장음표시 사용
401쪽
omnibus quas elegerant , id est, quaeeumque sibi placuisset accipere, quo indicari videtur,eos nee a violentia abstinuisse. Unde cum earum quoque perversissimos mores disterent , seut Israelitae Madianitarum , dixit Deus : Non permanebit spiritus meus,id est, flatus ille, seu spiraculum ubiae quod eis inspiravi , non manebit amplius in hominibus istis iccessione perpetua, sed brevi delebo eos diluvio. Hactenus laudatus scriptor in suo in Genesim in Commentario.
Solvisur argumentum petitum ex Patribus .
Objicies i. Multi Patres docuerunt, angelo esse substantias ex spiritu & corpore constan
Primo, nonnulli scripserunt, eos qui in eoelis sunt, ignoto quidem, sed tamen materiali cibo quem Scriptura panem angelorum vocat, nutriri; eos verδ qui huicce inferiori mundo praepositi sunt, sese cum mulieribus commiscuisse, ex eisinque genuisse dςmones. Ita Iustinus quoad utraminque partem in Dialogo cum Τryphone ; ita etiam quoad postremam Athenagoras initio Apologiae, Clemens Alexandrinus lib. 8. Stromatum, cap.3. Tertullianus lib. de cultu seminarum
cap. Io. Lactantius Institution. lib. 2.cap. I 4. Am. hrosius in Apologia Davidis cap. I. nec non Plures alii, sive secundi, sive tertii, sive quarti taculi
seriptores . . Seeundo, alii, licet negarint illud angelorum eum mulieribus commercium, contenderunt tamen, angelos habere eorpora subtilissima,& non minus quam sit aer, in omnem motum flexibilia. Basilius in libro de Spiritu sancto cap. I 6. sic loquitur: Ideo ct in loco fumi ccoelestes virtutes in Ofiunt aspectabiles, in speeis propriorum eorρο--m iis , qui dimi sunt, aρρarentes. Cyrillus Al xandrinus libro nono in Ioannem scribit, solum Deum incorporeum esse. Ioannes Thessalonicensis
haec habet in Dialogo, qui in septima generali
402쪽
synodo, Actione 1. lectus est: Mias revera Deus νncorporeus se inerreumscriptus est . Intelligibiles Nero creasmrae non lenitus incorporeae sunt ,--ν sibiles, ut Deus. Ideo in lora simi O cireumferabuntur. Sietibi autem incorporeos appellari angetis invenias , idcirco sie appellant- , quod ex materi lium quaτων elementorum permixtione non constent,
nee ejusmodisint eorpora erassa , O solida , qualia mobis eircumfusa sunt. Quae ex Patribus Graecis mox laudata dunt, probarat Tertullianus lib. de Carne Christi, eap. I 6. Ad ea alludit Fulgentius in libro de Trinitate, ubi reserens antiquorum sententiam,sic loquitur: Plane ex duplici res esse substantia , asserunt m
gni , O- docti viri, id est , ex spiritu incorporeo, cir
Augustinus in eam quoque propendet opinio nem,quae angelis aetherea corpora tribuit. Lib. 2. de Trinitate, cap. 7. asserit, eos corpus'um , cui non subduntur , sed subditum regunt , in spectu quas Nelim , accommoditas vertere . In Psal. 8s. scribit, corpus hominis habere quidem vitam dum homo in humanis agit; sed tanten dici posse mortuum, comparatum corpori illi quod futurum est , qualia sunt anselorum corpora. Epistola II Dinterroganti Nebridio, quomodo potestates superiores nostram imaginationem movere posῖnt, respondet, id fieri per earum in nostrum cor pus sensibilem impressionem: Nequaquam ait V absurdum eos , qui aerio , et aethereo corpore ab quid in eo Oribus agunt , quae naturati ordine penerrant, longe maiore isti facultate ad movendum qui quid volunt. Sermone Io2. de Diversis, celerrimum coelorum motum comparat cum celeritate qua corpus angelicum movetur.
