장음표시 사용
231쪽
sentiam, semper intelliguntur de existentia abis soluta: scilicet existentiae nomine semper exPri munt absolutam illius essentiam : sic eum in Exodo Deus ipse dicit: Ego sum qui sum, vox haec, Sum , in ultimo membro significat exissentiam, seu actum existendi , & in priore significat essentiam, seu quidditatem Dei ,hoc est,actus existendi praedicatur de Dei essentia, ita ut hic sensus sit, Dei essentia posita est in actu existendi
necessario. Sic etiam apud Ioannem cap. I. cum sdicitur: In principis erat Verbum , O Verbum erat apud Deum. Hoc erat in principio apud Deum , ve hum substantivum Mat, aeternitatem, ac Proi
de existentiam absolutam significat. Secundo. Eodem existentiae nomine Patres usi sunt,ut Verbi quidditatem exprimerent. Aster hant Ariani, Verbum non habere Dei essentiam: contendebant econtra Catholici, inesse Vethoaessentiam Dei: Illi probabant, essentiam Dei non esse in Verbo,ex eo, quod semper non extitisset; isti vero demonstrabant, estentiam Dei, Verbo convenire , quod semper extitisset : Eos autem
. inquit Concilium Nicamum I. in qui dicunt ,
Trax quando non eraτ, Opta qisam nasceretur, non aerat , anathematinat catholiea O Apostoliea EGalefiat ergo tum Cat Iici, tum haeretiei exrvientiam sumebant pro ipsamet Dei essentia , Leu ut holastici loquuntur λ pro ipsa Dei
quidditate. Tenio. CathoIiei qui Iabente quarto lacula Antiochiae contendebant,tres hypostases in Deo admitti debere, redierunt in concordiam eum iis qui unicam admittebant, postquam isti audi runt, illos hypostasis nomine existentiam inte Iigere, simulque cum illis consessi sunt, unlaam . man Deo eXistentiam,seu unicum esse reperiri: tegi De , ct sola narura quae vere es c inquit Hie- .ronymus in Epist. ad minasum, Pro unica hy- Pugnans adversus Graecos ) id enim quod
232쪽
tera quae creara sint, etiamsi videaritur esse, non sunt, quia aliquando non fuerunt et O potest rursum non esse,quod finit. Iuarto. Augustinus asserit, existentiam in relationibus divinis dici in ordine ad subjectum, non autem in ordine ad terminum: suod enMest tale lib. . de Τrinitate , cap. 4.θ ad se dicitur e
Pater autem ad Filium t unde se conficitur a gumentum : Omnis existentia convenit relationi in ordine ad subjectum, non autem in o dine ad. terminum: ergo totuplex tantum est existentia relationum , quotuplex est earum
subjectum; ac proinde cum in divinis unicum sit , divina nimiram essentia , cui relationes concipiuntur advenire, unica pariter est harum existentia,& quidem absoluta , eum Dei essentia sit ab luta. ιuuinio. Si sint in divinis tres existentiae relatis
Vae, tres erunt pariter essentiae reIativae: nam exi stentia proportionatur essentiae, hoc est,ejusdem eum essentia debet esse generis; erunt quoque tres durationes: nimirum existentia concipi non potest sine duratione; erunt etiam tres aeternita
tes: siquidem quaelibet existentia erit aeterna: at si sint tres essentiae, si tres durationes, si tres aeternitates, etiam relativae, dici poterit,ires esse aeternos,ires increatos,non adjective tantum, sed etiam substantive : quod est contra symbolum
quod Athanasio tribuitur : Et tamen non tres aeteret , sed unus aetrenus.
