereticorum Italiae Scriptores. qui nec Statui Monastico, nec Sechis aliquem splendorem conciliaret, eos Seri- Regulari addicti, doctrina de pietate litteris tam plores Germamae, eotissimam Theologos haere ruerunt. Sed ingratus jure optimo audirem, si licus, laudandos suscepit, quorum opera a e
inter illustres Italiae Viros locum non darem Emim pite ad calcem erroribus & contumeliis adversiis nentissimo Cardi irati Hieronymo Cascuare , qui tacletiam Romanam scatem, quae subinde in fa- ni vixit, omnium Litteratorum fuit Maecenas sciculum colligenda ipse censeo, ut flammi, ul- munificentissi,nus, & Scholae Thomisticae splen- tricibus addicantur, alia cera luce prorsus indi 'didissinium decus & ornamentum. Hujus in gna. De his ero Germaniae Scriptoribus omni- Scholam S. TMnis promisisIm ae voluntatis, & no in praesentia silpho, de aliquos dumtaxat Getia effusissiniae in seros usque scientiarum studiosos maniae hic indicabo Authores Historieos, Antis nepotes munificentiae perenne in numentum re- quarios, Matheseos peritos, & Philologo , linquere volens pius ille iuxta ac litteratus Car- ouorum era addiicerm atque illustrandi, Didinalis. publieam & amplissimam Minae in sciplinis humanis novum aliquod subsidium Conventu Minervitano Ordinis Praedicatorum suppeditare possunt. Agmen illorum Germa- Bibliothecam, selectissimis δ: innumeris, quae- niae Scriptorum ducet Petrus Lambecius, neposque in dies irrequietu pene sumptu adjiciuntur, Luca Hespexit, . Vaticanae Bibliothecae Praesem, voluminibus, in omni prorsus artium ac sci- cujus superius meminimus, qui edidit Prodr entiarum genere retextillimam exc1tavit. Col- mum Historta Litterariat, Octo Tomos in solio letium inLper instituit sex Theologorum ejus- Commentariorum de Bibliotisca Casarea, & aliadem ordinis Praedicatorum , qui gradibus in erudita opera. Marquar ut nebεναι publicaeelebrioribus orbis Academiis insigniti, & ex luce domuit Germanicarum Ombemicarum rerum omnibus Regnis , Italia, Gallia, Germania, Scriptores Urios, de alta alia opera. -kλιν Hispania, Anglia, ae Belgio delecti, in asio Guastus publicavit Statura O RUTripta Imperi tendis Fidei Catholicae contra Haereticos me tia, CogeMimem Constitutio in Imperialium, G2 inatibus, & in vindicanda Christianae Moralis ctionem Consuetudinum, oe Legum mperialiam hucitate ab invecta morum corruptela indei ei- alia id genus ad idem argumentum spectantis sn vigiliis atque lucubrationibus occuparentur. Opera. Philippus Cluverius vulgavit Ita .m otia Postremo, duas itidem Romae fundavit Cathe- qaiam, Sardiniam . Coscam, Gera mam istipiam dras, quibus duos ejusdem ordinis Praedica &. Introductionem ad Geographiam. Fertur, illum d totum praefici voluit doctissimos Prosesseres nis magna cum selicitate Linguis fuiste loeutum. eisque nane legem indixit, ut uni S. noma videlicet Graeca, Latina, Germanici, Gallica, Summae Theologicae textui perlegendo, & expla- Anglica, Hollandica , Hungarica , Polonita. nando incumberent, quia probe sciret, ac saepiri Bosemica, S Italica. Excelluit in re Antiqua- dicite sisteret diabstinus ille Cardinalis: Felicem ria Ea echielisanhemi ι, qui . praeter alia opera,