Ex iis autem Patrum textibus sic argui potest. Illi habent corpus, qui per sui cum mulieribus conjunctionem daemones generarunt; qui sunt aspectabiles in specie propriorum corPorum,qui non crassa quidem, sed subtilia habent corpora ἔ
403쪽
qui ex duplici substantia constant; qui ollunt Icorpus suum movent 3 qui in mentes nostras
agunt per eorporis sibi proprii in; sensus nostros impressionem p qui sunt corpore, et atqui sui pa tet ex laudatis Patribus ) Angel, sunt ejusmodi t
ergo vorum habent corpus . . ,. . 2.
Resp. I. concessa maj. dist. min. Atqui Angrii sunt ejusmodi in sententia aliquorum Patrum, conc. min. in sententia majoris partis Patrum , neg. min. Antiqui Patres de quaestitine, de qua agitur, varie senserunt. Nonnulli Platani ea philosophia imbuti,Angelos fatemur crediderunt substanti aselle, quae, sicut homo, exspiritu &corpore constarent: Uertim alii, & quidem pars major ut patet ex iis quos ad nostrae conclusio nis defensionem laudavimus j contrariam semientiam amplexi sunt. Resp. 2. conc. maj. disting. min. Atqui Angeli sunt ejusinodi, ex Patribus, quorum aliqui de ea te dubitando locuti sunt, conc. min. qui non dubitando locuti sunt, neg. min. Augustinus, qui plura scripsit quae angelico corpori favent, pluribus tamen in locis dubitans ac veluti har tans ea de re loquitur. Enchiridii cap. sy. scribit difficillimam esse quaestionem de corporibus Angelorum. Lib. I. Retractat. cap.26.id quod dixerat quaest. 67. inter octoginta tres, quosdam Angelos animalium adinstar vivere, retractat vel tri audacius ac sine fundamento dictum lib. a I. de Civit. - cap. Io. Cum enim dixisset, daemonibus suae me
corpora, quae constent ex aere, sic loquitur: Si autem qu squam nulla habere corpora daemones asseverat, non est hac de re aut laborandum operosa nquisitione, aut contentios a disputatione certandum.
Idem S. Doctoris dubium legere est lib. 3. de Genesi ad literam,cap. ro. ubi de Angelorum corpo ribus agens , conditionaliter loquitur : Si haec ,sinquit) ira int. Eandem sententiam tanquam dubiam exhibet quoque lib. I s. de Civit. caP. 23.
nec non epistoli 1 77. veterio e itioni. . . Idem
404쪽
Idem quoque dubium tenuit duodecimo faeculo Bernardum : haec enim scribit lib. s. de Consideratione, cap. q. Et primo quidem cises
spiritus esse illic potentes . corpore aethereos...... suamquam de corporibus horum , non modo unde
sint , sed an aliquatenus sint, haeret sententia alia quorum . Vnde si quis inuer opinabilia magis id
ponendum censuerit, non contendo. Sermone s. in
Cantica latetur, rem de qua hic agitur, & apud se& apud veteres esse dubiam: Ceterum sinquit angelica corpora , utrumnam ipsis spiritibus natur lia sint, siem hominibus sua.... nolo ut a me requIratis . ridentur Patres de hujusmodi dixersa sensisse;nec mihi perspicuum e', unde alterutrum doceam, Oneseire me fateor. Resp. g. inter scriptores quibus placuit,Angelos esse compositos exspiritu & corpore, numerari non debere eos omnes qui dicunt Angelos esse corporeos: si quidem I. vocem , Corporeisms non sumunt stricte, hoc est,pro substantia extemsa in longum,latum & profundum sed late, id est, pro eo omni quod loco definitur, seu quod ita est in uno loco, ut non sit alibi. Ratio est, quia vocem, Corporeum, plerumque opposiverunt immensitati di vinae: sic Cassianus Coll. 7. cap. I 3. dicit, solum Deum esse incorporeum, quia est ubiqueo omnia penetrati sic etiam Hilarius ad calcem libri 1. de Trinitate, Propter eandem rationem scribit, solum Deum esse Spiritum: Spiritus sinquit ) nee circumscr,bitur , nec tenetur, quia per na turae suae virtutem ubique s. 2. Alii ex iisdem scriptoribus corporeum sumpserunt pro eo omni quod est compositum ex substantia & accidentibus, sive sit omnino spirituale, sive sit ex spiritu & corpore compositum; in eoque sensu dixerunt, solum Deum esse spiritum , & creata omnia esse corporea: comtaratione quidem nostrorum corporum, angeli spiritus sunt cait Dain ascenus lib. 2. de Fide orthod. cap. 3. sed comparationesumm/ Oinei cum scripti spiritus, sunt cοπω.