Objicies I. S. Augustinus in Psalmum 68. sieloquitur : uuidquid est Pater , quod Deus est , λοe est Filius , hoe Spiritus sanctus: cum autem Fater est , non illud est, quod illud est. Haec etiam habet lib. q. de Trinitate, cap. 4. Aliud est De' esse,.aliud Patrem esse. Ex iis autem Augustini verbis se arguitur: Ibi non est unica existentia relativa, ubi plures personae habent di stine riesse relativum: sed in Deo persolue habent di
stinctiun eae relativom; siquidem Augustinoi reste ,
233쪽
teste esse Patris qua Pater est, non est esse Dei
qua Deus est: ergo,&e. Resp. neg. maj. Ratio est, quia multiplex illud esse relativum dicit tantam plures terminos: at plures termini eadem existentia possunt existere, & revera existunt in divinis . Nee aliud voluit Augustinus: siquidem cum as eruit,quod esse Dei qua Deus est, non sit esse Patris qua Pater est , non sumpsit verbum substantivum Es, pro actu existendi , sed pro notione ta tum, hoc est, docuit, Deum non dicere o dinem ad Filium, qua Deus est praecise , sed quatenus Pater, seu quatenus generat. Nec id mirum est, cam esse Dei ut Deus est praecisὰ, nec si Pater, nec Filius, nec Spiritus sanctus, sed esse Dei tune tantum est Pater, aut alia Pe
sona: cum adiunctum habet terminum notionalem
Objicies x. Tot sunt existentiae, quot sunt emtitates reales: siquidem non possunt esse pluresentitates reales, quin sint plures entitates in actu: entitates autem non sunt in actu,nisi per existe tiam, scilieet existentia est id, per quod res est an .aqu., extra suam causam , extra suum principium: atqui in divinis sunt plures entita' tes reales, paternitas nimirum, filiatio, Sis, ratio passiva: ergo sunt etiam plures existentiae
Resia. neg. maj. Ratio est, quia plures entiatates reales pollunt esse in actu, hoc est, extrastum principium L extra suam causam, aut sex existentiam propriam , aut per adjunctam &communem : entitates absolutae sunt in acta Pe APropria 2 eximntiam , relativae vero Perexistentiam subiecti: nec id mirum est, siquidem relativum non aliud est, quim modus sera modificatio , seu affectio subjecti riat modi smodificationes, assectiones sibjecti, non exi itunt, nisi per existentiam subjecti, in quo recia Piuatur
234쪽
Differt. III. De Relatiam Divin. Σ2Τ
Confirmatur responsum ex Cyrillo, qui Di logo 2. probat, Ingenitum in divinis propriam existentiam non habere quod sit piprium Dei Patris: Eequem s inquit ) in Deo . eum habere putandum est Ingenitum ' P bim si Ingenitum .psum est per sese, O in extantia propria positum test autem hoc, ut illi asserunt, proprium Dei OPatris , diversum quippiam erit ab eo erius est proprium . Nam quoa alicujus est , se proprie eonstitutum existit , diversum plane si ab eo euis ius est et atque ita duplicatur simplex natura
Fatris, eaque ex Patre se Ingenito componitur.
Objicies 3. Id omne quoa realiter producitur, propriam habet existentiam, nempe te minus productionis est existentia , seu positio rei extra suum principium, aut extra suam causam: atqui relationes realiter producuntur, Filius v. g. realiter generatur a Patre, & Spiritus sanctus a Patre , Filioque simul producitur r
Resp. ad r. neg. mai. Ad 2. dist. anta Terminus productionis est existentia, vel communis , vel
Propria , conc. ant. Propria taΠtum, neg. antis
Equidem cum Filius producitur , recivit ex sentiam , sed ea existentia non aliud eu, quam divinar essentiae existentia, quae illi cum esse tia, a qua ne virtualiter quidem distinguitur , communicatur . Terminus productionis se habet in divinis respectu existentiae, sicut se habet respectu eflentiae: ergo quemadmodum muItia Plicato termino non multiplicatur essentia: ita etiam nec existentia multiplicatur multiplicato
235쪽
Vtrum in divinis sit absoluta subsistentia.