405쪽
Itaque ex tribus solutionibus ad argumentum datis Patet I. non omnes Patres, sed aliquos tantum do euisse, angelorum substantiam ex spiritu& corpore constare; patet a. plures ex iis qui in eam sententiam propenderunt, eam non Pr P suisse tanquam certam, sed tanquam dubiam, de qua cuique pro libito licitum es et opinari; patet 3. inter eos Patres numerari non debere 'os omnes qui scripserunt, angelos esse corporeos, Cum id de eis non absolute sumptis, sed comparativὸ tantum, ad Deum nimirum, dixerint. Solvitur argumentum ex concilio Nisano II.
Objicies. In Concilio Nicaeno u Actiones. Iectus est Dialogus Ioannis Thessalonicensis, in
quo vir quidam sanctus cum gentili disputans inducitur . In eo autem dialogo Ioannes ore Sancti quem pro Christianis loquentem inducit, asserit r. Angelos & Archangelos esse corporeos, cum econtra solus Deus sit incorporeus: Solus revera Deus c inquit incorporeus O ineireumferiptus est. Intelligibiles vero creatura non penitus incomporea sunt. Asserit 2. eos,quod corporei sunt, i co circumscribi posse: Ideo in loco sunt, O eim eumferibuntur. Asterit 3. quod textus in quibus nonnulli Patres scribunt, eos esse incorporeos, intelligi debeant non de earentia cujuslibet, vel subtilis, corporis; sed crassi, solidi,& impenere, bilis,cujusmodi sunt ea quae constant ex quatuor
elementorum commixtione. Sicubi autem ineomporeos appellari angelos invenira , aut daemones , aut animas , idcirco sic appellantur, quod ex materi
lium quatuor elementorum permixtione non con
sent , nec ejusmodisint eorpora erasse se solida , quatra nobis eircumfusa sunt . Asserit φ eos in Proprio corpore nonnunquam ab hominibus visos fuisse r In specie propriorum eorporum visi sunt ab iis quorum Deus Oculos aperuit . Asserit
1. Basilium, Λthanasium, & Methodium ejusdem
406쪽
dem seram esse sententiae. Ubi autem perlectus fuit ille Ioannis Τhessalonicensis dialogus , Tarasius Constantinopolitanus Patriarcha se loeutua est : Ostendis Pater , etiam angelos oportere pingi, quoniam e reumscripti sunt , O hominum θeeie
multis apparuerunt. Τarasit dictum probavit i ta Synodus: Sancta S nodus dixit r Etiam D
Ex hactenus dictis sie argumentum eonficitur. I. Illi sunt corporei, quos Ioannes Thessalonicensis asseruit esse corporeos. 2. Ii sunt corporei, quos Tarasius dixit hominibus apparuisse, loco circumscriptos esse, ac ob id polle pingi. 3. Ii sunt corporei, de quibus ad mentem Ioa nis Τhessalonicensis & Tarasit Patriarchae loe ta est Synodus Nicaena II. Atqui Ioannes Thessalonicensis asseruit angelos esse corporeos, Tarasius dixit eos hominibus apparuisse , poste loco circumscribi, ac ob id pingi posse ;de angelis ad mentem Ioannis Τhessalonicen. sis & Tarasti locuta est Synodus Nicaena II. ergo, &e. Resp. I. neg. Priorem Partem majoris propositionis. Nec enim privata sententia Ioannis TheGsalonicensis praeserri debet Patribus & argumentis, quae ad noitrae conclusionis probationem abducta sunt. Resp. a. dist. alteram ejusdem majoris propositionis partem. Ii sunt corporei quos Tarasius dixit circumscribi & apparuisse in propria specie, conc. maj. in aliena specie, neg. maj. Tarasius hoc tantum posteriore modo, non autem Priore, dixit angelos apparuisse: ait nimirum, eos hum
num specie , quae haud dubie non est angelis propria,multis apparuisse . Nec est quod quis urgeat Tarasium approbasse Ioannis Thessalonicensis dialogum: liquidem illum non probavit quantum ad omnia, sed tantum quoad aliqua; hoc est, probavit quidem hocce Ioannis dictum quoad substantiam sumptum: Angelos circumscribi O
407쪽
3 9 instit. Theolog. Pars III.
apparuisse , sed eum non probavit sumptum quoad modum circumscriptionis & apparitionis: nempe tantum abest, ut dixerit Angelos in pro-Prio corpore ursos esse sui dixerat Ioannes Thessalonicensis in quin potius id expresse negarit,aD serens eas Angelorum apparitiones suisse sub hominum specie . . , : t VResp. 3. dist. tertiam ejusdem majoris propositionis partem: Ii stiner corporei 1 de quihus Nicena II. Synodus locupa est ad mentem Ioannis Τhessalonicensis, quantum ad omnia, conta maj, quantum ad aliqua tantum , non maj. Sancta Synodus id tantum in Ioanne Thessalonicenssprobavit, quod in ipsi, Tarasius probaverat , nempe immediate post verba Tarasit, subjecit ista: Etiam Dominet ac proinde, cum: ut m X observatum est) Tarasius in Ioanne Thessalosti censi probaverit tantum Angelos circumscribi &apparere, non Probaverit vexo,quod in corpore sibi proprio circumscribantur , & appareant snon aliud quoque probavit sacra Synodus, dum Tarasio hisce verbis, Diam Domine, subscriwsit. Confirmatur responsio ex scopo quem sive Τarasius, sive Patres Nicaenae Synodi sibi proposuere: hoc unum adversus Iconomachos inte derunt, Licitum esse Angelos pingere: id autem revera licere , se ex Ioanne Thessalonicensi collegerunt: Licitum est eos pingere qui circum scribuntur loco , O bomisibus apparent et atqui Angeli circumferuuntur loco , o hominibus vis parent: quidem secundum Ioannis sententiam, .n protria specie, secundum nostram vero ia ali na , scilicet humana et ergo, Oc. Hincque patet necessarium non fuisse, ut Patres secundae Nicaenae Synodi Ioannis de proprio Angelorum corpore dogma probarint,ut colligerent, e idem
Ioanni persuasum fuisse, licitum este Angelos
408쪽
Solvitur argumentum petitum ex apparissoniatis Angelorum.
Objicies. Illi sunt incorporet,qui sub sensibili
specie multoties hominibus apparuerunt ; qui cum eis stat collocuti; cum iis manducarunt ac biberunt: atqui haec omnia pra terunt Angeli, ut patet ex variis Scripturae textibus: ergo Angeli sunt corporei. .' Respondeo I. aliquando Augustinum dubitasse, utrum Angeli apparuerint in assumptis ali rum creaturarum corporibus, an vero in propriis , quae pro libito in varias species, ac formas immutaverint: Sed fateor sali lib. 3. de Trin. c. I. excedere vires intentionis meae, utrum Angeli m nente spiritali sui eorporis qualitate per hanc occultius operantes , assumant ex inferioribus elemen sis eo utentioribus , quod sibi eoaptatum , quasi aliquam vestem mutent , O vertant in quaslibet species corporales , etiam ipsas veras, sicut aqua Υ ra in verum vinum conversa est a Domino: an ipsa propria corpora transforment in quod voluerint accommodata ad id quod agunt. Sed dubium illud non semper Augustinum tenuit: scilicet lib. I 6. de Civit. Dei cap. 10. scribit, Angelos in assumptis corporibus apparuisse. Respondeo 2.aliquos authores scripsisse,Ange-l orum apparitiones, quarum Scripturae mentiori em faciunt, veras non suisse, sed tantum phantasticas, quatenus nimirum Deus, Patriarcharum aliorumve, quibus Angeli diculur apparuisese, sensiis ita movit,ut moti fuistent, si Angeli sub aliqua sensibili specie sese realiter prςsentes exhibuissent . Sed admitti non debet illa responsio: Nam i .ii quibus Angeli dicuntur apparuiste,non unius sensus, sed plurium sensuum actione probarunt Angelorum prasientiam : Quae autem multoties plurium sensuum tet imonio compro bantur, ad imaginariam, & fictiliana apparen tiam reduci non pollunt: non enim alia ratione
409쪽