2θα I. Ex subsistentiae nomen intelligitur serma, a qua res dicitur subsistens. Res vero duobus modis subsistens concipitur, vel in se, vel in alio: subsistit in se, eum non indiget alto,aut tanquam subjecto cui inhaereat, aut tanquam principio a quo recipiat suum esse,aut tanquam forma per quam habeat certum existendi modum, per quem sit incommunieabilis, & fiat hypostasis sive persona: E contra subsistit in alio
cum eo indiget, aut tanquam subjecto inhaesionis, aut tanquam principio per quod suum esse recipiat, aut tanquam forma per quam h heat certum existendi modum, per quem modum sit incommunicabilis, & fiat hypostasis seu
Ptol. 2. Cereum est apud omnes theologos I. essentiam divinam, conceptam sine relationibus, esse subsistentem, si nomine subsistentis i telligatur' res quae non indiget alio, tanquam1ubiecto cui inhaereat: id nimirum proprium est cuilibet substantiae, ut est essentia divina, etiam ante relationes concepta . Certum est 2. ea dem essentiam in statu, de quo agitur, intellectam , esse subsistentem, si nomine subsistentis antelligatur ens quod non indiget alio, tanquam principio a quo suum este recipiat: stilicet in lentia divina ex se ipsa & independenter a quolibet principio habet suum este, suum existere ἀ ertum eit 3. essentiam divinam, in illo priori de quo est quaestio, conceptam, non esse subsi-xtentem incommunicabiliter : neque enim sic apprehensa, est incommunicabilis, non est hy-Postdu a uoa est persona: si enim sic intellecta foret
236쪽
Disserti III De Relation. Divin. 22 3
soret incommunicabilis, nullae serent in divinis Processiiones: quod est haereticum.' l. 3. Scholastici apud quos,quae mox obse
vavimus, certa sunt, non conveniunt, an quarto
modo a tribus relatis diverso essentia divina , a te relationes concepta, sit subsistens. Pluribus Thomistis placet sententia quae asserit, essentiam divinam conceptam ante rel/tiones subsistere subsistentia absoluta, quae postea concipiatur tribus personis communicari: aliis e contra negans opinio videtur probabilior. CONCLus Io. Essentia divina ante relatio nes concepta nullam habet subsistentiam absolutam.
Probatur . Id admitti non debet in divinis quod nec Scriptura nec traditio admiserunt: sunt enim soli fontes,ex quibus erui debent conclusiones theologicae: atqui nec Scriptura nec traditio subsistentiam absolutam admiserunt in divinis: ergo non debet admitti . Probatur min. Subsistentia est certus quidam modus existendi, qui essentiae jam simpliciter existenti concipitur advenire: ed nec Scriptura nec Patres admiserunt modum existendi absolutum,qui essentiae iam simpliciter existenti conciperetur advenire: hquidem admiserunt tres tantum existendi modos, & quidem relativos,qui essentiae divinae jam simpliciter existenti concipiuntur advenire; non enim alios existendi modos in divinis admiserunt, quam quos vocibus,personae,subsistentiae ,hypostasis,expresserunt: sed per personas, subsistentiam, hypost sim, modos relativos intellexerunt: hinc damn ti sunt Sabelliani,quod in Trinitate personas com o funderent: hinc etiam Orientales litem olim it tentarunt occidentalibus, quod tres h vpostases admittere detrectarent: hinc quoque factum est ut tunc tantum occidentales dixerint,tres hypo se ases esse in Trinitate , eum certiores facti sunt, orientales eo loquendi modo no aliud intellige- e,quam quod Occidentaleo nomine Persona na
237쪽
Intelligebant. Vide, quae subsequentis disseribtionis quaestione prima de hypoliasis ac personae
nominibus dicentur. Confirmatur argumentum I. ex eo quod PD tres ultra hypostases,personas,relationes,nihil in divinis admiserint praeter eflentiam, naturam, substantiam: iis enim nominibus idem significatum voluerunt. 2. Contenderunt, personis nihil aliud communicari,quam essentiam,substantiam, naturam divinam ; nec usquam asseruerunt, illis
communicari . subsistentiam illam absolutamquam postremis hisce temporibus excogitarunt scholastici. 3. Docuerunt,naturam,essentiam,subinstantiam in eo positam elle, quod sit communis,
nec aliqua proprietate singulari definita sit; sub sentiam vero, personam, hypostasim, dixerunt esse naturam singulari proprietate definitam, hoe
est, in certa,definitaque re consistentem: illam adversus Arianos asseruerunt esse unicam,istam ve-IO adversus Sabellianos docuerunt esse triplicem tantum r ergo ne in illorum quidem mentem v
nit,esse subsistentiam aliquam,quae communis sit&absoluta. 4. Si natura suam subsistentiam libbeat sine personis, sine relationibus,Patres dicere
Dotuissent,unum este in Τrinitate subsistentem, scilicet unum esset aliquod complexum, concretum, compositum ex natura & subsistentia: sed Patres tantum abest ut aliquando dixerint, unum esse in Trinitate subsistentem, quin expressis te
minis id negaverint: Italarius in libro de Synodis post expositam Sirmiensis Concilii fidem , docet in hoc positum esse dogma Catholicum,quod non unus si subsistens, sed unasubstantia non disserens. Hieronymus epist. s7. scribit, deitatem in tribus.
tantum personis sit bli sere: Illas inquit sta nα-
di perfectas O n tribus personis deitas una subsistit. ι ν Obsicies r. Patres videntur in divinis admisisse quartam subsistentiam, quae communis sit & a
238쪽
Differt. III. De Relation. Divin.
sexta Synodo, actione quarta, sic loquitur: co Hemur trium subsistentiarum , sive personarum sunam subsistentiam. 2. Augustinus lib. 7. de Trinitate , cap. a. haec etiam habet: Omnis res adseipsam subsistir , quanto magis Deus f Si tamen dignum est , ut Deus dicatur submere. 3. Sanctus Τhomas quaestione 9. de potentia art. s. ad I 3. haec in eundem scribit sensumise divinis pro prietates personales hoc solum habent , quod suppo- sis a natura divinae ab invicem distinguant, non autem sunt principium subsistendi divinae essentiae, ipsa enim divina essentia est secundum se subsistens:
Resp.neg.ant. Ad cujus priorem probationem dicendum est, Agathonem Papam nomine subsistentiae intelligere ipsam divinam substantiam,ita ut docere voluerit,in hoc positum esse mysterium Trinitatis,quod in Deo tres sint personae & una tantum substantia: Nec id mirum est, ut enim dicetur inserius, plures ex Patribus uti sunt subsistentiae nomine, ut divinam essentiam,prout a r lationibus virtualiter distinctam, exprimerent,
quemadmodum usi inteliam substantiς nomine ut significarent personam . uuasimis sapud Augustinum lib. 7. de Trinitate, cap. 4.ὰ quid traa disereri. Et dixit, substantias sive personas, quibus nominibus non diversitatem intelligi voluit , sed jugularitatem noluit e ut non solum divinitas νntelligatur ex eo , quod dicitur una e sentia , sed OTrinitas ex eo, quod dicuntur tres substantiae vel
Ad alteram ejusdem antecedentis probatiornem, distinguenda sunt Augustini verba: Omnis res ad se ipsam subsistit improprie,cone. ant .Pr Prie, neg. ant. Subsistentia improprie sumpta, idem est cum substantia: Sient enim ait ibidem
Augustinus ) ab eo quod Uesse, appellatur essentra, ita ab eo quia esis Ustere, substantia dicitur. Econtra subsistentia proprie semipa, signincat cer tum substantiae existendi modum . Priore modo
239쪽
a16 . Institi Theolog. Pars II.