Christus sitis apostolis probavit, se post resurrectionem verum corpus habuisse. 2. Quod est tam tum in imaginatione cognoscentis , ab omnibus indifferenter eodem modo non vi/etur: at angeli eodem modo ab omnibus indisserenter vili sunt: se licet ii qui apparuerunt Abrahae, a tota illius familia visi sunt: is qui Tobiam comitatus est, passim ab omnibus videbatur. Resp. 3. dist. mai. Illi sunt corporei, qui sub sensibili & propria specie apparuerunt , conc. maj. qui sub alieni specie, neg. maj. Angeli non apparuerunt in propria specie,seu in corpore libi proprio,sed in alieno, humano nimirum: forma
runt autem sibi corpus humanum ex aere cidicumstante , quem virtute,qua Pollent in res creatas, in ossa, carnem,aliasve corporis humani pa tes condensarunt. Si quis vero roget,quas OPerationes angeli exercue intin corpo ibus assumptis, dicendum erit,quod licet reales fuerint, vere enim cibum insuderunt ori,digesierunt in stomacho; non suetini tamen vitales, eo quod profectae
non sint a pri cipio vitali, quod quidem in homine non aliud est quam anima, qui vere ac su
stantialiter unitur corpori; cum econtra angeli accidentaliter tantum, hoe est, per quasdam e teriores OPerationes, ut nauta navi, corporibus
assumptis uniti suerint. Quaeres utrum fidei sit angelos esse ineo Respondent nonnulli, doctrinam qua angeli asseruntur penitus incorporei, ad fidem Pertin Te . Nituntur autem P cipue testimonio Cone, Iii Lateranensis IV. quod quidem eapitulo T. sie loquitur: Firmiter credimus , quod urius esse
ias erus Deus..... ereator omnium inussititium
in mi ilium, spiritualiam O eorporaliam, quν
sua omnipotenti virtute simul ab νmno temporumtramque de nihilo tandidit errasuram, spiram , lem O corporalem , angelieam videlien O munda nam 3 ac deinde humanam quasi communem σθε
410쪽
ritu se eorpore eonstitutam. Iis autem in verbis, ajunt angelica natura dicitur spiritualis per oppositionem ad entia quae mere coreorea sunt,&per oppositionem ad hominem qui ex spiritu Scorpore constat. Nituntur iterum iis Script rae locis, in quibus angeli, sive boni , sive mali, dicuntur spiritus, sicut Deus ipse spiritus voca
Respondet Estius I. temerarium esse asserere Angelos habere eorpora: Verum alii moderatius O rectius existimant, his quidem argumentis effiei , quo minus absque temeritoe aliqua post Lateranense decretum a mari possis, angelus esseeorporeos aut habere corporar fatis enim evidenter
ex decreto a paret, hane fuisse mentem Patrum tialius cinedia, quod angeliea creatura sit spiritualis. Respondet a. quaestionem de qua agitur,ad fidem non pertinere, eo quod multi Patres ante Concilium Lateranense, & post ipsum plures scholastici contenderint, articulum illum ad fidem minime spectare e caeterum ab Ecelesia is itum esse in proinde ad fidem pertinere negami r uua in sententia fuit S. Thomas, de malo quaest. de d monibus art. I. Sinus Senensis lib. s. Bibliotheeae sanctae, annotat. 8. ubi prasitetur, non obstante deinereto Lateranensi , malle se sequi Bernardi m destiam nihil de hae re pro eerto definientis. Respondet 3. Concilii Lateranensis intentionem in suo decreto constituendo non suisse, ut definiretur, quasdam esse ereaturas mere spirituales,alias mere corporeas,tertias ex spiritu & corpore comstantes sed hoc unum, Deum esse creatorem Omnium quae sunt in universo, tam eorum quae dicuntur corporalia & visibilia, quam eorum quae
spiritualia & invisibilia,sive haec prorsus corpore careant, sive alia generaliori ratione spiritualia &invisibilia dicantur. Respondet 4. datam explis Cationem Probari posse I. ex eo quod decretum editum sit adversas Albigenses, qui seeuti Μani