non autem posteriore, Augustinus sumpsit verabum Subsistit, hoc est, docuit, substantiam, prout est substantia , dici ad se ipsam , seu non dicere ordinem ad aliquem terminum; unde verbis quae nobis objecta sunt , haec alia praemittit: -- furitum est autem, ut substantia. relatrie dicatur, omnis enim res adse ipsam subsit: at vero non sum-vlit idem verbum Subsistις proprie, prout signi-ncat certum substantiae existendi modum ; pro quo tamen existendi modo sumitur, cum divinae essentiae stubsistentia tribuitur. ejusdem antecedentis Probationem, distinguenda sunt pariter S. Thomae vel
ba:Ipsa divina essentia est secundum se subsistens, 1 umendo subsistentiam improprie, hoc est, pro
existentia simpliciter & ab lute, conc. ant. suin mendo proprie, hoc est, pro certo existendi modo, neg. ant. Igitur non aliud loco nobis objecto vult S. Thomas, quam quod essentiae divinae conveniat existentia independenter a relationibus
nec id miruna est, quippe quod existere simpli citer praesupponatur certo existendi modo, qui per subsistentiam proprie dictam habetur. Confirmatur responsio ex simili loquendi ratione, qua
S. Doctor utitur in I. diu. 6. quaest.2. art. a. ad
2. In Deo inquit) ipsa essentia , subsistens si de ea secundum se debetur esse , imo ipsa es suum ese
sub ens: eo autem in loco sui pateo S. Thomas concludit, esse, seu existentiam , deberi essentiae, ex eo sit esentia divina, imo ipsiunelle luam existentiam, quia essentia di vina concipi non potest sine actuali existentia: quemadmo-clum ergo an iis verbis vox Subsistens, sumitur pro
objicies z. Terminus iste concretus: Deus , includit subsistentiam,& tamen non includit De II dii praucindat: atqui non inci dit subsistentiam relativam, neque enim Deo, ut in avitanti rationis ante relationea concePto squid-
240쪽
Differt. III. De Relation. Divin. ar
quidpiam relativum.convenit: ergo sie intelleaeto convenit absoluta subsistentia . Major in qu positas est difficultas, sic ostenditur. Ille termi nus includit subsistentiam, quo significatur ens habens divinitatem; neque enim ens concipi potest habens formam, nisi concipiatur subsistens: sed hocce termino concreto , Deus , significatuiens habens divinitatem: ac proinde includit subsistentiam. Resp. ad I. neg. maj. Ad 2. neg. ant.Ad 3. nego, ens concipi non posse habens formam , nisi concipiatur subsistens: satis nimirum, eis ut sit simpliciter existens, seu non requiritur,ut existat certo aliquo modo, qui quidem modus ut dictum est per subsistentiam habetur: unde cumens, quod in hac voce , Deus, significatur ut habens formam,existat ante relationes,potest praescisus ab illis, concipi habens formam deitatis , seu esse, non quidem simpliciter, sed esse a se, &independenter ab alio. Objicies 3. Quod operatur, eonceptum ante relationes, aliquam habet subsistentiam independenter a relationibus ; siquidem actiones sunt suppositorum, seu subsistentium: atqui essentia
divina, concepta ante relationes, operatur: nimi rum creat, intelligit, vult: Si enim in illo statu non Operaretur, creatio, intellectio, volitio non essent communes toti Trinitati: nempe communes sunt tantum, quod sint ab essentia quae personis communis est e ergo, &c. Resp. ad I. nex maj. Ad 1. distant. Actiones sunt suppositorum , in causis in quibus sunt supposita, conc. ant. in causis in quibus non sunt supposita, neg. ant. scilicet ad operandum, a
solute loquendo, satis est existentia , quae qui dem ut tapius observatum est y reperitur inessentia divina concepta ante reIationeS. Confirmatur responsum ex eo quod in Christo natura humana per metem prςseria a sui cum Verbo unione, concipiatur tamen ut oPerativadi